ბავშვის მოვალეობა სახელმწიფოს და საზოგადოების წინაშე თუ პირიქით – რას გულისხმობს “ბავშვის კოდექსი”

პოპულარული

ბავშვის მოვალეობა სახელმწიფოს და საზოგადოების წინაშე თუ პირიქით – რას გულისხმობს “ბავშვის კოდექსი”

სახელმწიფო ვალდებულია იზრუნოს ბავშვის ინტერესების დაცვაზე, მის განვითარებაზე, სახელმწიფომ ყველაფერი უნდა გააკეთოს ბავშვთა უფლებების დასაცავად  – ეს და კიდევ მრავალი სხვა ვალდებულება სახელმწიფოს ბავშვების მიმართ ბავშვის უფლებათა საერთშორისო კონვენციით აქვს განსაზღვრული. თუმცა, ახალი ბავშვთა კოდექსით, რომელზეც საქართველოს პარლამენტის ადამიანის უფლებათა კომიტეტმა იმუშავა, შესაძლოა, ვალდებულებები თავად ბავშვს დაეკისროს სახელმწიფოს, ოჯახის, საზოგადოების და მათ მიმართ, ვინც საერთაშორისო სტანდარტის მიხედვით, ბავშვის უფლებების დაცვაზე უნდა ზრუნავდნენ.

ჯერ-ჯერობით დოკუმენტი პარლამენტში არ შესულა და მასზე მუშაობა გრძელდება, თუმცა, არასამთავრობო სექტორმა სამუშაო ვერსიაში სახიფათო ჩანაწერები დაინახა, რომელიც სწორედ ბავშვებისთვის მოვალეობების გაწერას ეხება. პროექტის პირველადი ვერსია კომიტეტის წარმომადგენლებმა არასამთავრობო სექტორს რამდენიმე დღის წინ გააცნეს. ორგანიზაციაში „პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის“ მიიჩნევენ, რომ ბავშვებისთვის მოვალეობების გაწერამ მათი უფლებები შესაძლოა, დაცვის ნაცვლად, პირიქით – შეზღუდოს.

„ბავშვი ვალდებულია პატივი სცეს ოჯახის წევრებს და ვალდებულია დაიცვას სისუფთავე, ისწავლოს, დაემორჩილოს შედგენილ დღის წესრიგს – ასეთი იმპერატიული ნორმები გვხვდება,“- ამბობს ორგანიზაცია „პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის“ იურისტი ანა თავხელიძე.

ის, რომ საზოგადოება ბავშვებთან მიმართებით მართლაც იმპერატიული ტონით გამოირჩევა, ეს ნათლად ჩანს Unicef-ის და სახალხო დამცველის ყველა კვლევაში. უფრო მეტიც, მითითებების შეუსრულებლობის შემხვევაში, ბავშვის აღზრდაზე პასუხისმგებელი პირები ხშირად ფიზიკურ თუ ფსიქოლოგიურ დასჯას მიმართავენ. მაგალითად, Unicef-ის კვლევის თანახმად, რამდენიმე წლის წინ საქართველოს მოსახლეობის თითქმის ნახევარი დასაშვებად მიიჩნევდა ბავშვთა მიმართ ძალადობას. მოსახლეობის 60 პროცენტი აცხადებდა, რომ ბავშვის აღზრდისას ძალადობრივი მეთოდების გამოყენება უფრო შედეგიანია, ვიდრე არაძალადობრივი მეთოდები.

ბავშვთა უფლებების შესახებ სახალხო დამცველის ბოლო კვლევის მიხედვით კი, ერთ წელიწადში ბავშვის მიმართ ძალადობის 755 შემთხვევა დაფიქსირდა. მათ შორის რაოდენობრივად ყველაზე მეტი იყო უგულებელყოფა (192), ფიზიკური (149) და ფსიქოლოგიური ძალადობა (170).

არსებული მონაცემების საფუძველზე ორგანიზაციაში „პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის“ მიაჩნიათ, რომ საკანონმდებლო დონეზე ბავშვებისთვის მოვალეობების გაწერით, ძალადობრივი მოპყრობის რისკები ჩნდება. ანა თავხელიძე განმარტავს, რომ ზოგადად, ბავშვებისთვის მოვალეობების დაწესება საერთაშორისო სტანდარტების მიხედვით დაუშვებელია.

როცა პირს აკისრებ ვალდებულებებს და როცა ეს ვალდებულებები საკანონმდებლო დონეზეა გაწერილი, ვიცით, რომ მათ დარღვევას მოჰყვება პასუხისმგებლობა. აქაც მოცემულია მშობლებთან მიმართებით, რომ შემზღუდავი ღონისძიებები შეუძლიათ გამოიყენონ, ჩვენი რეალობიდან გამომდინარე შესაძლებელია გამოყენებული იყოს ფიზიკური დასჯა. კონკრეტული ღონისძიებები ჩამოთვლილი არ არის, გვხვდება ზოგადი ჩანაწერი, რომ ეს უნდა იყოს თანაზომიერი, მაგრამ მშობელმა უნდა შეარჩიოს ეს შემზღუდავი ღონისძიება და არ ვიცით, რას გამოიყენებს. ამიტომ, ჩვენი რეალობიდან გამომდინარე შესაძლებელია გამოყენებული იყოს ფიზიკური დასჯა.

ასევე, არის საგანმანათლებლო დაწესებულებებში დისციპლინარული ღონისძიებების გამოყენებაზე მითითება, გვესმის, რომ სკოლებში ძირითადად გაწერილი არის ხოლმე შინაგანაწესით ეს ყველაფერი და დარღვევის შემთხვევაში სკოლა ახდენს რეაგირებას, ამიტომ დამატებით გაწერის საჭიროება კანონით, საერთოდ არ დგას,“ – ამბობს ანა თავხელიძე.

ადამიანის უფლებათა დაცვის კომიტეტში კი განმარტავენ, რომ მოვალეობები დეკლარაციული ხასიათისაა და ეს არის პოლიტიკის ხაზი, რომელიც უნდა გაატაროს შესაბამისმა უწყებებმა. როგორც კომიტეტის თავმჯდომარე სოფიო კილაძე „ფორტუნასთან“ აცხადებს, ბავშვებმა თავიანთ უფლებებთან ერთად სხვების უფლებების პატივისცემაც უნდა ისწავლონ და რაიმე სანქციებზე აქ საუბარი არ არის.

„ეს არის სახელმძღვანელო პრინციპი სახელმწიფო უწყებებისთვის, რომ თავიანთ პროგრამებში ბავშვები აღზარდონ პათოსით, საკუთარ უფლებებთან ერთად სხვისი უფლებების გათვალისწინებით, საზოგადოებრივ პასუხისმგებლობაზეა აქ საუბარი,“- ამბობს სოფიო კილაძე.

რაც შეეხება საზოგადოებრივ პასუხისმგებლობას, ამ მხრივ ბავშვთა უფლებების საერთაშორისო კონვენციით ვალდებულება აქაც ბავშვზე მზრუნველ პირებს აქვთ გაწერილი და არა თავად ბავშვებს- „განათლება მიმართული უნდა იყოს ბავშვის გონებრივი და ფიზიკური განვითარებისკენ. სკოლამ უნდა მოამზადოს ბავშვი სრულფასოვანი ცხოვრებისთვის, ასწავლოს მშობლების, თავისი, სხვა ქვეყნების კულტურისა და რელიგიის პატივისცემა,“ – ამბობს კონვენციის 29-ე მუხლი. „ფორტუნა“ დაინტერესდა ახალ პროექტში არსებული ჩანაწერის მიხედვით, ბავშვს აქვს ვალდებულება, რომ სხვების უფლებებს პატივი სცეს, თუ პირიქით, ოჯახს, საგანმანათლებლო დაწესებულებას აქვს ვალდებულება, რომ ბავშვს სხვების პატივისცემა ასწავლონ, სოფიო კილაძე პასუხობს, რომ „ჩანაწერი არ არის მთავარი, იმიტომ რომ ჩანაწერები და კონკრეტული მოცემულობა იქნება მომდევნო დამუშავების საკითხი.“

ადამიანის უფლებათა კომიტეტის თავმჯდომარე განმარტავს, რომ ჯერ მხოლოდ კონცეფცია აქვთ და კონკრეტული მიმართულებებია გამოკვეთილი, კონკრეტული ჩანაწერები კი შესაძლოა, მუშაობის პროცესში შეიცვალოს. სოფლიო კილაძე აცხადებს, რომ ამის შესახებ არასამთავრობო სექტორიც ინფორმირებულია.

„ეს როგორ შეიცვლება და როგორ ჩავწერთ, სხვა თემაა, მაგრამ პათოსი არის ის, რაც გითხარით და დანარჩენი ყველაფერი ამ საკითხზე არის სრული სპეკულაცია და ზოგიერთი ადამიანი ეწევა მიზანმიმართულ დეზინფორმაციას. ეს პოზიცია ავხსენი იმ შეხვედრაზეც, რა იგულისხმება ამაში. სამწუხაროდ, გამოვიდნენ ვიღაცეები და დეზინფორმაცია გაავრცელეს,“-აღნიშნავს სოფიო კილაძე.

კომიტეტის თავმჯდომარეს იმ შემზღუდავ ღონიძიებებზეც ვკითხეთ, რომლის გატარების უფლებაც პროექტის მიხედვით, მშობელს თუ საგანმანათლებლო დაწესებულებას იმ შემთხვევაში ექნება, თუ ბავშვი მოვალეობების შესრულებაზე უარს იტყვის. ამაზე სოფიო კილაძე გვპასუხობს, რომ ამის უფლება მათ აქამდეც ჰქონდათ. კომიტეტის თავმჯდომარე განმარტავს, რომ შემზღუდავი ღონისძიებები ბავშვის აღზრდაში ძალადობრივი მეთოდების გამოყენებას არ გულისხმობს და აღნიშნავს, რომ მშობელი შემზღუდავ ღონისძიებასა და ფიზიკურ ან ფსიქიკურ ძალადობას შორის ტოლობის ნიშანს ვერ დასვამს.

„სხვანაირად ამას ვერ გაიგებენ – „პირდაპირ არის ჩანაწერი, შავით თეთრზეა მითითებული, რომ ფიზიკური და ფსიქიკური ძალადობა არცერთ შემთხვევაში არ შეიძლება,“ – აღნიშნავს სოფიო კილაძე.

თუმცა, რამდენად აღიქვამდენ საქართველოში კარგად რა არის ძალადობა, ამას ქვეყანაში სხვადასხვა დროს ჩატარებული კვლევები ნათლად აჩვენებს – „სუსტია მოსწავლეთა ცოდნა თავიანთი უფლებებისა თუ ძალადობის სხვადასხვა ფორმების შესახებ, ამასთან, დაბალია პასუხისმგებელ პირთა კომპეტენცია ბავშვის მიმართ ნებისმიერი სახის ძალადობაზე რეაგირების მექანიზმთან დაკავშირებით, სკოლებს არ აქვთ ძალადობის დაძლევის ერთიანი პოლიტიკა. მოსწავლეთა 13.2% და სკოლის თანამშრომელთა 4% ბავშვის მიმართ ძალადობად არ მიიჩნევს ცემას, მოსწავლეთა 37% და სკოლის თანამშრომელთა 12.7% ბავშვის მიმართ ძალადობად არ მიიჩნევს წამორტყმას, ყურის აწევა ძალადობად არ მიაჩნია მოსწავლეთა 42.5%-ს და სკოლის თანამშრომელთა 13.9%-ს, მსგავსი დამოკიდებულებები დაფიქსირდა სხვა მრავალი ფორმის ძალადობის, მათ შორის ფსიქოლოგიური ძალადობის გამოვლინებების მიმართ,“ – ეს ომბუდსმენის კვლევაა, რომელიც საგანმანათბელო დაწესებულებებში 2016-2017 წელს არსებულ მდგომარეობას მოიცავს.

 

კიდევ ერთი ხარვეზი, რომელსაც არასამთავრობო ორგანიზაციაში ხედავენ, რამდენიმე საკითხთან მიმართებით ასაკობრივი ცენზის შემოღებაა და ერთ-ერთი ამ მხრივ რელიგიის თავისუფლების საკითხს ეხება.

21 წლამდე არასრულწლოვანი ბავშვის ტერმინი გვაქვს რამდენიმე შემთხვევაში და მათ საცეკვაო დაწებულებებში 12 საათის შემდეგ არ შეუძლია წასვლა, ანუ მეორეკურსელს ვუკრძალავთ ღამის საათებში საცეკვაოდ წასვლას.

რელიგიის თავისუფლების საკითხთან მიმართებით შემოდის ასაკობრივი ცენზი. 14 წლის შემდეგ მოზარდს შეუძლია თავისუფლად აირჩიოს მიკუთვნებულობა რელიგიისადმი. ეს არის ცალკე აღებული პუნქტი, რომ 14 წლიდან აქვს უფლება რელიგიის არჩევის,“- აღნიშნავს ანა თავხელიძე.

რელიგიის თავსუფლებასთან დაკავშირებით ჩანაწერი პირდაპირ წინააღმდეგობაში მოდის ბავშვთა უფლებების საერთაშორისო კონვენციასთან, რომლის მე-14 მუხლი ამბობს: „სახელმწიფომ უნდა დაიცვას ბავშვის აზრისა და რწმენის თავისუფლება და პატივი სცეს მას.“

არასამთავრობო ორგანიზაციაში ტერმინთა არასწორ განმარტებაზეც საუბრობენ და ყურადღებას ახალ პროექტში „უგულებელყოფის“ განმარტებაზე ამახვილებენ.

„ახალი კოდექსი უგულებელყოფას განმარტავს განსხვავებულად ოჯახური ძალადობის შესახებ კანონისგან. აქ არის მშობლის ან კანონიერი წარმომადგენლის მიერ კანონით გათვალისწინებული ვალდებულებების დარღვევა. რეალურად ეს მარტო დარღვევა არ არის, აქ არის ინტერესების უგულებელყოფაც. მაგალითად, ბავშვს თუ არ აქვს ჰიგიენისთვის საჭირო ნივთები, უგულებელყოფაა, თუ იცის ეს მშობელმა, აქვს საშუალება და არ ყიდულობს,“ – აღნიშნავს ანა თავხელიძე.

უფლებადამცველი განმარტავს, რომ ბავშვთა უფლებებზე ერთიანი საკანონმდებლო აქტის არსებობა მნიშვნელოვანია, თუმცა მასში ბევრი ხარვეზია. ანა თავხელიძე ამბობს, რომ კანონპროექტზე დეპუტატები მუშაობას განაგრძობენ და მისი თანდათან დახვეწა ხდება. მისივე თქმით, იგეგემება რამდენიმე შეხვედრა არასამთავრობო სექტორთან, თუმცა, ანა თავხელიძე ამბობს, რომ ორგანიზაციამ „პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის“, რომელიც კოალიცია „ბავშვებისა და ახალგაზრდებისთვის“ თავმჯდომარეა, კანონპროექტის მომზადების პროცესშიც, თავიდანვე გამოხატა ჩართვის სურვილი, რაც კომიტეტს არ გაუთვალისწინებია.

„კომიტეტში როგორც ითქვა, ამ კვირაში უნდა იყოს 3 შეხვედრა და ჩვენთვის მიუღებელია 3 შეხვედრა, იმიტომ რომ ასეთ მოკლე დროში ვერ მოხდება გასწორება, იმდენად დასახვეწია, უფრო მეტად თავიდან არის დასაწერი, ბავშვის პრიორიტეტი, საუკეთესო ინტერესი იმდენად არაპრიორიტეტულია ამ კოდექსში. კომიტეტი როგორც ვიცით, მზად არიან შენიშვნებისთვის, მაგრამ ამას სჭირდება უფრო სამუშაო ფორმატი და ყველა დაინტერესებული პირი უნდა იყოს ჩართული. ახლა დახურულ პროცესში მიმდინარეობს მისი დახვეწა,“ – ამბობს ანა თავხელიძე.

საპასუხოდ, სოფიო კილაძე არასამთავრობო სექტორის ნაწილს არაკორექტულ ქცევაში ადანაშაულებს და კიდევ ერთხელ განმარტავს, რომ დოკუმენტის ჯერ მხოლოდ სამუშაო ვერსია არსებობს და მუშაობის პროცესში შენიშვნებს ითვალისწინებენ.

„ეს არის მუშა პროცესი, არის სხვადასხვა არგუმენტები, საბოლოოდ ჯერ არ ვართ ჩამოყალიბებული, არ ვართ ჩამოყალიბებული „ქართული ოცნების“ გუნდში, ეს იყო პირველადი ვერსია, რაც შეიმუშავა კომიტეტმა ჩემი ინიციატივით და ვმუშაობთ არასამთავრობო ორგანიზაციებთან ერთად. ყველას დავუძახეთ და ძალიან გამიკვირდა ასეთი არაკორექტული ქცევა, პირდაპირ ვიტყვი.

სამუშაო პროცესში როგორ უნდა ჩამერთო, ჩემთან ერთად დამეჯინა და რასაც ვწერდი, ის შემეთანხმებინა თუ როგორ გამეკეთებინა?“ – ამბობს სოფიო კილაძე.

კილაძე ასევე უარყოფს, რომ არასამთავრობო სექტორს მხოლოდ 3 შეხვედრა შესთავაზეს და ამბობს, რომ საუბარია არა 3 შეხვედრაზე, არამედ 3 სამუშაო ჯგუფის შექმნაზე.

„ვიღაცეების ჭორებზე ვერ გავაკეთებ კომენტარს, მე გეუბნებით რაც შევთავაზე და ვიღაც რაღაცას ჭორაობს, სისულელეს იძახის… შეგიძლიათ ყველა იქ დამსწრე ადამიანს კითხოთ და ყველა დაგიდასტურებთ, ჩანაწერიც არსებობს მაგის, მეილებზეც მიწერილი აქვს ყველას, ვისაც აქვს სურვილი ყველას ჩართულობა იყოს უზრუნველყოფილი. 3 შეხვედრა კი არა 3 ჯგუფი შევქმენით სხვადასხვა 3 საკითხთან მიმართებით და ამ ჯგუფების შეხვედრა მოხდება ძალიან ბევრჯერ, მანამ სანამ არ ამოვწურავთ თემებს.

პირველი ჯგუფი ეს არის უფლებები, მეორე ბავშვის მხარდაჭერა და მესამე ბავშვის დაცვა საჯარო სივრცეში,“- ამბობს სოფიო კილაძე.

„ფორტუნა“ დაინტერესდა, რა პოზიცია აქვს ამ ეტაპზე არსებული პროექტის შესახებ საქართველოში Unicef-ის წარმომადგენელობას, სადაც განაცხადეს, რომ არსებულ პროექტს იცნობენ, იციან იმ შენიშვნების შესახებაც, რომელიც მასთან დაკავშირებით არასამთავრობო სექტორს აქვს, თუმცა, ამ ეტაპზე ბავშვთა უფლებების კოდექსთან დაკავშირებით კომენტარს ვერ გააკეთებენ.

 

თაკო ივანიაძე

WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => unicef
                                    [1] => bavshvta-uflebebi
                                    [2] => sofio-kiladze
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => partnioroba-adamianis-uflebebistvis
                                    [5] => bavshvta-kodeqsi
                                    [6] => ana-tavkhelidze
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 258986
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => unicef
                                    [1] => bavshvta-uflebebi
                                    [2] => sofio-kiladze
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => partnioroba-adamianis-uflebebistvis
                                    [5] => bavshvta-kodeqsi
                                    [6] => ana-tavkhelidze
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 258986
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 609
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => unicef
                                    [1] => bavshvta-uflebebi
                                    [2] => sofio-kiladze
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => partnioroba-adamianis-uflebebistvis
                                    [5] => bavshvta-kodeqsi
                                    [6] => ana-tavkhelidze
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => unicef
                                    [1] => bavshvta-uflebebi
                                    [2] => sofio-kiladze
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => partnioroba-adamianis-uflebebistvis
                                    [5] => bavshvta-kodeqsi
                                    [6] => ana-tavkhelidze
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (258986) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (25918,25919,609,19168,2795,13040,16375)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 305067
                    [post_author] => 21
                    [post_date] => 2018-11-14 12:01:11
                    [post_date_gmt] => 2018-11-14 08:01:11
                    [post_content] => სამხედრო სამსახურის გადავადების მოსაკრებლით 9 თვეში ბიუჯეტში 860 ათას ლარზე მეტი შევიდა. კერძოდ, იანვარ-სექტემბრის პერიოდში, სახელმწიფო ბიუჯეტი 775 596 ლარით შეივსო, ხოლო ტერიტორიული ერთეულების ბიუჯეტში კი, 84 800 ლარზე მეტი. წინა წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, ეს თანხა დაახლოებით 10 000 ლარითაა გაზრდილი.

სამხედრო სავალდებულო სამსახურის გადავადებისათვის „სამხედრო სავალდებულო სამსახურის გადავადების მოსაკრებლის შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი მოსაკრებელი 2000 ლარს შეადგენს. პირს სავალდებულო სამსახურის გადავადება ორჯერ შეუძლია.

ახალწვეულებს რამდენიმე სახელმწიფო უწყება იწვევს, მათ შორის თავდაცვის სამინისტრო, შსს, იუსტიციის სამინისტრო, სპეციალური დაცვის სამსახური, დაზვერვის სამსახური და ა.შ. შესაბამისად, ჯარში მსახურება ახალწვეულებისთვის საინტერესო უნდა იყოს, თუმცა რეალობა სხვაა.

ახალგაზრდები ადასტურებენ, რომ სამხედრო სამსახურში მსახურება არ უნდათ და რამდენიმე მიზეზს ასახელებენ. ერთ-ერთი ასეთი, ახალგაზრდების თქმით, ტყუილად გაფლანგული დროა, რომელი ურცევნიათ სწავლისთვის, მუშაობისა და პირადი ცხოვრებისთვის გამოიყენონ. ხშირია შემთხვევები, როცა ახალგაზრდები უნივერსიტეტში სწავლების პროცესს იხანგრძლივებენ, თუმცა ბუნებრივია, ესეც გარკვეულ ხარჯებთანაა დაკავშირებული.

„სამსახური მაქვს, თან მაგისტრატურაზე ვსწავლობ, წელს ვამთავრებ. ჯარში წასვლა იმიტომ არ მინდა, რომ ამ ყველაფერს უნდა ჩამოვშორდე, ჩემთვის იქ ყოფნა უინტერესოა. ვიცი, რომ ინტენსიური ვარჯიში და მზადება არ მიდის, მე კი თუნდაც ჩემი ხელფასი არ მიღირს ჯარში მსახურებად, „ვიშკაზე“ სადგომად,“ - ამბობს „ფორტუნასთან“ თ.რ., რომელმაც სახელისა და გვარის გამხელა არ ისურვა.

თ.რ.-ს მსგავსად, სამხედრო სავალდებულო სამსახურს ძალიან ბევრი ახალგაზრდა არიდებს თავს. ამის გამომწვევ მიზეზებზე სფეროს ექსპერტები საკმაოდ ბევრს მსჯელობენ.

 

რატომ არიდებენ ახალგაზრდები თავს სამხედრო სამსახურს?!

  სავალდებულო სამხედრო სამსახურის ის ფორმა, რაც დღეს საქართველოშია, მოქალაქეების ნაწილისთვის მიუღებელია. ჯარში წასვლის მთავარი მოტივაცია, როცა ქვეყნის ნაწილი ოკუპირებულია, ბრძოლისუნარიანობის გაზრდაა. მთავრობის დადგენილების მიხედვით, გაზაფხულზე დაახლოებით 3000-მდე ახალგაზრდას იწვევენ, მათგან თავდაცვის სამინისტროს დაქვემდებარებაში ხვდება 600-700, ხოლო დანარჩენი შსს-ს დაცვის პოლიციისა და სასჯელაღსრულების დეპარტამენტზე ნაწილდება, სადაც, წვრთნის ნაცვლად, დაცვის ფუნქციას ასრულებენ მინიმალური გასამრჯელოს სანაცვლოდ - თვეში 50 ლარად. საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით, წვევამდელს სამხედრო სამსახურში გაწვევა გადაუვადდება, თუ ის არის მღვდელმსახური ან სწავლობს სასულიერო სასწავლებელში. იმის გამო, რომ ახალგაზრდებს არ სურთ სამხედრო სავალდებულო სამსახურში წასვლა, ხოლო ბაკალავრიატისა და მაგისტრატურის შემთხვევაშიც კი, 27 წლამდე სწავლა არ გრძელდება, ჯარისთვის თავის არიდების საშუალებად იქცა ე.წ. უფასო პროფესიები. სახელმწიფოს მიერ სრულად ფინანსდება 17 მიმართულება. ხელახლა ჩაბარების შემდეგ, ე.წ. სტუდენტები სავალდებულო სამსახურის ზედა ზღვარს აბიჯებენ და შემდეგ მე-2-მე-3 კურსიდან, როგორც წესი, უნივერსიტეტებს ტოვებენ. ახალი ხრიკი მოიფიქრა ახალმა პოლიტიკურმა ცენტრმა „გირჩი” და სავალდებულო სამხედრო სამსახურიდან თავის ასარიდებლად რელიგიური ორგანიზაცია - „ბიბლიური თავისუფლება” ჩამოაყალიბა. იქ „სასულიერო პირებს” აკურთხებენ და შესაბამის ცნობასაც გასცემენ. სამოქალაქო-სამხედრო სამსახურის ურთიერთობების ცენტრის წარმომადგენელი, ირაკლი ლექვინაძე ერთ-ერთია, ვინც სავალდებულო სამხედრო სამსახურის ხარვეზებზე საუბრობს. ლექვინაძის თქმით, გადავადების საფასურის გადამხდელები მიუთითებენ სახელმწიფოს, რომ სისტემაში არის ფუნდამენტური ხარვეზი და საჭიროა სხვა კონცეპციის შემუშავება. ახალწვეულები ვერ იღებენ შესაბამის უნარ-ჩვევებს, რაც ქვეყნის დაცვისთვის არის საჭირო და მათგან ერთადერთი სარგებელი ისაა, რომ ეს ადამიანები შედარებით იაფად ემსახურებიან სხვადასხვა სტრუქტურას. „რეალურად, იმას ვიღებთ, რომ არც საბრძოლო უნარ-ჩვევების შეძენის თვალსაზრისით, არც მომზადებული რეზერვის დაგროვების თვალსაზრისით, არც საბრძოლო სულისკვეთების და პატრიოტული სულისკვეთების ამაღლების თვალსაზრისით, ეს ეფექტს არ იძლევა. ერთადერთი, რაც დღეს არის, ამის მარგი ქმედების კოეფიციენტი არის ის, რომ სახელმწიფოს უხელფასო პერსონალი ჰყავს,“ - ამბობს ირაკლი ლექვინაძე. საბჭოთა გადმონაშთს უწოდებს თანამედროვე სამხედრო სამსახურს "საქართველოს სტრატეგიული ანალიზის ცენტრის" დამფუძნებელი, ნოდარ ხარშილაძე. ეს კი, ექსპერტის შეფასებით, ერთ-ერთია იმ მიზეზთაგან, რის გამოც ახალგაზრდები ჯარს თავს არიდებენ. „ჩვენთან ჯარის საკითხი საბჭოთა გადმონაშთია, როცა აუცილებელი იყო ჯარში წასვლა. როცა ახალგაზრდები ჯარში მიჰყავთ, ისინი ძირითადად, საყარაულოდ მიდიან. ანუ ჩვენ საკუთარ ახალგაზრდებს წელიწადის განმავლობაში ვწყვეტთ პირად გეგმებს, რომ ყარაულში დავაყენოთ. რაც ყველაზე მნიშვნელოვანია, დღემდე ვერ შევქმენით ისეთი სისტემა, სადაც ახალგაზრდები ბოლომდე დაცულად იქნებიან და ინტერესი ექნებათ ამ ვალდებულების შესრულების. სტუდენტები მაგისტრატურაზე აბარებენ ორ-ორჯერ იმისთვის, რომ ჯარში არ წავიდნენ,“ - ამბობს „ფორტუნასთან“ ხარშილაძე. სამხედრო-ანალიტიკური ჟურნალი „არსენალის“ მთავარი რედაქტორი, ირაკლი ალადაშვილი ფიქრობს, რომ ყველაზე კარგი ვარიანტი ის იქნება, თუ ახალწვეულებს მხოლოდ თავდაცვის სამინისტრო გაიწვევს. „სხვა უწყებებში, სადაც ახალგაზრდებს იწვევენ, მათი მომზადება, როგორც ჯარისკაცის, ფაქტობრივად არ ხდება. მათ ძირითადად, მხოლოდ დაცვის სამსახურის შესრულება უწევთ - ან კართან, ან საგუშაგოზე დგომა. სხვადასხვა სამინისტროს არც აქვს ყაზარმა და დასვენების დღეებში ახალწვეულები სახლში მოდიან. ისინი როგორც მორიგეები, სამ დღეში ერთხელ მსახურობენ. ის, რაც ქვეყანას უნდა, რომ რიგითი ჯარისკაცი რეზერვისტად გამოდგეს, ანუ უკვე მომზადებული იყოს, ამ ახალგაზრდებისგან ნაკლებად უნდა ველოდეთ. ამიტომ, ყველაზე კარგი ვარიანტია, რომ ახალწვეულთა გაწვევა მხოლოდ თავდაცვის სამინისტროს პრეროგატივა იყოს,“ - ამბობს „ფორტუნასთან“ ალადაშვილი.  

სიახლეები ახალწვეულებისთვის

  თავდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, ახალწვეულების ის ნაწილი, რომელიც კონკრეტულად ამ სტრუქტურას ეკუთვნის, გადამზადების ახალ მოდელს გაივლის. ეს კი გულისხმობს შაბათ-კვირას დასვენებას და ხელფასის 65 ლარამდე გაზრდას. გარდა ამისა, ახალწვეულები 3 თვიან იდენტურ წვრთნებს გაივლიან, რასაც კონტრაქტზე მომუშავე ჯარისკაცები გადიან. პარლამენტის თავდაცვის კომიტეტის თავმჯდომარის მოადგილე, კობა კობალაძე აცხადებს, რომ სისტემა გაუმჯობესებას საჭიროებს, თუმცა ძირეული ცვლილებები მასში არ იგეგმება. კობალაძის განმარტებით, სამხედრო სამსახური მხოლოდ საბრძოლო მოქმედებებს არ მოიცავს და თუნდაც მორიგეობა ან საკვების მომზადება არ აკნინებს სამხედრო მოსამსახურეს და არც იაფ მუშახელთან გვაქვს საქმე. „ის, რომ საგუშაგოზე ადამიანი დგას გარკვეული პერიოდი, მორიგეობა აქვს და ამ მორიგეობის რაღაც პერიოდი აქვს დასვენების, დარჩენილი კი - აქტიური მოქმედებების, არანაირად არ აკნინებს არც მის პასუხისმგებლობას, არც ავტორიტეტს და არც შემართებას, რადგან შეიძლება ბევრ შემთხვევაში მოყარაულე გაცილებით ეფექტური და შედეგიანი იყოს, ვიდრე რაღაც ეპიზოდში ტანკში მჯდომი ადამიანი,“ - აცხადებს კობა კობალაძე. გარდა ამისა, კობა კობალაძის თქმით, გარკვეული მაქინაციებით სავალდებულო სამხედრო სამსახურისთვის თავის არიდება არ უნდა ხდებოდეს, რადგან ეს ყველა მოქალაქის მოვალეობაა. „საკმაოდ ბევრი საკანონმდებლო ინიციატივაა დასაყენებელი, რადგან ჩვენ ალბათ ვუყურებთ იმას, რომ ბევრი ცდილობს, მაქინაციებით აიცილოს ქვეყნისთვის სამხედრო სავალდებულო სამსახურში ყოფნა, რომელიც არ უნდა იყოს წახალისებული არც სახელმწიფოს და არც თითოეული ჩვენგანის მხრიდან,“ - განაცხადა კობალაძემ. კობალაძეს ოპონირებას უწევს ნოდარ ხარშილაძე და "ფორტუნასთან" ამბობს, რომ თავდაცვის და უშიშროების კომიტეტმა დღემდე ვერ მიიღო გადაწყვეტილება, უნდა იყოს თუ არა სავალდებულო სამხედრო სამსახური ახალგაზრდებისთვის. „მოიკითხეთ, დაიწყეთ კომიტეტის თავმჯდომარიდან, თავად რომელია ჯარში ნამყოფი?! მერე კითხეთ, რატომ არ არიან ჯარში ნამყოფები? სხვებს რომ მაქინაციებს უწოდებენ. აქედან გამომდინარე, სურათიც შეგვექმნება ძალიან ნათელი, რომ ეს ხალხი კაბინეტის ლომები არიან, ლაპარაკი ბევრი იციან, მაგრამ რეალობაში რა ხდება, წარმოდგენა არ აქვთ. ძალიან კარგი გადაწყვეტილება ჰქონდა თინა ხიდაშელს, როდესაც ერთი პერიოდი გააუქმა თავდაცვაში გაწვევა, ამათ კი - აღადგინეს. ჩემი აზრით, ამ ფორმით სავალდებულო გაწვევა გასაუქმებელია,“ - განუცხადა „ფორტუნას“ ნოდარ ხარშილაძემ. არსებული სისტემა რომ გასაუმჯობესებელია, ამაზე ყველა თანხმდება, თუმცა, რამდენად რეალურია ამ კუთხით ძირეული ცვლილებების განხორციელება ახლო მომავალში, ჯერჯერობით უცნობია.

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => 2000 ლარი "ვიშკაზე" დგომის სანაცვლოდ - პრობლემები სამხედრო სავალდებულო სამსახურში [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => 2000-lari-vishkaze-dgomis-sanacvlod-problemebi-samkhedro-savaldebulo-samsakhurshi [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-14 12:01:11 [post_modified_gmt] => 2018-11-14 08:01:11 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=305067 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 304518 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-11-13 10:43:16 [post_date_gmt] => 2018-11-13 06:43:16 [post_content] => აფხაზეთში „ახალგაზრდა ლიდერთა სკოლა“ ამოქმედდა. სკოლამ სოხუმში ფუნქციონირება უკვე რამდენიმე დღეა, დაიწყო. ოფიციალური ინფორმაციით, ლიდერთა სკოლა რუსეთის მეცნიერებისა და კულტურის ცენტრის საგანმანათლებლო პროექტია, რომელიც მოამზადებს სპეციალისტებს პედაგოგიკა-ფსიქოლოგიის, საკომუნიკაციო და ფილოსოფია-პოლიტოლოგიის სფეროებში. საქართველოს სხვა რეგიონებში მსგავსი ტიპის სკოლის დაარსება ჩვეულებრივი ფაქტი იქნებოდა, ოკუპირებულ ტერიტორიაზე კი, ეს ქმედება სხვა დატვირთვას იძენს. საგულისხმოა ისიც, რომ ცოტა ხნის წინ აფხაზეთში მცხოვრებმა ახალგაზრდებმა ერთ-ერთ შეკრებაზე აფხაზეთის ე.წ. პრეზიდენტს, რაულ ხაჯიბმას გადადგომისკენ მოუწოდეს. შეკრებაში მონაწილეებმა ჩამოაყალიბეს „აფხაზეთის ახალგაზრდობის ფორუმი“. არც ეს ფაქტორი იქნებოდა დიდად საყურადღებო, რომ არა ინალ არძინბა. არძინბა პუტინის ადმინისტრაციაში დაწინაურებული ახალგაზრდაა, რომელსაც ხაჯიმბას პოტენციურ შემცვლელად მოიაზრებენ. ის რუსეთის ინტერესების უპირობო გამტარებლადაც სახელდება და ხშირად საინფორმაციო ტექნოლოგიების სპეციალისტებს გააქტიურებისკენაც მოუწოდებს. თუმცა საინტერესოა ისიც, რომ არძინბა უკრაინის ხელისუფლებისთვის მიუღებელი ფიგურაა. ინალ არძინბას უკრაინა ოდესის ოლქში „ბესარაბიის პროექტის“ განხორციელების მცდელობის ბრალდებას უყენებს. კრემლს მისი მონაწილეობით ჩაფიქრებული ჰქონდა ქვეყნის ტერიტორიული მთლიანობის წინააღმდეგ მუშაობა და ისტორიული ბესარაბიის გუბერნიის ადგილზე ახალი ფორმირების შექმნის მცდელობა. „ახალგაზრდა ლიდერთა სკოლა“ პირდაპირ არძინბას სახელს არ უკავშირდება, მაგრამ ინალ არძინბა უკვე კარგა ხანია, აკონტროლებს აფხაზეთის ახალგაზრდობას.  

ვინ არის ინალ არძინბა?

  ინალ არძინბას აფხაზეთის თვითგამოცხადებული რესპუბლიკის ყოფილ ე.წ. პრეზიდენტთან, ვლადისლავ არძინბასთან პირდაპირი ნათესაური კავშირი არ აქვს, თუმცა ის არძინბების კლანის წარმომადგენელია. ეს „ფორტუნას“ კონფლიქტოლოგმა მამუკა არეშიძემ უთხრა. აფხაზეთის ყოფილი ე.წ. პრეზიდენტი, ვლადისლავი ეშერელი იყო, არძინბას გვარის ძირითადი წარმომადგენლები კი ცხოვრობენ გუდაუთაში, სადაც ყველაზე ძლიერი კლანი აქვთ. ინალიც სწორედ ამ კლანის  წარმომადგენელია. ინალ არძინბა პუტინის პრეზიდენტობის პირველ პერიოდში (2000-2008 წლები) კრემლის გავლენიანი პოლიტიკური კლანის არაფორმალური ლიდერის, ვლადისლავ სურკოვის თანამშრომელი და მისივე აღმოჩენილია. სწორედ ამ მიზეზით შეიძლება იყოს განპირობებული ის, რომ კრემლში ბევრი ხედავს არძინბას აფხაზეთის მომავალ ე.წ. პრეზიდენტად, თუმცა მას ჯერჯერობით ამ მიზნის მისაღწევად, აფხაზეთის კონსტიტუციის მიხედვით, ასაკი ხელს არ უწყობს. მამუკა არეშიძე პირდაპირ ამბობს, რომ აფხაზეთში „ახალგაზრდა ლიდერთა სკოლის“ შექმნის იდეა ინალ არძინბას ინიციატივაა. „სკოლა რასაკვირველია, შეთანხმებულია მოსკოვთან და ის არის რუსული პროექტი, რომელიც ემსახურება ახალგაზრდა აფხაზთა გაძლიერებას იმისთვის, რომ რუსეთმა თავის მდგომარეობა განამტკიცოს აფხაზეთში. ამ სკოლის პროექტი ახალი არ არის. 1909 წელს გაკეთდა პირველად მსგავსი პროექტი. ამ იდეის მომზადება ინალ არძინბამ ექსკლუზიურად დაიწყო და ახლა უბრალოდ ამას ლოგიკური დასასრული ჰქონდა,“ - უთხრა „ფორტუნას“ მამუკა არეშიძემ.    

რა საფრთხე იმალება „ახალგაზრდა ლიდერთა სკოლის“ მიღმა?!

  იმისთვის, რომ მივხვდეთ სკოლა რა საფრთხის მატარებელია, აფხაზეთის ისტორიას უნდა მივყვეთ. აფხაზები 1880-იან წლებში რუსეთს რამდენჯერმე აუჯანყდნენ. ბოლოს კი საქმე იქამდე მივიდა, რომ რუსეთის იმპერიაში აფხაზებმა, სხებისგან განსხვავებით, იმპერატორის სპეციალური დეკრეტით, ყველა სამოქალაქო უფლება დაკარგეს. პრაქტიკულად ისინი უუფლებოდ დარჩნენ. შემდეგ რუსეთის იმპერიამ დაიწყო მოქმედებები კარგად ნაცადი, „გათიშე და იბატონეს“ პრინციპით. ახალგაზრდების ძალიან დიდი ჯგუფი წაიყვანეს მოსკოვში სასწავლებლად და მათ დიდხანს ამზადებდნენ. 1909 წელს ეს ახალგაზრდები აფხაზეთში დაბრუნდნენ. სწორედ ამ პერიოდშივე მოეხსნა აფხაზეთს რუსეთის იმპერატორის დეკრეტი და მათ სამოქალაქო უფლებებიც დაუბრუნდათ. რუსეთგამოვლილი ახალგაზრდები აფხაზეთში ადმინისტრაციულ თანამდებობებს იკავებდნენ. „ეს იყო ხალხი, რომელიც გაზრდილი იყო რუსული იდეოლოგიით, უაღრესად ანტიქართული იდეოლოგიით. ასეთი ნაბიჯები მხოლოდ აფხაზების შემთხვევაში არ იდგმებოდა, ის გამიზნული იყო ზოგადად, კავკასიელებისთვის. ეს მიდგომა მხოლოდ რუსეთისთვის არ არის დამახასიათებელი. მას ხშირად იყენებდნენ იმპერიალისტური სახელმწიფოები, მათ შორის საფრანგეთიც,“ - ყვება "ფორტუნასთან" მამუკა არეშიძე. მოსალოდნელ საფრთხეებზე საუბრისას, არეშიძე სწორედ ამ ისტორიულ პარალელს ავლებს და ამბობს, რომ ის ახალგაზრდები, რომლებიც ამ სკოლას გაივლიან, უაღრესად პრორუსული იდეოლოგიით „შეპყრობილი ხალხი იქნება, რომელიც იმის წინააღმდეგიც გახდება, რაც ახლა აფხაზეთში ხდება, სადაც უკვე ანტირუსული განწყობაა.“ მამუკა არეშიძის თქმით, ჯერ ტექნოლოგიურ დარტყმებზე საუბარი ადრეა, თუმცა მომავალში ყველაფერს უნდა ველოდოთ. უცნობია, „მომავალი“ როდის დათარიღდება. „იქნება ტექნოლოგიების და იდეოლოგიების გამოყენებაც. სოციალური ქსელების გამოყენება ჩვენთვისაც შემცირდება და საინფორმაციო ომი კიდევ უფრო გამძლავრდება. ეს არ არის მთავარი უბედურება, რაც აფხაზეთში ხდება, მაგრამ მნიშვნელოვანი და ყურადსაღები საკითხია,“ - ამბობს მამუკა არეშიძე.  

დიალოგის აღდგენა თუ თავიდან დაწყება?!

  სახელმწიფოს მხრიდან ხშირია იმაზე საუბარი, რომ საჭიროა ოკუპირებულ რეგიონებში მცხოვრებ ხალხთან ურთიერთობების აღდგენა. თუმცა, ახალგაზრდები ხშირად კრიტიკულად უყურებენ ამ საკითხს, რადგან მათი თაობის ადამიანებს, რომლებიც ოკუპირებულ რეგიონებში ცხოვრობენ, არ იცნობენ. „ჩვენ უნდა შევძლოთ, რომ დიალოგი კი არ აღვადგინოთ, დიალოგი დავიწყოთ თაობათა შორის. ამ დიალოგში ჩართული უნდა იყოს ახალგაზრდობა. ის თაობა, რომელსაც არც სისხლში აქვს გასვრილი ხელი, არც დაპირისპირებაში მიუღია მონაწილეობა, არც სიძულვილის ენას აფრქვევს, არც საინფორმაციო ომშია რაიმე კონტექსტით ჩართული. რეალურად ადამიანები, რომლებიც ამ თემაზე მედიით ახორციელებენ საზოგადოებრივი აზრის ფორმირებას, მიხვდნენ, რომ მთავარი არის არა ზოგადად საზოგადოების, კონკრეტულად ახალგაზრდობის მომართვა მათთვის სასურველ ტალღაზე,“ - ამბობს „ფორტუნასთან“ კონფლიქტოლოგი თამარ ბელქანია. „ახალგაზრდა ლიდერთა სკოლაში“ ქართული მხარე ჩართული არ არის. ამაზე კი ბელქანიას თქმით, მთავარი შეცდომა ისაა, რომ ასეთ დიალოგებში სამეცნიერო კუთხით ჩართული არიან მხოლოდ შუახნის და მხოლოდ აფხაზეთიდან ადამიანები, რაც, კონფლიქტოლოგის შეფასებით, არასწორია. „რეალურად ჩვენ არც არაფერს ვაკეთებთ. ჯერ ერთი, არც ვიმჩნევთ, რომ ვიცით ეს ყველაფერი, არ შევიმჩნიეთ ის, რომ ქართული გეოგრაფიის და ისტორიის სახელმძღვანელოები ამოიღეს; არც ის შევიმჩნიეთ, რომ მარტო გალში 11 სომხური სკოლა გაიხსნა და ქართული სკოლები დაიხურა. საუბარია გალში მხოვრებ ქართველებზე, რომელთა უფლებებიც ტოტალურად ილახება. მათ არ აქვთ ფუნდამენტურ ღირებულებებზე წვდომა, არ შეუძლიათ საკუთარ ენაზე სწავლა-განათლების მიღება, რელიგიური აღმსარებლობის წვდომა. ჩვენ ველით საერთაშორისო საზოგადოებას, რომელიც უბრალო დამკვირვებელი და მაყურებელია. სახელმწიფომ უნდა გაიაზროს ეს ყველაფერი, სახელმწიფოს უნდა ჰქონდეს პროგრამა, სამოქმედო გეგმა, სტრატეგია. ვკარგავთ არა თუ აფხაზებს, არამედ ქართველებსაც. საკითხის დაყენება ისე, რომ ჩვენ ლიდერთა სკოლას გვერდიდან უნდა ვუყუროთ, დანაშაულად მიმაჩნია,“ - ამბობს „ფორტუნასთან“ ბელქანია. კონფლიქტოლოგის თქმით, თუ ჩვენ არ ჩავერთვებით დიალოგის რეჟიმში და აფხაზეთთან დავკარგავთ წვდომას ტექნოლოგიებით, სამუდამოდ დავკარგავთ ამ ხალხს და კულტურის იმ ნაწილს, რომელიც საუკუნეების განმავლობაში ჩვენი კულტურის თანაზიარი იყო. ამ არგუმენტების გათვალისწინებით, კონფლიქტოლოგები თანხმდებიან, რომ საფრთხე რეალური და ძალიან ხელშესახებია.

თათია კაკიაშვილი

  [post_title] => „ახალგაზრდა ლიდერთა სკოლა“ სოხუმში - რა საფრთხეებს უნდა ველოდოთ პრორუსი ახალგაზრდებისგან [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => akhalgazrda-liderta-skola-sokhumshi-ra-safrtkheebs-unda-velodot-prorusi-akhalgazrdebisgan [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-13 10:43:16 [post_modified_gmt] => 2018-11-13 06:43:16 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=304518 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 303452 [post_author] => 8 [post_date] => 2018-11-12 12:57:35 [post_date_gmt] => 2018-11-12 08:57:35 [post_content] => მთავრობის მიერ მიღებული კანონით, 2019 წლის პირველი იანვრიდან, ყველა დასაქმებულს ყოველთვიურად, დაუბეგრავი ხელფასის 2% ჩამოეჭრება, რომელიც მის საპენსიო ანგარიშზე დაგროვდება. კანონის მიხედვით, სქემაში ჩართვა სავალდებულო იქნება 40 წლამდე პირებისთვის, 40 წლის ზემოთ კი - ნებაყოფლობითი. სისტემაში სავალდებულო წესით ჩაერთვება ყველა დასაქმებული, ხოლო ნებაყოფლობით - ნებისმიერი თვითდასაქმებული. "ფორტუნა" შეეცადა გაერკვია, რამდენადაა საზოგადოება ინფორმირებული სიახლის შესახებ და რამდენად მისაღებია მათთვის ეს კანონი. როგორც აღმოჩნდა, უმეტესობამ არც ის იცის, რომ იანვრიდან ხელფასი შეუმცირდება, არც ის იცის, სად წავა ეს ორი პროცენტი, თუმცა მას შემდეგ, რაც ახალი კანონის შესახებ ინფორმაცია გავაცანით, ზოგიერთს ეს მოსწონს, (ძირითადად მათ, ვისთვისაც ჩართვა ნებაყოფილობითია) ზოგი კი ამბობს, რომ კანონის ამოქმედებამდე, აზრი ხალხისთვის უნდა ეკითხათ. https://www.youtube.com/watch?v=69zGrcP3_Xo    

როგორ გროვდება პენსია

დასაქმებულის საპენსიო ანგარიშზე ყოველთვიურად დაუბეგრავი ხელფასის 6 პროცენტი გროვდება. აქედან 2 პროცენტი დასაქმებულს ხელფასიდან აკლდება, 2 პროცენტს დამსაქმებელი იხდის, დარჩენილი 2 პროცენტს კი - სახელმწიფო. გარდა ამისა, წლების მიხედვით თქვენს დაგროვებულ თანხას, პროცენტი ემატება. თქვენი მიმდინარე ხელფასის მიხედვით, ამ ბმულზე შეგიძლიათ გამოთვალოთ, რამდენის დაგროვებას მოახერხებთ საპენსიო ასაკამდე. აღსანიშნავია, რომ საპენსიო ასაკს მიღწეული პირი, ამ თანხასთან ერთად, ყოველთვიურად მიიღებს სოციალურ პენსიას 180 ლარის ოდენობით. რეალურად, რომ შევხედოთ, პენსიის დაგროვების სისტემა, საკმაოდ კარგი შემოთავაზებაა იმისთვის, რომ უზრუნველი სიბერე გვქონდეს. თუმცა, არსებობს რისკები და მათგან უმთავრესი წარსულის გამოცდილება -  უნდობლობაა.

?! – კითხვები, რისკები …

სავარაუდოდ, დაგროვებული ფული, 20 წლის შემდეგ, ძალას დაკარგავს

რა გარანტია აქვს ხალხს, რომ ფული არ გაქრება?

ლარი - იქნება თუ არა ისევ ეროვნული ვალუტა ლარი და ხომ არ განმეორდება 90-იანების ანაბრის ისტორია?

ვის ანდობთ "სიბერისთვის გადანახულ ფულს"?

საპენსიო სააგენტო სახელმწიფოსგან დამოუკიდებელი ორგანიზაციაა. დაგროვებული პენსია არის კერძო საკუთრება. მასზე წვდომა არ აქვს არც სასამართლოს, არც ბანკს. არ შეიძლება ამ თანხის ჯარიმის დასაფარად გამოყენება. თანხებს ფასიან ქაღალდებში ეკონომისტები დააბანდებენ. სააგენტო ფულის დაბანდების სამ ვარიანტს შემოგთავაზებთ. აქედან ერთი დაბალრისკიანი, მეორე საშუალო რისკის შემცველი, მესამე კი მაღალ რისკთან დაკავშირებულია. პირველი ხუთი წლის განმავლობაში პენსიის დამგროვებელს მხოლოდ დაბალრისკიანი პორტფელის არჩევა შეეძლება, შემდეგ კი უკვე - სურვილისამებრ. "გირჩის" საპრეზიდენტო კანდიდატი ზურაბ ჯაფარიძე თანხების დაკარგვის საფრთხეზე ამახვილებს ყურადღებას. მისი თქმით, სავალდებულო დაგროვებითი პენსია ხალხის დაყაჩაღების მცდელობაა.
"მთავრობა და ბანკები აყაჩაღებენ დასაქმებულ ადამიანებს, უზრდიან მათ გადასახადებს და თან ამას აკეთებენ თითქოსდა მათ მომავალზე ზრუნვის არგუმენტით. ხელისუფლება დღეს აპირებს, მომავალ წელს ასობით მილიონი ლარი წაართვას საქართველოს მოსახლეობას. არჩევნების პირველ ტურში ფაქტობრივი დამარცხების შემდეგ, "ქართული ოცნება" ხალხს პირდება, რომ ახლა წართმეულ ფულს 20-30 წლის შემდეგ დაუბრუნებს უკან," - აცხადებს ზურა ჯაფარიძე "ფორტუნასთან".

ბიზნესს დამატებითი ხარჯის გაწევა მოუწევს

ეს მოდელი შესაძლოა, პრობლემური აღმოჩნდეს ზოგიერთი მცირე ბიზნესისთვისაც. როგორც "ფორტუნასთან" კომპანიის ხელმძღვანელები ამბობენ, იძულებული ხდებიან, თანამშრომლებს ხელფასები შეუმცირონ და ამ გზით დაფარონ ეს პროცენტი, რადგან დამატებითი ხარჯის გაწევა, მათ კომპანიას არ შეუძლია.
"ჩემი კომპანია არაა ძალიან მომგებიანი, თვის ბოლოს ხან ზარალზე გავდივარ, ხან ნულოვან მოგებაზე, ხან მოგებაზე, ამ შემთხვევაში როგორ უნდა გავზარდო სახელფასო ხარჯი თუნდაც 2%-ით? იძულებული ვხდები, თანამშრომლების ხელფასების შემცირებით მოხდეს ეს ყველაფერი," - განაცხადა "ფორტუნასთან" ერთერთი კომპანიის მფლობელმა, რომელმაც იდენტიფიცირება არ ისურვა.
თუმცა, დიდი კომპანიების უმეტესობისთვის, არც 2% წარმოადგენს პრობლემას და იმასაც ამბობენ, რომ დასაქმებულების მიერ გადასარიცხ 2%-ს კომპანიის ხარჯზე ასახავენ, ანუ ისინი თანმშრომლებს ხელფასებს მცირედით მოუმატებენ, იმისთვის, რომ დასაქმებულის ანგარიშიდან საპენსიო ანგარიშზე თანხის გადარიცხვა მოხდეს და დასაქმებულებს ამ დროისთვის არსებული ანაზღაურება არ დააკლდეთ.
"რა თქმა უნდა, ხარჯი გაიზრდება, თუმცა კანონს მივყვებით ჩვეულებრივად," - განაცხადა "ფორტუნასთან" "გუდვილის" დირექტორმა ირინა ქოსაშვილმა.
კომპანიის საზოგადოებასთან ურთიერთობის მენეჯერი ნატა წერეთელი "ფორტუნასთან" განმარტავს, რომ ვინც სურვილს გამოთქვამს ამ რეფორმაში ჩაერთოს, მას 2% ხელფასიდან ჩამოეჭრება, 2%-ს კი "გუდვილი" გადაურიცხავს.  

როგორ ვთქვათ უარი დაგროვებით საპენსიო სქემაში მონაწილეობაზე

  1. თუ დასაქმებულს, რომელსაც ამ კანონის ამოქმედებამდე შეუსრულდა 40 წელი, არ სურს იყოს მონაწილე, ის უფლებამოსილია საპენსიო სააგენტოს მიერ განსაზღვრული წესის შესაბამისად, წერილობით მიმართოს საპენსიო სააგენტოს და გავიდეს დაგროვებითი საპენსიო სქემიდან ამ სქემაში სავალდებულო წესით, ავტომატურად გაწევრებიდან 5 თვის ვადაში, მაგრამ არაუადრეს გაწევრებიდან 3 თვისა. წინააღმდეგ შემთხვევაში, დასაქმებული რჩება მონაწილედ.
ანუ... 2019 წლის 1 აპრილიდან - 1 ივნისის შუალედში შეგიძლიათ პროგრამის დატოვება. ამისთვის სააგენტოს სახელზე განცხადება უნდა დაწეროთ, უკვე დაგროვებული თანხა კი, უკან დაგიბრუნდებათ თქვენც, დამსაქმებელსაც და სახელმწიფოსაც. თუ ისევ გადაიფიქრეთ, შეგიძლიათ პენსიის დაგროვების პროცესში კვლავ ჩაერთოთ, თუმცა ამის შემდეგ მასზე უარის თქმას ვეღარ შეძლებთ.  

გამონაკლისები: იმ შემთხვევაში თუ…

  • თუ დაგროვებით საპენსიო სისტემაში ჩართული პირი გარდაიცვალა, მის მიერ დაგროვილ თანხას მისი მემკვიდრე აიღებს.
  • თუ ადამიანი კარგავს შრომის უნარს, თანხის სრულად გატანა შეუძლია.
  • თანხის სრულად გატანა შესაძლებელია, თუ პირი საქართველოს მოქალაქეობაზე უარს ამბობს და სამუდამოდ უცხო ქვეყნის მოქალაქე ხდება.
  • იმ შემთხვევაში, თუ თქვენი ხელფასი ან/და (შემოსავალი) წელიწადში 24 ათას ლარს გადააჭარბებს, სახელმწიფო მხოლოდ 1 პროცენტს გაიღებს, ხოლო თუ 60 ათას ლარზე მეტია, სახელმწიფო თავის წილს საერთოდ აღარ იხდის.
"დაგროვებითი პენსიის შესახებ" კანონი სრულად შეგიძლიათ იხილოთ ლინკზე.

თამთა უთურგაშვილი

[post_title] => იანვრიდან ხელფასიდან დამატებით სულ მცირე 2% ჩამოგეჭრებათ - "მთავრობა და ბანკები აყაჩაღებენ დასაქმებულებს" [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => ianvridan-khelfasidan-damatebit-sul-mcire-2-chamogechrebat-mtavroba-da-bankebi-ayachagheben-dasaqmebulebs [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-13 16:26:43 [post_modified_gmt] => 2018-11-13 12:26:43 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=303452 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 305067 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-11-14 12:01:11 [post_date_gmt] => 2018-11-14 08:01:11 [post_content] => სამხედრო სამსახურის გადავადების მოსაკრებლით 9 თვეში ბიუჯეტში 860 ათას ლარზე მეტი შევიდა. კერძოდ, იანვარ-სექტემბრის პერიოდში, სახელმწიფო ბიუჯეტი 775 596 ლარით შეივსო, ხოლო ტერიტორიული ერთეულების ბიუჯეტში კი, 84 800 ლარზე მეტი. წინა წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, ეს თანხა დაახლოებით 10 000 ლარითაა გაზრდილი. სამხედრო სავალდებულო სამსახურის გადავადებისათვის „სამხედრო სავალდებულო სამსახურის გადავადების მოსაკრებლის შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი მოსაკრებელი 2000 ლარს შეადგენს. პირს სავალდებულო სამსახურის გადავადება ორჯერ შეუძლია. ახალწვეულებს რამდენიმე სახელმწიფო უწყება იწვევს, მათ შორის თავდაცვის სამინისტრო, შსს, იუსტიციის სამინისტრო, სპეციალური დაცვის სამსახური, დაზვერვის სამსახური და ა.შ. შესაბამისად, ჯარში მსახურება ახალწვეულებისთვის საინტერესო უნდა იყოს, თუმცა რეალობა სხვაა. ახალგაზრდები ადასტურებენ, რომ სამხედრო სამსახურში მსახურება არ უნდათ და რამდენიმე მიზეზს ასახელებენ. ერთ-ერთი ასეთი, ახალგაზრდების თქმით, ტყუილად გაფლანგული დროა, რომელი ურცევნიათ სწავლისთვის, მუშაობისა და პირადი ცხოვრებისთვის გამოიყენონ. ხშირია შემთხვევები, როცა ახალგაზრდები უნივერსიტეტში სწავლების პროცესს იხანგრძლივებენ, თუმცა ბუნებრივია, ესეც გარკვეულ ხარჯებთანაა დაკავშირებული. „სამსახური მაქვს, თან მაგისტრატურაზე ვსწავლობ, წელს ვამთავრებ. ჯარში წასვლა იმიტომ არ მინდა, რომ ამ ყველაფერს უნდა ჩამოვშორდე, ჩემთვის იქ ყოფნა უინტერესოა. ვიცი, რომ ინტენსიური ვარჯიში და მზადება არ მიდის, მე კი თუნდაც ჩემი ხელფასი არ მიღირს ჯარში მსახურებად, „ვიშკაზე“ სადგომად,“ - ამბობს „ფორტუნასთან“ თ.რ., რომელმაც სახელისა და გვარის გამხელა არ ისურვა. თ.რ.-ს მსგავსად, სამხედრო სავალდებულო სამსახურს ძალიან ბევრი ახალგაზრდა არიდებს თავს. ამის გამომწვევ მიზეზებზე სფეროს ექსპერტები საკმაოდ ბევრს მსჯელობენ.  

რატომ არიდებენ ახალგაზრდები თავს სამხედრო სამსახურს?!

  სავალდებულო სამხედრო სამსახურის ის ფორმა, რაც დღეს საქართველოშია, მოქალაქეების ნაწილისთვის მიუღებელია. ჯარში წასვლის მთავარი მოტივაცია, როცა ქვეყნის ნაწილი ოკუპირებულია, ბრძოლისუნარიანობის გაზრდაა. მთავრობის დადგენილების მიხედვით, გაზაფხულზე დაახლოებით 3000-მდე ახალგაზრდას იწვევენ, მათგან თავდაცვის სამინისტროს დაქვემდებარებაში ხვდება 600-700, ხოლო დანარჩენი შსს-ს დაცვის პოლიციისა და სასჯელაღსრულების დეპარტამენტზე ნაწილდება, სადაც, წვრთნის ნაცვლად, დაცვის ფუნქციას ასრულებენ მინიმალური გასამრჯელოს სანაცვლოდ - თვეში 50 ლარად. საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით, წვევამდელს სამხედრო სამსახურში გაწვევა გადაუვადდება, თუ ის არის მღვდელმსახური ან სწავლობს სასულიერო სასწავლებელში. იმის გამო, რომ ახალგაზრდებს არ სურთ სამხედრო სავალდებულო სამსახურში წასვლა, ხოლო ბაკალავრიატისა და მაგისტრატურის შემთხვევაშიც კი, 27 წლამდე სწავლა არ გრძელდება, ჯარისთვის თავის არიდების საშუალებად იქცა ე.წ. უფასო პროფესიები. სახელმწიფოს მიერ სრულად ფინანსდება 17 მიმართულება. ხელახლა ჩაბარების შემდეგ, ე.წ. სტუდენტები სავალდებულო სამსახურის ზედა ზღვარს აბიჯებენ და შემდეგ მე-2-მე-3 კურსიდან, როგორც წესი, უნივერსიტეტებს ტოვებენ. ახალი ხრიკი მოიფიქრა ახალმა პოლიტიკურმა ცენტრმა „გირჩი” და სავალდებულო სამხედრო სამსახურიდან თავის ასარიდებლად რელიგიური ორგანიზაცია - „ბიბლიური თავისუფლება” ჩამოაყალიბა. იქ „სასულიერო პირებს” აკურთხებენ და შესაბამის ცნობასაც გასცემენ. სამოქალაქო-სამხედრო სამსახურის ურთიერთობების ცენტრის წარმომადგენელი, ირაკლი ლექვინაძე ერთ-ერთია, ვინც სავალდებულო სამხედრო სამსახურის ხარვეზებზე საუბრობს. ლექვინაძის თქმით, გადავადების საფასურის გადამხდელები მიუთითებენ სახელმწიფოს, რომ სისტემაში არის ფუნდამენტური ხარვეზი და საჭიროა სხვა კონცეპციის შემუშავება. ახალწვეულები ვერ იღებენ შესაბამის უნარ-ჩვევებს, რაც ქვეყნის დაცვისთვის არის საჭირო და მათგან ერთადერთი სარგებელი ისაა, რომ ეს ადამიანები შედარებით იაფად ემსახურებიან სხვადასხვა სტრუქტურას. „რეალურად, იმას ვიღებთ, რომ არც საბრძოლო უნარ-ჩვევების შეძენის თვალსაზრისით, არც მომზადებული რეზერვის დაგროვების თვალსაზრისით, არც საბრძოლო სულისკვეთების და პატრიოტული სულისკვეთების ამაღლების თვალსაზრისით, ეს ეფექტს არ იძლევა. ერთადერთი, რაც დღეს არის, ამის მარგი ქმედების კოეფიციენტი არის ის, რომ სახელმწიფოს უხელფასო პერსონალი ჰყავს,“ - ამბობს ირაკლი ლექვინაძე. საბჭოთა გადმონაშთს უწოდებს თანამედროვე სამხედრო სამსახურს "საქართველოს სტრატეგიული ანალიზის ცენტრის" დამფუძნებელი, ნოდარ ხარშილაძე. ეს კი, ექსპერტის შეფასებით, ერთ-ერთია იმ მიზეზთაგან, რის გამოც ახალგაზრდები ჯარს თავს არიდებენ. „ჩვენთან ჯარის საკითხი საბჭოთა გადმონაშთია, როცა აუცილებელი იყო ჯარში წასვლა. როცა ახალგაზრდები ჯარში მიჰყავთ, ისინი ძირითადად, საყარაულოდ მიდიან. ანუ ჩვენ საკუთარ ახალგაზრდებს წელიწადის განმავლობაში ვწყვეტთ პირად გეგმებს, რომ ყარაულში დავაყენოთ. რაც ყველაზე მნიშვნელოვანია, დღემდე ვერ შევქმენით ისეთი სისტემა, სადაც ახალგაზრდები ბოლომდე დაცულად იქნებიან და ინტერესი ექნებათ ამ ვალდებულების შესრულების. სტუდენტები მაგისტრატურაზე აბარებენ ორ-ორჯერ იმისთვის, რომ ჯარში არ წავიდნენ,“ - ამბობს „ფორტუნასთან“ ხარშილაძე. სამხედრო-ანალიტიკური ჟურნალი „არსენალის“ მთავარი რედაქტორი, ირაკლი ალადაშვილი ფიქრობს, რომ ყველაზე კარგი ვარიანტი ის იქნება, თუ ახალწვეულებს მხოლოდ თავდაცვის სამინისტრო გაიწვევს. „სხვა უწყებებში, სადაც ახალგაზრდებს იწვევენ, მათი მომზადება, როგორც ჯარისკაცის, ფაქტობრივად არ ხდება. მათ ძირითადად, მხოლოდ დაცვის სამსახურის შესრულება უწევთ - ან კართან, ან საგუშაგოზე დგომა. სხვადასხვა სამინისტროს არც აქვს ყაზარმა და დასვენების დღეებში ახალწვეულები სახლში მოდიან. ისინი როგორც მორიგეები, სამ დღეში ერთხელ მსახურობენ. ის, რაც ქვეყანას უნდა, რომ რიგითი ჯარისკაცი რეზერვისტად გამოდგეს, ანუ უკვე მომზადებული იყოს, ამ ახალგაზრდებისგან ნაკლებად უნდა ველოდეთ. ამიტომ, ყველაზე კარგი ვარიანტია, რომ ახალწვეულთა გაწვევა მხოლოდ თავდაცვის სამინისტროს პრეროგატივა იყოს,“ - ამბობს „ფორტუნასთან“ ალადაშვილი.  

სიახლეები ახალწვეულებისთვის

  თავდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, ახალწვეულების ის ნაწილი, რომელიც კონკრეტულად ამ სტრუქტურას ეკუთვნის, გადამზადების ახალ მოდელს გაივლის. ეს კი გულისხმობს შაბათ-კვირას დასვენებას და ხელფასის 65 ლარამდე გაზრდას. გარდა ამისა, ახალწვეულები 3 თვიან იდენტურ წვრთნებს გაივლიან, რასაც კონტრაქტზე მომუშავე ჯარისკაცები გადიან. პარლამენტის თავდაცვის კომიტეტის თავმჯდომარის მოადგილე, კობა კობალაძე აცხადებს, რომ სისტემა გაუმჯობესებას საჭიროებს, თუმცა ძირეული ცვლილებები მასში არ იგეგმება. კობალაძის განმარტებით, სამხედრო სამსახური მხოლოდ საბრძოლო მოქმედებებს არ მოიცავს და თუნდაც მორიგეობა ან საკვების მომზადება არ აკნინებს სამხედრო მოსამსახურეს და არც იაფ მუშახელთან გვაქვს საქმე. „ის, რომ საგუშაგოზე ადამიანი დგას გარკვეული პერიოდი, მორიგეობა აქვს და ამ მორიგეობის რაღაც პერიოდი აქვს დასვენების, დარჩენილი კი - აქტიური მოქმედებების, არანაირად არ აკნინებს არც მის პასუხისმგებლობას, არც ავტორიტეტს და არც შემართებას, რადგან შეიძლება ბევრ შემთხვევაში მოყარაულე გაცილებით ეფექტური და შედეგიანი იყოს, ვიდრე რაღაც ეპიზოდში ტანკში მჯდომი ადამიანი,“ - აცხადებს კობა კობალაძე. გარდა ამისა, კობა კობალაძის თქმით, გარკვეული მაქინაციებით სავალდებულო სამხედრო სამსახურისთვის თავის არიდება არ უნდა ხდებოდეს, რადგან ეს ყველა მოქალაქის მოვალეობაა. „საკმაოდ ბევრი საკანონმდებლო ინიციატივაა დასაყენებელი, რადგან ჩვენ ალბათ ვუყურებთ იმას, რომ ბევრი ცდილობს, მაქინაციებით აიცილოს ქვეყნისთვის სამხედრო სავალდებულო სამსახურში ყოფნა, რომელიც არ უნდა იყოს წახალისებული არც სახელმწიფოს და არც თითოეული ჩვენგანის მხრიდან,“ - განაცხადა კობალაძემ. კობალაძეს ოპონირებას უწევს ნოდარ ხარშილაძე და "ფორტუნასთან" ამბობს, რომ თავდაცვის და უშიშროების კომიტეტმა დღემდე ვერ მიიღო გადაწყვეტილება, უნდა იყოს თუ არა სავალდებულო სამხედრო სამსახური ახალგაზრდებისთვის. „მოიკითხეთ, დაიწყეთ კომიტეტის თავმჯდომარიდან, თავად რომელია ჯარში ნამყოფი?! მერე კითხეთ, რატომ არ არიან ჯარში ნამყოფები? სხვებს რომ მაქინაციებს უწოდებენ. აქედან გამომდინარე, სურათიც შეგვექმნება ძალიან ნათელი, რომ ეს ხალხი კაბინეტის ლომები არიან, ლაპარაკი ბევრი იციან, მაგრამ რეალობაში რა ხდება, წარმოდგენა არ აქვთ. ძალიან კარგი გადაწყვეტილება ჰქონდა თინა ხიდაშელს, როდესაც ერთი პერიოდი გააუქმა თავდაცვაში გაწვევა, ამათ კი - აღადგინეს. ჩემი აზრით, ამ ფორმით სავალდებულო გაწვევა გასაუქმებელია,“ - განუცხადა „ფორტუნას“ ნოდარ ხარშილაძემ. არსებული სისტემა რომ გასაუმჯობესებელია, ამაზე ყველა თანხმდება, თუმცა, რამდენად რეალურია ამ კუთხით ძირეული ცვლილებების განხორციელება ახლო მომავალში, ჯერჯერობით უცნობია.

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => 2000 ლარი "ვიშკაზე" დგომის სანაცვლოდ - პრობლემები სამხედრო სავალდებულო სამსახურში [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => 2000-lari-vishkaze-dgomis-sanacvlod-problemebi-samkhedro-savaldebulo-samsakhurshi [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-14 12:01:11 [post_modified_gmt] => 2018-11-14 08:01:11 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=305067 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 689 [max_num_pages] => 230 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => 92275c254b1213bd0d301c6f0489941d [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები