დაზიანებული ტვინი, სუიციდი… – სპეციალისტები ბავშვის დასჯის სასტიკი მეთოდების საგანგაშო შედეგებზე

პოპულარული

დაზიანებული ტვინი, სუიციდი… – სპეციალისტები ბავშვის დასჯის სასტიკი მეთოდების საგანგაშო შედეგებზე

კვლევის საგანგაშო შედეგები ბრიტანეთში – ბავშვის დასასჯელად ცემის მეთოდის გამოყენება თავის ტვინს აზიანებს, იწვევს მეტყველების პრობლემებს, სმენის, შეხების, მგრძნობელობის დაქვეითებას, ზრდასრულ ასაკში ალკოჰოლსა და ნარკოტიკებზე დამოკიდებულებას და არცთუ იშვიათად – სუიციდს. კვლევა ბრიტანეთის საგანმანათლებლო ფსიქოლოგიის ასოციაციამ მოამზადა, სადაც საუბარია მენტალური ჯანმრთელობის დარღვევის იმ ძირითად მიზეზებზე, რომლის გამომწვევი მიზეზი ბავშვების დასასჯელად მათი ცემაა.

მიუხედავად საგანგაშო შედეგისა, გასულ კვირას ცნობილი გახდა, რომ ამერიკის ჯორჯიას შტატის სკოლებში დასჯის ფორმად კვლავ ფიზიკურ შეხებას, ცემას აბრუნებენ. ახალმა ამბავმა განსაკუთრებული მღელვარება გამოიწვია, რადგან არავინ ელოდა, რომ ბრიტანული ასოციაციის მიერ მომზადებული გახმაურებული კვლევის შემდეგ, სკოლებში ფიზიკური დასჯის ამ მეთოდს ისევ შემოიღებდნენ.

„მსოფლიოს მასშტაბით, არსებობს 60 ქვეყანა, სადაც ბავშვებს სახლში კვლავ ცემით სჯიან. ამ ქვეყნებს შორისაა: ბრაზილია, კენია, ახალი ზელანდია და შვედეთი. ეს უკანასკნელი ერთ-ერთი ის პირველი ქვეყანა იყო, რომელმაც ცემის პრაქტიკა 1979 წლიდან აკრძალა. ამასობაში უელსი და შოტლანდია მსგავსი დისციპლინის შეზღუდვის ან საერთოდ აკრძალვის დანერგვის პროცესშია,“ – წერია iflscience-ის სტატიაში.

ამერიკის 28 შტატი სკოლებში ბავშვის ფიზიკურ დასჯას ცემის სახით კრძალავს, 7 შტატი – არა. რჩება კიდევ 15 შტატი, სადაც აშკარად ნებადართულია ფიზიკური სასჯელი და ამ შტატების სიაშია ტეხასი, ფლორიდა და ჩრდილოეთ კაროლინა.

2017 წელს ჩატარებული გამოკითხვის მიხედვით, სკოლებში ბავშვების ცემას მხარს აშშ-ის ზრდასრული მოსახლეობის მეოთხედი, 26% უჭერს, თუმცა 65%-ზე მეტი ზოგადად, ბავშვის დისციპლინური დასჯის მომხრეა იმ თვალსაზრისით, რომ მოზარდების დასჯის ეს მეთოდი მხოლოდ სახლში უნდა იყოს გამოყენებული.

დიდი ბრიტანეთის საგანმანათლებლო ფსიქოლოგიის ასოციაციის ექსპერტები ფიქრობენ, რომ რეგულარულად ბავშვის ფიზიკური დასჯა არა მხოლოდ არაეფექტურია (არსებობს რამდენიმე სანდო კვლევა, რომელიც აჩვენებს, რომ ბავშვის ცემა სამომავლოდ მის ცუდ ქცევას აუცილებლად განაპირობებს), არამედ ასეთ ქცევას შეუძლია, მოზარდის ჯანმრთელობა სასტიკად დააზიანოს.

„ეჭვგარეშეა, რომ გამოჩნდება ისეთი გუნდიც, რომელიც იფიქრებს, რომ მის შვილს მსგავსი პრობლემები არ შეექმნება, თუმცა მეცნიერული კვლევით, ეს საფრთხე აბსოლუტურად ყველა მოზარდს ემუქრება,“ – ამბობენ კვლევის ავტორები.

ერთ-ერთი უახლესი და ყველაზე დიდი, 75 გვერდიანი კვლევა, რომელიც ბოლო 50 წლის განმავლობაში მომხდარი მსგავსი შემთხვევების შესწავლა-განხილვას ეხება, წერს, რომ არსებობს 160 000-ზე მეტი ბავშვი, რომელიც წლების განმავლობაში მსგავსი დისციპლინური სასჯელით – ცემით ისჯებოდა. ასეთი ბავშვების უმრავლესობას ბავშვობაშივე გამოუვლინდა სუსტი მენტალური ჯანმრთელობა, ხოლო ზრდასრულობის პერიოდში მათ ანტისოციალური ქცევითი აშლილობის უმაღლესი მაჩვენებელი დაუფიქსირდათ.

თუმცა, ამავე კვლევის გარკვეული მიგნებები მეცნიერებისთვის დღემდე საკამათო თემად იქცა. პედიატრიის ამერიკულ კოლეჯში აცხადებენ, რომ ამ კვლევის ანალიზი „სამწუხაროდ არაადექვატურია“ და მკვლევარებს აკრიტიკებენ ძალიან ბევრი კორელაციური მონაცემის გაუთვალისწინებლობის და კვლევის სასარგებლო დასკვნების იგნორირების გამო, სადაც საუბარია ფიზიკური დასჯის სათანადო საბაბზე და ხაზს უსვამენ იმ ფაქტს, რომ „მსგავსი დისციპლინური დასჯა ტრადიციული და გამართლებულია“.

მიუხედავად გამოთქმული მოსაზრებისა, მედიკოსები განმარტავენ, რომ ახალგაზრდა ტვინი საკმაოდ მოქნილია და მის ფორმირებას სწორედ ის ფაქტორი განსაზღვრავს, რამდენად ხშირად დაისჯებიან ბავშვები ცემის მეთოდით.

 

ძალადობა გავლილ ბავშვებს განვითარების შეფერხებები აქვთ!

 

„გლობალური ჯანმრთელობის“ ანალიტიკოსები ირწმუნებიან, რომ წლის დასაწყისში 74 წყვილი საკუთარ შვილებთან ერთად დაუკავშირდა სამედიცინო კომპანიებს და მედიკოსებს შვილების განვითარების შეფერხებებზე აცნობეს. მშობლები აცხადებდნენ, რომ დასჯის მეთოდად ბავშვის ცემას ირჩევდნენ. ყველაზე ხშირი მიმართვიანობა იყო ბავშვებში მეტყველების პრობლემებით – რიგ შემთხვევებში მოზარდებს საუბარი ძალიან უჭირდათ.

2009 წელს ჩატარებული კვლევით ირკვევა, რომ მსგავსი ტიპის ძალადობით მოზარდებს მნიშვნელოვნად უჭირდათ მუქი ფერის ნივთების ერთმანეთისგან გარჩევა და მათი დასახელება. ბავშვებს დაზიანებული ჰქონდათ თავის ტვინში არსებული ქსოვილი, რომელიც პასუხისმგებელია სენსორული ინფორმაციის აღქმაზე, უჭირდათ მოსმენა, საუბარი, ემოციების და ქცევის კონტროლი. მედიკოსების თქმით, ძალადობაგამოვლილი ბავშვების ტვინის ფუნქციასთან ერთად, იცვლება მისი ფორმაც – მოზრდილობისას ასეთ ადამიანებს აღენიშნებათ შუბლის მარჯვენა მხარეს ამობურცვები და ტვინის მარცხენა ჰემისფეროს შეფერხებული მუშაობა.

რაც შეეხება ყველაზე ხშირად გამოვლენილ სუსტი მენტალური ჯანმრთელობის პრობლემებს, კვლევის მიხედვით, დადგინდა, რომ 7-დან 2 ქეისში ასეთი შემთხვევები სწორედ ბავშვობაში დასასჯელად ცემის მეთოდის გამოყენებას უკავშირდება. მედიკოსები განმარტავენ, რომ მენტალური ჯანმრთელობის დარღვევის ყველაზე ხშირი სიმპტომებია ძლიერი დეპრესია, ბრაზი და პარანოია. კვლევის პროცესში გამოკითხული რესპონდენტების 6% ამბობს, რომ მათ ბავშვობაში მშობლები ცემდნენ, არც ისე იშვიათად თავის არეში და ხანდახან მშობლები მათ „კედელზეც ანარცხებდნენ“.

„ასეთი ბავშვები მოზრდილობის ასაკში ხშირად ხდებიან ალკოჰოლზე დამოკიდებული, უვითარდებათ მწვავე დეპრესია და პანიკური შემოტევები, განსაკუთრებით ხშირია ნარკოტიკების მოხმარების, თვითმკვლელობის მცდელობის და თვითმკვლელობის შემთხვევები,“ – განმარტავენ მედიკოსები.

კვლევა ცხადყოფს, რომ ძალადობაგამოვლილი ბავშვები ზრდასრულ ასაკში თავადაც ხშირად ძალადობენ პარტნიორებსა და საკუთარ შვილებზე. კვლევის მონაწილეები ამბობენ, რომ მსგავსი შემთხვევების შემდეგ, მუდმივად უჩნდებათ სინანულის გრძნობა და სურთ, სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულონ. კვლევაში წერია, რომ ძალადობა იწვევს ძალადობას, მოძალადე მშობელი ბავშვობაში თავადაც ძალადობის მსხვერპლი იყო და სავარაუდოდ, მისი შვილიც საკუთარ შთამომავლობას უკვე კარგად ნაცნობი, „ტრადიციული“ მეთოდით დასჯის.

თათია კაკიაშვილი

ახალი ამბები / საზოგადოება /

|

15 ოქტომბერი, 2018

|
WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => kvleva
                                    [1] => mecnierebis-kvleva
                                    [2] => fortunas-temebi
                                    [3] => dzaladoba-bavshvebze
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 295244
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => kvleva
                                    [1] => mecnierebis-kvleva
                                    [2] => fortunas-temebi
                                    [3] => dzaladoba-bavshvebze
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 295244
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 2586
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => kvleva
                                    [1] => mecnierebis-kvleva
                                    [2] => fortunas-temebi
                                    [3] => dzaladoba-bavshvebze
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => kvleva
                                    [1] => mecnierebis-kvleva
                                    [2] => fortunas-temebi
                                    [3] => dzaladoba-bavshvebze
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (295244) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (2586,20870,10660,16375)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 307369
                    [post_author] => 22
                    [post_date] => 2018-11-19 16:26:01
                    [post_date_gmt] => 2018-11-19 12:26:01
                    [post_content] => შავ სიაში მყოფ 600 000 მოქალაქეს მილიარდნახევრიანი დავალიანება უნულდება. მათ ვალდებულებას საქველმოქმედო ფონდი "ქართუ" გადაიხდის. განცხადება ამის შესახებ პრემიერმინისტრმა არჩევნების მეორე ტურამდე 9 დღით ადრე გააკეთა.

„ფორტუნა“ დაინტერესდა ხომ არ შეიძლება მსგავსი ინიციატივა შეიცავდეს ამომრჩევლის მოსყიდვის ნიშნებს და ხომ არ წაახალისებს მოქალაქეებს არ შეასრულონ ვალდებულებები.

ასოციაცია „ბანკები და ფინანსების“ პრეზიდენტი გიორგი კეპულაძე ამბობს, რომ ცვლილებას ეკონომიკური ეფექტი ნაკლებად ექნება, სამაგიეროდ, მან მნიშვნელოვნად შეიძლება დააზარალოს საფინანსო სისტემა ქვეყანაში. კეპულაძე ამბობს, რომ  ს ინიციატივა დემოტივატორი იქნება იმ ადამიანებისთვის, ვისაც აქვთ უკვე მცირე სესხი და ჯერ შავ სიაში არ არიან, ასევე მათთვის, ვინც მომავალში გეგმავს სესხის აღებას. მისივე თქმით, მიღებული გადაწყეტილებით არასწორი მოლოდინები იქმნება.

„ზედაპირულად რომ შევხედოთ, ის, რომ ჩემს ვალს ვიღაც იხდის, ყველას გაუხარდება, მაგრამ მე რომ ათას ლარიანი სესხი ავიღო იანვარში და არ გადავიხადო იმის იმედად, რომ შემდეგ არჩევნებში რომელიმე პოლიტიკური ძალა ამას მაპატიებს. ეს არის საფრთხე, რომელიც მოქმედებს სისტემაზე და ანგრევს მას. სისტემა აგებულია იმაზე, რომ სესხი უკან უნდა დააბრუნონ“, - აღნიშნავს კეპულაძე.

მთავრობის ეს ინიციატივა გააკრიტიკა ოპოზიციის ნაწილმა. "გირჩი" მიიჩნევს, რომ ამ რეგულაციებს არანაირი შედეგი არ აქვს და ქართულ პოლიტიკაში ტრიალებს დიდი მოცულობით "შავი"ფული . "გირჩში" ასევე აცხადებენ, რომ არსებული კანონმდებლობით ეს ნაბიჯი ამომრჩევლის მოსყიდვაა.



დაპირებას ვალების განულებასთან დაკავშირებით მორგი სიცრუედ აფასებენ „ევროპულ საქართველოშიც“.  გიგა ბოკერია ამბობს, რომ ვალდებიდან ხალხის ამოყვანა გადასახადების დაწევას და სამუშაო ადგილების გაჩენას შეუძლია.

"ეს არის მორიგი სიცრუე ივანიშვილის, რომ ის შეძლებს სიღარიბიდან და ჩვენი მოქალაქეების ცუდი ვალებიდან, უიმედო ვალებიდან ამოყვანას. ქვეყანას სჭირდება ეკონომიკის ამუშავება. გადასახადების დაწევა და სამუშაო ადგილების გაჩენა. მხოლოდ ეს არის ამ ვალებიდან და სიღარიბიდან ხალხის ამოყვანის გზა,“ -განაცხადა გიგა ბოკერიამ.

სესხების განულება ის საკითხი აღმოჩნდა, რომელზეც მთავრობასა და "ნაციონალურ მოძრაობას" მსგავსი მოსაზრება აქვთ. მთავრობის მიერ ინიციატივის გაჟღერებას წინ უძღოდა ყოფილი პრეზიდენტის, მიხეილ სააკაშვილის ფეისბუქ ლაივი და  გაერთიანებული ოპოზიციის კანდიდატის გამოსვლა, სადაც მოთხოვნებს შორის იყო სწორედ „შავი სიის“ გაუქმება და სესხების ჩამოწერა. დღეს კი გაერთინებული ოპოზიციის კანდიდატის გრიგოლ ვაშაძის საარჩევნო შტაბის ხელმძღვანელმა გიორგი ვაშაძემ მთავრობის ინიციატივა დადებითად შეაფასა - „კარგია, რომ ცოტა ფიქრი დაიწყეს ხალხის პრობლემებზე“, - აღნიშნა ვაშაძემ. მისივე თქმით, გაერთიანებულ ოპოზიციას მსგავსი ინიციატივა დიდი ხანია აქვს. ვაშაძე ამბობს, რომ მთავრობა ამაზე პირველ ტურში მიღებული შედეგების გამო წავიდა.





ამის მიუხედავად, "ნაციონალურ მოძრაობაში" მიაჩნიათ, რომ მილიარდ ნახევარს „ქართუ“ არ გადაიხდის და აღნიშნული ინიციატივა მხოლოდ არჩევნების მეორე ტურზეა გათვლილი.

"ეს არის მორიგი სატყუარა, რომელიც მცირე ოდენობის, ფაქტობრივად, ისეთ სესხებზეა საუბარი, რომელიც არასდროს იქნებოდა ბანკებისთვის დაბრუნებული და ისინი ისედაც აკეთებდნენ რესტრუქტურიზაციას. რომ არ ყოფილიყო მეორე ტური, იქნებოდა ასეთი ინიციატივა? რომ არ ყოფილიყო მიხეილ სააკაშვილის გუშინდელი მიმართვა, იქნებოდა მთავრობის მიერ ეს ინიციატივა?"- აღნიშნავს რომან გოცირიძე.

ხელისუფლების ქმედებებთან ერთად, ოპოზიციის ეს განცხადებები კრიტიკას იწვევს საექსპერტო წრეებსა და არასამთავრობო ორგანიზაციებში. არასამთავრობო ორგანიზაცია „სამართლიანი არჩევნების“ აღმასრულებელი დირექტორი მიხეილ ბენიძე „ფორტუნასთან“ აღნიშნავს, რომ არასწორი მოლოდინების შექმნაში პასუხისმგებლობა ეკისრება როგორც ხელისუფლებას, ისე ოპოზიციას.

„საზოგადოების დიდი ნაწილი იმედგაცრუებულია, ეს არიან ადამიანები, ვისაც ძალიან უჭირს, მაგრამ ცდილობენ პატიოსნად გადაიხადონ ვალი, შეიძლება ამისთვის ლუკმაპურს იკლებენ და ამ ადამიანებს ეუფლებათ განცდა, რომ უმჯობესი იყო ყოფილიყვნენ შავ სიაში. ასე რომ, ეს ინიციატივა მცდარ მოლოდინებს და არასწორ სურვილებს ახალისებს. აქ პასუხისმგებლობა ეკისრება ერთი მხრივ ხელისუფლებას, მეორე მხრივ ოპოზიციას, რადგან მათაც შექმნეს განცხადებებით მოლოდინი, რომ სახელმწიფომ უნდა აიღოს მოქალაქეთა ვალების გასტუმრების პასუხისმგებლობა,“ - აღნიშნავს მიხეილ ბენიძე.

ამავე აზრს იზიარებს "ბანკები და ფინანსების" პრეზიდენტი გიორგი კეპულაძეც.

„ამან არ უნდა ჩამოშალოს სისტემა, რომ ვიღაც მოვა ხელისუფლებაში და ყველაფერს გვაპატიებს და ასეთი განცხადებები გვესმის ორივე პოლიტიკური ძალის მხრიდან. ერთი რეალურად აკეთებს ამას, მეორე გვპირდება, ამან შეიძლება შექმნას ძალიან დიდი პრობლემა,“ - აღნიშნავს კეპულაძე.

„სამართლიან არჩევნებში“ სესხების განულების ინიციატივაში ფონდი „ქართუს“ ჩართულობის გამო ამომრჩევლის მოსყიდვის ნიშნებსაც ხედავენ.

„იმის გათვალისწინებით, რომ "ქართუ" აპირებს ფინანსური ვალდებულების საკუთარ თავზე აღებას და გასტუმრებას, ეს ცალსახად წარმოადგენს და შეიცავს ამომრჩევლის მოსყიდვის ნიშნებს, რაც საარჩევნო პერიოდში სერიოზული დარღვევაა,“- აღნიშნავს მიხეილ ბენიძე.

ამომრჩევლის მოსყიდვის ფაქტს გამორიცხავენ მთავრობის ადმინისტრაციაში. როგორც ფინანსთა მინისტრმა ივანე მაჭავარიანმა აღნიშნა, მამუკა ბახტაძე ამაზე ჯერ კიდევ აგვისტოში საუბრობდა. თუმცა, მიხეილ ბენიძე განმარტავს, რომ მნიშვნელობა არ აქვს, როდის დაანონსდა ინიციატივა, საარჩევნო პერიოდამდე თუ საარჩევნო პერიოდში.

„მანამდეც და საარჩევნო პერიოდშიც, ეს არის  მოსყიდვა, ამდენად ეს არის პრობლემა,“ - აღნიშნავს ბენიძე.



მიხეილ ბენიძე ამბობს, რომ საკითხის შესახებ იმსჯელებენ და განიხილავენ, რა სამართლებრივი მექანიზმები არსებობს, ამის მერე ბენიძე არც საჩივრის მომზადებას გამორიცხავს. "საერთაშორისო გამჭვირვალობა - საქართველოში" კი აცხადებენ, რომ საკითხით პროკურატურა უნდა დაინტერესდეს.

"ჩვენი კანონმდებლობით, ასეთი დაპირების გაცემა, რომელიც უკავშირდება, რაღაც სიკეთის გადაცემას ამომრჩევლისთვის, შეიძლება იყოს ამომრჩევლის მოსყიდვა და ვფიქრობთ, რომ მნიშვნელოვანია, შესაბამისი ორგანოები დაინტერესდნენ ამ ინიციატივით.

ვინაიდან, საუბარია 100 ლარზე მეტ თანხაზე, აღნიშნული ინიციატივა პროკურატურის გამოსაძიებელია. ეს დანაშაული ჯარიმას ამ სამუდამო პატიმრობას ითვალისწინებს,” – განაცხადა ლევან ნატროშვილმა.

 

თაკო ივანიაძე

  [post_title] => ამომრჩევლის შესაძლო მოსყიდვა და საფინანსო სისტემის ჩამოშლის საფრთხე - როგორ აფასებენ სესხების განულებას [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => amomrchevlis-shesadzlo-mosyidva-da-safinanso-sistemis-chamoshlis-safrtkhe-rogor-afaseben-seskhebis-ganulebas [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-19 16:26:01 [post_modified_gmt] => 2018-11-19 12:26:01 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://old.fortuna.ge/?p=307369 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 307386 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-11-19 15:53:55 [post_date_gmt] => 2018-11-19 11:53:55 [post_content] => მამაკაცების საერთაშორისო დღეს 70-ზე მეტ ქვეყანაში აღნიშნავენ, მათ შორისაა ამერიკა, კანადა, გაერთიანებული სამეფო, ავსტრალია, აფრიკა, აზიის განვითარებადი ქვეყნები და სხვა. მამაკაცების დღე პროფესორ თომას ოსტერის ინიციატივით 1992 წლის 7 თებერვალს დაარსდა. ამ დღის დაწესების მიზანი საზოგადოების მიერ მამაკაცების მიმართ ყურადღების მიქცევა, მათ ჯანმრთელობაზე ზრუნვა და ოჯახში მათი დადებითი გავლენა იყო. ბევრ ქვეყანაში მამაკაცთა უფლებების დამცველი ორგანიზაციები 19 ნოემბერს სხვადასხვა ღონისძიებებს მართავენ. ბოლო რამდენიმე წელია ამ დღეს მსოფლიოს მასშტაბით სემინარები, დემონსტრაციები, მსვლელობები, არტ გამოფენები და მრგვალი მაგიდები იმართებ. რაც შეეხება საქართველოს, ჩვენთან მამაკაცების დღის აღნიშვნის ტენდენცია ჯერ არ დამკვიდრებულა. ქართველ მამაკაცებს საკუთარი დღის აღნიშვნა დისკომფორტს უქმნის და ქალბატონების დღესასწაულის მსგავსად, მათი დღის აღნიშვნას საჭიროდ არ თვლიან.    

სალომე ბენდიანიშვილი

[post_title] => როგორ აღნიშნავენ მამაკაცების საერთაშორისო დღეს საქართველოში და მსოფლიოში [ვიდეო] [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => rogor-aghnishnaven-mamakacebis-saertashoriso-dghes-saqartveloshi-da-msoflioshi-video [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-19 16:00:32 [post_modified_gmt] => 2018-11-19 12:00:32 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://old.fortuna.ge/?p=307386 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 306834 [post_author] => 23 [post_date] => 2018-11-16 14:16:18 [post_date_gmt] => 2018-11-16 10:16:18 [post_content] => ადამიანის ტვინი სტრესში იმყოფება, როდესაც თქვენ ცუდად ივახშმებთ, როდესაც მიირთმევთ მანქანაში ან ტელეფონზე საუბრის დროს, როდესაც ეწევით სიგარეტს, იღებთ ალკოჰოლს   და მუდმივად ხართ სტრესულ სიტუაციაში. ამ დასკვნამზე ცნობილი რუმინელი ნეიროქირურგი ვლად სიუერა წერს: "თქვენს ტვინს სჭირდება სუფთა,  ჯანსაღი, უცხიმო საკვები. არ თქვათ უარი ტკბილზე, მიიღეთ ის თაფლის სახით. ტვინს ძალიან უყვარს შოკოლადი, წყალი და ბევრი ღიმილი“, - ამბობს ვლად სიუერა, რომელიც ადამიანის ტვინს 50 წელია იკვლევს. კვლევის პროცესში მას 23 ათასი ადამიანი ჰყავს შესწავლილი, მათ შორის მცირეწლოვანი ბავშვები. ვლად სიუერას მტკიცებით, ტვინის უკეთ მუშაობისთვის მარტივი რეკომენდაციების შესრულებაც საკმარისია. ამისთვის აუცილებელია დილით ადრე ადგომა, ელემენტარული ფიზიკური დატვირთვა, დღეში 2 ჭიქა წყალი: „თუ თქვენ მიჯაჭვულნი ხართ პლანშეტებზე, ეს ძალიან ცუდია. დღეს ხალხი ერთმანეთს მხოლოდ სოციალური ქსელით ეკონტაქტება. ეს არასწორია, რადგან ჩვენი მისია ურთიერთობა და ევოლუციაა. შეეცადეთ დილით შეძლებისდაგვარად ადრე ადგეთ, გააღეთ ფანჯარა, შემოუშვით სუფთა ჰაერი. აუცილებლად დალიეთ ორი ჭიქა წყალი, რათა კუჭ-ნაწლავის ტრაქტმა მთელი დღის მანძილზე სწორად ფუნქციონირება შეძლოს“, - დასძენს პროფესორი. სიუერას მტკიცებით, ტვინი მთელი ღამის მანძილზე მუშაობს. ამიტომაც ხდება, რომ პრობლემებზე ჩაფიქრებულებსა და ჩაძინებულებს, დილით უკვე გადაწყვეტილება მიღებული გვხვდებათ. ეს კი იმის ბრალია, რომ ტვინი ახდენს კავშირს ფიქრს, განსჯასა და მეხსირებას შორის და დილით გვაძლევს პასუხს. ამიტომ მნიშვნელოვანია, უძილო ღამეებს სამუდამოდ დავევმშვიდობოთ. აქვე რუმინელი პროფესორის მკაცრი რეკომენდაციაა უარი ვთქვათ მოწევაზე, ის ცუდად მოქმედებს ტვინსა და გულზე. ასევე ტვინზე ცუდად მოქმედებს დიდი ოდენობით ცხიმისა და ხორცის მიღება. რადგან ხორცი ორგანიზმისთვის სასარგებლოა, პროფესორი გვირჩევს არჩევანი დაბალკალორიულ ხორცზე გავაკეთოთ. აი ტკბილეული კი ტვინის მუშაობას საგრძნობლად აუმჯობესებს, განსაკუთრებით შავი შოკოლადი, ნატურალური კაკაო და თაფლი. ყველაზე დადებით ეფექტს კი ტვინზე თურმე ღიმილი ახდენს. პროფესორი მოგვიწოდებს, მალე გავეცალოთ კონფლიქტურ სიტუაციებს და ხშირად გავიღიმოთ. ღიმილი ტვინის გაჯანსაღების საუკეთესო საშუალებაა. კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი რეკომენდაცია ტვინის ვარჯიშია, რომელიც მეხსიერების გაუმჯობესებას უწყობს ხელს. ეს ალცჰაიმერის დაავადების საუკეთესო პრევენცია ყოფილა: „ბევრი იკონტაქტეთ ადამიანებთან, იყავით გახსნილები, ეს ძალიან მნიშვნელოვანია, ისეირნეთ, იმოგზაურეთ, გაეცანით სიახლეებს, იმოძრავეთ. უსმიენთ მუსიკას, იცეკვეთ. დამტკიცებულია, რომ ცეკვა ალცჰაიმერის პრევენციის საუკეთესო საშუალებაა“, - ამბობს სიუერა. აქვე მნიშვნელოვანია დროული ძილი, რომელიც 6 საათს უნდა გრძელდებოდეს. პროფესორის თქმით, ღამით ტელევიზორის ყურებას უმჯობესია წიგნის კითხვით დავკავდეთ.  

[post_title] => „მოწევა და ალკოჰოლი ტვინს აზიანებს! ღიმილი კი, ტვინის გაჯანსაღების საუკეთესო საშუალებაა“ – ცნობილი ნეიროქირურგის უახლესი კვლევა [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => moweva-da-alkohli-tvins-azianebs-ghimili-ki-tvinis-gajansaghebis-sauketeso-sashualebaa-cnobili-neiroqirurgis-uakhlesi-kvleva [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-16 15:12:29 [post_modified_gmt] => 2018-11-16 11:12:29 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://old.fortuna.ge/?p=306834 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 307369 [post_author] => 22 [post_date] => 2018-11-19 16:26:01 [post_date_gmt] => 2018-11-19 12:26:01 [post_content] => შავ სიაში მყოფ 600 000 მოქალაქეს მილიარდნახევრიანი დავალიანება უნულდება. მათ ვალდებულებას საქველმოქმედო ფონდი "ქართუ" გადაიხდის. განცხადება ამის შესახებ პრემიერმინისტრმა არჩევნების მეორე ტურამდე 9 დღით ადრე გააკეთა. „ფორტუნა“ დაინტერესდა ხომ არ შეიძლება მსგავსი ინიციატივა შეიცავდეს ამომრჩევლის მოსყიდვის ნიშნებს და ხომ არ წაახალისებს მოქალაქეებს არ შეასრულონ ვალდებულებები. ასოციაცია „ბანკები და ფინანსების“ პრეზიდენტი გიორგი კეპულაძე ამბობს, რომ ცვლილებას ეკონომიკური ეფექტი ნაკლებად ექნება, სამაგიეროდ, მან მნიშვნელოვნად შეიძლება დააზარალოს საფინანსო სისტემა ქვეყანაში. კეპულაძე ამბობს, რომ  ს ინიციატივა დემოტივატორი იქნება იმ ადამიანებისთვის, ვისაც აქვთ უკვე მცირე სესხი და ჯერ შავ სიაში არ არიან, ასევე მათთვის, ვინც მომავალში გეგმავს სესხის აღებას. მისივე თქმით, მიღებული გადაწყეტილებით არასწორი მოლოდინები იქმნება. „ზედაპირულად რომ შევხედოთ, ის, რომ ჩემს ვალს ვიღაც იხდის, ყველას გაუხარდება, მაგრამ მე რომ ათას ლარიანი სესხი ავიღო იანვარში და არ გადავიხადო იმის იმედად, რომ შემდეგ არჩევნებში რომელიმე პოლიტიკური ძალა ამას მაპატიებს. ეს არის საფრთხე, რომელიც მოქმედებს სისტემაზე და ანგრევს მას. სისტემა აგებულია იმაზე, რომ სესხი უკან უნდა დააბრუნონ“, - აღნიშნავს კეპულაძე. მთავრობის ეს ინიციატივა გააკრიტიკა ოპოზიციის ნაწილმა. "გირჩი" მიიჩნევს, რომ ამ რეგულაციებს არანაირი შედეგი არ აქვს და ქართულ პოლიტიკაში ტრიალებს დიდი მოცულობით "შავი"ფული . "გირჩში" ასევე აცხადებენ, რომ არსებული კანონმდებლობით ეს ნაბიჯი ამომრჩევლის მოსყიდვაა. დაპირებას ვალების განულებასთან დაკავშირებით მორგი სიცრუედ აფასებენ „ევროპულ საქართველოშიც“.  გიგა ბოკერია ამბობს, რომ ვალდებიდან ხალხის ამოყვანა გადასახადების დაწევას და სამუშაო ადგილების გაჩენას შეუძლია. "ეს არის მორიგი სიცრუე ივანიშვილის, რომ ის შეძლებს სიღარიბიდან და ჩვენი მოქალაქეების ცუდი ვალებიდან, უიმედო ვალებიდან ამოყვანას. ქვეყანას სჭირდება ეკონომიკის ამუშავება. გადასახადების დაწევა და სამუშაო ადგილების გაჩენა. მხოლოდ ეს არის ამ ვალებიდან და სიღარიბიდან ხალხის ამოყვანის გზა,“ -განაცხადა გიგა ბოკერიამ. სესხების განულება ის საკითხი აღმოჩნდა, რომელზეც მთავრობასა და "ნაციონალურ მოძრაობას" მსგავსი მოსაზრება აქვთ. მთავრობის მიერ ინიციატივის გაჟღერებას წინ უძღოდა ყოფილი პრეზიდენტის, მიხეილ სააკაშვილის ფეისბუქ ლაივი და  გაერთიანებული ოპოზიციის კანდიდატის გამოსვლა, სადაც მოთხოვნებს შორის იყო სწორედ „შავი სიის“ გაუქმება და სესხების ჩამოწერა. დღეს კი გაერთინებული ოპოზიციის კანდიდატის გრიგოლ ვაშაძის საარჩევნო შტაბის ხელმძღვანელმა გიორგი ვაშაძემ მთავრობის ინიციატივა დადებითად შეაფასა - „კარგია, რომ ცოტა ფიქრი დაიწყეს ხალხის პრობლემებზე“, - აღნიშნა ვაშაძემ. მისივე თქმით, გაერთიანებულ ოპოზიციას მსგავსი ინიციატივა დიდი ხანია აქვს. ვაშაძე ამბობს, რომ მთავრობა ამაზე პირველ ტურში მიღებული შედეგების გამო წავიდა. ამის მიუხედავად, "ნაციონალურ მოძრაობაში" მიაჩნიათ, რომ მილიარდ ნახევარს „ქართუ“ არ გადაიხდის და აღნიშნული ინიციატივა მხოლოდ არჩევნების მეორე ტურზეა გათვლილი. "ეს არის მორიგი სატყუარა, რომელიც მცირე ოდენობის, ფაქტობრივად, ისეთ სესხებზეა საუბარი, რომელიც არასდროს იქნებოდა ბანკებისთვის დაბრუნებული და ისინი ისედაც აკეთებდნენ რესტრუქტურიზაციას. რომ არ ყოფილიყო მეორე ტური, იქნებოდა ასეთი ინიციატივა? რომ არ ყოფილიყო მიხეილ სააკაშვილის გუშინდელი მიმართვა, იქნებოდა მთავრობის მიერ ეს ინიციატივა?"- აღნიშნავს რომან გოცირიძე. ხელისუფლების ქმედებებთან ერთად, ოპოზიციის ეს განცხადებები კრიტიკას იწვევს საექსპერტო წრეებსა და არასამთავრობო ორგანიზაციებში. არასამთავრობო ორგანიზაცია „სამართლიანი არჩევნების“ აღმასრულებელი დირექტორი მიხეილ ბენიძე „ფორტუნასთან“ აღნიშნავს, რომ არასწორი მოლოდინების შექმნაში პასუხისმგებლობა ეკისრება როგორც ხელისუფლებას, ისე ოპოზიციას. „საზოგადოების დიდი ნაწილი იმედგაცრუებულია, ეს არიან ადამიანები, ვისაც ძალიან უჭირს, მაგრამ ცდილობენ პატიოსნად გადაიხადონ ვალი, შეიძლება ამისთვის ლუკმაპურს იკლებენ და ამ ადამიანებს ეუფლებათ განცდა, რომ უმჯობესი იყო ყოფილიყვნენ შავ სიაში. ასე რომ, ეს ინიციატივა მცდარ მოლოდინებს და არასწორ სურვილებს ახალისებს. აქ პასუხისმგებლობა ეკისრება ერთი მხრივ ხელისუფლებას, მეორე მხრივ ოპოზიციას, რადგან მათაც შექმნეს განცხადებებით მოლოდინი, რომ სახელმწიფომ უნდა აიღოს მოქალაქეთა ვალების გასტუმრების პასუხისმგებლობა,“ - აღნიშნავს მიხეილ ბენიძე. ამავე აზრს იზიარებს "ბანკები და ფინანსების" პრეზიდენტი გიორგი კეპულაძეც. „ამან არ უნდა ჩამოშალოს სისტემა, რომ ვიღაც მოვა ხელისუფლებაში და ყველაფერს გვაპატიებს და ასეთი განცხადებები გვესმის ორივე პოლიტიკური ძალის მხრიდან. ერთი რეალურად აკეთებს ამას, მეორე გვპირდება, ამან შეიძლება შექმნას ძალიან დიდი პრობლემა,“ - აღნიშნავს კეპულაძე. „სამართლიან არჩევნებში“ სესხების განულების ინიციატივაში ფონდი „ქართუს“ ჩართულობის გამო ამომრჩევლის მოსყიდვის ნიშნებსაც ხედავენ. „იმის გათვალისწინებით, რომ "ქართუ" აპირებს ფინანსური ვალდებულების საკუთარ თავზე აღებას და გასტუმრებას, ეს ცალსახად წარმოადგენს და შეიცავს ამომრჩევლის მოსყიდვის ნიშნებს, რაც საარჩევნო პერიოდში სერიოზული დარღვევაა,“- აღნიშნავს მიხეილ ბენიძე. ამომრჩევლის მოსყიდვის ფაქტს გამორიცხავენ მთავრობის ადმინისტრაციაში. როგორც ფინანსთა მინისტრმა ივანე მაჭავარიანმა აღნიშნა, მამუკა ბახტაძე ამაზე ჯერ კიდევ აგვისტოში საუბრობდა. თუმცა, მიხეილ ბენიძე განმარტავს, რომ მნიშვნელობა არ აქვს, როდის დაანონსდა ინიციატივა, საარჩევნო პერიოდამდე თუ საარჩევნო პერიოდში. „მანამდეც და საარჩევნო პერიოდშიც, ეს არის  მოსყიდვა, ამდენად ეს არის პრობლემა,“ - აღნიშნავს ბენიძე. მიხეილ ბენიძე ამბობს, რომ საკითხის შესახებ იმსჯელებენ და განიხილავენ, რა სამართლებრივი მექანიზმები არსებობს, ამის მერე ბენიძე არც საჩივრის მომზადებას გამორიცხავს. "საერთაშორისო გამჭვირვალობა - საქართველოში" კი აცხადებენ, რომ საკითხით პროკურატურა უნდა დაინტერესდეს. "ჩვენი კანონმდებლობით, ასეთი დაპირების გაცემა, რომელიც უკავშირდება, რაღაც სიკეთის გადაცემას ამომრჩევლისთვის, შეიძლება იყოს ამომრჩევლის მოსყიდვა და ვფიქრობთ, რომ მნიშვნელოვანია, შესაბამისი ორგანოები დაინტერესდნენ ამ ინიციატივით. ვინაიდან, საუბარია 100 ლარზე მეტ თანხაზე, აღნიშნული ინიციატივა პროკურატურის გამოსაძიებელია. ეს დანაშაული ჯარიმას ამ სამუდამო პატიმრობას ითვალისწინებს,” – განაცხადა ლევან ნატროშვილმა.  

თაკო ივანიაძე

  [post_title] => ამომრჩევლის შესაძლო მოსყიდვა და საფინანსო სისტემის ჩამოშლის საფრთხე - როგორ აფასებენ სესხების განულებას [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => amomrchevlis-shesadzlo-mosyidva-da-safinanso-sistemis-chamoshlis-safrtkhe-rogor-afaseben-seskhebis-ganulebas [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-19 16:26:01 [post_modified_gmt] => 2018-11-19 12:26:01 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://old.fortuna.ge/?p=307369 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 798 [max_num_pages] => 266 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => 229bffdd74e93e620762292a9cfed4c3 [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები