ღვარცოფი, მეწყერი, ზვავი თუ შეცვლილი ეკოგარემო – რას უნდა ველოდოთ ხანძრის შემდეგ ბორჯომში

პოპულარული

ღვარცოფი, მეწყერი, ზვავი თუ შეცვლილი ეკოგარემო – რას უნდა ველოდოთ ხანძრის შემდეგ ბორჯომში

ბორჯომში ხანძარს უკვე მეექვსე დღეა, ებრძვიან. წინასწარი ინფორმაციით, განადგურებულია 100 ჰექტრამდე ტყის მასივი. რაც არ უნდა ძლიერი იყოს,  ხანძრის შემდეგ ტყე, ხშირად, აღდგენას ახერხებს. თუმცა, ზოგიერთ შემთხვევაში, ტყის ხანძარი იმდენად ძლიერია და იმდენად სასტიკ ზიანს აყენებს ნიადაგს, გარემოსა და ლანდშაფტს, რომ აღდგენას წლები და ათწლეულები ესაჭიროება.

ტყის რეგენერაციას, მეცნიერების აზრით, 50-100 წელი მაინც სჭირდება, ვიდრე ხელოვნურად დარგული ნერგები ბუნებრივად მოახდენენ გამრავლებას და ადამიანის ჩარევას აღარ მოითხოვენ. თუმცა, მანამდე გასარკვევია, რა მოსდის ადგილობრივ მიკროკლიმატს გადაწვის შემდეგ, რა გავლენას ახდენს ის ადამიანზე და ადამიანის ჩარევა მასზე.

 

ატმოსფერული ნალექი თუ ჭარბი რაოდენობით მოვიდა, სოფელ დაბისა და გუჯარულას ხეობის მიმართულებით სტიქიური პროცესების მომატების საფრთხეა. შეიძლება, ეს გამოჩნდეს და  პირველი შედეგები ვნახოთ შემოდგომაზეც.

                                                                                  

 

გეოგრაფიის აკადემიური დოქტორი, გიორგი დვალაშვილი, „ფორტუნასთან“ საუბრისას ამბობს, რომ  ნახანძრალი ტერიტორია ადამიანზე იმდენად ახდენს გავლენას, რამდენადაც ის წარმოშობს ღვარცოფების, მეწყრებისა და ზვავების საფრთხეს. სხვა მხრივ კი, ხეობის მაცხოვრებლებისთვის და ასევე დამსვენებლებისთვის პანიკის საფუძველი არ არსებობს. ნახანძრალი ტერიტორია და ფერფლისგან დაბინძურებული ჰაერი და ნიადაგი რეგენერაციას თავად შეძლებს, მას შემდეგ რაც წვიმა და თოვლი მოვა.

 

ეს ნამდვილად არ ნიშნავს, რომ ამ მასშტაბის ხანძრის შედეგად, ბორჯომში მიკროკლიმატი შეიცვლება.

 

ბორჯომის ხეობისთვის მსგავსი მასშტაბის ხანძარი პირველი შემთხვევა არაა. ცეცხლი ამ ტერიტორიაზე 9 წლის წინ, 2008 წელს რუსეთ-საქართველოს საომარი მოქმედებების დროსაც გაჩნდა. შედეგად, 1000-მდე ჰექტარი ტყის მასივი, ჯამში 204 116 ხე დაიწვა. მაშინაც განსაკუთრებით დაზიანდა სოფელი დაბისა და წაღვერის მიმდებარე ტერიტორია – ერთ-ერთი საუკეთესო საკურორტო ადგილები. გაურკვეველი იყო ასევე ტყეში მობინადრე ცხოველისა და ფრინველის ბედიც. ნახანძრალი ტერიტორია კომფორტული გარემოა ღვარცოფის, მეწყერის და ზვავის წარმოსაქმნელად. აქვე, გასათვალისწინებელია რელიეფის დახრილობაც. ხეები აღარ აკავებენ ნალექის შედეგად მოსულ წყლის მასას და ისიც დაღმართისკენ მიექანება. ამასთან, მოჭარბებული ნალექი, გარკვეულწილად, გადამწვარი ტყის ბრალიცაა. ის აღარ იწოვს ჩამოსული ნალექის თავის წილს, რომელიც უფრო აქტიურად ორთქლდება და გვიბრუნდება უკან წვიმის სახით.

 

  შეუძლებელია, ამ პატარა ხეობებმა ამ საკურორტო ზონას უახლოეს გრძელვადიან  პერიოდში პრობლემები შეუქმნას. 

 

არჯევანიძის ტყის მიმდებარე ტერიტორიაზე სიმაღლეც, დახრილობაც ისეთია, ატმოსფერული ნალექი თუ ჭარბი რაოდენობით მოვიდა, სოფელ დაბისა და გუჯარულას ხეობის მიმართულებით სტიქიური პროცესების მომატების საფრთხეა. შეიძლება, ეს გამოჩნდეს და პირველი შედეგები ვნახოთ შემოდგომაზეც. ეს პროცესები და შეცვლილი კლიმატური გარემო, ამ ხეობის გარდა, სხვა ტერიტორიაზე არ გავრცელდება. ეს კონკრეტული ტერიტორია არის ლოკალური. ადგილობრივმა მოსახლეობამაც და საერთოდ საზოგადოებამაც უნდა იცოდეს, რომ ის მტვრის ნაწილაკი, რომელიც შეიძლება, მეზობელ ხეობაში სხვა ტერიტორიებზე  გავრცელდა, არ ნიშნავს იმას, რომ  ეს კატასტროფა აისახება  ბორჯომზე, ხაშურზე, ბაკურიანში. ეს ნამდვილად არ ნიშნავს, რომ ამ მასშტაბის ხანძრის შედეგად, ბორჯომში მიკროკლიმატი შეიცვლება. ვერც კურორტ წაღვერს შეცვლის. ეს არის ლოკალური ხეობები ჩაკეტილი ხეობები, იქ არსებული მიკროკლიმატი და არსებული კლიმატური ფაქტორები ვერანაირად ვერ შეიცვლება ამ ტერიტორიაზე ხეების ტყის მასივის განადგურების შემდეგ. შეუძლებელია, ამ პატარა ხეობებმა ამ საკურორტო ზონას უახლოეს გრძელვადიან  პერიოდში პრობლემები შეუქმნას და ვთქვათ, რომ ეს კურორტები აღარ ვარგა დამსვენებლებისთვის,“ –  განაცხადა დვალაშვილმა.

მისივე თქმით, ნახანძრალ ტერიტორიას შველა და აღდგენა სექტემბრიდანვე დასჭირდება. რაც შეეხება მტვრის ნაწილაკებს, რომელიც შესაძლოა, მოხვედროდა ნაყოფს, ეს არ შეიცავს საფრთხეს. საკურორტო რაიონები დარჩება საკურორტო რაიონებად.

 

 

ქეთი გიგოლაშვილი 

 

 

 

 

 

WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => khandzari-borjomshi
                                    [2] => gavlena-ekologiaze
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 157031
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => khandzari-borjomshi
                                    [2] => gavlena-ekologiaze
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 157031
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 16375
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => khandzari-borjomshi
                                    [2] => gavlena-ekologiaze
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => khandzari-borjomshi
                                    [2] => gavlena-ekologiaze
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (157031) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (18605,18387,16375)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 207222
                    [post_author] => 12
                    [post_date] => 2018-01-23 16:42:54
                    [post_date_gmt] => 2018-01-23 12:42:54
                    [post_content] => 10-საათიანი სამუშაო დღე და 220 ლარი თვიური ხელფასი, უფრო დეტალური დაანგარიშებით კი მხოლოდ 1 ლარი საათში  - ზარ-ზეიმით გახსნილ „აჭარა ტექსტილის“  თანამშრომლები, სადაც ცნობილი საერთაშორისო ბრენდების სამოსი იკერება, მონურ შრომაზე საუბრობენ.

„აჭარა ტექსტილის“ ფოთის ფილიალში დასაქმებულთა ნაწილმა „ფორტუნასთან“ საუბარში ვინაობის გამხელა არ ისურვა. მათი ინფორმაციით, დღის  განმავლობაში შეზღუდული აქვთ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული შესვენებით სარგებლობა, აკრძალულია მობილურის გამოყენება შესვენებაზე და საპირფარეშოთი სარგებლობას მხოლოდ ნებართვის შემთხვევაში ახერხებენ.

მათვე ცნობით, აქტიურად მუშაობს დაჯარიმების სისტემაც და ხშირად არსებულ 220 ლარსაც ვერ იღებენ.

საწარმოში არსებულ პრობლემაზე ღიად საუბრობს „აჭარა ტექსტილის“ უკვე ყოფილი თანამშრომელი, სოფო გოგოლაძე, რომელიც კომპანიაში არსებულ მძიმე სამუშაო პირობების შესწავლის თხოვნით პროფკავშირების გაერთიანებასაც მიმართა. 
„სამუშაო დრო და ხელფასის ოდენობა ხელშეკრულებაშია გაწერილი და წინასწარვე ცნობილია,  თუმცა, ოფიციალური ხელშეკრულების გარდა, კომპანიაში იმდენად მკაცრი შინაგანაწესია, საკონცენტრაციო ბანაკს უფრო ჰგავს, ვიდრე საწარმოს. შესვენებაზე მობილურით სარგებლობისას  დაცვა მობილურის წართმევით  და 45-ლარიანი ჯარიმით დამემუქრა.  ქლორის სუნით მოვიწამლე და ნებართვის გარეშე არ მიშვებდნენ გარეთ. სამუშაოს სპეციფიკას გაუფრთხილებლად ცვლიან.  საბოლოოდ კომპანიიდან წამოსვლის მიზეზი შეურაცხყოფა გახდა. საპირფარეშოდან დაბრუნებულს ხელმძღვანელმა მიყვირა,  რომ ნებართვის გარეშე არ უნდა გავსულიყავი და დავლოდებოდი,“ -  ამბობს სოფო გოგოლაძე „ფორტუნასთან“.
თანამშრომლების ბრალდებებს უსაფუძვლოს და სუბიექტურს უწოდებენ  „აჭარა ტექსტილის“ ფოთის ფილიალში. კომპანიის კადრების განყოფილების სპეციალისტის, არჩილ მართალიშვილის, განმარტებით,  კომპანიაში მართლაც მოქმედებს შინაგანაწესი, თუმცა, არც მობილურით და არც საპირფარეშოთი სარგებლობა შეზღუდული არ არის.
„ვიცნობ კონკრეტულ საქმეს,  აღნიშნულმა თანამშრომელმა ისე დატოვა საწარმოო ხაზი და გავიდა, ბრიგადის ხელმძღვანელს არ ჰქონდა ინფორმაცია, სად იმყოფებოდა. რაც შეეხება სხვა ბრალდებებს, საკუთარი ხელფასით  კმაყოფილი ბუნებაში არავინ არ არის. ჩვენთან  არსებულ 220 ლარს ბონუსებიც ემატება, რაც  თანამშრომლების წახალისებაზეა ორიენტირებული. დღის  განმავლობაში 3 შესვენებაა დაწესებული, ჯარიმებიც  მხოლოდ უსაფუძვლო გაცდენებზე იწერება. ყველა შემთხვევა აღირიცხება - დაშავების, ჯარიმის, თანამშრომელთა პრეტენზიების და  შეგვიძლია, პროფკავშირებს  დოკუმენტურად  გავაცნოთ.  არ გამოვრიცხავ, კონკრეტულ შემთხვევებში ადგილი ჰქონდეს ბრიგადის ხელმძღვანელთან პიროვნულ დაპირისპირებას.   მენეჯმენტის კარი  ღიაა და მზად ვართ, ნებისმიერ თანამშრომლის პრეტენზიები გამოვიძიოთ,“ - აცხადებს არჩილ მართალიშვილი  „ფორტუნასთან“.
შეუსაბამობა ოფიციალურ ხელშეკრულებასა და რეალურ სამუშაო პირობებს შორის, არანორმირებული სამუშაო დრო და შეურაცხმყოფელი დამოკიდებულება - პროფკავშირების გაერთიანება საწარმოში არსებულ პირობებზე საერთაშორისო ბრენდების ინფორმირებას გეგმავს.
„საწარმოში არსებულ მინიმალურ ხელფასს მუდმივად აკლდება უმცირეს მიზეზზე დაწერილი ჯარიმები;  მენეჯმენტი საპირფარეშოში გასვლის დროს და რაოდენობასაც კი განსაზღვრავს; ბრენდებისთვის საჩვენებლად,  ხელშეკრულება  შრომის კოდექსიდან არის გადაწერილი, რეალურად კი სამუშაო პირობები გაცილებით მძიმეა, ვინაიდან ადგილობრივ დონეზე რეაგირების ბერკეტები მინიმალურია. აუცილებლად დავუკავშირდებით ბრენდებს, რადგან ისინი  შრომის პირობებს ძალიან დიდი ყურადღებას აქცევენ.  არსებულ ვითარებაზე მათი ინფორმირება  დასაქმებულთა პირობებზეც იქონიებს გავლენას,“  - ამბობს პოროფკავშირების იურისტი, რაისა ლიპარტელიანი .
პროფკავშირები საწარმოდან წამოსულ თანამშრომლებს ინდივიდუალურ სასამართლო დავებშიც გაუწევენ დახმარებას. „აჭარა ტექსტილის“ ფილიალებში საერთაშორისო ბრენდების - NIKE , LOTTO,PUMA და ERIMA-ს სამოსი იკერება.     თამუნა გოგუაძე    [post_title] => “თავი საკონცენტრაციო ბანაკში გვგონია” - რა პირობებში კერავენ  საქართევლოში PUMA-ს და  NIKE-ს [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => tavi-sakoncentracio-banakshi-gvgonia-ra-pirobebshi-keraven-saqartevloshi-puma-s-da-nike-s [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-01-23 16:42:54 [post_modified_gmt] => 2018-01-23 12:42:54 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=207222 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 207107 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-01-23 15:57:46 [post_date_gmt] => 2018-01-23 11:57:46 [post_content] => საქართველოში სამუშაო ძალაში მყოფი 2 მილიონი პირიდან 235 ათასი დაუსაქმებელია - "სტატისტიკის ეროვნული სამსახურის" ამ მონაცემების მიხედვით, ჩვენს ქვეყანაში დასაქმების პრობლემა კვლავაც აქტუალურია. სტატისტიკურად, სამსახურს ყველაზე მეტად 15-დან 19 წლამდე ასაკის მოქალაქეები ეძებენ. ილიაუნის ლექტორი, ექსპერტი ეკონომიკურ საკითხებში, გიორგი პაპავა, „ფორტუნას“ იმ მოთხოვნებზე ესაუბრა, რომლებიც  პოტენციურ დამსაქმებლებს პოტენციურ დასაქმებულებთან აქვთ და ამ მოთხოვნა-მიწოდების საკითხზეც გაამახვილა ყურადღება.  
  • როგორია საქართველოში დასაქმების დონე?
გიორგი პაპავა: კერძო სექტორში სამუშაო ადგილები საკმაოდ მწირია, ანუ იმ ადამიანების მეოთხედი, რომლებიც სამსახურს ეძებენ ან მუშაობენ, კერძო სექტორში არიან დასაქმებულები ან დასაქმდებიან. სხვა ქვეყნებში, სადაც დასაქმების ბაზარზე შედარებით კარგი სიტუაციაა, ეს მაჩვენებელი გაცილებით მაღალია. საქართველოში ძალიან ბევრი ე.წ. „თვითდასაქმებული“ ადამიანია. მათი დიდი ნაწილი სოფლადაა და საკუთარი მეურნეობა აქვს და ასე ირჩენს თავს. სტატისტიკის მიხედვით, გამოდის ისე, რომ უმუშევრობის სტატისტიკა მოსახლეობის 12%-ზე მოდის. სინამდვილეში თვითდასაქმებული ადამიანები არ არიან მატერიალურად უზრუნველყოფილები, ანუ არ არიან ისეთი ადამიანები, რომლებიც თავისი სამუშაოთი ახერხებდნენ საკუთარი თავის რჩენას. მეორე მნიშვნელოვანი ფაქტორი არის ის, რომ დასაქმებული ადამიანების ანაზღაურება საკმაოდ დაბალია.  NDI-ის კვლევის მიხედვით, გამოკითხული ოჯახების ნახევარზე მეტმა აღნიშნა, რომ მათი ყოველთვიური შემოსავალი 500 ლარი ან ამაზე ცოტა უფრო ნაკლებია. ეს ნიშნავს, რომ შემოსავლების მიხედვით, ქვეყანაში უთანასწორება ძალიან მაღალია. ბოლო მონაცემებით, საქართველოში საშუალო ხელფასი დაახლოებით 1070 ლარია, მაგრამ თუ განაწილებას გავითვალისწინებთ, ხელფასის სახით მოსახლეობის ნახევარზე მეტს აქვს 600 ლარი ან ნაკლები, რაც ნიშნავს, რომ ეს საშუალო მაჩვენებელი მომატყუებელია. არიან ადამიანები, რომლებსაც საკმაოდ მაღალი ხელფასები აქვთ და, ამავდროულად, არიან ადამიანები, რომლებსაც დაბალი ხელფასები აქვთ. ეს არ ნიშნავს, რომ საშუალო სტატისტიკურად დასაქმებულ ადამიანს აქვს კარგი ხელფასი.  
  • რა არის ჩვენს ქვეყანაში უმუშევრობის გამომწვევი ძირითადი მიზეზები?
გიორგი პაპავა: ზოგადად, უმუშევრობის გამომწვევი მიზეზები, ჩემი აზრით, ის არის, რომ თვითონ სამუშაო ძალის პროდუქტიულობა არის ძალიან დაბალი, ანუ ბაზარზე არ ხდება პროდუქტიული სამუშაო ძალის მიწოდება და, შესაბამისად, კომპანიებიც თავს იკავებენ ადამიანების დასაქმებისგან. ბიზნესსექტორის მოთხოვნა აცდენილია იმ უნარებს, რომლებიც დასაქმების მსურველებს აქვთ. ეს კი, საბოლოოდ, უმუშევრობის მაღალ დონეს იწვევს.
  • როგორია დაუსაქმებელი ადამიანების ასაკობრივი წილი?
გიორგი პაპავა: 2016 წლის მონაცემებით, უმუშევრობის დონე, ასაკობრივი სეგმენტის მიხედვით, ასე ნაწილდება: ჩვენს ქვეყანაში 15-დან 19 წლამდე ასაკში უმუშევარი ადამიანები 34%-ს შეადგენენ, 20-24 წლის ასაკობრივ კატეგორიაში ეს მაჩვენებელი 30%-ია, შემდეგ ასაკობრივ კატეგორიებში პროცენტული გადანაწილება მცირდება 16%-დან 12%-მდე. 55 წლის ასაკის ზემოთ უმუშევრობის დონე საკმაოდ დაბალია. გასათვალისწინებელია ის ფაქტორიც, რომ ამ მონაცემებში თვითდასაქმებულობაც შედის. ახალგაზრდების გარკვეული რაოდენობა უთითებს, რომ თვითდასაქმებულები არიან. მიუხედავად ამისა, მათი დიდი ნაწილი აქტიურად ეძებს სამსახურს, შესაბამისად, პოტენციური დასაქმების თვალსაზრისით, მათი აქტიურობა გაცილებით მაღალია. არიან ადამიანები, რომლებიც თვითდასაქმებულები არიან და ცდილობენ, დაქირავებითი სამსახური იპოვონ. ამ ფაქტორების მიუხედავად, უმუშევრობა 15-დან 19 წლამდე ასაკში მაინც ყველაზე მაღალია.
  • განათლების მიმართულებით მინდა, გკითხოთ, სტუდენტები ხშირად განათლებას პრესტიჟული მიმართულებებით იღებენ, თუმცა, მათი ნაწილი უნივერსიტეტის დასრულების შემდეგ საკუთარი პროფესიით ვერ საქმდება და სამსახურის ძიება სხვა მიმართულებით უწევთ. რამდენად ხშირია მსგავსი პრეცენდენტები ჩვენს ქვეყანაში?
გიორგი პაპავა: ეს არის პრობლემა იმიტომ, რომ, ზოგადად, ბევრი სტუდენტი სწავლობს, მაგალითად, ბიზნესისა და ეკონომიკის მიმართულებაზე, სინამდვილეში დასაქმების ბაზარზე ხშირად მოთხოვნები არის ძალიან კონკრეტული. დამსაქმებლებს სჭირდებათ გარკვეული რაოდენობის პოტენციური დასაქმებულები და მოთხოვნადი უნარ-ჩვევებიც ძალიან კონკრეტულია: კომპიუტერული პროგრამების, ინგლისური ენის ცოდნა და ა.შ. სტუდენტისთვის იმის ილუზიის შექმნა, რომ პირობითად, როცა ის ბიზნესის ფაკულტეტს დაამთავრებს, ავტომატურად მენეჯერი გახდება, ეს რეალობისგან მოწყვეტილი ამბიციაა. ამ მხრივ, ნაწილობრივ უნივერსიტეტებმაც მეტი უნდა იმუშაონ იმისთვის, რომ სტუდენტებს ადეკვატური მოლოდინები ჰქონდეთ. ასევე, მნიშვნელოვანია თანამშრომლობა კერძო სექტორსა და უნივერსიტეტებს შორის. უნივერსიტეტები ახერხებენ, სტუდენტებს ის უნარ-ჩვევები მისცენ, რომლებიც რეალურად ბიზნესსექტორისთვისაა გამოსაყენებელი.
  • რა მდგომარეობაა პროფესიული განათლების მქონე ადამიანების დასაქმების კუთხით?
გიორგი პაპავა: აღსანიშნავია, რომ ბევრი სამუშაო ადგილი მოითხოვს რაღაც ძალიან კონკრეტული პროფესიის ცოდნას. სამწუხაროდ, ძველი პერიოდიდან გადმოყოლებულია შეხედულება, რომ საქართველოში ყველას უნივერსიტეტი უნდა ჰქონდეს დამთავრებული, ბაკალავრის დიპლომი ჰქონდეს და ა.შ. ჩვენს ქვეყანაში პროფესიული განათლება ნაკლებად პრესტიჟულია. ამ დროს კერძო სექტორი პოტენციური დასაქმებულისგან ძალიან კონკრეტულ უნარ-ჩვევებს ითხოვს. საკმაოდ ლიმიტირებულია სამუშაო მოთხოვნაც, ეს ყველაფერი კი უფრო მეტად უშლის ხელს სტუდენტების დასაქმებას სპეციალობით და იმ პოზიციებზე, რომლებზეც თავად აქვთ ამბიცია, რომ დასაქმებული იყვნენ.
  • როგორ ფიქრობთ, დამსაქმებელი რამდენად ანიჭებს უპირატესობას პოტენციური დასაქმებულის განათლების დონეს? ვგულისხმობ ბაკალავრის, მაგისტრის ან დოქტორანტის ხარისხს. დასაქმების შემთხვევაში, აქვს თუ არა დიპლომს გადამწყვეტი მნიშვნელობა?
გიორგი პაპავა: გადამწყვეტი მნიშვნელობა, ალბათ, არა აქვს. გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს იმ უნარებს, რომელთა განვითარებაც სტუდენტმა მოახერხა. რეკომენდაციას ძალიან დიდი მნიშვნელობა ენიჭება არა მარტო საქართველოში, არამედ საზღვარგარეთაც. თვითონ უნივერსიტეტების ფუნქცია არის ის, რომ როცა სტუდენტი სწავლას დაასრულებს, ეს პოტენციურ დამსაქმებელს რაღაც სიგნალს უნდა აძლევდეს, როგორი შეიძლება, სტუდენტი იყოს. ისეთი უნივერსიტეტები, რომლებზეც შეიძლება უკვე იმის თქმა, რომ, თუ ადამიანმა ეს უნივერსიტეტი დაამთავრა, მას რაღაც კონკრეტული უნარები აქვს, საქართველოში ძალიან ცოტაა. მხოლოდ ის, რომ რომელიღაცა უნივერსიტეტი დაამთავრე, საკმარისი არ არის, თუმცა, დარწმუნებული ვარ, რომ წარჩინებული სტუდენტები, რომლებიც თავიანთი უნივერსიტეტების რეიტინგში საკმაოდ მაღლა დგანან, ამ ინფორმაციის დამსაქმებლებამდე მიტანას უფრო ახერხებენ. ამას უფრო დიდი მნიშვნელობა აქვს, ვიდრე ბაკალავრის ან მაგისტრის დიპლომს. მაგისტრატურის შემთხვევაში არის კონკრეტული სამაგისტრო პროგრამები, მაგალითად, ISET-ის ეკონომიკის საერთაშორისო სკოლა, რომლის კურსდამთავრებულების უმეტესობა დღეს რეალურად დასაქმებულია, ძირითადად, საჯარო სექტორში. ამ სკოლის დამთავრებულების შესახებ სამუშაო ბაზარზე იციან, კურსდამთღავრებულები გარკვეულ უნარებს ფლობენ, შესაბამისად, იმ დამსაქმებლისთვის, რომელიც ამ კონკრეტულ უნარებს ითხოვს, ასეთი დიპლომი უკვე რაღაცის მთქმელია.    

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => რატომ ვერ გვარდება საქართველოში უმუშევრობის პრობლემა - ინტერვიუ გიორგი პაპავასთან [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => ratom-ver-gvardeba-saqartveloshi-umushevrobis-problema-interviu-giorgi-papavastan [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-01-23 15:57:46 [post_modified_gmt] => 2018-01-23 11:57:46 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=207107 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 207060 [post_author] => 12 [post_date] => 2018-01-23 13:50:46 [post_date_gmt] => 2018-01-23 09:50:46 [post_content] => ტექნოლოგიურ ეპოქაში  აქცენტი საქმის მარტივ და სწრაფად კეთებაზეა გადატანილი. მიუხედავად იმისა, რომ ბევრს საუბრობენ ჯანმრთელობისთვის საშიშ თანამედროვე მოწყობილობებზე, ის მაინც ყველა ოჯახშია. ამ მხრივ მობილური ტელეფონი, ტელევიზორი, კომპიუტერი, მიკროტალღური ღუმელი და წვრილი საოჯახო ტექნიკა ლიდერობს. საუბრობენ მის უარყოფით მხარეებზე, გამოსხივებაზე, თუმცა მათთვის ეს საგნები მაინც ყოველდღიურობის ნაწილია.  ერთ-ერთი ასეთია მიკროტალღური ღუმელი. მის როლს ყოველდღიურ ცხოვრებაში თითოეული ადამიანი თავად განსაზღვრავს. ზოგისთვის იგი კიდევ ერთი „მოდური სათამაშოა“, სხვისთვის კი აუცილებელი და შეუცვლელი დამხმარე სამზარეულოში. არის თუ არა მასში მომზადებული, გაცხელებული ან გამლღვალი საკვები ჯანმრთელობისთვის საშიში? თავად ამ ღუმელების მწარმოებლებიც იშველიებენ მეცნიერულ გამოკვლევებს და ამტკიცებენ, რომ მათში მომზადებული საკვები სრულიად უვნებელია.  მანანა კორძახია დიასახლისია. მისთვის სამზარეულოს დამხმარე საგნები ძალიან მნიშვნელოვანია. როგორც ის „ფორტუნასთან“ საუბრისას ამბობს, მიკროტალღურ ღუმელს ხშირად იყენებს, მათ შორის ნამცხვრის ცხობისასაც.
„ამ ხნის ქალი ვარ, რამდენი წელია, საჭმელს ვაკეთებ და ვაცხობ. აქამდე კარაქს ან შოკოლადს ნამცხვრისთვის გაზზე ვალღობდი, ვსვრიდი ტაფას, ხანდახან გაზსაც, ახლა კი პატარა მინის თასით ვალღობ მიკროტალღურ ღუმელში, ბევრად სწრაფად და მარტივად.  2-3 საათით ადრე ვიღებდი ხოლმე საყინულედან ხორცს, თევზს ახლა, დაძაბული არ ვარ, დამჭირდება თუ არა იმ წამსვე გამომაქვს და ვალღობ. აღარაფერი რომ არ ვთქვა სადილის გაცხელებაზე. სპაგეტის გაცხელებაც ძალიან გამიმარტივდა და ზოგადად გამარტივდა ცხოვრება.  რაღა დროს რაღაცების მავნებლობაზეა საუბარი, როცა დღე და ღამე გამოსხივება ათასი რაღაციდან მოდის. იმხელა საქმეს მიკეთებს მიკროტალღური ღუმელი, ჩემთვის ეს უფრო მნიშვნელოვანია,“ -  აღნიშნა მან.
მისგან განსხვავებით, თათული ნოზაძე მიკროტალღურ ღუმელს მხოლოდ განსაკუთრებულ და უკიდურეს შემთხვევაში იყენებს, რადგან, როგორც ამბობს, ის საკვებს სასარგებლო თვისებებსაც უკარგავს და გემოც არa აქვს შენარჩუნებული. თუმცა, აღიარებს, რომ მიკროტალღური ღუმელი გაზზე ბევრად სწრაფი და კომფორტულია. დღეს სამომხმარებლო ბაზარი გაჯერებულია სხვადასხვა ტიპის, ფუნქციების, დიზაინის და ფასის მიკროტალღური ღუმელებით. ასეთ დროს ძალიან რთულია მათ შორის სწორი არჩევანის გაკეთება.  ფიზიკოსი, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი, რეზო ზარიძე, „ფორტუნასთან“ ამბობს, რომ მექანიზმი, რომლითაც მიკროტალღური ღუმელია შექმნილი, საკვებისთვის აბსოლუტურად უსაფრთხოა, თუმცა, შესაძლოა, საზიანო იყოს ადამიანისთვის, რომელიც ამ მოწყობილობას მართავს.
„მიკროტალღური ღუმელის შიდა სივრცეში წარმოიქმნება ელექტრომაგნიტური ტალღა, რომელიც გასაცხელებელი საკვების სითხესთან შერწყმის შედეგად თბება. წყალში წარმოიქმნება დენები, რადგან იქ არის გამტარობა და ეს ენერგია გარდაიქმნება სითბოდ. რაც შეეხება საკვებს, ამით არაფერი ფუჭდება და არც სასარგებლო თვისებებს არ კარგავს. გინდ, „ფეჩზე“ გაგიცხელებიათ, გინდ გაზზე და გინდ იქ. უშუალოდ მუშაობის პროცესში კი სახიფათო შეიძლება, იყოს მასთან მდგომი ადამიანისთვის. რა გინდ კარგი ღუმელიც არ უნდა იყოს, ის მუშაობისას მაინც გამოასხივებს. ამიტომ ჩემი რჩევაა, ერთი ორი მეტრით დავშორდეთ მას, როცა მუშაობს. პრინციპი ასეთია, ღუმელი წარმოქმნის ერთსა და იმავე ოდენობით ელექტრომაგნიტურ ტალღებს, რომელიც მხოლოდ სითხესთან შერწყმის შედეგად გარდაიქმნება სასარგებლო ენერგიად. თუმცა, თუ მიკროტალღურ ღუმელში მცირე ზომის საკვების გაცხელება გვინდა, ასეთ დროს პროპორციულად მცირე ტალღები გარდაიქმნება კარგ ენერგიად, დანარჩენი კი ღუმელის გარეთ გამოსხივდება. თუ კარგად დატვირთეთ, ნაკლებია გამოსხივება. თუმცა, ელექტრომაგნიტური ტალღები ჩვენს გარშემო ისედაც ძალიან ბევრია, ტელეფონი, WI-FI...“ -  აღნიშნა რეზო ზარიძემ.
   

ქეთი გიგოლაშვილი

[post_title] => „საჭმელი, გინდ, აქ გაგიცხელებიათ, გინდ - გაზქურაზე“  -  საშიშია თუ არა მიკროტალღური ღუმელი [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => sachmeli-gind-aq-gagickhelebiat-gind-gazquraze-sashishia-tu-ara-mikrotalghuri-ghumeli [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-01-23 13:50:46 [post_modified_gmt] => 2018-01-23 09:50:46 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=207060 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 207222 [post_author] => 12 [post_date] => 2018-01-23 16:42:54 [post_date_gmt] => 2018-01-23 12:42:54 [post_content] => 10-საათიანი სამუშაო დღე და 220 ლარი თვიური ხელფასი, უფრო დეტალური დაანგარიშებით კი მხოლოდ 1 ლარი საათში  - ზარ-ზეიმით გახსნილ „აჭარა ტექსტილის“  თანამშრომლები, სადაც ცნობილი საერთაშორისო ბრენდების სამოსი იკერება, მონურ შრომაზე საუბრობენ. „აჭარა ტექსტილის“ ფოთის ფილიალში დასაქმებულთა ნაწილმა „ფორტუნასთან“ საუბარში ვინაობის გამხელა არ ისურვა. მათი ინფორმაციით, დღის  განმავლობაში შეზღუდული აქვთ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული შესვენებით სარგებლობა, აკრძალულია მობილურის გამოყენება შესვენებაზე და საპირფარეშოთი სარგებლობას მხოლოდ ნებართვის შემთხვევაში ახერხებენ. მათვე ცნობით, აქტიურად მუშაობს დაჯარიმების სისტემაც და ხშირად არსებულ 220 ლარსაც ვერ იღებენ. საწარმოში არსებულ პრობლემაზე ღიად საუბრობს „აჭარა ტექსტილის“ უკვე ყოფილი თანამშრომელი, სოფო გოგოლაძე, რომელიც კომპანიაში არსებულ მძიმე სამუშაო პირობების შესწავლის თხოვნით პროფკავშირების გაერთიანებასაც მიმართა. 
„სამუშაო დრო და ხელფასის ოდენობა ხელშეკრულებაშია გაწერილი და წინასწარვე ცნობილია,  თუმცა, ოფიციალური ხელშეკრულების გარდა, კომპანიაში იმდენად მკაცრი შინაგანაწესია, საკონცენტრაციო ბანაკს უფრო ჰგავს, ვიდრე საწარმოს. შესვენებაზე მობილურით სარგებლობისას  დაცვა მობილურის წართმევით  და 45-ლარიანი ჯარიმით დამემუქრა.  ქლორის სუნით მოვიწამლე და ნებართვის გარეშე არ მიშვებდნენ გარეთ. სამუშაოს სპეციფიკას გაუფრთხილებლად ცვლიან.  საბოლოოდ კომპანიიდან წამოსვლის მიზეზი შეურაცხყოფა გახდა. საპირფარეშოდან დაბრუნებულს ხელმძღვანელმა მიყვირა,  რომ ნებართვის გარეშე არ უნდა გავსულიყავი და დავლოდებოდი,“ -  ამბობს სოფო გოგოლაძე „ფორტუნასთან“.
თანამშრომლების ბრალდებებს უსაფუძვლოს და სუბიექტურს უწოდებენ  „აჭარა ტექსტილის“ ფოთის ფილიალში. კომპანიის კადრების განყოფილების სპეციალისტის, არჩილ მართალიშვილის, განმარტებით,  კომპანიაში მართლაც მოქმედებს შინაგანაწესი, თუმცა, არც მობილურით და არც საპირფარეშოთი სარგებლობა შეზღუდული არ არის.
„ვიცნობ კონკრეტულ საქმეს,  აღნიშნულმა თანამშრომელმა ისე დატოვა საწარმოო ხაზი და გავიდა, ბრიგადის ხელმძღვანელს არ ჰქონდა ინფორმაცია, სად იმყოფებოდა. რაც შეეხება სხვა ბრალდებებს, საკუთარი ხელფასით  კმაყოფილი ბუნებაში არავინ არ არის. ჩვენთან  არსებულ 220 ლარს ბონუსებიც ემატება, რაც  თანამშრომლების წახალისებაზეა ორიენტირებული. დღის  განმავლობაში 3 შესვენებაა დაწესებული, ჯარიმებიც  მხოლოდ უსაფუძვლო გაცდენებზე იწერება. ყველა შემთხვევა აღირიცხება - დაშავების, ჯარიმის, თანამშრომელთა პრეტენზიების და  შეგვიძლია, პროფკავშირებს  დოკუმენტურად  გავაცნოთ.  არ გამოვრიცხავ, კონკრეტულ შემთხვევებში ადგილი ჰქონდეს ბრიგადის ხელმძღვანელთან პიროვნულ დაპირისპირებას.   მენეჯმენტის კარი  ღიაა და მზად ვართ, ნებისმიერ თანამშრომლის პრეტენზიები გამოვიძიოთ,“ - აცხადებს არჩილ მართალიშვილი  „ფორტუნასთან“.
შეუსაბამობა ოფიციალურ ხელშეკრულებასა და რეალურ სამუშაო პირობებს შორის, არანორმირებული სამუშაო დრო და შეურაცხმყოფელი დამოკიდებულება - პროფკავშირების გაერთიანება საწარმოში არსებულ პირობებზე საერთაშორისო ბრენდების ინფორმირებას გეგმავს.
„საწარმოში არსებულ მინიმალურ ხელფასს მუდმივად აკლდება უმცირეს მიზეზზე დაწერილი ჯარიმები;  მენეჯმენტი საპირფარეშოში გასვლის დროს და რაოდენობასაც კი განსაზღვრავს; ბრენდებისთვის საჩვენებლად,  ხელშეკრულება  შრომის კოდექსიდან არის გადაწერილი, რეალურად კი სამუშაო პირობები გაცილებით მძიმეა, ვინაიდან ადგილობრივ დონეზე რეაგირების ბერკეტები მინიმალურია. აუცილებლად დავუკავშირდებით ბრენდებს, რადგან ისინი  შრომის პირობებს ძალიან დიდი ყურადღებას აქცევენ.  არსებულ ვითარებაზე მათი ინფორმირება  დასაქმებულთა პირობებზეც იქონიებს გავლენას,“  - ამბობს პოროფკავშირების იურისტი, რაისა ლიპარტელიანი .
პროფკავშირები საწარმოდან წამოსულ თანამშრომლებს ინდივიდუალურ სასამართლო დავებშიც გაუწევენ დახმარებას. „აჭარა ტექსტილის“ ფილიალებში საერთაშორისო ბრენდების - NIKE , LOTTO,PUMA და ERIMA-ს სამოსი იკერება.     თამუნა გოგუაძე    [post_title] => “თავი საკონცენტრაციო ბანაკში გვგონია” - რა პირობებში კერავენ  საქართევლოში PUMA-ს და  NIKE-ს [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => tavi-sakoncentracio-banakshi-gvgonia-ra-pirobebshi-keraven-saqartevloshi-puma-s-da-nike-s [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-01-23 16:42:54 [post_modified_gmt] => 2018-01-23 12:42:54 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=207222 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 411 [max_num_pages] => 137 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => bf541c1048eb36a847fd9c05936b96ba [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები