“მითხრეს რომ ვერ შემხვდებოდნენ, რადგან მათი შვილის ორმოცია – გაფრთხილება ლურჯი ვეშაპის შესახებ!”

პოპულარული

“მითხრეს რომ ვერ შემხვდებოდნენ, რადგან მათი შვილის ორმოცია – გაფრთხილება ლურჯი ვეშაპის შესახებ!”

ნანა ბერძენიშვილი, რომლის 13 წლის შვილიც საცხოვრებელი კორპუსიდან გადახტა, მოსახლეობას “ლურჯი ვეშაპის” შესახებ კიდევ ერთხელ აფრთხილებს.

როგორც ის სოციალურ ქსელში წერს, დაუკავშირდა ოჯახი, რომელსაც ლურჯი ვეშაპის შესახებ ჰქონდა კითხვები, თუმცა მათთან შეხვედრა ვერ მოასწრო, რადგან შვილი გარდაეცვალათ.

ნანა ბერძენიშვილი ამბობს, რომ ამ თამაშის მენტორები უკვე ქართულად საუბრობენ და ის ფართო მასშტაბებს იღებს.

“გაფრთხილება ლურჯი ვეშაპის შესახებ!!!!!

დამიკავშირდნენ და მთხოვეს რომ დავლაპარაკებოდი ერთ ოჯახს რომელსაც შეკითხვები ქონდა ლურჯ ვეშაპთან მიმართებაში. დავრეკე… ვესაუბრე მშობლებს და შევთავაზე შეხვედრა. მითხრეს რომ ვერ შემხვდებოდნენ რადგან 29 ში მათი შვილის 40ია. ყველამ მინდა კარგად გაიაზროთ რას ნიშნავს როცა მშობელი ამ ფრაზას წარმოთქვამს…. მე ვიცი… და კიდევ ბევრმა ოჯახმა იცის…..

ამას ვწერ იმისთვის რომ არ მოდუნდეთ!!! თამაში იღებს ფართო მაშტაბებს. უამრავი ადამიანი მიკავშირდება. თამაში რეალურია. მენტორები ქართულად მოსაუბრე ხალხი.

გთხოვთ ყურადღება არ მოადუნოთ და კიდევ ერთხელ აუხსენით ბავშვებს რომ არ უნდა ეშინოდეთ.

ყველზე ხშირად ბავშვები სწორედ შიშის გამო ნებდებიან თამაშს…”, – წერს ნანა ბერძენიშვილი.

ის ასევე  აღწერს, იმ პროცესს, თუ როგორ იწყებენ ბავშვები ლურჯი ვეშაპის თამაშს.

“როგორ წესი ბავშვი თავის სოც ქსელში წერს #ლურჯივეშაპი და ამ ეგრეთ წოდებული ჰეშტეგით მას პოულობენ. მაგრამ შესაძლოა ასევე შემთხვევითი პრინციპით უგზავნიან თამაშის შესახებ ინფორმაციას.

როგორ ესაუბრებიან ბავშვებს – სხვადასხვა სოც. ქსელებს და აპლიკაციებს იყენებენ. მესენჯერი. ვაიბერი. ვოტსაპი, სკაიპი და სხვა თუკი რაიმე კომუნიკაციის არხი არსებობს.

როგორ დავიცვათ ბავშვი – აუცილებლად გააფრთხილეთ და ესაუბრეთ. უთხარით რომ არ უნდა ეშინოდეს მათი მუქარების, რადგან ყველა ინფორმაციას ბავშვის, მისი ოჯახის და მეგობრების შესახებ მოიპოვებენ სოც ქსელებიდან, ბავშვებს კი ისინი ყოვლისშემძლენი ჰგონიათ.

და ბოლოს – არ იფიქროთ რომ ეს თქვენ შვილს არ დაემართება. არ მოდუნდეთ, იცოდეთ ნებისმიერი ბავშვი შეიძლება გახდეს სამიზნე” – წერს ბერძენიშვილი.

ნახეთ “ფორტუნას” თემები საშიშ ინტერნეტთამაშებზე:

“ცეცხლი აინთო, თამაში დაიწყო!” – როგორ მივხვდეთ, თუ ბავშვი “სიკვდილის თამაშით” ერთობა

“თუ ამ სურათით თქვენთან დაკავშირება სცადეს, არ უპასუხოთ” – მოზარდებში თვითმკვლელობების გაზრდის მიზეზი თუ “მომოს” მითი

ახალი ამბები / სოც. ქსელები /

|

22 ოქტომბერი, 2018

|
WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => sashishi-internettamashi
                                    [1] => lurji-veshapi
                                    [2] => nana-berdzenishvili
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 297608
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => sashishi-internettamashi
                                    [1] => lurji-veshapi
                                    [2] => nana-berdzenishvili
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 297608
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 15990
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => sashishi-internettamashi
                                    [1] => lurji-veshapi
                                    [2] => nana-berdzenishvili
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => sashishi-internettamashi
                                    [1] => lurji-veshapi
                                    [2] => nana-berdzenishvili
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (297608) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (28504,15990,15991)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 301810
                    [post_author] => 22
                    [post_date] => 2018-11-02 17:11:09
                    [post_date_gmt] => 2018-11-02 13:11:09
                    [post_content] => მოზარდის მიერ მიყენებული თვითდაზიანება, რომელიც ვიდეოში ჩანს, სახიფათო თამაშს, "ლურჯ ვეშაპს" არ უკავშირდება, - ამის შესახებ "ფორტუნას" შსს-ში უთხრეს. ამავეს ადასტურებს იმ სკოლის დირექტორიც, სადაც მოზარდი სწავლობს. დირექტორს ეს ინფორმაცია, როგორც ამბობს, გამოძიებისგან აქვს. მისივე თქმით, სახიფათო თამაშთან რაიმე კავშირს უარყოფს თავად ბავშვიც.

"ფორტუნამ" კადრები, რომელშიც ჩანს როგორ იყენებს არასრულწლოვანი დაზიანებებს მაკრატლით, ექსკლუზიურად გუშინ მოიპოვა. სკოლის დირექტორი აცხადებს, რომ მათთვის ამ ვიდეოს შესახებ ცნობილი ერთი კვირის წინ გახდა და სამართალდამცავ სტრუქტურებსაც სწორედ ამ დროს მიმართეს. მისი განცხადებით, გამომძიებლებმა, რომლებიც 11 წლის მოსწავლის საქმეს იძიებენ, სახიფათო თამაშის ვერსია გამორიცხეს.
თუმცა, გაუგებარი რჩება, როდის დაიწყო მოკვლევა შსს-ში ფაქტთან დაკავშირებით ერთი კვირის წინ, თუ გუშინ, მედიაში გავრცელებული ინფორმაციის შემდეგ.



"თქვენ რომ გაიგეთ, უკვე გამოძიებული იყო ყველაფერი, ერთი კვირის წინ გავიგეთ და მაშინვე მივმართეთ პოლიციის მეშვეობით შინაგან საქმეთა სამინისტროს. ვაკე-საბურთალოს განყოფილებას დავუკავშირდით და იქიდან წავიდა შსს-ში. 26 თუ 25 ოქტომბერი იყო", - აცხადებს სკოლის დირექტორი.

სკოლის დირექტორისგან განსხვავებულ ინფორმაცია მოგვაწოდეს თავდაპირველად შსს-ში. უწყებაში თავიდან გვითხრეს, რომ მოკვლევა აღნიშნულ ფაქტთან დაკავშირებით გუშინ დაიწყო.

"როგორც კი გავრცელდა გუშინ ინტერნეტში, მოვახდინეთ რეაგირება, გამოიკითხნენ მშობელი და სხვა პირები. არანაირი კავშირი არც "ლურჯ ვეშაპთან" და არც სხვა რაიმე ტიპის ინტერნეტთამაშთან ამ შემთხვევას კავშირი არ ჰქონია. თუ საჭირო იქნება, გამოკითხვები გაგრძელდება", - განაცხადეს შსს-ში.

კითხვაზე, რატომ იყო რეაგირება გუშინ, როდესაც რეალურად, ინფორმაცია ვაკე-საბურთალოს პოლიციის განყოფილებას რამდენიმე დღის წინ მიეწოდა, უწყებაში გვითხრეს, რომ ამას დააზუსტებენ. მოგვიანებით კი განმარტეს, რომ თავდაპირველი რეაგირება რამდენიმე დღის წინ ჰქონდათ, გუშინ კი ვიდეოს გავრცელების შემდეგ, კვლავ განახლდა გამოკითხვა. "რამდენიმე დღის წინ განცხადება შემოიტანა მოზარდის დედამ, რომ მისი არასრულწლოვანი შვილი, შესაძლოა, ჩართული იყოს "ლურჯი ვეშაპის" თამაშში. მყისიერი რეაგირება გვქონდა, ჩატარდა წინასაგამოძიებო მოქმედებები, გამოიკითხა გოგონას დედა, თავად გოგონა და თამაშთან კავშირი არ დადასტურდა", - განმარტეს უწყებაში და დასძინეს, რომ გუშინ, ვიდეოს გავრცელების შემდეგ მათ კვლავ ქონდათ რეაგირება და გამოკითხეს ოჯახის წევრები.   კადრები გუშინვე მოიპოვა "რუსთავი 2"-მაც. მათი ინფორმაციით, სკოლის ხელმძღვანელობისგან და შსს-სგან განსხვავებით, ინტერნეტ თამაშის ვერსიას მოსწავლის ოჯახი არ გამორიცხავს. მოზარდის დედა ამბობს, რომ ბოლო პერიოდში მისი შვილი გარშემომყოფებთან კომუნიკაციას ერიდება და მიზეზებზე სახლში არ საუბრობს. სკოლის დირექტორი "ფორტუნასთან" ბავშვის ქცევის მიზეზად ოჯახურ პრობლემებს ასახელებს, თუმცა რაიმე სახის ძალადობას გამორიცხავს. მისი ინფორმაციით, "ბავშვმა დედის მეორედ გათხოვება ვერ აიტანა". მისივე თქმით, საქმეში ჩართულია მანდატურის სამსახურის ფსიქოლოგი და სოციალური მუშაკი. "ფსიქოლოგებთან გადამისამართებულნი არიან. მანდატურის სამსახურის ფსიქოლოგი და სოციალური მუშაკი დღეს მოდის ჩვენთან სკოლაში. ყველანაირი ზომა მიღებულია. შსს-დანაც გუშინ იყვნენ მოსული. ფსიქოლოგები დღეს ხვდებიან მშობლებს, რადგან ამ მშობლების ემოციური ფონი არასასიკეთოდ ისახება ბავშვებზე. თამაშის ვერსიას არც ბავშვი ადასტურებს და არც გამოძიებით დადასტურდა", - ამბობს სკოლის დირექტორი. "ფორტუნა" ასევე დაინტერესდა ჩაერთვება თუ არა საქმეში და იმუშავებს თუ არა ოჯახთან სოციალური მომსახურების სააგენტო, სადაც გვითხრეს, რომ მოკვლევა ჯერ შსს-ში მიმდინარეობს. სააგენტოში განმარტავენ, რომ ჩაერთვებიან მას შემდეგ, რაც შსს ბავშვის იდენტიფიკაციას მოახდენს და სოცსააგენტოს მონაცემებს მიაწოდებს, თუმცა შსს-მ იდენტიფიკაციაც მოახდინა და "ლურჯ ვეშაპთან" კავშირიც უკვე გამორიცხა.

თაკო ივანიაძე

[post_title] => შოკისმომგვრელი ვიდეო - როდის დაიწყო მოკვლევა და თამაშობენ თუ არა ლურჯ ვეშაპს საქართველოში [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => shokismomgvreli-video-tamashoben-tu-ara-lurj-veshaps-saqartveloshi [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-02 17:42:58 [post_modified_gmt] => 2018-11-02 13:42:58 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=301810 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 301687 [post_author] => 8 [post_date] => 2018-11-01 17:36:32 [post_date_gmt] => 2018-11-01 13:36:32 [post_content] => საქართველოში სულ უფრო აქტუალური ხდება საშიში ინტერნეტთამაშები, რომლებიც მოზარდების სიცოცხლეს საფრთხეს უქმნიან. "ფორტუნამ" მოიპოვა ვიდეომასალა, სადაც თბილისის ერთერთი სკოლის მოსწავლე მაკრატლით იზიანებს თავს. ბავშვმა ვიდეო თანაკლასელებს გაუგზავნა და უთხრა, რომ ამ დავალების შესრულება თამაშის მეათე საფეხური იყო. ვიდეო ბავშვებმა მშობლებს აჩვენეს და მსხვერპლი დროულად იდენტიფიცირდა. თუმცა, ეს პირველი შემთხვევა არ არის და მსგავსი თამაშები ხშირად იდენტიფიცირების გარეშე თვითმკვლელობით სრულდება. ამიტომ "ფორტუნა" გთავაზობთ რჩევებს ფსიქოლოგებისა და სპეციალისტებისგან, როგორ შეიძლება მშობლებმა ამოიცნონ, რომ ბავშვი სახიფათო თამაშშია ჩართული და შემდეგ, როგორ უნდა მოხდეს მისი თამაშისგან დახსნა. ფსიქოლოგები რამდენიმე ნიშანს გამოყოფენ, რითაც მოზარდის თამაშში ჩართულობაზე შეიძლება მიიტანოს მშობელმა ეჭვი:
  • მუდმივად მალავს თავის ელექტრონულ მოწყობილობას (პლანშეტი, მობილური, ლეპტოპი);
  • იკეტება ოთახში, აცდენს გაკვეთილებს, შეამცირა ან შეწყვიტა მეგობრებთან - ოჯახის წევრებთან კონტაქტი;
  • აცვია სეზონისთვის შეუფერებლად (მალავს თვითდაზიანებებს);
  • გაიზარდა ინტერნეტთან ყოფნის პერიოდი, მათ შორის ღამის საათებში (ასრულებს ღამის დავალებებს);
  • წერს არადამახასიათებელ სტატუსებს სოციალურ ქსელში;
  • გახდა აგრესიული.
მაქსიმალური ყურადღება მოზარდთან და ინტერნეტთან გატარებული დროის კონტროლი – პრევენციის მთავარ მექანიზმად ამ ორ ფაქტორს ასახლებს ფსიქოლოგი მარინა კაჭარავა „ფორტუნასთან“ საუბარში. „ყველაფერი იწყება მარტივი,  სახალისო დავალებებით, ბავშვი ხალისობს, აზარტში შედის, ამ დროს ხდება მისი ნდობის მოპოვება და  ზემოქმედების ქვეშ მოქცევა. ამის შემდეგ იწყება მთავარი გზავნილების მიწოდება. მოზარდისთვის ეს ყველაფერი განსაკუთრებით სახიფათოა, ის ირეალურ სამყაროში იმყოფება და ქვეცნობიერის დონეზე, გაუაზრებლად ასრულებს მიცემულ დავალებებს. „მოხარშულს ვიცნობ ჩემს შვილს” - გამონათქვამი, როცა საქმე მოზარდებს ეხება, არასწორია, მშობელი მუდმივად უნდა იყოს საქმის კურსში, რას საქმიანიბს მოზარდი სკოლაში, თანატოლებთან, სოციალურ ქსელში და ამავდროულად, ეს არ უნდა იყოს მისი ღირსების შემლახველი“, - ამბობს „ფორტუნასთან“ ფსიქოლოგი მარინა კაჭარავა.   პრობლემა სხვადასხვა ქვეყნებშიც დგას. უმეტესობაში მოქმედებს სუიციდის პრევენციის პრობლემები და ცხელი ხაზი, სადაც მშობელს მსგავს სიტუაციებში დაუყოვნებლივ ეხმარებიან. საქართველოში, მსგავსი პროგრამები არ არსებობს. ასე რომ, მშობელს საკუთარი ძალებით მოუწევს, სახიფათო თამაშთან ბრძოლა. აუცილებელია, რომ ბავშვებს ინტერნეთთამაშების შესახებ სრულყოფილი ინფორმაცია ჰქონდეს, თუ ის იდენტიფიცირდა როგორც მსხვერპლი, საჭიროა თანადგომა, ამის მზაობა კი ოჯახსა და მეგობრებში უნდა იყოს. დღეისათვის ცნობილია, რომ მხარდაჭერას თინეიჯერები ძირითადად "ონლაინში" ეძებენ, რაც პრობლემას უფრო ართულებს. დიდ ბრიტანეთში მედია აქტიურად აშუქებს მსგავს პრობლემებს და მშობლებს აძლევს რჩევებს, თუ როგორ შეიძლება ზეწოლასთან ბრძოლა. ეს ყველაფერი კეთდება იმისთვის, მშობლებმა თავად ასწავლონ შვილებს, როგორ შეიძლება თამაშის ლიდერის საშიშ ბრძანებებსა და დავალებებს არ დაემორჩილონ, მიუხედავად ძლიერი ფსიქოლოგიური ზეწოლისა. ბრაზილიაში მოხალისეები ქმნიან კამპანიებს, როგორიცაა "ვარდისფერი ვეშაპი", რომლის ფარგლებში დეპრესიასთან ბრძოლას და პოზიტიური ღირებულებების წამოწევას ცდილობენ. ეს ნათელი მაგალითია იმისა, როგორ რეაგირებს საზოგადოება ონლაინთამაშის გამოწვევებზე და სად არის პრობლემა. მსგავსი თამაშები დაკავშირებულია თინეიჯერებში ისედაც ცნობილ მწვავე პრობლემებთან, როგორიცაა კიბერბულინგი, დეპრესია და დაბალი თვითშეფასება. მოკლედ რომ ვთქვათ, ასეთი თამაშები, რეალურად არა თამაში, არამედ შექმნილი პროგრამაა, რომლის შემქმნელები ახალგაზრდების ე.წ. ტვინის გამორეცხვით, მათ ნებისმიერ ბრძანებაზე იყოლიებენ. სპეციალისტები ამბობენ, რომ აუცილებელია მშობელმა ყურადღება მიაქციოს ნებისმიერ "ანომალიურ ქცევას". ჭრილობებს სხეულზე, საშინელებათა ფილმების უეცარ ინტერესს, ახალ ამბებში მკვლელობისა და ძალადობის შესახებ ინფორმაციისადმი დიდ ინტერესს, მოულოდნელ ცვლილებებს, ინტერნეტზე მიჯაჭვას და ინტერნეტში სუიციდის შესახებ ინფორმაციის მოძიებას. თუ დაადგენთ, რომ ბავშვი თამაშში ჩართულია, პირველ რიგში უნდა კითხოთ, რამდენი ხნის განმავლობაში ასრულებდა ის ბრძანებებს და რის გაკეთებას სთხოვდნენ მას. ამ ყველაფერს მშვიდად უნდა მოუსმინოთ, განსჯის, გაბრაზების და დატუქსვის გარეშე. ამის შემდეგ მას ფსიქოლოგიური დახმარება და თამაშის შესახებ ზუსტი ინფორმაციის მიწოდება სჭირდება. თუ ამის შემდეგაც არ დაანება მან თავი თამაშს, აუცილებელია სპეციალისტების ჩართვა. ასეთი სუიციდური თამაშები, საზოგადოებისთვის განგაშის ზარი უნდა იყოს და არსებულ გლობალურ პრობლემებზე დაგვაფიქროს.  

თამთა უთურგაშვილი

[post_title] => როგორ დავიცვათ თინეიჯერები სახიფათო ინტერნეტთამაშებისგან? [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => rogor-davicvat-tineijerebi-sakhifato-internettamashebisgan [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-01 17:36:32 [post_modified_gmt] => 2018-11-01 13:36:32 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=301687 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 284455 [post_author] => 8 [post_date] => 2018-09-18 11:38:31 [post_date_gmt] => 2018-09-18 07:38:31 [post_content] => ბურთის ფორმის თვალები, გარშემო შავი წრეები, ფერმკრთალი სახე ჩალურჯებებით და უსიამოვნო არაბუნებრივი ღიმილი - ეს მომოა და ის საშიში ინტერნეტთამაშის სახეა, რომელზეც უკვე საქართველოშიც საუბრობენ. „მომო“ „ლურჯი ვეშაპის“ მსგავსი სახიფათო ინტერნეტ თამაშია, რომელიც სოციალური ქსელების მეშვეობით იმართება. კავშირს მსხვერპლთან "მომო" ვოთსაფით, მესენჯერით ან სხვა მედიუმით ამყარებს, იძლევა მითითებებს, რომლის უკანასკნელი საფეხური, მსგავსად "ლურჯი ვეშაპისა", თვითმკვლელობაა. მსგავსი სახიფათო თამაშებისთვის მოწყვლად ჯგუფებს ძირითადად არასრულწლოვნები წარმოადგენენ. ჯერჯერობით, დაუდგენელია საშიში ინტერნეტთამაშის უკან რეალური პიროვნებაა თუ ვირუსი, რომელიც ყოველდღიურად უფრო და უფრო მეტ ადამიანს უკავშირდება. ასევე უცნობია, რეალურ საფრთხეს წარმოადგენს თუ არა მომო, რადგან ერთ-ერთი მოსაზრებით, ამბები მომოს შესახებ, მხოლოდ მითია და რეალურად, მსგავსი ექაუნთების ან ნომრების უკან, სოციალურ ქსელში სხვადასხვა ადამიანი დგას. საქართველოში ბავშვებმა „მომოს“ შესახებ ბევრი იციან. ზოგი მასთან დაკავშირებას თავად ცდილობს, ინტერესის გამო, თუმცა, უშედეგოდ. იმის მიუხედავად, რომ მედიაში მოზარდების თვითმკვლელობის შესახებ ამბებზე სულ უფრო და უფრო ხშირად იწერება, საქართველოს საგამოძებო უწყება, არცერთ შემთხვევას არ უკავშირებს აღნიშნულ თამაშს. "ფეისბუქზე" მომოს სურათიანი უამრავი ქართული ექაუნთია, თუმცა სავარაუდოდ, ყველა მათგანი ყალბია. [video width="720" height="1280" mp4="http://fortuna.ge/wp-content/uploads/2018/09/20180911_155206_edited_1.mp4"][/video]

მომოს სახიფათო გამოწვევა მსოფლიოს

მსოფლიოს რამდენიმე ქვეყანაში შესაბამისი უწყებები იძიებენ "მომოს გამოწვევას". სამ ქვეყანაში, ინდოეთში, არგეტინასა და კოლუმბიაში, რამდენიმე თვითმკვლელობების შემთხვევა ოფიციალური ვერსიით, სწორედ ამ ინტერნეტთამაშს უკავშირდება. ივლისში, ბუენოს-აირესის პროვინციაში, 12 წლის გოგონა, სახლის ეზოში, ხეზე ჩამომხრჩვალი იპოვეს. მას შემდეგ, რაც თვითმკვლელობის ფაქტი დადასტურდა, გამოძიება "მომოს გამოწვევის" კვალზე გავიდა. გოგონას ტელეფონი თვითმკვლელობის ადგილთან აღმოაჩინეს. პოლიციამ მისი პირადი მიმოწერები შეამოწმა და აღმოჩნდა, რომ გოგონას "მომოს დავალების" მიხედვით, თვითმკვლელობის ვიდეო, სოციალურ ქსელში უნდა აეტვირთა. უფრო ადრე, ბარობსაში (კოლუმბია) 48 საათის განმავლობაში, 12 წლის გოგონამ და 16 წლის ბიჭმა მოიკლეს თავი. მედიის ინფორმაციით, მოზარდები ერთმანეთს იცნობდნენ და ორივე "მომოს გამოწვევაში" იყო ჩართული.
"ახალგაზრდები მარტივად ერთვებიან თამაშში. თავიდან მარტივი დავალებების სახალისოდ შესრულება, საბოლოოდ სუიციდით სრულდება," - განაცხადეს კოლუმბიის პოლიციაში.
ამის მიუხედავად, არცერთი გამოძიების შემთხვევაში არ დადასტურდა, რომ მოზარდების თვითმკვლელობა სწორედ ინტერნეტთამაშმა გამოიწვია. ფსიქოლოგები ამბობენ, რომ სუიციდის შემთხვევა იშვიათადაა მხოლოდ ერთი ფაქტითა თუ მოვლენით გამოწვეული. მათი თქმით, ძირითადად ის მოზარდები იკლავენ თავს, რომლებიც ფსიქიკური დაავადებებით ან დეპრესიით იტანჯებიან - თამაშით და თამაშის გარეშეც. WhatsApp-ის წარმომადგენელმა "ფოქსნიუსთან" განაცხადა, რომ ამ საკითხს სწავლობენ. მან მომხმარებლებს მოუწოდა, ნებისმიერი პრობლემური საკითხის შესახებ აცნობონ კომპანიას და ისინი დაუყოვნებლივ მოახდენენ საეჭვო ნომრის შესწავლასა და დაბლოკვას. რაც შეეხება "ფეისბუქს", რომლის მფობელობაშიცაა ეს აპლიკაცია, ამ თემაზე კომენტარს არ აკეთებენ. საკითხი აქტუალურია ინდოეთშიც. რამდენიმე დღის წინ, ინდოეთის პოლიციამ ტვიტერზე დაპოსტა, რომ ამ ავატარის მქონე ექაუნთებს მოერიდონ: "ნუ შეხვალთ მასთან კონტაქტში. ის საშიშია, ბინძური და დაღუპავს თქვენს ცხოვრებას" მექსიკის პოლიცია ხალხს აფრთხილებს, რომ აღნიშნული სურათით ექაუნთთან კავშირს მოერიდონ, რადგან ის პირად ინფორმაციას იპარავს. უამრავი შტატის შერიფიც გამოეხმაურა "მომოს" გამოწვევას. ისინი ახალგაზრდებს აფრთხილებენ, რომ ამ გაურკვეველ ექაუნთთან ურთიერთობას მოერიდონ. "თუ ამ სურათით თქვენთან დაკავშირება სცადეს, არ უპასუხოთ," - წერენ ისინი.  

საიდან გაჩნდა MOMO?

ისევე როგორც სხვა მსგავსი "ინტერნეტ გამოწვევების", მომოს თამაშის წარმომავლობის დადგენაც რთულია. მექსიკელი სამართალდამცველები ამბობენ, რომ თამაში "ფეისბუქ" ჯგუფიდან დაიწყო. ჯგუფის წევრები, უცხო ნომრებთან ამყარებდნენ კომუნიკაციას, გაფრთხილებების მიუხედავად. არსებობს უამრავი ნომერი, რომელიც "მომოსთან" ოფიციალურად ასოცირდება. ძირითადად ნომრები იაპონიიდან, მექსიკიდან, ინდოეთიდან და კოლუმბიიდან ფიქსირდება. ბევრი ამბობს, რომ ამ ნომრებთან დაკავშირებას თავად ცდილობს და ვერ ახერხებს. ცნობილი იუთუბერი, რეინბოტი, რომელიც მსგავს საკითხებზე წერს ბლოგებს, ამბობს, რომ "მომო" უბრალო ლეგენდაა.
"ხალხი ამტკიცებს, რომ მომო არსებობს და მოქმედებს, მაგრამ უმეტეს მათგანს, მომოსთან არანაირი კავშირი არ დაუმყარებია. სურათები, რომლებიც ინტერნეტში ვრცელდება და რომელზეც "ვითომდა" მომოსთან კომუნიკაციაა აღბეჭდილი, ძნელი დასაჯერებელია ნამდვილი იყოს," - ამბობს ის ვიდეოში, რომელსაც 2 მილიონზე მეტი ნახვა აქვს.
ტექნოლოგიური სფეროს მიმომხილველი ლარი მაგიდი კი ამბობს, რომ "მომო" უფრო ბოროტი ხუმრობაა, ვიდრე საშიში თამაში. მომოს წარმომავლობაც სადავოა. თავდაპირველად, გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ის იაპონელი ხელოვანის მიერ შექმნილი გროტესკული თოჯინის "მომო"-ს (ქალი ფრინველის ფეხებზე) პროტოტიპია, რომელიც ტოკიოს ვანილას გალერეის ექსპონატია. შემდეგ კი დადასტურდა, რომ ამ თოჯინას "ფრინველის დედა" ჰქვია და იაპონური სპეცეფექტების კომპანია Link Factory-შია შექმნილი. მისი წარმომავლობის მიუხედავად, ფაქტია, რომ მომო მსოფლიოში პანიკას იწვევს. უკანასკნელი თვეების განმავლობაში, მსოფლიოს უამრავი ქალაქის სამართალდამცველებმა გააკეთეს კომენტარი ამ თამაშის საფრთხეზე. იმ ქვეყნებშიც კი, სადაც მომოსთან დაკავშირებული ინციდენტები არ დაფიქსირებულა, მშობლების ამ კუთხით ინფორმირებისთვის, სხვადასხვა კამპანიებს ატარებენ. მაგალითად, ესპანეთის სამოქალაქო გვარდიამ და ეროვნულმა პოლიციამ, ივლისში, ცალ-ცალკე გაავრცელეს პოსტები, რომლებშიც ხალხს აფრთხილებენ, რომ "მომო" კონტაქტებში არ დაიმატონ და ამ ვირუსული და მოდური სახელის იგნორირება მოახდინონ.  

ექსპერტები მშობლებს აფრთხილებენ

ტექნოლოგიის ექსპერტები, მომოს რეალური საფრთხის დამტკიცებამდე, მშობლებს მოუწოდებენ, რომ ყველა შემთხვევაში აკონტროლონ, რას აკეთებს მათი შვილი ინტერნეტში. სამხრეთ კაროლინის ტექნიკური კოლეჯის კიბერ-უსაფრთხოების პროფესორი, სტენტონ გრინვალტი ამბობს, რომ განსაკუთრებული საფრთხის ქვეშ 12-14 წლის მოზარდები არიან. "ვოთსაფს მილიარდობით მომხმარებელი ჰყავს. არ იცი ვინ და საიდან გიკავშირდება. 12-დან 14 წლამდე მოზარდები, ამ მხრივ ყველაზე დაუცველები არიან და მოწყვლად ჯგუფს წარმოადგენენ," - აცხადებს პროფესორი.  

მომოს წინაპარი

მომომდე სოციალური ქსელი "ლურჯი ვეშაპის" პანიკამ მოიცვა. თავიდან ამ თამაშის წარმომავლობაც და რეალობაც კითხვის ნიშნის ქვეშ იყო, თუმცა ახლა, რუსეთში 130 თვითმკვლელობაა ინტერნეტთამაშთან დაკავშირებული. ოფიციალური წყაროების მიხედვით, სწორედ რუსული წარმოშობისაა ეს გამოწვევა.

თამთა უთურგაშვილი

  [post_title] => "თუ ამ სურათით თქვენთან დაკავშირება სცადეს, არ უპასუხოთ" - მოზარდებში თვითმკვლელობების გაზრდის მიზეზი თუ "მომოს" მითი [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => tu-am-suratit-tqventan-dakavshireba-scades-ar-upasukhot-mozardebshi-tvitmkvlelobebis-gazrdis-mizezi-tu-momos-miti [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-09-18 11:38:31 [post_modified_gmt] => 2018-09-18 07:38:31 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=284455 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 301810 [post_author] => 22 [post_date] => 2018-11-02 17:11:09 [post_date_gmt] => 2018-11-02 13:11:09 [post_content] => მოზარდის მიერ მიყენებული თვითდაზიანება, რომელიც ვიდეოში ჩანს, სახიფათო თამაშს, "ლურჯ ვეშაპს" არ უკავშირდება, - ამის შესახებ "ფორტუნას" შსს-ში უთხრეს. ამავეს ადასტურებს იმ სკოლის დირექტორიც, სადაც მოზარდი სწავლობს. დირექტორს ეს ინფორმაცია, როგორც ამბობს, გამოძიებისგან აქვს. მისივე თქმით, სახიფათო თამაშთან რაიმე კავშირს უარყოფს თავად ბავშვიც. "ფორტუნამ" კადრები, რომელშიც ჩანს როგორ იყენებს არასრულწლოვანი დაზიანებებს მაკრატლით, ექსკლუზიურად გუშინ მოიპოვა. სკოლის დირექტორი აცხადებს, რომ მათთვის ამ ვიდეოს შესახებ ცნობილი ერთი კვირის წინ გახდა და სამართალდამცავ სტრუქტურებსაც სწორედ ამ დროს მიმართეს. მისი განცხადებით, გამომძიებლებმა, რომლებიც 11 წლის მოსწავლის საქმეს იძიებენ, სახიფათო თამაშის ვერსია გამორიცხეს. თუმცა, გაუგებარი რჩება, როდის დაიწყო მოკვლევა შსს-ში ფაქტთან დაკავშირებით ერთი კვირის წინ, თუ გუშინ, მედიაში გავრცელებული ინფორმაციის შემდეგ. "თქვენ რომ გაიგეთ, უკვე გამოძიებული იყო ყველაფერი, ერთი კვირის წინ გავიგეთ და მაშინვე მივმართეთ პოლიციის მეშვეობით შინაგან საქმეთა სამინისტროს. ვაკე-საბურთალოს განყოფილებას დავუკავშირდით და იქიდან წავიდა შსს-ში. 26 თუ 25 ოქტომბერი იყო", - აცხადებს სკოლის დირექტორი. სკოლის დირექტორისგან განსხვავებულ ინფორმაცია მოგვაწოდეს თავდაპირველად შსს-ში. უწყებაში თავიდან გვითხრეს, რომ მოკვლევა აღნიშნულ ფაქტთან დაკავშირებით გუშინ დაიწყო.

"როგორც კი გავრცელდა გუშინ ინტერნეტში, მოვახდინეთ რეაგირება, გამოიკითხნენ მშობელი და სხვა პირები. არანაირი კავშირი არც "ლურჯ ვეშაპთან" და არც სხვა რაიმე ტიპის ინტერნეტთამაშთან ამ შემთხვევას კავშირი არ ჰქონია. თუ საჭირო იქნება, გამოკითხვები გაგრძელდება", - განაცხადეს შსს-ში.

კითხვაზე, რატომ იყო რეაგირება გუშინ, როდესაც რეალურად, ინფორმაცია ვაკე-საბურთალოს პოლიციის განყოფილებას რამდენიმე დღის წინ მიეწოდა, უწყებაში გვითხრეს, რომ ამას დააზუსტებენ. მოგვიანებით კი განმარტეს, რომ თავდაპირველი რეაგირება რამდენიმე დღის წინ ჰქონდათ, გუშინ კი ვიდეოს გავრცელების შემდეგ, კვლავ განახლდა გამოკითხვა. "რამდენიმე დღის წინ განცხადება შემოიტანა მოზარდის დედამ, რომ მისი არასრულწლოვანი შვილი, შესაძლოა, ჩართული იყოს "ლურჯი ვეშაპის" თამაშში. მყისიერი რეაგირება გვქონდა, ჩატარდა წინასაგამოძიებო მოქმედებები, გამოიკითხა გოგონას დედა, თავად გოგონა და თამაშთან კავშირი არ დადასტურდა", - განმარტეს უწყებაში და დასძინეს, რომ გუშინ, ვიდეოს გავრცელების შემდეგ მათ კვლავ ქონდათ რეაგირება და გამოკითხეს ოჯახის წევრები.   კადრები გუშინვე მოიპოვა "რუსთავი 2"-მაც. მათი ინფორმაციით, სკოლის ხელმძღვანელობისგან და შსს-სგან განსხვავებით, ინტერნეტ თამაშის ვერსიას მოსწავლის ოჯახი არ გამორიცხავს. მოზარდის დედა ამბობს, რომ ბოლო პერიოდში მისი შვილი გარშემომყოფებთან კომუნიკაციას ერიდება და მიზეზებზე სახლში არ საუბრობს. სკოლის დირექტორი "ფორტუნასთან" ბავშვის ქცევის მიზეზად ოჯახურ პრობლემებს ასახელებს, თუმცა რაიმე სახის ძალადობას გამორიცხავს. მისი ინფორმაციით, "ბავშვმა დედის მეორედ გათხოვება ვერ აიტანა". მისივე თქმით, საქმეში ჩართულია მანდატურის სამსახურის ფსიქოლოგი და სოციალური მუშაკი. "ფსიქოლოგებთან გადამისამართებულნი არიან. მანდატურის სამსახურის ფსიქოლოგი და სოციალური მუშაკი დღეს მოდის ჩვენთან სკოლაში. ყველანაირი ზომა მიღებულია. შსს-დანაც გუშინ იყვნენ მოსული. ფსიქოლოგები დღეს ხვდებიან მშობლებს, რადგან ამ მშობლების ემოციური ფონი არასასიკეთოდ ისახება ბავშვებზე. თამაშის ვერსიას არც ბავშვი ადასტურებს და არც გამოძიებით დადასტურდა", - ამბობს სკოლის დირექტორი. "ფორტუნა" ასევე დაინტერესდა ჩაერთვება თუ არა საქმეში და იმუშავებს თუ არა ოჯახთან სოციალური მომსახურების სააგენტო, სადაც გვითხრეს, რომ მოკვლევა ჯერ შსს-ში მიმდინარეობს. სააგენტოში განმარტავენ, რომ ჩაერთვებიან მას შემდეგ, რაც შსს ბავშვის იდენტიფიკაციას მოახდენს და სოცსააგენტოს მონაცემებს მიაწოდებს, თუმცა შსს-მ იდენტიფიკაციაც მოახდინა და "ლურჯ ვეშაპთან" კავშირიც უკვე გამორიცხა.

თაკო ივანიაძე

[post_title] => შოკისმომგვრელი ვიდეო - როდის დაიწყო მოკვლევა და თამაშობენ თუ არა ლურჯ ვეშაპს საქართველოში [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => shokismomgvreli-video-tamashoben-tu-ara-lurj-veshaps-saqartveloshi [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-02 17:42:58 [post_modified_gmt] => 2018-11-02 13:42:58 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=301810 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 18 [max_num_pages] => 6 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => 9e12d5dbc8136b5cc92535c88446dcdf [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები