ომის თავიდან არიდება პრაქტიკულად შეუძლებელი იყო – კონფლიქტოლოგები შედეგებს აფასებენ

პოპულარული

ომის თავიდან არიდება პრაქტიკულად შეუძლებელი იყო – კონფლიქტოლოგები შედეგებს აფასებენ

მორიგი მუქარა ომიდან ათი წლისთავზე – რუსეთის პრემიერმინისტრი, დიმიტრი მედვედევი კვლავ საქართველოს დასავლური მიმართულებით განვითარების წინააღმდეგია. მედვედევმა განაცხადა, რომ საქართველოს ნატოში შესვლა კატასტროფული შედეგებით დასრულდება.

ჩრდილოატლანტიკურ ალიანსში საქართველოს შესვლამ შესაძლოა, საშინელი კონფლიქტის პროვოცირება გამოიწვიოს. გაუგებარია, რა საჭიროა ეს ყველაფერი, – განაცხადა მედვედევმა რადიო „კომერსანტ FM“-თან ინტერვიუში.

დიმიტრი მედვედევმა, ასევე, აღნიშნა, რომ ცხინვალის რეგიონში 2008 წლის კონფლიქტი, რომელშიც რუსეთიც ჩაერთო, შეიძლებოდა არც მოხდარიყო. ეს კონფლიქტი გარდაუვალი არ ყოფილა,– განაცხადა მედვედევმა.

კონფლიქტოლოგები და პოლიტოლოგები ამბობენ, რომ რუსეთის მხრიდან მსგავსი ტიპის განცხადება პირველი არ ყოფილა, ხშირია მსგავსი მუქარა ქვეყნის პირველი პირის, ვლადიმერ პუტინის და რუსი დიპლომატის, გრიგორი კარასინის მხრიდანაც. თუმცა ცალკე საკითხია, რამდენად შესაძლებელი იყო 2008 წლის აგვისტოში ომის თავიდან არიდება.

კონფლიქტოლოგი თამარ ბელქანია „ფორტუნასთან“ ამბობს, რომ ომამდე რუსეთის მხრიდან ხშირად ჟღერდებოდა ინფორმაცია, რომ საქართველოს ტერიტორიებს წაართმევდნენ, თბილისამდე ჩამოვიდოდნენ და ა.შ. და ფაქტი ისაა, რომ ეს მუქარა ზუსტად 10 წლის წინ, ჩვენი ქვეყნის 20%-ის ოკუპაციით დასრულდა. ბელქანია ამბობს, რომ მედვედევის განცხადება ძალიან ყურადსაღებია, რაც შეეხება ომის თავიდან არიდებას, კონფიქტოლოგი მიიჩნევს, რომ ეს პრაქტიკულად შეუძლებელი იყო.

„2008 წლის აგვისტოს ომის თავიდან აცილება იყო შეუძლებელი, რადგან თვითონ ფართომასშტაბიანმა ომმა, რომელშიც ჩართული იყო რუსეთის ფედერაციის სახმელეთო-საჰაერო-საზღვაო ძალები, ამის მობილიზება ერთ დღეში არ ხდება, თუნდაც როკის გვირაბის ტანკებით გამოვლა არ ხდება ერთ დღეში; თუნდაც საზღვაო ხომალდების მოყენება საქართველოს ტერიტორიულ საზღვრებთან არ ხდება ერთ დღეში. ეს იყო დაგეგმილი სპეცოპერაცია, რომელსაც ჰქონდა თავისი სამხედრო სახელიც კი. შესაბამისად, მისი თავიდან აცილება იყო აბსოლუტურად შეუძლებელი, ვინც უნდა ყოფილიყო საქართველოში. ეს იყო დაგეგმილი სამხედრო ღონისძიება, რომელიც რუსეთმა განახორციელა მთელი მსოფლიოს თვალწინ,“ – განუცხადა „ფორტუნას“ თამარ ბელქანიამ.

მსგავსი საფრთხე დაინახა 10 წლის წინ კიდევ ერთმა კონფლიქტოლოგმა. ზაზა ცოტნიაშვილის თქმით, ეს მუქარა მომდინარეობს იქიდან, რომ რუსეთმა გავლენა მოახდინოს ქართულ საზოგადოებაზე, ქართულ სახელმწიფოზე და ზოგადად, ჩვენი ქვეყნის სამომავლო ორიენტირზე და რუსეთმა მსოფლიოს წინაშეც დააფიქსიროს თავისი პოზიცია, რომ მას თავისი პრეტენზია აქვს საქართველოზე.

„ეს საფრთხეები არის ცალსახა, ეს არ არის ასე ვთქვათ, გასატარებელი განცხადება, ამას ანალიზი სჭირდება, სახელმწიფოებრივი მიდგომა სჭირდება, თუმცა აქვე დავძენ, რომ ასეთმა განცხადებებმა ჩვენ არ უნდა შეგვაშინოს, ჩვენი სამომავლო ორიენტირი, რომელიც დასავლურ განვითარებას ნიშნავს, ამან არ უნდა შეგვაცვლევინოს. ძალიან ბევრი დაფიქრება და სიფრთხილე იქნება მაინც საჭირო. ეს განცხადება ძალიან საყურადღებოა და სახელმწიფოებრივი ნაბიჯების გადადგმას საჭიროებს,“ – ამბობს „ფოტუნასთან“ ზაზა ცოტნიაშვილი.

არც ცოტნიაშვილი ფიქრობს, რომ ომის არიდება მაშინ შესაძლებელი იყო და ამერიკელი პოლიტიკოსის, მაშინელი აშშ-ის სახელმწიფო მდივნის, კონდოლიზა რაისის სიტყვებს იხსენებს, სადაც ამერიკული მხარე გამუდმებით კარნახობდა საქართველოს ხელისუფლებას, რომ ძალიან დიდი სიფრთხილე უნდა გამოეჩინა იმიტომ, რომ რუსეთი შეეცდებოდა, საქართველო რაიმე ნაბიჯისკენ პროვოცირებას.

„კონდოლიზა რაისის ციტატაში ფაქტობრივად, დეტალურად არის გაშლილი სიტუაცია. რა თქმა უნდა, ომის პროვოკატორი რუსეთის მხარეა, მაგრამ ჩვენ რამდენად წამოვეგეთ ამ ანკესს, ეს კითხვა რასაკვირველია, არსებობს. უფრო მეტი სიფრთხილე გვმართებს, როცა ასეთი აგრესორი მეზობელი გვყავს. ის ოკუპანტია, დამპყრობელია, მაგრამ ჩვენი საზოგადოების მხრიდან უფრო მეტად პრაგმატული და სახელმწიფოებრივი ნაბიჯებია, შესახვედრად გადასადგმელი. ეს საფრთხე სულ არის. 2008 წლის გაკვეთილი არის ძალიან მწარე, ძალიან დიდი მსხვერპლით. თუნდაც ის ფაქტი, რომ ომის პერიოდში გარდაცვლილია 400-ზე მეტი ადამიანი და მათში მშვიდობიანი მოსახლე გაცილებით მეტია, ვიდრე სამხედრო პირი, ეს ნიშნავს, რომ რუსებმა მთელი საქართველო გაიმეტეს და დაბომბეს. ეს ცალსახად არის თავდასხმა და ოკუპაცია,“ – ამბობს ცოტნიაშვილი.

პოლიტოლოგ მამუკა არეშიძის აზრით, მედვედევის ეს განცხადება საერთოდ არ ყოფილა მოულოდნელი. აგვისტოს ომი, არეშიძის თქმით, კოსოვოს მოვლენების ლოგიკური გაგრძელებაა. კოსოვოს ირგვლივ განვითარებული კონფლიქტი შეეხო მთელი ბალკანეთის რეგიონს, მან, გაეროს გარდა, მიიპყრო აშშ-ის, რუსეთისა და ევროკავშირის ყურადღება. აშშ საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ ცდილობდა გავლენის სფეროების გაფართოებას და მხარს უჭერდა ალბანეთს, ასევე სურდა, ეჩვენებინა ერაყისა და ავღანეთისთვის მისი დამოკიდებულება მუსლიმების მიმართ, ხოლო რუსეთი, რომელიც გაძლიერებას ცდილობდა, მხარს უჭერდა სერბეთს და მოითხოვდა საერთაშორისო სამართლის პრინციპების დაცვას. კოსოვოს საკითხის პიკი 2008 წელი იყო, რომელმაც გამოაცხადა დამოუკიდებლობა და 106 ქვეყნის მიერ იქნა აღიარებული.

„როგორც ჩანს, რუსეთი თავის პოზიციას არ დათმობს იმასთან დაკავშირებით, რომ თავის საზღვრებთან ნატოს მიახლოვებას არ დაუშვებს. რაც აქამდე მოხდა, ბალტიისპირეთი იყო თუ აღმოსავლეთ ევროპა, როგორც მოსკოვში ფიქრობენ, ეს არის 90-იანი წლების რუსეთის ფედერაციის მიერ დაშვებული შეცდომები და მას შემდეგ ამ შეცდომების საშუალებას აღარავის მისცემს. ეს რომ ასე იქნება, 2008 წლის ომმაც დაამტკიცა. ამ მიმართულებით ძალიან სერიოზული საფრთხე გველის. ვიდრე რუსეთი ასეთ მდგომარეობაშია, როდესაც მას დასავლეთი მაინცდამაინც ხელს ვერ უშლის საკუთარი ზრახვების განხორციელებაში,“ – განაცხადა მამუკა არეშიძემ.

არეშიძე არ ეკუთვნის იმ ადამიანების რიცხვს, რომლებიც ფიქრობენ, რომ ომი საქართველომ დაიწყო. ამის ერთ-ერთ ძლიერ არგუმენტად არეშიძე იმ ინფორმაციას ასახელებს, რომელიც ჯერ კიდევ აგვისტოს ომის დაწყებამდე ჰქონდა. „ფორტუნასთან“ საუბრისას, არეშიძე ყვება, რომ მისთვის ძალიან კარგად იყო ცნობილი, ვინ და რა მეთოდებით ემზადებოდა ომისთვის. არეშიძე ომის პასუხისმგებლობას ჩვენი ქვეყნის მაშინდელ ხელისუფლებასაც აკისრებს, რადგან, მისი თქმით, „ქართულმა მხარემ ძალიან კარგად იცოდა, რუსეთი რასაც აპირებდა და დაგებულ ხაფანგში თითქმის შეგნებულად გაყო თავი.“

„ვფიქრობ, რომ ძალიან რთული იყო ამ ომის თავიდან აცილება, მაგრამ რაღაც შესაძლებლობები მაინც არსებობდა, ამ შესაძლებლობების არ გამოყენება იყო იმ ხელისუფლების კიდევ ერთი შეცდომა, მაგრამ მე მაინც მგონია, რომ რუსეთი თავისას არ მოიშლიდა, რადგან ეს იყო კოსოვოს ეპიზოდის გაგრძელება, კოსოვოს მოვლენებზე გამოხმაურება. როგორც ნატომ დაჩაგრა, ყოველ შემთხვევაში მოსკოვში ასე ითვლება, სერბეთი, ანუ რუსეთის მოკავშირე, ისევე უნდა დაჩაგრულიყო, როგორც ამერიკის მოკავშირე  – საქართველო და ასეც მოხდა,“ – ამბობს არეშიძე.

პოლიტოლოგ-კონფლიქტოლოგები ცალსახად ქვეყნის მომავალ პოლიტიკურ პროგნოზებზე ვერ საუბრობენ. თამარ ბელქანია რუსეთის ჰიბრიდული საინფორმაციო ომის გავრცელება-განვითარებას უსვამს ხაზს, რაც საზოგადოებრივ აზროვნებასა და ქცევაზე ახდენს გავლენას. ზაზა ცოტნიაშვილი ამბობს, რომ მითი, რომელიც კონკრეტული მედიასაშუალებების მიერ ვრცელდება და რომლის მიხედვით, რუსეთი სუსტდება – უნდა დაინგრეს, რათა ეს არ აღმოჩნდეს კონფლიქტის გამომწვევი კიდევ ერთი მიზეზი. მამუკა არეშიძე კი ფიქრობს, რომ თუ ქართული პოლიტიკა კორექტირებას არ დაექვემდებარება, მაშინ ანალოგიური საფრთხის წინაშე კვლავ დავდგებით. თუმცა, პოლიტიკურ კორექტირებაში არეშიძე საქართველოს მხრიდან ნატოში გაწევრიანებაზე უარის თქმას არ გულისხმობს. არეშიძის თქმით, მას მხედველობაში აქვს ის არაეფექტური პოლიტიკა, რომელსაც, მისი შეფასებით, საქართველოს ხელისუფლება ატარებს, ერთის მხრივ, საგარეო პოლიტიკის კუთხით – რუსეთის მიმართულებით და მეორეს მხრივ, ოკუპირებული ტერიტორიების მიმართულებით.

 

თათია კაკიაშვილი

ახალი ამბები /

|

9 აგვისტო, 2018

|
WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => agvistos-omi
                                    [1] => mamuka-areshidze
                                    [2] => dimitri-medvedevi
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => tamar-belqania
                                    [5] => zaza-cotniashvili
                                    [6] => agvistos-omis-10-wlistavi
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 273937
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => agvistos-omi
                                    [1] => mamuka-areshidze
                                    [2] => dimitri-medvedevi
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => tamar-belqania
                                    [5] => zaza-cotniashvili
                                    [6] => agvistos-omis-10-wlistavi
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 273937
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 766
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => agvistos-omi
                                    [1] => mamuka-areshidze
                                    [2] => dimitri-medvedevi
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => tamar-belqania
                                    [5] => zaza-cotniashvili
                                    [6] => agvistos-omis-10-wlistavi
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => agvistos-omi
                                    [1] => mamuka-areshidze
                                    [2] => dimitri-medvedevi
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => tamar-belqania
                                    [5] => zaza-cotniashvili
                                    [6] => agvistos-omis-10-wlistavi
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (273937) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (10256,26690,1659,22918,22919,16375,766)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 296610
                    [post_author] => 8
                    [post_date] => 2018-10-18 16:08:26
                    [post_date_gmt] => 2018-10-18 12:08:26
                    [post_content] => შემოდგომა დაიწყო და კურსიც, უკვე ახალდამკვიდრებული ტრადიციის მიხედვით, მკვეთრ გაუფასურებას განაგრძობს.

დღეების მიხედვით, კურსის გაუფასურება მარტივად შესამჩნევია. თუმცა, იგივეს ვერ ვიტყვით, თუ კურსის გაუფასურებას, თუნდაც ერთი წლის განმავლობაში დავაკვირდებით.



წინა წლის ოქტომბერ-ნოემბერში, ლარის კურსმა 2.72 ნიშნულსაც მიაღწია (დოლართან მიმართებაში).


საგარეო "შოკუნიების" ფაქტორი მოხსნილია

მიუხედავად იმისა, რომ არჩევნები მოდის და საზოგადოებაში იყო გარკვეული მოლოდინი, კურსის თუნდაც ხელოვნურად „შეკავებასთან“ დაკავშირებით, მოლოდინები არ გამართლდა, რადგან ეროვნულ ბანკს რეზერვების არა თუ ხარჯვა არ დაუწყია, პირიქით, მისი შევსებით იყო დაკავებული.
"მცურავ გაცვლით კურსთან დაკავშირებით, დიდი ჩარევა არ არის მისასალმებელი, რადგან საბოლოოდ მაინც ფუნდამენტური ფაქტორები განსაზღვრავს მას და მისი აღმოფხვრა რეზერვების ხარჯვით ვერ ხდება," - განაცხადა "საზოგადოება და ბანკების" დამფუძნებელმა გიორგი კეპულაძემ რადიო "ფორტუნასთან".
თუმცა, ეროვნული ბანკის ყოფილი პრეზიდენტი რომან გოცირიძე ამბობს, რომ "მცურავი კურსი" არ შეიძლება მხოლოდ ერთი მიმართულებით "ცურავდეს" და თუ გამყარების დროს, რეზერვების შევსება ხდება, გაუფასურების დროს მისი გახარჯვა უნდა მოხდეს.
"როცა ამბობენ, რომ ქვეყანაში თავისუფალი მცურავი კურსია, მაშინ როდესაც ლარი მყარდებოდა ზაფხულში, ხელი არ უნდა შეეშალათ. როცა ლარმა შესუსტება დაიწყო, მაშინ მას აძლევენ დასუსტების საშუალებას. ვის გაუგია თავისუფალი ცურვა ერთი მიმართულებით? დღეს ლარს მართვადი მცურავი კურსი აქვს და ცალკეულ შემთხვევებში, როცა დიდი რყევების სხვადასხვა მიზეზი არსებობს, ეროვნულმა ბანკმა მის შესარბილებლად რეზერვები უნდა გამოიყენოს. მეტი ფუნქცია ინტერვენციებს არ აქვს. სავაჭრო ბალანსში წარმოქმნილი დისბალანსი რეგულირდება მოქნილი კურსით, თუ ეს სხვა ფაქტორებით არის განპირობებული, რეზერვების გამოყენებაა საჭირო," - განმარტავს რომან გოცირიძემ "ფორტუნასთან".
ამ დრომდე ლარის კურსის გაუფასურება რეგიონში მიმდინარე პროცესებს ბრალდებოდა. თუმცა, როგორც კი ეს პრობლემა მოიხსნა, ნავთობის ფასი გაიზარდა (რაც რუსეთის ეროვნულ ვალუტაზე დადებით გავლენას ახდენს) და თურქეთში "გაქცეულმა" ლირამ დასტაბილურება დაიწყო, გამოჩნდა ის სხვა მიზეზები, რაც ქართულ ეკონომიკაზე და შესაბამისად, კურსზე უარყოფით გავლენას ახდენს. [caption id="attachment_296693" align="aligncenter" width="640"] ლარის კურსი სავალუტო ჯიხურებში 18.10.18[/caption]

ფაროსანამ ლარიც შეჭამა

როგორც "ფორტუნას" "საზოგადოება და ბანკების" ერთერთმა დამფუძნებელმა გიორგი კეპულაძემ განუცხადა, ფაროსანამ მოსავალის გარდა ლარის კურსის ნაწილიც "შეჭამა".
"ერთერთი ფაქტორი, რაზეც ვფიქრობ მე, არის თხილის მოსავალი. შარშან 80 მლნ დოლარით ნაკლები თხილი გავიდა ექსპორტზე. ფაროსანამ მნიშვნელოვნად დააზიანა, არა მხოლოდ მცენარე, დააზარალა ჩვენი ექსპორტი და შესაბამისად, ლარის კურსი. წელსაც, ჩემი ინფორმაციით, გაცილებით ნაკლები მოსავალი იყო, ვიდრე ჩვენ ამას მივეჩვიეთ. თხილის მოსავალი ისეთია, რომ ექსპორტიორები როგორც კი ყიდიან თხილს, მაშინვე ახურდავებენ და გამოდის ეს ფული ბაზარზე, შესაბამისად, ამანაც შეიძლება მიაყენა ზიანი ჩვენს უცხოურ ვალუტას. ამას უფრო ზუსტად თვის ბოლოს ვნახავთ, როცა მონაცემებს გავიგებთ," - განაცხადა გიორგი კეპულაძემ "ფორტუნასთან".

ლარის სეზონები

რაც შეეხება ლარის სეზონური გაუფასურების ტრადიციას, ეს საქართველოში 2013 წლიდან დამკვიდრდა. ექსპერტების თქმით, მოლოდინები კურსზე სერიოზულ გავლენას ახდენს. ყველამ იცის, რომ შემოდგომიდან კურსი გაუფასურებას იწყებს, გაზაფხულიდან კი, დასტაბილურებას.
"არ არის გამორიცხული, რომ მოლოდინების დასტაბილურების შემდეგ, კურსიც დასტაბილურდეს" - ამბობს კეპულაძე და განმარტავს, რომ ამაზე მხოლოდ ვარაუდია შესაძლებელი, რადგან როდემდე გაგრძელდება კურსის გაუფასურება, რა ნიშნულს მიაღწევს ის და იქნება თუ არა რაიმე მკვეთრი რყევები, ამის ზუსტად პროგნოზირება შეუძლებელია.
თუმცა, ვინც "ლარის ტრადიციებს" ალღო აუღო, ამგვარი "სტაბილურობით" სარგებელსაც ნახულობს. ლარის კურსზე რომ მოლოდინები დიდ გავლენას ახდენს, ამ პოზიციაზეცაა ეროვნული ბანკიც. რაც შეეხება საპასუხო ნაბიჯებს, სებ-ს მტკიცედ აქვს გადაწყვეტილი, რომ ამაში ხელოვნურად არ ჩაერიოს და ლარის მერყეობას დედოლარიზაციის პოლიტიკით ებრძოლოს. ეროვნული ბანკის ვიცე პრეზიდენტმა, მურთაზ კიკორიამ განაცხადა, რომ ლარს მერყეობისთვის სერიოზული ფაქტორი არ გააჩნია
"სამწუხაროდ, ლარს ასეთი რყევები ახასიათებს. ამაზე ჩვენი საპასუხო სტრატეგია არის დოლარიზაციის შემცირება. ჩვენი მთავარი მანდატი არის ინფლაცია. შესაბამისად, დაბალი ინფლაციისა და უცხოურ ვალუტაში სესხების არარსებობის პირობებში, ლარის რყევა მოსახლეობაზე ნაკლებად აისახება,“ - განაცხადა მურთაზ კიკორიამ.
სებ-ის ყოფილი პრეზიდენტი რომან გოცირიძე ამბობს, რომ მოლოდინები არაფერ შუაშია და ლარის გაუფასურების მიზეზი ესეც რომ იყოს, მოლოდინების მართვა შესაძლებელია და ეროვნული ბანკის ერთერთი ფუნქციაც სწორედ ეს არის.
"როცა 4 წლის განმავლობაში, ერთი და იმავე დროს, ერთნაირი რაღაც ხდება და ამის ნეიტრალიზებას მთავრობა და ეროვნული ბანკი ვერ ახერხებს, ეს ნიშნავს, რომ ან არიან არაკომპეტენტურები ან ეკონომიკის სტრუქტურა არის ისეთი, რომ რეალურად არიან მძევლები თავიანთი ცუდი ფინანსური და მონეტარული პოლიტიკის.  ეროვნულმა ბანკმა და მთავრობამ, როგორც ნარკომანი ზის ნემსებზე, ისე დასვა კომერციული ბანკები, რეფინანსირების ნემსებზე.  პარალელურად, ბიუჯეტში რჩება ნაშთები, რომლებსაც კომერციულ ბანკებს აძლევენ, ეს ნაშთები კი ბიუჯეტის არათანაბარი ხარჯვის გამო რჩება," - ამბობს გოცირიძე.
სეზონურობის მიუხედავად, ლარი ძველ ნიშნულს, როგორც წესი, აღარ უბრუნდება ხოლმე. 2019 წლის ბიუჯეტის პროექტის მიხედვით, ლარი/დოლარის გაცვლითი კურსი მომავალ წელს 2.63-ის ნიშნულთან იქნება. ეროვნული ბანკისა და მთავრობის მიზანი ახლა ის არის, ლარის კურსი ამ ნიშნულს მნიშვნელოვნად არ გასცდეს. [caption id="attachment_296799" align="aligncenter" width="464"] ლარის კურსის ცვლილება 2001 წლიდან 2018 წლამდე[/caption]

თამთა უთურგაშვილი

[post_title] => "ლარს ფაროსანაც ჭამს" - რა შეაჩერებს კურსს? [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => lars-farosanac-chams-ra-sheacherebs-kurss [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-18 16:13:51 [post_modified_gmt] => 2018-10-18 12:13:51 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=296610 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 293657 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-10-17 14:23:14 [post_date_gmt] => 2018-10-17 10:23:14 [post_content] => „ფორტუნა“ განაგრძობს საპრეზიდენტო კანდიდატების დეკლარირებული ქონებრივი მდგომარეობის შესახებ ინფორმაციის გამოქვეყნებას, რომელიც ცხადია, მათ მიერ ბოლოს შევსებულ დეკლარაციებს ეყრდნობა. კანონმდებლობა არჩევნებში მონაწილეებს დეკლარაციის შევსებას არ ავალდებულებს. თუმცა, იმის გამო, რომ საქართველოს პრეზიდენტობისთვის რამდენიმე მოქმედი საჯარო მოხელე იბრძვის, მათ დეკლარაციები შევსებული აქვთ ან ჰქონდათ. „ფორტუნა“ სწორედ ამ მონაცემებს ეყრდნობა.   დავით უსუფაშვილი „შენების მოძრაობის“ საპრეზიდენტო კანდიდატს, დავით უსუფაშვილს ქონებრივი დეკლარაცია შევსებული აქვს 2016 წლის 12 იანვარს პარლამენტის წევრის (თავმჯდომარის) თანამდებობით. ამ მონაცემების მიხედვით, დავით უსუფაშვილი უძრავ ქონებას არ ფლობს, თუმცა მისი მეუღლის, თინათინ ხიდაშელის მფლობელობაშია:
  • 116 კვ. მეტრის ფართობის ბინა, რომელიც თბილისში, ფანასკერტელის ქუჩაზე მდებარეობს;
  • ამავე ქუჩაზეა კიდევ ერთი, 60 კვ. მეტრის ფართობის ბინა;
  • უსუფაშვილის სიდედრისა და ხიდაშელი დედის, ზიზილა ურგებაძის მფლობელობაშია 120 კვ. მეტრის ფართობის საცხოვრებელი სახლი საგარეჯოში, სოფელ ანთოკში
  • და 1000 კვ. მეტრის ფართობის მიწის ნაკვეთი ამავე სოფელში.
დავით უსუფაშვილის საკუთრებაშია მსუბუქი ავტომობილი, lexus RX330, რომლის ღირებულება 10 ათას ლარს აღემატება. არც დავით უსუფაშვილი და არც მისი ოჯახის რომელიმე წევრი ფასიან ქაღალდებს არ ფლობენ. რაც შეეხება საბანკო ანგარიშებს, დეკლარაციის შევსების მომენტში, უსუფაშვილის მიმდინარე „თი ბი სი ბანკის“ საკრედიტო ანგარიშზე 20815.82 ლარი ირიცხებოდა; ამავე ბანკში კრედიტის სახით ფიქსირდება 10007.78 აშშ დოლარი; მითითებულ საბარათე ანგარიშზე 7885 აშშ დოლარი; მისი მეუღლის, თინა ხიდაშელის საკრედიტო ანგარიშზე, რომელიც „თი ბი სი ბანკში“ აქვს გახსნილი, 109900.10 ლარი ირიცხება; ხოლო სახელფასო ანგარიშზე დეკლარაციის შევსების მომენტში თინა ხიდაშელს თანხა საერთოდ არ ჰქონდა. „თი ბი სი ბანკის“ მიმდინარე ანგარიშზე ხიდაშელს 10885 ევრო ჰქონდა დარიცხული. დეკლარაციის შევსების მომენტში დავით უსუფაშვილს ნაღდი ფულის სახით ჰქონდა 2000 ლარი, მის მეუღლეს - 1000 ლარი, ხოლო სიდედრს - 4000 აშშ დოლარი. არც თავად უსუფაშვილი და არც მისი ოჯახის რომელიმე წევრი საქართველოში ან სხვა ქვეყანაში სამეწარმეო საქმიანობაში ჩართულები არ არიან. უსუფაშვილს პარლამენტის თავმჯდომარის თანამდებობრივი სარგოს სახით 1 წლის განმავლობაში აღებული აქვს 80031 ლარი; თინა ხიდაშელს თავდაცვის მინისტრის თანამდებობრივი სარგოს სახით აღებული აქვს 62744 ლარი, ხოლო პარლამენტის წევრის თანამდებობრივი სარგოს სახით - 20436 ლარი. დავით უსუფაშვილის სრული ქონებრივი მდგომარეობა საჯარო სამსახურის ბიუროს ვებ გვერდზე შეგიძლიათ, იხილოთ.   კახა კუკავა „თავისუფალი საქართველოს“ საპრეზიდენტო კანდიდატს, კახა კუკავას ქონებრივი დეკლარაცია შევსებული აქვს 2014 წლის 23 ივლისს თბილისის საკრებულოს კომისიის თავმჯდომარის თანამდებობით. ამ მონაცემების მიხედვით, კახა კუკავა უძრავ ქონებას არ ფლობს, თუმცა მისი დედის, დალი შენგელიას მფლობელობაშია:
  • 300 კვ. მეტრის ფართობის საცხოვრებელი სახლი, რომელიც თბილისში, წყნეთის გზატკეცილის #4-ში მდებარეობს;
  • ამავე მისამართზე აქვს 394 კვ. მეტრის ფართობის მიწის ნაკვეთი და შენგელია ორივე უძრავი ქონების 100%-იანი მფლობელია.
კახა კუკავას ჰყავს მსუბუქი ავტომობილი, "მერსედეს ბენც" c 320 (სახ.სანომრე ნიშანი: KHK983), რომლის ღირებულება 10 ათას ლარზე მეტია. არც კახა კუკავა და არც მისი ოჯახის რომელიმე წევრი ფასიან ქაღალდებს არ ფლობენ. რაც შეეხება საბანკო ანგარიშებს, დეკლარაციის შევსების მომენტში, კახა კუკავას „ლიბერთი ბანკის“ სახელფასო ანგარიშზე 900 ლარის დებეტი ირიცხებოდა; „თი ბი სი ბანკის“ საკრედიტო ანგარიშზე 700 აშშ დოლარი; მისი მამის, როლანდ კუკავას „თი ბი სი ბანკის“ სადებეტო ანგარიშზე თანხა საერთოდ არ ფიქსირდებოდა; დედის, დალი შენგელიას „ტაოპრივატ ბანკის“ საკრედიტო ანგარიშზე იყო 75.73 ლარის ოდენობის კრედიტი; ხოლო კუკავას დის, ნუნუ კუკავას „თი ბი სი ბანკის“ მიმდინარე ანგარიშზე 7000 ლარის ოდენობის დებეტი. დეკლარაციის შევსების მომენტში, კახა კუკავა ნაღდი თანხის სახით ფლობდა 20 000 ლარს. გარდა ამისა, კუკავას და, ნუნუ კუკავა ჩართული იყო სამეწარმეო საქმიანობაში, კერძოდ, შპს სანდო კონსალტინგის“ პარტნიორი იყო, საწარმოს მარეგისტრირებელი ორგანო და რეგისტრაციის თარიღია მთაწმინდა-კრწანისის სასამართლო, 26/06/1999წ. თუმცა, ქონებრივ დეკლარაციაში საწარმოს შემოსავალი მითითებული არ არის. მიუხედავად იმისა, რომ დეკლარაციის შევსების მომენტში კახა კუკავას მითითებული ჰქონდა, რომ უმუშევარი იყო, 1 წლის განმავლობაში მას ანგარიშზე ჰქონდა 44036 ლარი. მამას, როლანდ კუკავას „ონკო ცენტრის“ პროგრამისტის სარგოს სახით, 1 წლის განმავლობაში აღებული ჰქონდა 10800 ლარი. დედას, დალი შენგელიას ამავე ცენტრის სპეციალისტის სარგოს სახით ჰქონდა 6000 ლარი, ხოლო დას, ნუნუ კუკავას ახალი ამბების სააგენტო „ინტერპესნიუსის“ თარჯიმან-რეფერენტის სარგოს სახით - 6750 ლარი. კახა კუკავას სრული ქონებრივი მდგომარეობა საჯარო სამსახურის ბიუროს ვებ გვერდზე შეგიძლიათ, იხილოთ.   ზურაბ ჯაფარიძე ახალი პოლიტიკური ცენტრი „გირჩის“ საპრეზიდენტო კანდიდატს, ზურაბ ჯაფარიძეს ქონებრივი დეკლარაცია შევსებული აქვს 2016 წლის 26 იანვარს საქართველოს პარლამენტის წევრის თანამდებობით. ამ მონაცემების მიხედვით, ზურაბ ჯაფარიძე ფლობს:
  • 105 კვ. მეტრის ფართობის ბინას, რომელიც თბილისში, გაბაშვილის #3- ში მდებარეობს და ბინის 100%-იანი მესაკუთრე სწორედ ჯაფარიძეა;
  • მისი მეუღლის, ნატა ქორიძის 100%-იან მფლობელობაშია კიდევ ერთი, 78 კვ. მეტრის ფართობის ბინა, რომელიც თბილისში, წყნეთის გზატკეცილის #2-ში მდებარეობს. არცერთი ბინის ღირებულება დოკუმენტში მითითებული არ არის.
ქონებრივი დეკლარაციის მიხედვით, ირკვევა, რომ ზურაბ ჯაფარიძეს არ ჰყავს ისეთი მსუბუქი ავტომობილი, რომლის ღირებულება 10 ათას ლარს აღემატება. გარდა ამისა, არც ჯაფარიძე და არც მისი ოჯახის რომელიმე წევრი ფასიან ქაღალდებს არ ფლობს. რაც შეეხება საბანკო ანგარიშებს, დეკლარაციის შევსების მომენტში, ზურაბ ჯაფარიძის „თი ბი სი ბანკის“ სახელფასო ანგარიშზე 2135 ლარი იყო, ხოლო ამავე ბანკში, მის სახელზე გახსნილ ანაბარზე 25 496 აშშ დოლარი. ჯაფარიძის მეუღლის, ნატა ქორიძის „საქართველოს ბანკში“ არსებულ სახელფასო ანგარიშზე 673 ლარი ირიცხებოდა, ხოლო ანაბარზე 16 413 აშშ დოლარი და 2796 ევრო. დეკლარაციის შევსების მომენტში, ჯაფარიძეს ნაღდი ფულის სახით არ ჰქონდა ისეთი თანხა, რომლის ოდენობაც 4 000 ლარს აღემატებოდა. დოკუმენტში ვკითხულობთ, რომ არც ზურაბ ჯაფარიძე და არც მისი ოჯახის რომელიმე წევრი სამეწარმეო საქმიანობაში ჩართული არ არიან. ჯაფარიძეს პარლამენტის წევრის თანამდებობრივი სარგოს სახით 1 წლის განმავლობაში აღებული აქვს 60 285 ლარი, ხოლო მის მეუღლეს ევროატლანტიკური ინტეგრაციის საკითხთა კოორდინაციის დეპარტამენტის უფროსის თანამდებობაზე, სარგოს სახით - 44 660 ლარი. ზურაბ ჯაფარიძის სრული ქონებრივი მდგომარეობა საჯარო სამსახურის ბიუროს ვებ გვერდზე შეგიძლიათ, იხილოთ.   თეიმურაზ შაშიაშვილი ამომრჩეველთა საინიციატივო ჯგუფის მიერ წარდგენილ საპრეზიდენტო კანდიდატს, თეიმურაზ შაშიაშვილს ქონებრივი დეკლარაცია შევსებული აქვს 2003 წლის 30 აპრილს, იმერეთში საქართველოს პრეზიდენტის სახელმწიფო რწმუნებულის თანამდებობით. ამ მონაცემების მიხედვით, დეკლარაციის შევსების მომენტში თეიმურაზ შაშიაშვილი ფლობდა მხოლოდ სახელობით ბიბლიოთეკას, რომლის საბაზრო ღირებულება იმ დროისთვის 20 ათასი ლარი იყო. შაშიაშვილის მამის, გივი შაშიაშვილის სახელზე გაფორმებული იყო 50 ათასი ლარის ღირებულების საცხოვრებელი სახლი ქუთაისში, ამავე ქალაქში მდებარე, 40 ათასი ლარის ღირებულების მიწის ნაკვეთი. მიუხედავად იმისა, რომ გივი შაშიაშვილი 1999 წელს გარდაიცვალა, დეკლარაციის შევსების მომენტში მემკვიდრეობა აღდგენილი არ იყო. თეიმურაზ შაშიაშვილის მეუღლის, დეა მჭედლიშვილის მფლობელობაშია 5 000 ლარის ღირებულების როიალი და ამავე ღირებულების საძინებელი გარნიტური. დოკუმენტის მიხედვით, არც შაშიაშვილი და არც მისი ოჯახის რომელიმე წევრი ფასიან ქაღალდებს არ ფლობს. რაც შეეხება საბანკო ანგარიშებს, დეკლარაციის შევსების მომენტში, თეიმურაზ შაშიაშვილის შვილის, ნესტან შაშიაშვილის მიერ 1992 წელს „გაერთიანებულ ქართულ ბანკში“ გახსნილ ანაბარზე 5 000 მანეთი ირიცხებოდა. ამავე დოკუმენტით ირკვევა, რომ თეიმურაზ შაშიაშვილს „ინტელექტბანკში“ გახსნილი ჰქონდა საკრედიტო ბარათი, თუმცა თანხის ოდენობა დოკუმენტში მითითებული არ არის. თეიმურაზ შაშიაშვილის სრული ქონებრივი მდგომარეობა საჯარო სამსახურის ბიუროს ვებ გვერდზე შეგიძლიათ, იხილოთ.   საპრეზიდენტო კანდიდატები, რომელთაც ქონებრივი დეკლარაცია შევსებული არ აქვთ ცხადია, არიან ისეთი საპრეზიდენტო კანდიდატებიც, რომელთაც ქონებრივი დეკლარაცია შევსებული არ აქვთ. ასეთი კანდიდატები არიან:
  • „სამართლიანობის აღდგენის კავშირი ხმა ერისა: უფალია ჩვენი სიმართლეს“ მიერ წარდგენილი მიხეილ-გელა სალუაშვილი;
  • „სამოქალაქო პლატფორმა - ახალი საქართველოს“ მიერ წარდგენილი ზვიად ბაღდავაძე;
  • პარტია "საქართველოს" მიერ წარდგენილი გიორგი ლილუაშვილი;
  • "საქართველოს ქრისტიან-კონსერვატიული პარტიის" მიერ წარდგენილი ზვიად მეხატიშვილი;
  • "ქრისტიან-დემოკრატიული მოძრაობის" მიერ წარდგენილი ვახტანგ გაბუნია;
  • ამომრჩეველთა საინიციატივო ჯგუფის მიერ წარდგენილი ბესარიონ თედიაშვილი;
  • "ახალი ქრისტიან-დემოკრატების" მიერ წარდგენილი ლევან ჩხეიძე;
  • "ეროვნულ-დემოკრატიული პარტიის" მიერ წარდგენილი ზვიად იაშვილი;
  • "ქართველ ტრადიციონალისტთა კავშირის" მიერ წარდგენილი აკაკი ასათიანი;
  • "საქართველოს ძალოვან ვეტერანთა და პატრიოტთა პოლიტიკური მოძრაობის" მიერ წარდგენილი გელა ხუციშვილი;
  • პოლიტიკური მოძრაობის "თავისუფლება - ზვიად გამსახურდიას გზა" მიერ წარდგენილი თამარ ცხორაგაული;
  • ამომრჩეველთა საინიციატივო ჯგუფის მიერ წარდგენილი გიორგი ანდრიაძე;
  • ამომრჩეველთა საინიციატივო ჯგუფის მიერ წარდგენილი ვლადიმერ ნონიკაშვილი;
  • ამომრჩეველთა საინიციატივო ჯგუფის მიერ წარდგენილი კახაბერ ჭიჭინაძე;
  • "მოძრაობა სახელმწიფო ხალხისთვის" მიერ წარდგენილი მიხეილ ანთაძე;
  • და "მრეწველობა გადაარჩენს საქართველოს" მიერ წარდგენილი ოთარ მეუნარგია.
  რა ქონებას ფლობენ სხვა საპრეზიდენტო კანდიდატები, ჩვენს წინა სტატიაში წაიკითხავთ.

თათია კაკიაშვილი

  [post_title] => რა ქონებას ფლობენ საპრეზიდენტო კანდიდატები - ნაწილი II [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => ra-qonebas-floben-saprezidento-kandidatebi-nawili-ii [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-17 14:25:07 [post_modified_gmt] => 2018-10-17 10:25:07 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=293657 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 295932 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-10-17 11:53:44 [post_date_gmt] => 2018-10-17 07:53:44 [post_content] => თბილისის ავტობუსების მძღოლობისთვის 25-მდე ქალი ემზადება. მომავალი მძღოლები ახლა D კატეგორიის მართვის მოწმობის ასაღებად სწავლების თეორიულ და პრაქტიკულ კურსებს გადიან. მართვის მოწმობის აღების შემდეგ, მონაწილეები თბილისის სატრანსპორტო კომპანიაში არსებულ ვაკანსიებზე დასაქმდებიან. მომავალი მძღოლები გარკვეული შეღავათებითაც ისარგებლებენ. კერძოდ, მათ, ვინც მძღოლობა გადაწყვიტა და თან დედაა, თბილისის სატრანპორტო კომპანია ერთსაათიან საშეღავათო დროს აძლევს, რაც ნიშნავს იმას, რომ ასეთი ქალები ერთი საათით ნაკლები დროით იმუშავებენ. ქალ მძღოლებს დედის და ქალთა დღეებზე კომპანია ფულად პრემიებსაც გადასცემს. მძღოლობის კანდიდატებს შორის ყველაზე ახალგაზრდა 25 წლის სოფო ტაბატაძეა. სოფოს მეუღლე თბილისის მეტროპოლიტენის მემანქანეა, სწორედ მან შესთავაზა სოფოს იდეა - გამხდარიყო ავტობუსის მძღოლი. მომავალ მძღოლებს ამ სფეროში 38-წლიანი სტაჟის მქონე მარგალიტა ნაროუშვილი რჩევებს აძლევს. რა სიახლეები იგეგმება თბილისის სატრანსპორტო კომპანიაში, ჩვენი სიუჟეტიდან შეიტყობთ.    

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => "აბეზარას დაბრუნება" - თბილისის ავტობუსებს მალე ქალი მძღოლები მართავენ [ვიდეო] [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => abezaras-dabruneba-tbilisis-avtobusebs-male-qali-mdzgholebi-martaven-video [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-17 12:00:05 [post_modified_gmt] => 2018-10-17 08:00:05 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=295932 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 296610 [post_author] => 8 [post_date] => 2018-10-18 16:08:26 [post_date_gmt] => 2018-10-18 12:08:26 [post_content] => შემოდგომა დაიწყო და კურსიც, უკვე ახალდამკვიდრებული ტრადიციის მიხედვით, მკვეთრ გაუფასურებას განაგრძობს. დღეების მიხედვით, კურსის გაუფასურება მარტივად შესამჩნევია. თუმცა, იგივეს ვერ ვიტყვით, თუ კურსის გაუფასურებას, თუნდაც ერთი წლის განმავლობაში დავაკვირდებით. წინა წლის ოქტომბერ-ნოემბერში, ლარის კურსმა 2.72 ნიშნულსაც მიაღწია (დოლართან მიმართებაში).

საგარეო "შოკუნიების" ფაქტორი მოხსნილია

მიუხედავად იმისა, რომ არჩევნები მოდის და საზოგადოებაში იყო გარკვეული მოლოდინი, კურსის თუნდაც ხელოვნურად „შეკავებასთან“ დაკავშირებით, მოლოდინები არ გამართლდა, რადგან ეროვნულ ბანკს რეზერვების არა თუ ხარჯვა არ დაუწყია, პირიქით, მისი შევსებით იყო დაკავებული.
"მცურავ გაცვლით კურსთან დაკავშირებით, დიდი ჩარევა არ არის მისასალმებელი, რადგან საბოლოოდ მაინც ფუნდამენტური ფაქტორები განსაზღვრავს მას და მისი აღმოფხვრა რეზერვების ხარჯვით ვერ ხდება," - განაცხადა "საზოგადოება და ბანკების" დამფუძნებელმა გიორგი კეპულაძემ რადიო "ფორტუნასთან".
თუმცა, ეროვნული ბანკის ყოფილი პრეზიდენტი რომან გოცირიძე ამბობს, რომ "მცურავი კურსი" არ შეიძლება მხოლოდ ერთი მიმართულებით "ცურავდეს" და თუ გამყარების დროს, რეზერვების შევსება ხდება, გაუფასურების დროს მისი გახარჯვა უნდა მოხდეს.
"როცა ამბობენ, რომ ქვეყანაში თავისუფალი მცურავი კურსია, მაშინ როდესაც ლარი მყარდებოდა ზაფხულში, ხელი არ უნდა შეეშალათ. როცა ლარმა შესუსტება დაიწყო, მაშინ მას აძლევენ დასუსტების საშუალებას. ვის გაუგია თავისუფალი ცურვა ერთი მიმართულებით? დღეს ლარს მართვადი მცურავი კურსი აქვს და ცალკეულ შემთხვევებში, როცა დიდი რყევების სხვადასხვა მიზეზი არსებობს, ეროვნულმა ბანკმა მის შესარბილებლად რეზერვები უნდა გამოიყენოს. მეტი ფუნქცია ინტერვენციებს არ აქვს. სავაჭრო ბალანსში წარმოქმნილი დისბალანსი რეგულირდება მოქნილი კურსით, თუ ეს სხვა ფაქტორებით არის განპირობებული, რეზერვების გამოყენებაა საჭირო," - განმარტავს რომან გოცირიძემ "ფორტუნასთან".
ამ დრომდე ლარის კურსის გაუფასურება რეგიონში მიმდინარე პროცესებს ბრალდებოდა. თუმცა, როგორც კი ეს პრობლემა მოიხსნა, ნავთობის ფასი გაიზარდა (რაც რუსეთის ეროვნულ ვალუტაზე დადებით გავლენას ახდენს) და თურქეთში "გაქცეულმა" ლირამ დასტაბილურება დაიწყო, გამოჩნდა ის სხვა მიზეზები, რაც ქართულ ეკონომიკაზე და შესაბამისად, კურსზე უარყოფით გავლენას ახდენს. [caption id="attachment_296693" align="aligncenter" width="640"] ლარის კურსი სავალუტო ჯიხურებში 18.10.18[/caption]

ფაროსანამ ლარიც შეჭამა

როგორც "ფორტუნას" "საზოგადოება და ბანკების" ერთერთმა დამფუძნებელმა გიორგი კეპულაძემ განუცხადა, ფაროსანამ მოსავალის გარდა ლარის კურსის ნაწილიც "შეჭამა".
"ერთერთი ფაქტორი, რაზეც ვფიქრობ მე, არის თხილის მოსავალი. შარშან 80 მლნ დოლარით ნაკლები თხილი გავიდა ექსპორტზე. ფაროსანამ მნიშვნელოვნად დააზიანა, არა მხოლოდ მცენარე, დააზარალა ჩვენი ექსპორტი და შესაბამისად, ლარის კურსი. წელსაც, ჩემი ინფორმაციით, გაცილებით ნაკლები მოსავალი იყო, ვიდრე ჩვენ ამას მივეჩვიეთ. თხილის მოსავალი ისეთია, რომ ექსპორტიორები როგორც კი ყიდიან თხილს, მაშინვე ახურდავებენ და გამოდის ეს ფული ბაზარზე, შესაბამისად, ამანაც შეიძლება მიაყენა ზიანი ჩვენს უცხოურ ვალუტას. ამას უფრო ზუსტად თვის ბოლოს ვნახავთ, როცა მონაცემებს გავიგებთ," - განაცხადა გიორგი კეპულაძემ "ფორტუნასთან".

ლარის სეზონები

რაც შეეხება ლარის სეზონური გაუფასურების ტრადიციას, ეს საქართველოში 2013 წლიდან დამკვიდრდა. ექსპერტების თქმით, მოლოდინები კურსზე სერიოზულ გავლენას ახდენს. ყველამ იცის, რომ შემოდგომიდან კურსი გაუფასურებას იწყებს, გაზაფხულიდან კი, დასტაბილურებას.
"არ არის გამორიცხული, რომ მოლოდინების დასტაბილურების შემდეგ, კურსიც დასტაბილურდეს" - ამბობს კეპულაძე და განმარტავს, რომ ამაზე მხოლოდ ვარაუდია შესაძლებელი, რადგან როდემდე გაგრძელდება კურსის გაუფასურება, რა ნიშნულს მიაღწევს ის და იქნება თუ არა რაიმე მკვეთრი რყევები, ამის ზუსტად პროგნოზირება შეუძლებელია.
თუმცა, ვინც "ლარის ტრადიციებს" ალღო აუღო, ამგვარი "სტაბილურობით" სარგებელსაც ნახულობს. ლარის კურსზე რომ მოლოდინები დიდ გავლენას ახდენს, ამ პოზიციაზეცაა ეროვნული ბანკიც. რაც შეეხება საპასუხო ნაბიჯებს, სებ-ს მტკიცედ აქვს გადაწყვეტილი, რომ ამაში ხელოვნურად არ ჩაერიოს და ლარის მერყეობას დედოლარიზაციის პოლიტიკით ებრძოლოს. ეროვნული ბანკის ვიცე პრეზიდენტმა, მურთაზ კიკორიამ განაცხადა, რომ ლარს მერყეობისთვის სერიოზული ფაქტორი არ გააჩნია
"სამწუხაროდ, ლარს ასეთი რყევები ახასიათებს. ამაზე ჩვენი საპასუხო სტრატეგია არის დოლარიზაციის შემცირება. ჩვენი მთავარი მანდატი არის ინფლაცია. შესაბამისად, დაბალი ინფლაციისა და უცხოურ ვალუტაში სესხების არარსებობის პირობებში, ლარის რყევა მოსახლეობაზე ნაკლებად აისახება,“ - განაცხადა მურთაზ კიკორიამ.
სებ-ის ყოფილი პრეზიდენტი რომან გოცირიძე ამბობს, რომ მოლოდინები არაფერ შუაშია და ლარის გაუფასურების მიზეზი ესეც რომ იყოს, მოლოდინების მართვა შესაძლებელია და ეროვნული ბანკის ერთერთი ფუნქციაც სწორედ ეს არის.
"როცა 4 წლის განმავლობაში, ერთი და იმავე დროს, ერთნაირი რაღაც ხდება და ამის ნეიტრალიზებას მთავრობა და ეროვნული ბანკი ვერ ახერხებს, ეს ნიშნავს, რომ ან არიან არაკომპეტენტურები ან ეკონომიკის სტრუქტურა არის ისეთი, რომ რეალურად არიან მძევლები თავიანთი ცუდი ფინანსური და მონეტარული პოლიტიკის.  ეროვნულმა ბანკმა და მთავრობამ, როგორც ნარკომანი ზის ნემსებზე, ისე დასვა კომერციული ბანკები, რეფინანსირების ნემსებზე.  პარალელურად, ბიუჯეტში რჩება ნაშთები, რომლებსაც კომერციულ ბანკებს აძლევენ, ეს ნაშთები კი ბიუჯეტის არათანაბარი ხარჯვის გამო რჩება," - ამბობს გოცირიძე.
სეზონურობის მიუხედავად, ლარი ძველ ნიშნულს, როგორც წესი, აღარ უბრუნდება ხოლმე. 2019 წლის ბიუჯეტის პროექტის მიხედვით, ლარი/დოლარის გაცვლითი კურსი მომავალ წელს 2.63-ის ნიშნულთან იქნება. ეროვნული ბანკისა და მთავრობის მიზანი ახლა ის არის, ლარის კურსი ამ ნიშნულს მნიშვნელოვნად არ გასცდეს. [caption id="attachment_296799" align="aligncenter" width="464"] ლარის კურსის ცვლილება 2001 წლიდან 2018 წლამდე[/caption]

თამთა უთურგაშვილი

[post_title] => "ლარს ფაროსანაც ჭამს" - რა შეაჩერებს კურსს? [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => lars-farosanac-chams-ra-sheacherebs-kurss [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-18 16:13:51 [post_modified_gmt] => 2018-10-18 12:13:51 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=296610 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 693 [max_num_pages] => 231 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => b741f535a313890f64796d467bd32358 [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები