„რამდენჯერაც გაიგებდა მამამისი, მაღალი, შავგვრემანი ქართველი იპოვესო, სანახავად ჩადიოდა“ – აფხაზეთს შეწირული ზურა ძამუნაშვილი სახლშია

პოპულარული

„რამდენჯერაც გაიგებდა მამამისი, მაღალი, შავგვრემანი ქართველი იპოვესო, სანახავად ჩადიოდა“ – აფხაზეთს შეწირული ზურა ძამუნაშვილი სახლშია

25 წლის წინ აფხაზეთში წასული ქართველი მებრძოლი ზურა ძამუნაშვილი, წითელმა ჯვარმა, ორი კვირის წინ თბილისში ჩამოასვენა.

27 წლის ქართველი ახალგაზრდის ცხედარი, ამ წლების განმავლობაში, აფხაზეთის მიწას იყო მიბარებული, სადაც ახლა ბაღია გაშენებული.

 

ომამდე ტანკისტი

მაშინ, როცა ზურაბ ძამუნაშვილმა ომში წასვლა გადაწყვიტა, ცოლი და ორი შვილი უკვე ჰყავდა.

როდესაც ოჯახში სავალდებულო გაწვევის სამსახურიდან დარეკეს, თუ არ მოხვალთ კომისარიატში, დეზერტირად გამოგაცხადებთო, ზურა უკვე ფრონტზე იბრძოდა და ვახტანგ გორგასლის ორდენზე იყო წარდგენილი.

პირველად ახალციხიდან გაჰყვა სატანკო ბატალიონს.

„გაიგო, რომ ახალციხეში, მატარებლებზე დებდნენ ტანკებს აფხაზეთში წასაღებად. ზურა მივიდა და უთხრა, ეს ბავშვები სად მიგყავთ, პროფესიონალი ვარ, მე წამიყვანეთო…“, – იხსენებს ბესო ძამუნაშვილი და ამბობს, რომ ზურამ, ამ დროისთვის, ტანკის მართვა მართლა იცოდა – ეს ცოდნა კი უსურინსკში (კამჩატკაზე) ჯარში მსახურობისას მიიღო.

„ზურა ასეთი იყო, რა საქმესაც მოკიდებდა ხელს, ბოლომდე სწავლობდა. მართლა კარგად იცოდა ეს საქმე. ქართველ გუდერიანს ეძახდნენ ომში“, – იხსენებს ბესო, რომელიც აფხაზეთში ძმასთან ერთად იბრძოდა.

ომის დროს, ზურა ფეხში დაიჭრა. ორი თვე იყო თბილისში და ფეხზე დადგომისთანავე დაბრუნდა აფხაზეთში – ფეხში სახრახნისით. მას წაყვა ბესოც.

„ბოლო წასვლის სცენა მახსოვს. მეორე სართულზე ვიჯექით. დედაჩემი ამოვიდა და ეუბნება, ხომ იყავი ერთხელ წასული, აუცილებლად უნდა მოკვდეო?

ზურამ უპასუხა: კარგი რა დედა, ვაჟკაცი გყავს და საქმე საქმეზე რომ მიდგა, ახლა კალთას გინდა ამომაფარო-ო… აქ დამთავრდა ამ თემაზე საუბარი.

მახსოვს ბებიაჩემიც, რომელიც თავისით გვილაგებდა ტანსაცმელს. თან ტიროდა, თან მეუბნებოდა, შენ სადღა მიეთრევიო…“, – იხსენებს ბესო ძამუნაშვილი „ფორტუნასთან“ ინტერვიუში.

 

ზურას იღბლიანი ისტორიები ბრძოლის ველიდან

„სოფელ კინდღში, ერთი ადგილია „პწიცაფერმას“ ეძახიან. ბრძოლის დროს, ეს ადგილი მოხვდა შუაში (ალყაში მოექცა). მოწინააღმდეგეები მაღლობზე იყვნენ, ჩვენ ქვევით.

ეს ფერმა მთლიანად ბეტონის ფილებით იყო გარშემორტყმული, რომელიც ზოგიერთ ადგილას ტანკით იყო განგრეული. ამ ცარიელ ადგილას რომ მივედით, დაგვინახეს და ატეხეს სროლა, ჩვენ ველოდებოდით, რომ დაღლილიყვნენ.

ოცი წუთის შემდეგ, ზურამ თავისი ტყვიამფრქვევი გადაიდო მხარზე და ამ ცარიელ ადგილას ჩვეულებრივი ნაბიჯით გაიარა, არავინ ესროლა“, – ყვება ბესო ძამუნაშვილი „ფორტუნასთან“ და აღნიშნავს, რომ ამ ყველაფერს უბრალოდ გამართლებას დაარქმევდა, ბევრი მსგავსი ისტორია რომ არ ახსოვდეს.

„იქ სოფლები ძალიან მთიან ადგილებზეა. მთა, ტყე, ყანა ყველაფერი ერთადაა. მივდივართ დაზვერვაზე, ერთმანეთის ნაკვალევში და შემთხვევით აფხაზების სანგარს წავადექით თავზე.

სანგარში ერთი ჯარისკაცი იჯდა და იარაღს წმენდდა. ოდნავ მოშორებით კი მათი შტაბი იყო. ამას იმით მივხვდით, რომ სროლის შემდეგ ძალიან ბევრნი გამოგვეკიდნენ. მივრბივართ ტყვიების ზუზუნში, გვგონია, რომ რასაც გვესვრიან, ყველაფერი უნდა მოგხვდეს. მივედით ტყის ბოლოში, სადაც მინდორი იწყება, შემდეგ ისევ ტყეა. მინდორზე რომ გავიდეთ, ყველას დაგვხოცავენ. უცებ, ზურამ დაგეგმა: თვითონ დარჩებოდა და სროლას ატეხდა, ჩვენ გავიქცეოდით. მერე 6 კაცი იქიდან დავაზღვევდით და ზურას გამოვიყვანდით.

ჩვენ გადავირბინეთ, ზურაც გამოიქცა. შუამდე რომ მოვიდა, ამაღლებული ადგილი იყო, რომელსაც გადაახტა და დაწვა. დაინახეს მოწინააღმდეგეებმა, სადაც დაწვა. დაფლითეს, დაშალეს ეს მაღლობი. ჩვენც ვისროდით, მაგრამ არ გვაქცედნენ ყურადღებას.

დრო აღარ გვქონდა, მალე გაიგებდნენ რაც ხდებოდა და ალყაში მოგვაქცევდნენ.

ზურა იწვა მშვიდად, სახით ჩვენკენ, იარაღი ფეხებთან ედო…

10 წუთის შემდეგ, სიგარეტი ამოიღო, გადაბმულად რამდენიმე ნაფასი დაარტყა, დიდი ბოლი რომ ამოსულიყო. იქიდან კი არ ისროლეს… ადგა და წამოვიდა მშვიდი ნაბიჯით. ასე იარა ტყემდე. რომ მოგვიახლოვდა 15-20 მეტრზე, ალბათ, გულმა ვეღარ გაუძლო და გამოიქცა. იმათ ან ტყვია გაუთავდათ, ან მობეზრდათ და წავიდნენ, ფაქტია აღარ უსვრიათ და ზურა გადარჩა“, – იხსენებს ბესო ძამუნაშვილი.

ძმაზე მოსაყოლი ისტორიები ფრონტის წინა ხაზიდან ბესოს ბევრი აქვს. ამბობს, რომ ზურა ლიდერი იყო, მისი მთელ გარემოცვას სჯეროდა და ენდობოდნენ.

პირდაპირი კავშირი ზურასთან 22 სექტემბერს გაწყდა. მას შემდეგ, რაც მისი ძმა ცხელი წერტილიდან, ტრავმის გამო, დაჭრილების თვითმფრინავით წამოიყვანეს.

ბესოს წამოსვლის შემდეგ, ზურას ამბები, მხოლოდ ჯარისკაცების მონათხრობით ვრცელდება. ასე, ჯარისკაცების გადმოცემით იციან მისი ტანკის აფეთქების ამბავიც.

 

ეგ ბიჭი გინდ გადარჩენილიყო, გინდ მომკვდარიყო, მაინც გმირიაო

იქ სადაც ზურა 23 სექტემბერს ტანკით ჩავიდა, კასპის ბატალიონი იდგა. როგორც ამბობენ, გარღვევა ხდებოდა და ამის გამო გამოიძახეს…

„ალბანოა“ ერთი ჯარისკაცი, რომელმაც თქვა, აფეთქების დროს იქ ვიყავიო. რომ გენახათ სად შევარდა, ეგ ბიჭი გინდა გადარჩენილიყო, გინდ მომკვდარიყო, მაინც გმირიაო…

გოჩუას ქუჩაზე დიდი აღმართია და მერე სწორდება. ზემოთ უკვე ისინი იყვნენ, ჩვენები უკან იხევდნენ…  ზურა ამ აღმართზე ასულა ტანკით, იმათ ტერიტორიაზე შევიდა და გაისროლა. ამით მთელი ყურადღება მიიპყრო – ყველა მის ტანკს ესროდა.

ძირითადად, ტანკის შიგნით, კანტუზიისგან იღუპებიან. ტანკსაწინააღმდეგო ტურსი ხვრეტს ჯავშანს და შიგნით ფეთქდება. დახურულ სივრცეში აფეთქებისას, წნევა ვერსად მიდის და შიგნით მყოფები ფილტვების დაზიანებისგან იღუპებიან. ამის გამო, ზურა ეუბნებოდა ბიჭებს, ტანკის ლუქებს ნუ კეტავთო. აფეთქება რომ მოხდეს, წნევის დახმარებით გაიხსნება და გარეთ გამოგაგდებთო.

ასეც მოხდა, აფეთქების შემდეგ, ზურა ტანკიდან ამოვარდა და როგორც კასპის ბატალიონის წევრები ყვებიან დაახლოებით 25 მეტრში დაეცა“, – ყვება ბესო ძამუნაშვილი.

ცხელი წერტილიდან ძამუნაშვილი ჯარისკაცებმა გამოიყვანეს. ისინი ყვებიან, რომ ზურას ფეხზე არტაშანი დაადეს, როგორც თვითონ ეუბნებოდა ისე. ამ დროს, ის ჯერ კიდევ გონზე იყო, თუმცა ჯარისკაცები იხსენებენ, რომ ბევრს სისხლს კარგავდა.

ცხელი წერტილიდან გამოყვანილი ზურა ლუაზ-ში ჩასვეს, რომლითაც დაჭრილები საავადმყოფოში გადაჰყავდათ.

20 წუთის შემდეგ ზუსტად ის „ლუაზი“, რომლითაც სხვა დაჭრილებთან ერთად ზურა წაიყვანეს, უკან მობრუნდა. ეს საეჭვოა, რადგან უახლოესი საავადმყოფო, უკვე მოწინააღმდეგე მხარეს ჰქონდა აღებული.

დაჭრილი ზურა აგუძერაში უნდა ჩაეყვანათ, რომელიც  12 კილომეტრის სავალზეა.

ბესო ძამუნაშვილმა გადარჩენილ ჯარისკაცებთან ვერ გაარკვია რამდენად რთული იყო იმ დროისთვის, ზურას ჯანმრთელობის მდგომარეობა.

აქ წყდება ჯარისკაცების მოთხრობილი ამბები, ზურა ჯერ კიდევ გონზე იყო, როცა მათ ბოლოს ნახეს.

 

ლოდინის 25 წელი

ეს ისტორია ძამუნაშვილებმა „ფაზლებივით“ ააწყეს სხვადასხვა პირის მონათხრობიდან. პარალელურად, მამა და ძმა ქართველ გმირს საკუთარი კონტაქტებით ეძებდნენ, ცოცხლებსა და მკვდრებს შორის.

„2 მეტრამდე იყო, გამხდარი. რომ ეტყოდნენ ასეთი მაღალი გამხდარი, შავგვრემანი ქართველი ბიჭი ვნახეთო, მამამისი პირდაპირი მნიშვნელობით, იღებდა ჯოხს და მიდიოდა აფხაზეთში.

ეძებდა ყველგან. ძებნაში რას ვგულისხმობ იცი? ეტყოდნენ, კონკრეტულ ადგილს აქ არის დამარხულიო, ჩავიდოდა აფხაზეთში, ამოთხრიდა, ნახავდა… ეძებდა იმ სახრახნისს, რომელიც პირველად დაჭრის შემდეგ, ოპერაციისას ჩაუტოვეს და მოგვიანებით უნდა ამოეღოთ“, –  გვიყვება ზურა ძამუნაშვილის ექთანი და მეგობარი ირინა თიკანაშვილი.

ომი რომ დასრულდა, ბესო მეგობართან ერთად სვანეთში წავიდა, საიდანაც გადარჩენილი მოსახლეობა გადმოდიოდა.

„ჭუბერში ხალხი მთაზე ესკალატორივით ამოდიოდა. ვიჯექით და ვცდილობდით, რაც შეიძლება შორიდან დაგვენახა და გვეცნო ზურა. ვინც ამოდიოდა ყველას ვეკითხებოდით მის შესახებ, მაგრამ არავინ არაფერი იცოდა“, – ყვება ბესო ძამუნაშვილი.

6 წლის შემდეგ, სოხუმში, ერთ-ერთი საფლავის გახსნაშიც მიიღო მონაწილეობა.

„13 კაცი იყო დასაფლავებული

ბესო ძამუნაშვილი

საერთო სამარხში. ეს იყო ტალახის, ხორცისა და ნაჭრის მასა, ამაში მიწევდა ზურას ფეხში ოპერაციის დროს ჩატოვებული ხრახნისა და კბილების ძებნა. ტუჩებს რომ ვუწევდი გვამებს, ხორცი ხელში მრჩებოდა. ტვინი მეწვოდა, ასეთი გრძნობა არასდროს მქონია. ერთადერთ რამეს ვფიქრობდი, როგორ არ ვითიშები, რკინის ვარ?!…“, – იხსენებს ბესო ძამუნაშვილი.

„8 თვის თავზე დაგვირეკეს და გვითხრეს, რომ დნმ დაემთხვა

ზურა ძამუნაშვილის ოჯახს, მისი ცხედრის პოვნის თაობაზე ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროდან, 8 თვის წინ დაურეკეს. 25 წლიანი ლოდინის შემდეგ, რამდენიმე თვე ელოდნენ დნმ-ის პასუხსაც.

ზურას პოვნა ოჯახისთვის ერთდროულად სტრესიც იყო და შვებაც.

„ჯერ მდგომარეობიდან ვერ გამოვედი, მაგრამ თითქოს ამოვისუნთქე. სად იყო ამდენი ხნის განმავლობაში, ზუსტად არ გვეუბნებიან. გავრცელდა ინფორმაცია, რომ აფხაზი ოჯახის ეზოში იყო დასაფლავებული. ძალიან მინდა ეს მჯეროდეს, მაგრამ რეალობასთან უფრო ახლოსაა ის, რომ ე.წ. სამხედრო  წმენდის დროს, სხვა დაღუპულებთან ერთად დაკრძალეს. ზურა სწორედ იმ ქუჩაზე იყო დამარხული, სადაც ჩვენი ძებნისას კვალი გაწყდა “, – ამბობს „ფორტუნასთან“ ზურა ძამუნაშვილის ძმა.

გარდაცვლილის ძმა ამბობს, რომ ზურა სხვა ახალგაზრდებთან ერთად, გაყიდულ ომს და საკუთარ ადამიანობას შეეწირა.

„ქართველების ავადმყოფობა რაც არის, მაშინაც იგივე მოხდა… ღალატი, გაყიდვა… ჩვენნაირი ხალხი სჭირდებოდათ… ავტომატებად…

იქ რომ ხარ, სულ სხვა ინსტიქტი გერთვება. იცი, რომ თბილისამდე ვერ ჩამოვლენ აფხაზეთში. თუ დაკარგავ, აფხაზეთს კარგავ და სახლში არავინ შემოგივარდება, სამშობლო არ არის მხოლოდ ის, სადაც ცხოვრობ…

ბრძოლის მეორე ნაწილში კიდევ სხვა ინსტიქტი გვქონდა. იქ აღარ იყო უკვე მოგება-წაგებაზე, იარაღით ხელში ვიდექით მხოლოდ იმიტომ, რომ ხალხს გაქცევა მოესწრო.

ვინც წინა ხაზზე, იბრძოდა ყველას შეეძლო გადარჩენა, მაგრამ მერე, ისინი ხალხს დაეწეოდნენ და საშინელი მსხვერპლი იქნებოდა…“, – იხსენებს ბესო ძამუნაშვილი.

 

მართლა სახლში ხარ, ძმაო…“

ნივთებს შორის, რომელიც ოჯახს გადასცეს არის სამხედრო ტანსაცმლის 8 ღილი და მინიატურული ზარი.  ზარი, რომელიც საბოლოოდ სახლის სიმბოლო გახდა.

„იცი როგორი ზარია ეს? სახლში ხომ ყველას გაქვთ ნივთი, რომელიც მთელი ცხოვრება გახსოვთ და არასდროს არავის სჭირდება. ხან ერთ ლარნაკში გდია, ხან უჯრაში, ხან თაროზე… წლების განმავლობაში არ ჩანს, შემდეგ სადღაც წააწყდები და გაგიკვირდება, რომ კიდევ არსებობს. ეს ზარი ჰქონდა ზურას წაღებული.

ერთხელ ოპერაციიდან მოვედით, მე ვწევარ, ზურა ბოლთას სცემს და ყურთან ამ ზარს აწკარუნებს. შევხედე, რას აკეთებ-თქო, გამომხედა და მითხრა: ამას რომ ვუსმენ, სახლში ვარო.

ეს ზარი რომ გადმომცეს, თავი ვეღარ შევიკავე… ეგრევე გამახსენდა ის მომენტი და ვთქვი: „მართლა სახლში ხარ, ძმაო…“

***

2010 წელს, წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტის ეგიდით, 1992-1993 წლების შეიარაღებული კონფლიქტის შედეგად უგზო-უკვლოდ დაკარგულთა მოძიების საკითხების შემსწავლელი საკოორდინაციო მექანიზმი შეიქმნა, რომლის მუშაობაშიც ჩართულია დევნილთა და განსახლების სამინისტრო.

საკოორდინაციო მექანიზმის ფარგლებში, 11 ქართულ-აფხაზური შეხვედრა გაიმართა.

მოლაპარაკებების შედეგად, უგზო-უკვლოდ დაკარგული 325 ადამიანის ნეშტი იპოვეს, 148 ნეშტი უკვე იდენტიფიცირებულია და ეს პროცესი გრძელდება.

 

თამთა უთურგაშვილი

WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => afkhazetis-omi
                                    [2] => neshtebis-identificireba
                                    [3] => beso-dzamunashvili
                                    [4] => zura-dzamunashvili
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 242707
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => afkhazetis-omi
                                    [2] => neshtebis-identificireba
                                    [3] => beso-dzamunashvili
                                    [4] => zura-dzamunashvili
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 242707
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 16375
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => afkhazetis-omi
                                    [2] => neshtebis-identificireba
                                    [3] => beso-dzamunashvili
                                    [4] => zura-dzamunashvili
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => afkhazetis-omi
                                    [2] => neshtebis-identificireba
                                    [3] => beso-dzamunashvili
                                    [4] => zura-dzamunashvili
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (242707) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (20334,25061,25062,18158,16375)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 284949
                    [post_author] => 21
                    [post_date] => 2018-09-18 15:11:38
                    [post_date_gmt] => 2018-09-18 11:11:38
                    [post_content] => პარლამენტიდან შესაძლოა, კანაფის წარმოება-კულტივაციასთან დაკავშირებით მომზადებული კანონპროექტის გაწვევა მოხდეს. დეპუტატები თანხმდებიან, რომ ჯერ კანაფის წარმოება-კულტივაციის თემა სიღრმისეულად უნდა განიხილონ და საზოგადოებას დეტალური ინფორმაცია მიაწოდონ. თუკი ამ პროცესის შემდეგ საზოგადოებას კითხვები კიდევ დარჩება, დეპუტატები აღნიშნული კანონპროექტის კიდევ ერთხელ გადახედვას აანონსებენ. პარლამენტში თვლიან, რომ საზოგადოებას არ აქვს ინფორმაცია, თუ რა ცვლილებებზეა საუბარი და კომუნიკაციის პრობლემაზე ამახვილებენ ყურადღებას.

ამავე აზრზეა დედაქალაქის მერიც. კახა კალაძეს სჯერა, რომ „როდესაც საზოგადოებასთან კომუნიკაცია მოხდება, ყველასთვის ცხადი იქნება, რომ ეს პრობლემას არ წარმოადგენს.“ მისი შეფასებით, ის, რომ ხელისუფლება ნარკოტიკების წარმოებას გეგმავს, სიმართლეს არ შეესაბამება.



„კულტივაციას რაც შეეხება, აქაც არასწორად იყო საზოგადოებასთან კომუნიკაცია, რამაც აზრთა სხვადასხვაობა გამოიწვია. თითქოს, ხელისუფლება გეგმავდა ნარკოტიკების წარმოებას და გასაღებას, რაც ნამდვილად არ შეეფერება სიმართლეს. აქ საუბარი იყო მედიცინისა და კოსმეტიკის მიმართულებით, თუმცა აქაც მგონია, რომ მნიშვნელოვანია საზოგადოებასთან კომუნიკაცია. როდესაც მოხდება ეს კომუნიკაცია, ყველასთვის ცხადი იქნება, რომ ეს პრობლემას არ წარმოადგენს,“ - განაცხადა კახა კალაძემ.

ინიციატივა, რომ ვიდრე საზოგადოებაში კონსენსუსი არ იქნება, კანონპროექტის განხილვას პარლამენტი შეაჩერებს, სოფლის მეურნეობის მინისტრს, ლევან დავითაშვილს ეკუთვნის. დავითაშვილი ამბობს, რომ საქართველოში მარიხუანას მოხმარება უკონტროლოდ ვერ იქნება და ეს საჭიროებს რეგლამენტირებას, დარეგულირებას, კონკრეტული აკრძალვების შემოღებას. მინისტრის მიერ დასახელებულ ამ ნაწილში საზოგადოება ისედაც თანხმდებოდა, მწვავე დისკუსიის საგანი კი, მეორე კანონპროექტია, რომელიც მხოლოდ სამედიცინო კანაფის კულტივირებას და საექსპორტო ოპერაციებს ეხება.

საპარლამენტო უმრავლესობის ლიდერის, არჩილ თალაკვაძის განცხადებით, დღეს სიტყვა პარლამენტზეა და პარლამენტი „კანაფის კონტროლის შესახებ“ კანონპროექტთან დაკავშირებით ღირსეულ და სამართლიან გადაწყვეტილებას მიიღებს.

„პარლამენტი, რომელიც ხალხის მიერ არის არჩეული, მაქსიმალურად უზრუნველყოფს, რომ საზოგადოების ყველა ნაწილის, ყველა დაინტერესებული მხარის არგუმენტები იყოს შეჯერებული. მხოლოდ ასე იქნება გადაწყვეტილებები მიღებული ნებისმიერ საკითხზე, რომელიც ნარკოპოლიტიკას ეხება,“ - განაცხადა თალაკვაძემ.

მარიხუანას კულტივაციასთან დაკავშირებით ეკლესიას რომ მკვეთრად უარყოფითი დამოკიდებულება აქვს, ეს სრულიად საქართველოს კათოლიკოს პატრიარქმა, უწმინდესმა და უნეტარესმა ილია მეორემ პარლამენტის თავმჯდომარესთან, ირაკლი კობახიძესთან შეხვედრისას კიდევ ერთხელ დააფიქსირა. სასულიერო პირები განსაკუთრებით იმ ფაქტს უსვამენ ხაზს, რომ „ქვეყანა იმ რისკებს ვერ გაუძლებს, რასაც ეს პროცესი გამოიწვევს.“

საქართველოს პარლამენტის ჯანდაცვის კომიტეტის თავმჯდომარე, აკაკი ზოიძე ამბობს, რომ საზოგადოებაში ნეგატიური განწყობა უკვე შექმნილია და ეს განწყობა ეკლესიის გავლენითაა განპირობებული. ზოიძე კვლავ ამტკიცებს, რომ „ეს დიდ სარგებელს მოუტანს, როგორც ინდივიდუალურ ადამიანებს ისე, მთლიანად ქვეყანას, მაგრამ ამაში ყველა ერთად უნდა დავრწმუნდეთ; წინაღმდეგ შემთხვევაში, ასეთი კანონი იქნება დღენაკლული.“

„სინდისის, სამშობლოს გაყიდვა შეუძლებელია, დანარჩენი ყველაფრის გაყიდვა შეიძლება, თუ ამით სარგებელი მოდის ჩვენი მოქალაქეებისთვის. კანაფიდან იწარმოება წამალი და ამ წამლიდან შემოსული თანხა ამავე მცენარისგან გამოწვეული ზიანის შესამცირებლად შეგვიძლია, გამოვიყენოთ. ამ კონცეფციაში ვერანაირ პრობლემას ვხედავ ვერც მორალური, ვერც საზოგადოებრივი, ვერც ეკონომიკური კუთხით,” - განაცხადა აკაკი ზოიძემ.

 

კანაფის კულტივაციის სამუშაო ჯგუფი და ეკლესიის მკაცრი უარი კანაფის წარმოებას

საქართველოში კანაფის კულტივაციასთან დაკავშირებით შესაძლოა, სამუშაო ჯგუფი შეიქმნას. კიდევ ერთი ინიციატივის ავტორი ამჯერად პარლამენტის იურიდიულ საკითხთა კომიტეტის თავმჯდომარე, ეკა ბესელიაა. დეპუტატის განმარტებით, საკუთარ გუნდს სთავაზობს, რომ საზოგადოების მეტი ინფორმირების მიზნით, შეიქმნას სამუშაო ჯგუფი, რომელშიც შევლენ როგორც დეპუტატები, ასევე საპატრიარქოს წარმომადგენლები და ექსპერტები. ბესელია აღნიშნავს, რომ მსგავსი ფორმატი იმუშავებს, რათა საზოგადოებაში არცერთი ღია კითხვა არ დარჩეს. გარდა ამისა, ეკა ბესელია მიიჩნევს, რომ საქართველოში კანაფის წარმოება-ექსპორტზე გატანასთან დაკავშირებით ნაჩქარევი გადაწყვეტილება არ უნდა მიიღონ. დეპუტატის თქმით, იმის გამო, რომ საზოგადოების დიდ ნაწილში საკითხისადმი ემოციური დამოკიდებულებაა, გადაწყვეტილება ცხადი და გასაგები უნდა იყოს. ბესელია ამბობს, რომ საპატრიარქოს ბოლო მოწოდების შემდეგ ყველა ნორმალური და გონივრულად მოაზროვნე ხელისუფლება არ იჩქარებს. „პატრიარქმა თავისი პოზიცია ძალიან გონივრული და ბრძნული შინაარსით ბრძანა. მის განწყობას ვიზიარებ. არასწორი ინფორმაცია, რაც ისმის, უნდა მოიხსნას და გადაწყვეტილება მაშინ უნდა მივიღოთ, როცა მოსახლეობისგან თანხმობა გვექნება,” - განაცხადა ბესელიამ. „კანაფის კონტროლის შესახებ” კანონპროექტთან დაკავშირებით პარლამენტის ადამიანის უფლებათა კომიტეტის თავმჯდომარე, სოფიო კილაძეც ეკა ბესელიას პოზიციას იზიარებს და ამბობს, რომ „მნიშვნელოვანია, საზოგადოების დიდი ნაწილის და დედა ეკლესიის აზრი“. კილაძე აანონსებს, რომ პარლამენტი საპატრიარქოსთან და დაინტერესებულ მხარეებთან კონსულტაციის შემდეგ, იმ გადაწყვეტილებას მიიღებს, რომელიც საზოგადოებისთვის იქნება მისაღები. როგორც საპარლამენტო, ისე არასაპარლამენტო ოპოზიციის ნაწილი კანონპროექტს არ ემხრობა. მაგალითად, პარლამენტის ვიცე სპიკერი, ირმა ინაშვილი, კანაფის წარმოება-კულტივაციის შესახებ კანონპროექტს ანტისახელმწიფოებრივს უწოდებს და აცხადებს, რომ ამას საზოგადოება დაუპირისპირდება. დეპუტატის თქმით, კანონპროექტის გატანა არ მოხდება, რადგან მას ქვეყანაში დიდი მღელვარება მოჰყვება. „ევროპული საქართველოს” წევრის, გიორგი კანდელაკის განცხადებით, პარლამენტში მარიხუანასთან დაკავშირებით საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკანონმდებლო სივრცეში გადმოთარგმნა უნდა იყოს განხილვის მთავარი საგანი და არა მითიური პლანტაციები. კანდელაკის თქმით, არსებობს ლეგიტიმური კითხვები, რომ ეს შეიძლება იყოს კორუფციის წყარო. პარლამენტის ვიცე სპიკერი, ზვიად ძიძიგური კი ამბობს, რომ „კონსერვატორები“ საქართველოში კანაფის წარმოება-კულტივაციას მხარს არცერთ შემთხვევაში არ დაუჭერენ. ძიძიგურის განცხადებით, მისი ფრაქცია წინააღმდეგია კანაფის ყველანაირი კულტივაციის, ბიზნესის წამოწყებისა და ლიცენზიების გაცემის. დეპუტატის თქმით, უმრავლესობაში აღნიშნულ საკითხზე კონსესუსი არ არსებობს.  

რას გულისხმობს კანაფის კონტროლის სააგენტო?!

კანაფის კონტროლის სააგენტო - ასე ეწოდება სახელმწიფო უწყებას, რომელიც გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალი საჯარო სამართლის იურიდიული პირი იქნება. შინაგან საქმეთა სამინისტროს მიერ მომზადებული პროექტის მიხედვით, სააგენტოს მიზანია, მცენარე კანაფის ლეგალურ ბრუნვასთან დაკავშირებული საქმიანობის რეგულირება და კონტროლი. სააგენტოს ექნება ბეჭედი საქართველოს სახელმწიფო გერბის გამოსახულებით და თავისი სახელწოდებით, ასევე საკუთარი სიმბოლოები. კანაფის კონტროლის სააგენტოს უფროსს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრი დანიშნავს.  კანაფის დათესვა, მოყვანა, კულტივაცია ან შენახვა მხოლოდ დახურულ-შემოსაზღვრულ შენობა-ნაგებობაში იქნება დასაშვები. აღნიშნული შენობა-ნაგებობების უსაფრთხოების სტანდარტებს მთავრობა საკუთარი დადგენილებით განსაზღვრავს. მათი ვიდეო-მეთვალყურეობის სისტემასთან დაკავშირებული საკითხები კი, შინაგან საქმეთა მინისტრის მიერ დადგენილ რეგულაციებთან იქნება შესაბამისობაში. შს სამინისტრო მიერ მომზადებული საკანონმდებლო პაკეტის თანახმად, კანაფის ლეგალურ ბრუნვასთან დაკავშირებული საქმიანობა განკუთვნილია მხოლოდ ექსპორტისთვის. პროექტის მიხედვით, დაუშვებელია მცენარე კანაფის შემცველი პარფიუმერულ-კოსმეტიკური პროდუქციის ან მცენარე კანაფის შემცველი ფარმაცევტული პროდუქციის საქართველოს ტერიტორიაზე საბითუმო ან საცალო რეალიზაცია, გარდა ექსპორტის მიზნით შესაბამისი ლიცენზიის მფლობელის მიერ მოყვანილი-გადამუშავებული მცენარე კანაფის ან მცენარე კანაფის შემცველი პროდუქციის საბითუმო რეალიზაციის შემთხვევისა. კანონპროექტი კრძალავს მცენარე კანაფის ინდუსტრიაში 21 წლამდე პირის ჩაბმას, ხოლო ლიცენზიაში უნდა მიეთითოს მეწარმე სუბიექტისათვის დათესვისთვის, მოყვანისთვის, კულტივირებისთვის, წარმოებისთვის მცენარე კანაფის ნებადართული ოდენობა, ქვეყნის შიდა კვოტის გათვალისწინებით. კანაფის კონტროლის სააგენტო პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებული ორგანო იქნება. სააგენტოს კონტროლს პარლამენტი განახორციელებს და, თავის მხრივ, სააგენტო ყოველი წლის თებერვალში პარლამენტს წარუდგენს წლიურ ანგარიშს, მცენარე კანაფის ლეგალურ ბრუნვასთან დაკავშირებით. საქართველოში სამედიცინო/სამრეწველო მიზნებისთვის კანაფის მოყვანა-წარმოების დაწყების ინიციატივა და ამ საქმიანობის რეგულირების მიზნით სპეციალური სააგენტოს შექმნა სახელმწიფო ბიუჯეტიდან 500 000 ლარიან ხარჯს იწვევს.

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => დღენაკლული კანონი თუ მოდაში შემოსული მარიხუანას დათესვა - რა ბედი ელის კანონპროექტს [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => dghenakluli-kanoni-tu-modashi-shemosuli-marikhuanas-datesva-ra-bedi-elis-kanonproeqts [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-09-18 15:11:38 [post_modified_gmt] => 2018-09-18 11:11:38 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=284949 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 285879 [post_author] => 22 [post_date] => 2018-09-18 13:19:12 [post_date_gmt] => 2018-09-18 09:19:12 [post_content] => ყოფილი ჟურნალისტი ვასილ სილაგაძე პარლამენტთან შიმშილობს. ის მთავარ საკანონმდებლო ორგანოსთან გერმანიაში სარეაბილიტაციო კურსის დაფინანსებას და პარლამენტის თავმჯდომარესთან შეხვედრას ითხოვს. ვასილ სილაგაძეს 15 წელია ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული პრობლემები აქვს. ყველაფერი 2003 წლიდან დაიწყო, როცა მას ავტომობილი დაეჯახა. მას შემდეგ რამდენიმე ოპერაცია და მკურნალობის კურსი ჩაუტარდა, 2009 წელს ფეხზე დადგომა შეძლო, თუმცა მკურნალობას კვლავ საჭიროებს. როგორც ჟურნალისტი „ფორტუნასთან“ ყვება, მანამდე არა ერთხელ მიმართა ჯანდაცვის სამინისტროს, თუმცა, დაფინანსება ვერ მიიღო. „ახლა ჯანდაცვის სამინისტრომ მომთხოვა ექიმი, რომელიც დამიწერს, რომ მესაჭიროება უცხოეთში რეაბილიტაცია. თუ ასეთ ცნობას მივიტან, დამაფინანსებენ,“ - ამბობს ვასილ სილაგაძე. სილაგაძე ამბობს, რომ ასეთი ცნობის მიღება ვერ შეძლო. მისივე ინფორმაციით, ყოფილი ჟურნალისტი მის მისაღებად რესპუბლიკური საავადმყოფოს სპორტული რეაბილიტაციის დეპარტამენტში იმყოფებოდა, სადაც მისივე თქმით, რეაბილიტაციასაც გადიოდა. „დეპარტამენტის უფროსმა, პალიკო კასრაძემ მითხრა, რომ თუ ასეთ ცნობას გასცემს, სამსახურს დაკარგავს. რატომ დაკარგავს მიზეზი არ უთქვამს, თუმცა მივხვდი, რომ ზოგადად არ გასცემენ ასეთ ცნობას, გაფრთხილებული არიან, რომ არ გასცენ. ამიტომ, რეაბილიტიის მოთხოვნას დავამატე პარლამენტის თავმჯდომარესთან მოთხოვნა, პარლამენტის დამტკიცებულია მინისტრი და ახლა ამაზე პასუხი გამცენ,“ - აღნიშნავს ვასილ სილაგაძე. „ფორტუნა“ საკითხის გასარკვევად რესბულიკურ საავადმყოფოს დაუკავშირდა, სადაც განგვიმარტეს, რომ რეაბილიტაციის ის პროცედურები, რომლის დაფინანსებასაც ვასილ სილაგაძე საზღვარგარეთ ითხოვდა, ხელმისაწვდომია საქართველოშიც. საავადმყოფოში განმარტეს, რომ ცნობას საზღვარგარეთ მკურნალობა-რეაბილიტაციის საჭიროებაზე მხოლოდ იმ შემთხვევაში გასცემენ, როცა პაციენტს ისეთი ჩარევა სჭირდება, რომლის უზრუნველყოფაც საქართველოში ვერ ხერხდება. „ფორტუნა“ ასევე დაინტერესდა, რამდენი ასეთი ცნობა აქვს წელს გაცემული რესპუბლიკურ საავადმყოფოს, სადაც პაციენტის საზღვარგარეთ მკურნალობის ან რეაბილიტაციის პროცედურების საჭიროებაა დაფიქსირებული, რაზეც კლინიკის საზოგადოებასთან ურთიერთობის სამსახურში განგვიმარტეს, რომ კლინიკა "ემერჯენსის" ტიპისაა და მსგავსი ცნობები აქედან გამომდინარე, ხშირად არ გაიცემა. ვასილ სილაგაძე სხვადასხვა პროცედურებს 2003 წლიდან იტარებს, 4 წელია მოძრაობა შეუძლია, თუმცა, მუდმივი ტკივილები აქვს მარჯვენა ქვედა კიდურში და ამავე ფეხს თითქმის ვერ ამოძრავებს, ვერ ამოძრავებს მარჯვენა ხელსაც. ვასილ სილაგაძე ახლა "ნიუჰოსპიტალში" მკურნალობს. ამბობს, რომ თითო პროცედურას, რომელსაც 3-4 თვეში ერთხელ იტარებს, მინიმუმ 600 ლარი სჭირდება, უკეთესობის იმედს კი, მაინც არ აძლევენ. როგორც აღნიშნავს, სხვა პასუხი აქვთ გერმანიის კლინიკებს. „აქ მეუბნებიან, რომ ძველი ტრავმაა და არაფერი მეშველება. გერმანიაში გავაგზავნე დოკუმენტები და 3 კლინიკიდან მოვიდა პასუხი, რომ მკურნალობას ექვემდებარება. ბოლო კომუნიკაცია „პაუელ მედში“ მქონდა, სადაც მითხრეს, რომ 75% აღდგება. აქ მეუბნებიან, რომ იქ რა თანხაც უნდა დავხარჯო, სჯობს აქ მოვიტანო და აქ გავიარო რეაბილიტაცია. პერიოდულად ხელი და ფეხი მისივდება და პროცედურებს, რომელიც უნდა ჩავიტარო, 600 ლარი სჭირდება, რომელიც ბლის ხეს არ აქვს მოსხმული,“ - ამბობს ვასილ სილაგაძე. [post_title] => აქ არც იმედს მაძლევენ და არც ცნობას საზღვარგარეთ მკურნალობისთვის - ყოფილი ჟურნალისტი პარლამენტთან შიმშილობს [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => aq-arc-imeds-madzleven-da-arc-cnobas-sazghvargaret-mkurnalobistvis-yofili-djurnalisti-parlamenttan-shimshilobs [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-09-18 13:19:12 [post_modified_gmt] => 2018-09-18 09:19:12 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=285879 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 284455 [post_author] => 8 [post_date] => 2018-09-18 11:38:31 [post_date_gmt] => 2018-09-18 07:38:31 [post_content] => ბურთის ფორმის თვალები, გარშემო შავი წრეები, ფერმკრთალი სახე ჩალურჯებებით და უსიამოვნო არაბუნებრივი ღიმილი - ეს მომოა და ის საშიში ინტერნეტთამაშის სახეა, რომელზეც უკვე საქართველოშიც საუბრობენ. „მომო“ „ლურჯი ვეშაპის“ მსგავსი სახიფათო ინტერნეტ თამაშია, რომელიც სოციალური ქსელების მეშვეობით იმართება. კავშირს მსხვერპლთან "მომო" ვოთსაფით, მესენჯერით ან სხვა მედიუმით ამყარებს, იძლევა მითითებებს, რომლის უკანასკნელი საფეხური, მსგავსად "ლურჯი ვეშაპისა", თვითმკვლელობაა. მსგავსი სახიფათო თამაშებისთვის მოწყვლად ჯგუფებს ძირითადად არასრულწლოვნები წარმოადგენენ. ჯერჯერობით, დაუდგენელია საშიში ინტერნეტთამაშის უკან რეალური პიროვნებაა თუ ვირუსი, რომელიც ყოველდღიურად უფრო და უფრო მეტ ადამიანს უკავშირდება. ასევე უცნობია, რეალურ საფრთხეს წარმოადგენს თუ არა მომო, რადგან ერთ-ერთი მოსაზრებით, ამბები მომოს შესახებ, მხოლოდ მითია და რეალურად, მსგავსი ექაუნთების ან ნომრების უკან, სოციალურ ქსელში სხვადასხვა ადამიანი დგას. საქართველოში ბავშვებმა „მომოს“ შესახებ ბევრი იციან. ზოგი მასთან დაკავშირებას თავად ცდილობს, ინტერესის გამო, თუმცა, უშედეგოდ. იმის მიუხედავად, რომ მედიაში მოზარდების თვითმკვლელობის შესახებ ამბებზე სულ უფრო და უფრო ხშირად იწერება, საქართველოს საგამოძებო უწყება, არცერთ შემთხვევას არ უკავშირებს აღნიშნულ თამაშს. "ფეისბუქზე" მომოს სურათიანი უამრავი ქართული ექაუნთია, თუმცა სავარაუდოდ, ყველა მათგანი ყალბია. [video width="720" height="1280" mp4="http://fortuna.ge/wp-content/uploads/2018/09/20180911_155206_edited_1.mp4"][/video]

მომოს სახიფათო გამოწვევა მსოფლიოს

მსოფლიოს რამდენიმე ქვეყანაში შესაბამისი უწყებები იძიებენ "მომოს გამოწვევას". სამ ქვეყანაში, ინდოეთში, არგეტინასა და კოლუმბიაში, რამდენიმე თვითმკვლელობების შემთხვევა ოფიციალური ვერსიით, სწორედ ამ ინტერნეტთამაშს უკავშირდება. ივლისში, ბუენოს-აირესის პროვინციაში, 12 წლის გოგონა, სახლის ეზოში, ხეზე ჩამომხრჩვალი იპოვეს. მას შემდეგ, რაც თვითმკვლელობის ფაქტი დადასტურდა, გამოძიება "მომოს გამოწვევის" კვალზე გავიდა. გოგონას ტელეფონი თვითმკვლელობის ადგილთან აღმოაჩინეს. პოლიციამ მისი პირადი მიმოწერები შეამოწმა და აღმოჩნდა, რომ გოგონას "მომოს დავალების" მიხედვით, თვითმკვლელობის ვიდეო, სოციალურ ქსელში უნდა აეტვირთა. უფრო ადრე, ბარობსაში (კოლუმბია) 48 საათის განმავლობაში, 12 წლის გოგონამ და 16 წლის ბიჭმა მოიკლეს თავი. მედიის ინფორმაციით, მოზარდები ერთმანეთს იცნობდნენ და ორივე "მომოს გამოწვევაში" იყო ჩართული.
"ახალგაზრდები მარტივად ერთვებიან თამაშში. თავიდან მარტივი დავალებების სახალისოდ შესრულება, საბოლოოდ სუიციდით სრულდება," - განაცხადეს კოლუმბიის პოლიციაში.
ამის მიუხედავად, არცერთი გამოძიების შემთხვევაში არ დადასტურდა, რომ მოზარდების თვითმკვლელობა სწორედ ინტერნეტთამაშმა გამოიწვია. ფსიქოლოგები ამბობენ, რომ სუიციდის შემთხვევა იშვიათადაა მხოლოდ ერთი ფაქტითა თუ მოვლენით გამოწვეული. მათი თქმით, ძირითადად ის მოზარდები იკლავენ თავს, რომლებიც ფსიქიკური დაავადებებით ან დეპრესიით იტანჯებიან - თამაშით და თამაშის გარეშეც. WhatsApp-ის წარმომადგენელმა "ფოქსნიუსთან" განაცხადა, რომ ამ საკითხს სწავლობენ. მან მომხმარებლებს მოუწოდა, ნებისმიერი პრობლემური საკითხის შესახებ აცნობონ კომპანიას და ისინი დაუყოვნებლივ მოახდენენ საეჭვო ნომრის შესწავლასა და დაბლოკვას. რაც შეეხება "ფეისბუქს", რომლის მფობელობაშიცაა ეს აპლიკაცია, ამ თემაზე კომენტარს არ აკეთებენ. საკითხი აქტუალურია ინდოეთშიც. რამდენიმე დღის წინ, ინდოეთის პოლიციამ ტვიტერზე დაპოსტა, რომ ამ ავატარის მქონე ექაუნთებს მოერიდონ: "ნუ შეხვალთ მასთან კონტაქტში. ის საშიშია, ბინძური და დაღუპავს თქვენს ცხოვრებას" მექსიკის პოლიცია ხალხს აფრთხილებს, რომ აღნიშნული სურათით ექაუნთთან კავშირს მოერიდონ, რადგან ის პირად ინფორმაციას იპარავს. უამრავი შტატის შერიფიც გამოეხმაურა "მომოს" გამოწვევას. ისინი ახალგაზრდებს აფრთხილებენ, რომ ამ გაურკვეველ ექაუნთთან ურთიერთობას მოერიდონ. "თუ ამ სურათით თქვენთან დაკავშირება სცადეს, არ უპასუხოთ," - წერენ ისინი.  

საიდან გაჩნდა MOMO?

ისევე როგორც სხვა მსგავსი "ინტერნეტ გამოწვევების", მომოს თამაშის წარმომავლობის დადგენაც რთულია. მექსიკელი სამართალდამცველები ამბობენ, რომ თამაში "ფეისბუქ" ჯგუფიდან დაიწყო. ჯგუფის წევრები, უცხო ნომრებთან ამყარებდნენ კომუნიკაციას, გაფრთხილებების მიუხედავად. არსებობს უამრავი ნომერი, რომელიც "მომოსთან" ოფიციალურად ასოცირდება. ძირითადად ნომრები იაპონიიდან, მექსიკიდან, ინდოეთიდან და კოლუმბიიდან ფიქსირდება. ბევრი ამბობს, რომ ამ ნომრებთან დაკავშირებას თავად ცდილობს და ვერ ახერხებს. ცნობილი იუთუბერი, რეინბოტი, რომელიც მსგავს საკითხებზე წერს ბლოგებს, ამბობს, რომ "მომო" უბრალო ლეგენდაა.
"ხალხი ამტკიცებს, რომ მომო არსებობს და მოქმედებს, მაგრამ უმეტეს მათგანს, მომოსთან არანაირი კავშირი არ დაუმყარებია. სურათები, რომლებიც ინტერნეტში ვრცელდება და რომელზეც "ვითომდა" მომოსთან კომუნიკაციაა აღბეჭდილი, ძნელი დასაჯერებელია ნამდვილი იყოს," - ამბობს ის ვიდეოში, რომელსაც 2 მილიონზე მეტი ნახვა აქვს.
ტექნოლოგიური სფეროს მიმომხილველი ლარი მაგიდი კი ამბობს, რომ "მომო" უფრო ბოროტი ხუმრობაა, ვიდრე საშიში თამაში. მომოს წარმომავლობაც სადავოა. თავდაპირველად, გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ის იაპონელი ხელოვანის მიერ შექმნილი გროტესკული თოჯინის "მომო"-ს (ქალი ფრინველის ფეხებზე) პროტოტიპია, რომელიც ტოკიოს ვანილას გალერეის ექსპონატია. შემდეგ კი დადასტურდა, რომ ამ თოჯინას "ფრინველის დედა" ჰქვია და იაპონური სპეცეფექტების კომპანია Link Factory-შია შექმნილი. მისი წარმომავლობის მიუხედავად, ფაქტია, რომ მომო მსოფლიოში პანიკას იწვევს. უკანასკნელი თვეების განმავლობაში, მსოფლიოს უამრავი ქალაქის სამართალდამცველებმა გააკეთეს კომენტარი ამ თამაშის საფრთხეზე. იმ ქვეყნებშიც კი, სადაც მომოსთან დაკავშირებული ინციდენტები არ დაფიქსირებულა, მშობლების ამ კუთხით ინფორმირებისთვის, სხვადასხვა კამპანიებს ატარებენ. მაგალითად, ესპანეთის სამოქალაქო გვარდიამ და ეროვნულმა პოლიციამ, ივლისში, ცალ-ცალკე გაავრცელეს პოსტები, რომლებშიც ხალხს აფრთხილებენ, რომ "მომო" კონტაქტებში არ დაიმატონ და ამ ვირუსული და მოდური სახელის იგნორირება მოახდინონ.  

ექსპერტები მშობლებს აფრთხილებენ

ტექნოლოგიის ექსპერტები, მომოს რეალური საფრთხის დამტკიცებამდე, მშობლებს მოუწოდებენ, რომ ყველა შემთხვევაში აკონტროლონ, რას აკეთებს მათი შვილი ინტერნეტში. სამხრეთ კაროლინის ტექნიკური კოლეჯის კიბერ-უსაფრთხოების პროფესორი, სტენტონ გრინვალტი ამბობს, რომ განსაკუთრებული საფრთხის ქვეშ 12-14 წლის მოზარდები არიან. "ვოთსაფს მილიარდობით მომხმარებელი ჰყავს. არ იცი ვინ და საიდან გიკავშირდება. 12-დან 14 წლამდე მოზარდები, ამ მხრივ ყველაზე დაუცველები არიან და მოწყვლად ჯგუფს წარმოადგენენ," - აცხადებს პროფესორი.  

მომოს წინაპარი

მომომდე სოციალური ქსელი "ლურჯი ვეშაპის" პანიკამ მოიცვა. თავიდან ამ თამაშის წარმომავლობაც და რეალობაც კითხვის ნიშნის ქვეშ იყო, თუმცა ახლა, რუსეთში 130 თვითმკვლელობაა ინტერნეტთამაშთან დაკავშირებული. ოფიციალური წყაროების მიხედვით, სწორედ რუსული წარმოშობისაა ეს გამოწვევა.

თამთა უთურგაშვილი

  [post_title] => "თუ ამ სურათით თქვენთან დაკავშირება სცადეს, არ უპასუხოთ" - მოზარდებში თვითმკვლელობების გაზრდის მიზეზი თუ "მომოს" მითი [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => tu-am-suratit-tqventan-dakavshireba-scades-ar-upasukhot-mozardebshi-tvitmkvlelobebis-gazrdis-mizezi-tu-momos-miti [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-09-18 11:38:31 [post_modified_gmt] => 2018-09-18 07:38:31 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=284455 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 284949 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-09-18 15:11:38 [post_date_gmt] => 2018-09-18 11:11:38 [post_content] => პარლამენტიდან შესაძლოა, კანაფის წარმოება-კულტივაციასთან დაკავშირებით მომზადებული კანონპროექტის გაწვევა მოხდეს. დეპუტატები თანხმდებიან, რომ ჯერ კანაფის წარმოება-კულტივაციის თემა სიღრმისეულად უნდა განიხილონ და საზოგადოებას დეტალური ინფორმაცია მიაწოდონ. თუკი ამ პროცესის შემდეგ საზოგადოებას კითხვები კიდევ დარჩება, დეპუტატები აღნიშნული კანონპროექტის კიდევ ერთხელ გადახედვას აანონსებენ. პარლამენტში თვლიან, რომ საზოგადოებას არ აქვს ინფორმაცია, თუ რა ცვლილებებზეა საუბარი და კომუნიკაციის პრობლემაზე ამახვილებენ ყურადღებას. ამავე აზრზეა დედაქალაქის მერიც. კახა კალაძეს სჯერა, რომ „როდესაც საზოგადოებასთან კომუნიკაცია მოხდება, ყველასთვის ცხადი იქნება, რომ ეს პრობლემას არ წარმოადგენს.“ მისი შეფასებით, ის, რომ ხელისუფლება ნარკოტიკების წარმოებას გეგმავს, სიმართლეს არ შეესაბამება. „კულტივაციას რაც შეეხება, აქაც არასწორად იყო საზოგადოებასთან კომუნიკაცია, რამაც აზრთა სხვადასხვაობა გამოიწვია. თითქოს, ხელისუფლება გეგმავდა ნარკოტიკების წარმოებას და გასაღებას, რაც ნამდვილად არ შეეფერება სიმართლეს. აქ საუბარი იყო მედიცინისა და კოსმეტიკის მიმართულებით, თუმცა აქაც მგონია, რომ მნიშვნელოვანია საზოგადოებასთან კომუნიკაცია. როდესაც მოხდება ეს კომუნიკაცია, ყველასთვის ცხადი იქნება, რომ ეს პრობლემას არ წარმოადგენს,“ - განაცხადა კახა კალაძემ. ინიციატივა, რომ ვიდრე საზოგადოებაში კონსენსუსი არ იქნება, კანონპროექტის განხილვას პარლამენტი შეაჩერებს, სოფლის მეურნეობის მინისტრს, ლევან დავითაშვილს ეკუთვნის. დავითაშვილი ამბობს, რომ საქართველოში მარიხუანას მოხმარება უკონტროლოდ ვერ იქნება და ეს საჭიროებს რეგლამენტირებას, დარეგულირებას, კონკრეტული აკრძალვების შემოღებას. მინისტრის მიერ დასახელებულ ამ ნაწილში საზოგადოება ისედაც თანხმდებოდა, მწვავე დისკუსიის საგანი კი, მეორე კანონპროექტია, რომელიც მხოლოდ სამედიცინო კანაფის კულტივირებას და საექსპორტო ოპერაციებს ეხება. საპარლამენტო უმრავლესობის ლიდერის, არჩილ თალაკვაძის განცხადებით, დღეს სიტყვა პარლამენტზეა და პარლამენტი „კანაფის კონტროლის შესახებ“ კანონპროექტთან დაკავშირებით ღირსეულ და სამართლიან გადაწყვეტილებას მიიღებს. „პარლამენტი, რომელიც ხალხის მიერ არის არჩეული, მაქსიმალურად უზრუნველყოფს, რომ საზოგადოების ყველა ნაწილის, ყველა დაინტერესებული მხარის არგუმენტები იყოს შეჯერებული. მხოლოდ ასე იქნება გადაწყვეტილებები მიღებული ნებისმიერ საკითხზე, რომელიც ნარკოპოლიტიკას ეხება,“ - განაცხადა თალაკვაძემ. მარიხუანას კულტივაციასთან დაკავშირებით ეკლესიას რომ მკვეთრად უარყოფითი დამოკიდებულება აქვს, ეს სრულიად საქართველოს კათოლიკოს პატრიარქმა, უწმინდესმა და უნეტარესმა ილია მეორემ პარლამენტის თავმჯდომარესთან, ირაკლი კობახიძესთან შეხვედრისას კიდევ ერთხელ დააფიქსირა. სასულიერო პირები განსაკუთრებით იმ ფაქტს უსვამენ ხაზს, რომ „ქვეყანა იმ რისკებს ვერ გაუძლებს, რასაც ეს პროცესი გამოიწვევს.“ საქართველოს პარლამენტის ჯანდაცვის კომიტეტის თავმჯდომარე, აკაკი ზოიძე ამბობს, რომ საზოგადოებაში ნეგატიური განწყობა უკვე შექმნილია და ეს განწყობა ეკლესიის გავლენითაა განპირობებული. ზოიძე კვლავ ამტკიცებს, რომ „ეს დიდ სარგებელს მოუტანს, როგორც ინდივიდუალურ ადამიანებს ისე, მთლიანად ქვეყანას, მაგრამ ამაში ყველა ერთად უნდა დავრწმუნდეთ; წინაღმდეგ შემთხვევაში, ასეთი კანონი იქნება დღენაკლული.“ „სინდისის, სამშობლოს გაყიდვა შეუძლებელია, დანარჩენი ყველაფრის გაყიდვა შეიძლება, თუ ამით სარგებელი მოდის ჩვენი მოქალაქეებისთვის. კანაფიდან იწარმოება წამალი და ამ წამლიდან შემოსული თანხა ამავე მცენარისგან გამოწვეული ზიანის შესამცირებლად შეგვიძლია, გამოვიყენოთ. ამ კონცეფციაში ვერანაირ პრობლემას ვხედავ ვერც მორალური, ვერც საზოგადოებრივი, ვერც ეკონომიკური კუთხით,” - განაცხადა აკაკი ზოიძემ.  

კანაფის კულტივაციის სამუშაო ჯგუფი და ეკლესიის მკაცრი უარი კანაფის წარმოებას

საქართველოში კანაფის კულტივაციასთან დაკავშირებით შესაძლოა, სამუშაო ჯგუფი შეიქმნას. კიდევ ერთი ინიციატივის ავტორი ამჯერად პარლამენტის იურიდიულ საკითხთა კომიტეტის თავმჯდომარე, ეკა ბესელიაა. დეპუტატის განმარტებით, საკუთარ გუნდს სთავაზობს, რომ საზოგადოების მეტი ინფორმირების მიზნით, შეიქმნას სამუშაო ჯგუფი, რომელშიც შევლენ როგორც დეპუტატები, ასევე საპატრიარქოს წარმომადგენლები და ექსპერტები. ბესელია აღნიშნავს, რომ მსგავსი ფორმატი იმუშავებს, რათა საზოგადოებაში არცერთი ღია კითხვა არ დარჩეს. გარდა ამისა, ეკა ბესელია მიიჩნევს, რომ საქართველოში კანაფის წარმოება-ექსპორტზე გატანასთან დაკავშირებით ნაჩქარევი გადაწყვეტილება არ უნდა მიიღონ. დეპუტატის თქმით, იმის გამო, რომ საზოგადოების დიდ ნაწილში საკითხისადმი ემოციური დამოკიდებულებაა, გადაწყვეტილება ცხადი და გასაგები უნდა იყოს. ბესელია ამბობს, რომ საპატრიარქოს ბოლო მოწოდების შემდეგ ყველა ნორმალური და გონივრულად მოაზროვნე ხელისუფლება არ იჩქარებს. „პატრიარქმა თავისი პოზიცია ძალიან გონივრული და ბრძნული შინაარსით ბრძანა. მის განწყობას ვიზიარებ. არასწორი ინფორმაცია, რაც ისმის, უნდა მოიხსნას და გადაწყვეტილება მაშინ უნდა მივიღოთ, როცა მოსახლეობისგან თანხმობა გვექნება,” - განაცხადა ბესელიამ. „კანაფის კონტროლის შესახებ” კანონპროექტთან დაკავშირებით პარლამენტის ადამიანის უფლებათა კომიტეტის თავმჯდომარე, სოფიო კილაძეც ეკა ბესელიას პოზიციას იზიარებს და ამბობს, რომ „მნიშვნელოვანია, საზოგადოების დიდი ნაწილის და დედა ეკლესიის აზრი“. კილაძე აანონსებს, რომ პარლამენტი საპატრიარქოსთან და დაინტერესებულ მხარეებთან კონსულტაციის შემდეგ, იმ გადაწყვეტილებას მიიღებს, რომელიც საზოგადოებისთვის იქნება მისაღები. როგორც საპარლამენტო, ისე არასაპარლამენტო ოპოზიციის ნაწილი კანონპროექტს არ ემხრობა. მაგალითად, პარლამენტის ვიცე სპიკერი, ირმა ინაშვილი, კანაფის წარმოება-კულტივაციის შესახებ კანონპროექტს ანტისახელმწიფოებრივს უწოდებს და აცხადებს, რომ ამას საზოგადოება დაუპირისპირდება. დეპუტატის თქმით, კანონპროექტის გატანა არ მოხდება, რადგან მას ქვეყანაში დიდი მღელვარება მოჰყვება. „ევროპული საქართველოს” წევრის, გიორგი კანდელაკის განცხადებით, პარლამენტში მარიხუანასთან დაკავშირებით საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკანონმდებლო სივრცეში გადმოთარგმნა უნდა იყოს განხილვის მთავარი საგანი და არა მითიური პლანტაციები. კანდელაკის თქმით, არსებობს ლეგიტიმური კითხვები, რომ ეს შეიძლება იყოს კორუფციის წყარო. პარლამენტის ვიცე სპიკერი, ზვიად ძიძიგური კი ამბობს, რომ „კონსერვატორები“ საქართველოში კანაფის წარმოება-კულტივაციას მხარს არცერთ შემთხვევაში არ დაუჭერენ. ძიძიგურის განცხადებით, მისი ფრაქცია წინააღმდეგია კანაფის ყველანაირი კულტივაციის, ბიზნესის წამოწყებისა და ლიცენზიების გაცემის. დეპუტატის თქმით, უმრავლესობაში აღნიშნულ საკითხზე კონსესუსი არ არსებობს.  

რას გულისხმობს კანაფის კონტროლის სააგენტო?!

კანაფის კონტროლის სააგენტო - ასე ეწოდება სახელმწიფო უწყებას, რომელიც გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალი საჯარო სამართლის იურიდიული პირი იქნება. შინაგან საქმეთა სამინისტროს მიერ მომზადებული პროექტის მიხედვით, სააგენტოს მიზანია, მცენარე კანაფის ლეგალურ ბრუნვასთან დაკავშირებული საქმიანობის რეგულირება და კონტროლი. სააგენტოს ექნება ბეჭედი საქართველოს სახელმწიფო გერბის გამოსახულებით და თავისი სახელწოდებით, ასევე საკუთარი სიმბოლოები. კანაფის კონტროლის სააგენტოს უფროსს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრი დანიშნავს.  კანაფის დათესვა, მოყვანა, კულტივაცია ან შენახვა მხოლოდ დახურულ-შემოსაზღვრულ შენობა-ნაგებობაში იქნება დასაშვები. აღნიშნული შენობა-ნაგებობების უსაფრთხოების სტანდარტებს მთავრობა საკუთარი დადგენილებით განსაზღვრავს. მათი ვიდეო-მეთვალყურეობის სისტემასთან დაკავშირებული საკითხები კი, შინაგან საქმეთა მინისტრის მიერ დადგენილ რეგულაციებთან იქნება შესაბამისობაში. შს სამინისტრო მიერ მომზადებული საკანონმდებლო პაკეტის თანახმად, კანაფის ლეგალურ ბრუნვასთან დაკავშირებული საქმიანობა განკუთვნილია მხოლოდ ექსპორტისთვის. პროექტის მიხედვით, დაუშვებელია მცენარე კანაფის შემცველი პარფიუმერულ-კოსმეტიკური პროდუქციის ან მცენარე კანაფის შემცველი ფარმაცევტული პროდუქციის საქართველოს ტერიტორიაზე საბითუმო ან საცალო რეალიზაცია, გარდა ექსპორტის მიზნით შესაბამისი ლიცენზიის მფლობელის მიერ მოყვანილი-გადამუშავებული მცენარე კანაფის ან მცენარე კანაფის შემცველი პროდუქციის საბითუმო რეალიზაციის შემთხვევისა. კანონპროექტი კრძალავს მცენარე კანაფის ინდუსტრიაში 21 წლამდე პირის ჩაბმას, ხოლო ლიცენზიაში უნდა მიეთითოს მეწარმე სუბიექტისათვის დათესვისთვის, მოყვანისთვის, კულტივირებისთვის, წარმოებისთვის მცენარე კანაფის ნებადართული ოდენობა, ქვეყნის შიდა კვოტის გათვალისწინებით. კანაფის კონტროლის სააგენტო პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებული ორგანო იქნება. სააგენტოს კონტროლს პარლამენტი განახორციელებს და, თავის მხრივ, სააგენტო ყოველი წლის თებერვალში პარლამენტს წარუდგენს წლიურ ანგარიშს, მცენარე კანაფის ლეგალურ ბრუნვასთან დაკავშირებით. საქართველოში სამედიცინო/სამრეწველო მიზნებისთვის კანაფის მოყვანა-წარმოების დაწყების ინიციატივა და ამ საქმიანობის რეგულირების მიზნით სპეციალური სააგენტოს შექმნა სახელმწიფო ბიუჯეტიდან 500 000 ლარიან ხარჯს იწვევს.

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => დღენაკლული კანონი თუ მოდაში შემოსული მარიხუანას დათესვა - რა ბედი ელის კანონპროექტს [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => dghenakluli-kanoni-tu-modashi-shemosuli-marikhuanas-datesva-ra-bedi-elis-kanonproeqts [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-09-18 15:11:38 [post_modified_gmt] => 2018-09-18 11:11:38 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=284949 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 580 [max_num_pages] => 194 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => bf9cbca8c5264c5f526a5b0249defdf4 [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები