“ვიდექი, ჩავსველდი და ამოვბრუნდი უკან” – რატომ მცირდება და ძვირდება წვიმის დროს ტაქსები

პოპულარული

“ვიდექი, ჩავსველდი და ამოვბრუნდი უკან” – რატომ მცირდება და ძვირდება წვიმის დროს ტაქსები

წვიმა თბილისში საკმაოდ პრობლემურია. მოუწესრიგებელი ინფრასტრუქტურა და სანიაღვრე არხები საცობების ქალაქის სრულად პარალიზების მიზეზი ხდება.

მცირე წვიმის შემდეგაც კი, ქალაქში გადაადგილება შეუძლებელი ხდება როგორც ფეხით (გუბეების გამო), ასევე საზოგადოებრივი ტრანსპორტითა და ტაქსით…

ამ დროს მოთხოვნა იზრდება სწორედ ტაქსებზე, რომლებიც თავის მხრივ, წვიმიან დღეებში სტანდარტულზე მაღალ ტარიფებს აწესებენ.

“გუშინ, სალონიდან გამოსულმა ტაქსი ვერ გამოვიძახე, ერთის გაჩერება მოვახერხე დიდი ხნის შემდეგ და სტანდარტულ ტარიფზე 3-4 ლარით მეტი მომთხოვა. ბოლოს სტილისტს შევეცოდე და იმან წამომიყვანა სახლში”, – განაცხადა ერთ-ერთმა მოქალაქემ ჩვენთან.

ტაქსების გაძვირებაზე და წვიმის დროს მათ სიმცირეზე სოციალურ ქსელშიც აქტიურად იწერება, უმეტესად უცენზუროდ.

გეგონება ამ ქალაქის სიძულვილისთვის მიზეზი მაკლდეს.

P.S. ვიდექი ტელევიზიასთან, ჩავსველდი და ამოვბრუნდი უკან”, – წერს ვ. ფეისბუქზე.

 

 

“მძღოლები წვიმაში მუშაობაზე უარს ამბობენ”

რა განაპირობებს ფასების ზრდას? საცობების სიგრძე თუ გაზრდილი მოთხოვნა? ამის შესახებ “ფორტუნა” ტაქსის კომპანია “200 – 200”-ის დირექტორს ნიკა ხოფერიას ესაუბრა.

როგორც მან განაცხადა, წვიმის დროს ქალაქში გადაადგილებას 3-ჯერ მეტი დრო სჭირდება, ამის გამო, მეტი საწვავი იხარჯება და შესაბამისად, ხარჯიც მეტია.

ხოფერია იმ მიზეზებზეც საუბრობს, რის გამოც, თბილისში წვიმის დროს, ცარიელი ტაქსის პოვნა ფანტასტიკის სფერო ხდება.

“ჩვენთან ფიქსირებული ფასებია და ტარიფი არიზრდება, თუმცა გუშინ, იმის გამო, რომ გადაადგილება ფაქტობრივად შეუძლებელი 

გახდა, მძღოლებმა მუშაობა შეწყვიტეს. თუ ამ დროს მძღოლმა სამუშაო 15–20 წუთში უნდა შეასრულოს, ასრულებს რამდენიმე საათში. ბუნებრივია, რომ არ უღირთ იგივე ტარიფზე მუშაობა. მოთხოვნა ამ შემთხვევაში ფასებთან არაფერ შუაშია”, – განაცხადა ნიკა ხოფერიამ “ფორტუნასთან”.

თუმცა, არსებობს კომპანიები, მაგალითად “იანდექსი”, რომლის აპლიკაციაც ფასებს მოთხოვნის მიხედვით ზრდის.

გამოდის, რომ ფიქსირებული ტარიფების მქონე მძღოლები, წვიმის დროს მუშაობას წყვეტენ, ხოლო სხვა კომპანიები ფასებს აძვირებენ. სწორედ ამის გამო, ქალაქში ტაქსების რაოდენობა იკლებს, ხოლო მათი მომსახურების ფასი იზრდება.

ამ პრობლემას კი ერთადერთი რამ – ქალაქის საცობებისგან განტვირთვა სჭირდება, რაც ჯერჯერობით მხოლოდ წინასაარჩევნო დაპირებების დონეზე რჩება.

 

 

ახალი ამბები / საზოგადოება /

|

3 ოქტომბერი, 2017

|
WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => taqsi
                                    [1] => iandeqsi
                                    [2] => 2200-200
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => wvima-tbilisshi
                                    [5] => taqsis-tarifebi
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 170493
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => taqsi
                                    [1] => iandeqsi
                                    [2] => 2200-200
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => wvima-tbilisshi
                                    [5] => taqsis-tarifebi
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 170493
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 1202
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => taqsi
                                    [1] => iandeqsi
                                    [2] => 2200-200
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => wvima-tbilisshi
                                    [5] => taqsis-tarifebi
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => taqsi
                                    [1] => iandeqsi
                                    [2] => 2200-200
                                    [3] => fortunas-temebi
                                    [4] => wvima-tbilisshi
                                    [5] => taqsis-tarifebi
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (170493) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (16439,19839,10888,10893,1202,16375)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 293541
                    [post_author] => 8
                    [post_date] => 2018-10-22 11:11:20
                    [post_date_gmt] => 2018-10-22 07:11:20
                    [post_content] => ბავშვები სენსიტიური თემაა, ბავშვები ქუჩაში კი განსაკუთრებით სენსიტიური... იმის მიღმა, რასაც ჩვენ ვხედავთ, უამრავი დარღვევაა - იძულება, ძალადობა, შეურაცხყოფა...

ბოლო დროს თბილისში, ეს ბავშვები დღის განმავლობაში ქუჩაში ნაკლებად ჩანან. "ფორტუნა" დაინტერესდა, სად მიდიან ისინი და რას სთავაზობს მათ სახელმწიფო.

აღმოჩნდა, რომ მათი ნაწილი დღის ცენტრებში და თავშესაფრებშია, ნაწილმა კი „სამუშაო საათები“ შეიცვალა.

ქუჩის ბავშვების სახელმწიფო პროგრამა 2014 წლიდან მოქმედებს. დღეს უკვე ექვსი დღის ცენტრი და ექვსი თავშესაფარი ფუნქციონირებს: თბილისში, რუსთავში და ქუთაისში. გარდა ამისა, საქართველოს მასშტაბით ოთხი მობილური ჯგუფი მუშაობს.

მობილური ჯგუფები გადიან იმ ადგილას, სადაც ბავშვები მოწყალების სათხოვნელად ხშირად ჩნდებიან, შეიძლება კონკრეტულ ადგილზე ისინი გამოძახების საფუძველზეც გავიდნენ. თუმცა, ეს რეაგირება მხოლოდ დილის 9 საათიან 6 საათამდე ხდება.

სწორედ ამის გამო, ბავშვების „სამუშაო საათები“ შეიცვალა და ვისაც დღის ცენტრში წასვლა არ უნდა, ისინი ქუჩაში მასობრივად 6 საათის შემდეგ გამოდიან.

[gallery royalslider="1" size="large" link="file" ids="293542,293546,293543,293545,293544"]

რა ხდება დღის ცენტრებში და თავშესაფრებში

სოციალურ სააგენტოში, ამ პრობლემის მოსაგვარებლად, კვირაში ერთხელ თბილისში, მობილური ჯგუფი საღამოს 8 საათიდან ღამის 2 საათამდე მუშაობს. ქუჩაში მყოფ ბავშვებს არჩევანი აქვთ. მათ შეუძლიათ, უარი თქვან ქუჩაში გასვლაზე, მივიდნენ ასეთ ცენტრებში, მიიღონ უფასო კვება და თავშესაფარი. სწორედ ამაში დასარწმუნებლად მუშაობენ მობილური ჯგუფები, თუმცა ასეთი ბავშვების ნდობის მოპოვება საკმაოდ რთულია...
„ასეთი ჯგუფების ფუნქციაა, ქუჩებში მოძებნონ ბავშვები, გაესაუბრონ, ნდობა მოიპოვონ, სახლში მიიყვანონ ან სურვილის მიხედვით, თავშესაფარში გადაიყვანონ. დღის ცენტრში ბავშვებს შეუძლიათ როგორც დილიდან, ასევე სკოლის შემდეგ მივიდნენ. ბავშვები აქ უზრუნველყოფილი არიან საკვებით და ზოგიერთი მათგანი ღამითაც რჩება,“ - ყვება ხათუნა ჯიქია „ფორტუნასთან“ და აღნიშნავს, რომ თავშესაფრები ჩაკეტილი სისტემით არ მუშაობენ და ბავშვებს უფლება აქვთ ნებისმიერ დროს დატოვონ ისინი. „ეს ნებაყოფილობითია, ბავშვის ნებაზეა, იქ მოუნდება დარჩენა თუ უკან, ქუჩაში დაბრუნდება. ჩვენ ვმუშაობთ იმაზე, რომ სურვილი ჰქონდეს, თუნდაც დღის მომსახურება მიიღოს,“ - განაცხადა ხათუნა ჯიქიამ და აღნიშნა, რომ პროგრამის დაწყების დღიდან დღის ცენტრებითა და თავშესაფრებით მოსარგებლე ბავშვების რაოდენობა გაზრდილია.
სოციალური მომსახურების სააგენტო ამ პროგრამას 5-დან 19 წლამდე ბავშვებში ახორციელებს. 2016 წელს ჩვენი მომსახურება 239-მა ბენეფიციარმა მიიღო. 2017 წელს - 270-მა. ამ დროისთვის ცენტრებში 243 ბენეფიციარი იღებს მომსახურებას. ამ რიცხვებში შედიან ის ბავშვებიც, რომლებიც ხან ცენტრში არიან, ხან ისევ ქუჩას უბრუნდებიან. სოციალური მომსახურების სააგენტოში ამბობენ, რომ ბავშვების ქცევის მართვა რთულია.
„ბავშვებთან ურთიერთობაში სხვადასხვა პრობლემას ვაწყდებით. ხშირად ეს არის სოციალური პრობლემის მქონე ოჯახებიდან გამოსული ბავშვი, არიან მოზარდები დისფუნქციური ოჯახებიდანაც, შეიძლება იყოს ოჯახში ძალადობის პრობლემაც. ბევრია მიგრანტიც (უმეტესად აზერბაიჯანიდან). ამ ხალხთან ვერ ვმუშაობთ ისე, როგორც საჭიროა. მათ არ აქვთ ჩვენი დოკუმენტები, არ გვაძლევენ ბავშვის დაბადების მოწმობას, რომ შესაბამისი პრობლემის მოსაგვარებლად ვიმუშავოთ ან შეზღუდვა გავაკეთოთ ან შემაკავებელი ორდერი გამოვწეროთ. ამ პრობლემის მოსაგვარებლად, ზოგიერთ მიგრანტ ბავშვს დროებით საიდენტიფიკაციო მოწმობას ვაძლევთ. ამის საფუძველზე ვრთავთ ყველა პროგრამაში, მათ შორის სკოლაში, ჯანდაცვის პროგრამაში და ა.შ,“ - ამბობს ხათუნა ჯიქია. მისივე თქმით, ზოგიერთი ბავშვი მცირე საოჯახო ტიპის სახლში ან მინდობით აღზრდაში გადადის.

ბავშვები, უფროსებთან ერთად

როცა ბავშვები ქუჩაში მოწყალების სათხოვნელად მშობელთან ერთად გამოდიან, პრობლემა უფრო რთულდება.
„გვქონია გამოწერილი შემაკავებელი ორდერები. გვქონდა სასამართლოზე მიმართვა, მშობლის უფლებების შეზღუდვისთვის, ვის იდენტიფიცირებასაც ვახდენთ... მშობელს როცა ვუზღუდავთ უფლებებს, თუ ბავშვი არ გაჩერდა, კანონიერი წარმომადგენლის გარეშეც რჩება და ჩვენ გარეშეც. სირთულე იზრდება ასაკის მიხედვით. პატარა ასაკის ბავშვების ჩვენთან ან ოჯახში გაჩერება უფრო მარტივად ხდება. ჩვილები მინდობით აღზრდაში გადადიან, ხოლო ჩვენი მომსახურებით 5 წლიდან სარგებლობენ. მნიშვნელოვანია, რამდენი ხანია ქუჩაში გამოსული, თუ ახალი გამოსულია, გადადიან მსურველ ოჯახებში და იქ ხდება მათი ქცევის რეგულირება, თუმცა თუ ქუჩაში დიდი ხნის გამოსულია, მიმღებ ოჯახებს უჭირთ მათი მოთოკვა, ამიტომ უფრო თავშესაფარში რჩებიან,“ - განაცხადა ხათუნა ჯიქიამ.
 

მინდობითი აღზრდა და ოჯახები, რომლებიც "ქუჩის ბავშვებს" იფარებენ

მინდობითი აღზრდაც, ერთერთია იმ პროგრამიდან, რასაც სახელმწიფო, მოქალაქეების მეშვეობით, მიუსაფარ ბავშვებს სთავაზობს. ოჯახები თავად გამოთქვამენ სურვილს, გადიან ტრენინგებს და რეგისტრირდებიან ბაზაში. მიუსაფარი ბავშვები მიმღებ ოჯახში დროებით რჩებიან. ამ პერიოდს სოციალური მუშაკი და ოჯახთან მისი შეწყობა განაპირობებს.
„ოჯახები გადიან რეგისტრაციას ჩვენს ტერიტორიულ განყოფილებებში, წერენ რა ასაკის ბავშის მიღება შეუძლიათ და რა მდგომარეობის. იმის მიხედვით, ვუტარებთ ტრეინინგებს და გვყავს ბაზაში, საჭიროების შემთხვევაში, ბავშვები გადაგვყავს მათთან. შემდეგ ვაკვირდებით შეეჩვევა თუ არა ოჯახი და ბავშვი ერთმანეთს,“ - განმარტავს ხათუნა ჯიქია.
სახელმწიფო ასეთ ოჯახებს ჯანმრთელ ბავშვზე თვეში 450 ლარს (დღეში 15) უხდის, ხოლო შშმ-ზე 600 ლარი (დღეში 20 ლარი).  

ბავშვთა უფლებები საგრძნობლად არ გაუმჯობესებულა, თუმცა...

იმის გამო, რომ ქუჩაში კვლავ დიდი რაოდენობით ბავშვი გამოდის და ისინი მარტივად ხდებიან ძალადობის მსხვერპლი, ღამით ამ პრობლემის მოგვარებას ამ დროისთვის პატრული ცდილობს. თუმცა, აქცენტი თბილისზეა, რეგიონებში კი, კვლავ უკონტროლო სიტუაციაა. ზოგადი სურათით, ბავშვთა უფლებების მდგომარეობა ბოლო წლებში საგრძნობლად არ გაუმჯობესებულა. ამას კვლევაც ადასტურებს, რომელიც ცოტა ხნის წინ, "ადამიანის უფლებათა სწავლებისა და მონიტორინგის ცენტრმა" და "პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის" შეიმუშავა.
"არსებითად არ გაუმჯობესებულა ქუჩაში მცხოვრები და მომუშავე ბავშვების უფლებრივი მდგომარეობა, კვლავ აქტუალურია ბავშვთა სიკვდილიანობის, სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე ბავშვებისთვის ხარისხიანი ზოგადი განათლების მიწოდება, განსაკუთრებით კი, სოფლებში და მაღალმთიან რეგიონებში," - ვკითხულობთ კვლევაში.
თუმცა, სოციალური მომსახურების სააგენტოში აცხადებენ, რომ პრობლემების აღმოსაფხვრელად მუშაობა მიმდინარეობს. UNICEF-ის რეკომენდაციების საფუძველზე, ახლა სოციალური მომსახურების სააგენტო ახალ სტრატეგიაზე მუშაობს. პროექტი უკვე შემუშავებულია და სტრატეგია წლის ბოლომდე იქნება. ეს კი, როგორც მუშაობის სტილის ცვლილებას, ასევე ახალი ჯგუფების დამატებას გულისხმობს, თუმცა ყველაფერი ბიუჯეტზეა დამოკიდებული.   პ.ს. არანაკლებ მოწყვლადი ჯგუფია მოხუცები. მათზე არავინ ზრუნავს, სამუშაო საათებშიც კი... [gallery royalslider="1" link="file" size="large" ids="293569,293567,293568"]

თამთა უთურგაშვილი

ფოტო: ლერი ზაქაიძე; თათია კაკიაშვილი

[post_title] => რატომ შეიცვალა "ქუჩის ბავშვების სამუშაო საათები" - რას სთავაზობს მათ სახელმწიფო [ფოტორეპორტაჟი] [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => ratom-sheicvala-quchis-bavshvebis-samushao-saatebi-ras-stavazobs-mat-sakhelmwifo-fotoreportadji [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-22 18:00:48 [post_modified_gmt] => 2018-10-22 14:00:48 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=293541 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 297097 [post_author] => 22 [post_date] => 2018-10-19 13:32:15 [post_date_gmt] => 2018-10-19 09:32:15 [post_content] => 11 თვის ინგლისურად ალაპრაკდა, მოგვიანებით რუსულად დაიწყო საუბარი, ქართული 3 წლის ასაკში ისწავლა.  4 წლის ალექსანდრე პოლიგლოტია და როგორც დედა ამბობს, უკვე 7 ენაზე საუბრობს. როგორც 4 წლის ალექსანდრე ჯაშვაძის დედა, ეკო სანებლიძე ამბობს, ყველა ბავშვი განსაკუთრებულია და ნიჭს სხვადასხვა მხრივ, სხვადასხვა დროს გამოავლენს. ფსიქოლოგები მიიჩნევენ, რომ ბავშვებს ნიჭის გამოსავლენად,  შემდეგ კი საკუთარი შესაძლებლობების სრული რეალიზაციისთვის ხელშემწყობი გარემო პირობები სჭირდებათ. ბავშვის განვითარების პროცესში სპეციალისტები დიდ მნიშვნელობას ანიჭებენ ოჯახის როლს, ასევე სკოლაში სპეციალური საგანმანათლებლო გარემოს შექმნას, რაც ინდივიდუალურ მიდგომას, შესაძლებლობებზე და ინტერესებზე მორგებულ სასწავლო გეგმას გულისხმობს.       ავტორები: თაკო ივანიაძე, ლერი ზაქაიძე   [post_title] => ვინ არის 4 წლის პოლიგლოტი, რომელიც 7 ენაზე საუბრობს (ვიდეო) [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => vin-aris-4-wlis-poligloti-romelic-7-enaze-saubrobs-video [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-22 10:47:35 [post_modified_gmt] => 2018-10-22 06:47:35 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=297097 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 296610 [post_author] => 8 [post_date] => 2018-10-18 16:08:26 [post_date_gmt] => 2018-10-18 12:08:26 [post_content] => შემოდგომა დაიწყო და კურსიც, უკვე ახალდამკვიდრებული ტრადიციის მიხედვით, მკვეთრ გაუფასურებას განაგრძობს. დღეების მიხედვით, კურსის გაუფასურება მარტივად შესამჩნევია. თუმცა, იგივეს ვერ ვიტყვით, თუ კურსის გაუფასურებას, თუნდაც ერთი წლის განმავლობაში დავაკვირდებით. წინა წლის ოქტომბერ-ნოემბერში, ლარის კურსმა 2.72 ნიშნულსაც მიაღწია (დოლართან მიმართებაში).

საგარეო "შოკუნიების" ფაქტორი მოხსნილია

მიუხედავად იმისა, რომ არჩევნები მოდის და საზოგადოებაში იყო გარკვეული მოლოდინი, კურსის თუნდაც ხელოვნურად „შეკავებასთან“ დაკავშირებით, მოლოდინები არ გამართლდა, რადგან ეროვნულ ბანკს რეზერვების არა თუ ხარჯვა არ დაუწყია, პირიქით, მისი შევსებით იყო დაკავებული.
"მცურავ გაცვლით კურსთან დაკავშირებით, დიდი ჩარევა არ არის მისასალმებელი, რადგან საბოლოოდ მაინც ფუნდამენტური ფაქტორები განსაზღვრავს მას და მისი აღმოფხვრა რეზერვების ხარჯვით ვერ ხდება," - განაცხადა "საზოგადოება და ბანკების" დამფუძნებელმა გიორგი კეპულაძემ რადიო "ფორტუნასთან".
თუმცა, ეროვნული ბანკის ყოფილი პრეზიდენტი რომან გოცირიძე ამბობს, რომ "მცურავი კურსი" არ შეიძლება მხოლოდ ერთი მიმართულებით "ცურავდეს" და თუ გამყარების დროს, რეზერვების შევსება ხდება, გაუფასურების დროს მისი გახარჯვა უნდა მოხდეს.
"როცა ამბობენ, რომ ქვეყანაში თავისუფალი მცურავი კურსია, მაშინ როდესაც ლარი მყარდებოდა ზაფხულში, ხელი არ უნდა შეეშალათ. როცა ლარმა შესუსტება დაიწყო, მაშინ მას აძლევენ დასუსტების საშუალებას. ვის გაუგია თავისუფალი ცურვა ერთი მიმართულებით? დღეს ლარს მართვადი მცურავი კურსი აქვს და ცალკეულ შემთხვევებში, როცა დიდი რყევების სხვადასხვა მიზეზი არსებობს, ეროვნულმა ბანკმა მის შესარბილებლად რეზერვები უნდა გამოიყენოს. მეტი ფუნქცია ინტერვენციებს არ აქვს. სავაჭრო ბალანსში წარმოქმნილი დისბალანსი რეგულირდება მოქნილი კურსით, თუ ეს სხვა ფაქტორებით არის განპირობებული, რეზერვების გამოყენებაა საჭირო," - განმარტავს რომან გოცირიძემ "ფორტუნასთან".
ამ დრომდე ლარის კურსის გაუფასურება რეგიონში მიმდინარე პროცესებს ბრალდებოდა. თუმცა, როგორც კი ეს პრობლემა მოიხსნა, ნავთობის ფასი გაიზარდა (რაც რუსეთის ეროვნულ ვალუტაზე დადებით გავლენას ახდენს) და თურქეთში "გაქცეულმა" ლირამ დასტაბილურება დაიწყო, გამოჩნდა ის სხვა მიზეზები, რაც ქართულ ეკონომიკაზე და შესაბამისად, კურსზე უარყოფით გავლენას ახდენს. [caption id="attachment_296693" align="aligncenter" width="640"] ლარის კურსი სავალუტო ჯიხურებში 18.10.18[/caption]

ფაროსანამ ლარიც შეჭამა

როგორც "ფორტუნას" "საზოგადოება და ბანკების" ერთერთმა დამფუძნებელმა გიორგი კეპულაძემ განუცხადა, ფაროსანამ მოსავალის გარდა ლარის კურსის ნაწილიც "შეჭამა".
"ერთერთი ფაქტორი, რაზეც ვფიქრობ მე, არის თხილის მოსავალი. შარშან 80 მლნ დოლარით ნაკლები თხილი გავიდა ექსპორტზე. ფაროსანამ მნიშვნელოვნად დააზიანა, არა მხოლოდ მცენარე, დააზარალა ჩვენი ექსპორტი და შესაბამისად, ლარის კურსი. წელსაც, ჩემი ინფორმაციით, გაცილებით ნაკლები მოსავალი იყო, ვიდრე ჩვენ ამას მივეჩვიეთ. თხილის მოსავალი ისეთია, რომ ექსპორტიორები როგორც კი ყიდიან თხილს, მაშინვე ახურდავებენ და გამოდის ეს ფული ბაზარზე, შესაბამისად, ამანაც შეიძლება მიაყენა ზიანი ჩვენს უცხოურ ვალუტას. ამას უფრო ზუსტად თვის ბოლოს ვნახავთ, როცა მონაცემებს გავიგებთ," - განაცხადა გიორგი კეპულაძემ "ფორტუნასთან".

ლარის სეზონები

რაც შეეხება ლარის სეზონური გაუფასურების ტრადიციას, ეს საქართველოში 2013 წლიდან დამკვიდრდა. ექსპერტების თქმით, მოლოდინები კურსზე სერიოზულ გავლენას ახდენს. ყველამ იცის, რომ შემოდგომიდან კურსი გაუფასურებას იწყებს, გაზაფხულიდან კი, დასტაბილურებას.
"არ არის გამორიცხული, რომ მოლოდინების დასტაბილურების შემდეგ, კურსიც დასტაბილურდეს" - ამბობს კეპულაძე და განმარტავს, რომ ამაზე მხოლოდ ვარაუდია შესაძლებელი, რადგან როდემდე გაგრძელდება კურსის გაუფასურება, რა ნიშნულს მიაღწევს ის და იქნება თუ არა რაიმე მკვეთრი რყევები, ამის ზუსტად პროგნოზირება შეუძლებელია.
თუმცა, ვინც "ლარის ტრადიციებს" ალღო აუღო, ამგვარი "სტაბილურობით" სარგებელსაც ნახულობს. ლარის კურსზე რომ მოლოდინები დიდ გავლენას ახდენს, ამ პოზიციაზეცაა ეროვნული ბანკიც. რაც შეეხება საპასუხო ნაბიჯებს, სებ-ს მტკიცედ აქვს გადაწყვეტილი, რომ ამაში ხელოვნურად არ ჩაერიოს და ლარის მერყეობას დედოლარიზაციის პოლიტიკით ებრძოლოს. ეროვნული ბანკის ვიცე პრეზიდენტმა, მურთაზ კიკორიამ განაცხადა, რომ ლარს მერყეობისთვის სერიოზული ფაქტორი არ გააჩნია
"სამწუხაროდ, ლარს ასეთი რყევები ახასიათებს. ამაზე ჩვენი საპასუხო სტრატეგია არის დოლარიზაციის შემცირება. ჩვენი მთავარი მანდატი არის ინფლაცია. შესაბამისად, დაბალი ინფლაციისა და უცხოურ ვალუტაში სესხების არარსებობის პირობებში, ლარის რყევა მოსახლეობაზე ნაკლებად აისახება,“ - განაცხადა მურთაზ კიკორიამ.
სებ-ის ყოფილი პრეზიდენტი რომან გოცირიძე ამბობს, რომ მოლოდინები არაფერ შუაშია და ლარის გაუფასურების მიზეზი ესეც რომ იყოს, მოლოდინების მართვა შესაძლებელია და ეროვნული ბანკის ერთერთი ფუნქციაც სწორედ ეს არის.
"როცა 4 წლის განმავლობაში, ერთი და იმავე დროს, ერთნაირი რაღაც ხდება და ამის ნეიტრალიზებას მთავრობა და ეროვნული ბანკი ვერ ახერხებს, ეს ნიშნავს, რომ ან არიან არაკომპეტენტურები ან ეკონომიკის სტრუქტურა არის ისეთი, რომ რეალურად არიან მძევლები თავიანთი ცუდი ფინანსური და მონეტარული პოლიტიკის.  ეროვნულმა ბანკმა და მთავრობამ, როგორც ნარკომანი ზის ნემსებზე, ისე დასვა კომერციული ბანკები, რეფინანსირების ნემსებზე.  პარალელურად, ბიუჯეტში რჩება ნაშთები, რომლებსაც კომერციულ ბანკებს აძლევენ, ეს ნაშთები კი ბიუჯეტის არათანაბარი ხარჯვის გამო რჩება," - ამბობს გოცირიძე.
სეზონურობის მიუხედავად, ლარი ძველ ნიშნულს, როგორც წესი, აღარ უბრუნდება ხოლმე. 2019 წლის ბიუჯეტის პროექტის მიხედვით, ლარი/დოლარის გაცვლითი კურსი მომავალ წელს 2.63-ის ნიშნულთან იქნება. ეროვნული ბანკისა და მთავრობის მიზანი ახლა ის არის, ლარის კურსი ამ ნიშნულს მნიშვნელოვნად არ გასცდეს. [caption id="attachment_296799" align="aligncenter" width="464"] ლარის კურსის ცვლილება 2001 წლიდან 2018 წლამდე[/caption]

თამთა უთურგაშვილი

[post_title] => "ლარს ფაროსანაც ჭამს" - რა შეაჩერებს კურსს? [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => lars-farosanac-chams-ra-sheacherebs-kurss [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-18 16:13:51 [post_modified_gmt] => 2018-10-18 12:13:51 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=296610 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 293541 [post_author] => 8 [post_date] => 2018-10-22 11:11:20 [post_date_gmt] => 2018-10-22 07:11:20 [post_content] => ბავშვები სენსიტიური თემაა, ბავშვები ქუჩაში კი განსაკუთრებით სენსიტიური... იმის მიღმა, რასაც ჩვენ ვხედავთ, უამრავი დარღვევაა - იძულება, ძალადობა, შეურაცხყოფა... ბოლო დროს თბილისში, ეს ბავშვები დღის განმავლობაში ქუჩაში ნაკლებად ჩანან. "ფორტუნა" დაინტერესდა, სად მიდიან ისინი და რას სთავაზობს მათ სახელმწიფო. აღმოჩნდა, რომ მათი ნაწილი დღის ცენტრებში და თავშესაფრებშია, ნაწილმა კი „სამუშაო საათები“ შეიცვალა. ქუჩის ბავშვების სახელმწიფო პროგრამა 2014 წლიდან მოქმედებს. დღეს უკვე ექვსი დღის ცენტრი და ექვსი თავშესაფარი ფუნქციონირებს: თბილისში, რუსთავში და ქუთაისში. გარდა ამისა, საქართველოს მასშტაბით ოთხი მობილური ჯგუფი მუშაობს. მობილური ჯგუფები გადიან იმ ადგილას, სადაც ბავშვები მოწყალების სათხოვნელად ხშირად ჩნდებიან, შეიძლება კონკრეტულ ადგილზე ისინი გამოძახების საფუძველზეც გავიდნენ. თუმცა, ეს რეაგირება მხოლოდ დილის 9 საათიან 6 საათამდე ხდება. სწორედ ამის გამო, ბავშვების „სამუშაო საათები“ შეიცვალა და ვისაც დღის ცენტრში წასვლა არ უნდა, ისინი ქუჩაში მასობრივად 6 საათის შემდეგ გამოდიან. [gallery royalslider="1" size="large" link="file" ids="293542,293546,293543,293545,293544"]

რა ხდება დღის ცენტრებში და თავშესაფრებში

სოციალურ სააგენტოში, ამ პრობლემის მოსაგვარებლად, კვირაში ერთხელ თბილისში, მობილური ჯგუფი საღამოს 8 საათიდან ღამის 2 საათამდე მუშაობს. ქუჩაში მყოფ ბავშვებს არჩევანი აქვთ. მათ შეუძლიათ, უარი თქვან ქუჩაში გასვლაზე, მივიდნენ ასეთ ცენტრებში, მიიღონ უფასო კვება და თავშესაფარი. სწორედ ამაში დასარწმუნებლად მუშაობენ მობილური ჯგუფები, თუმცა ასეთი ბავშვების ნდობის მოპოვება საკმაოდ რთულია...
„ასეთი ჯგუფების ფუნქციაა, ქუჩებში მოძებნონ ბავშვები, გაესაუბრონ, ნდობა მოიპოვონ, სახლში მიიყვანონ ან სურვილის მიხედვით, თავშესაფარში გადაიყვანონ. დღის ცენტრში ბავშვებს შეუძლიათ როგორც დილიდან, ასევე სკოლის შემდეგ მივიდნენ. ბავშვები აქ უზრუნველყოფილი არიან საკვებით და ზოგიერთი მათგანი ღამითაც რჩება,“ - ყვება ხათუნა ჯიქია „ფორტუნასთან“ და აღნიშნავს, რომ თავშესაფრები ჩაკეტილი სისტემით არ მუშაობენ და ბავშვებს უფლება აქვთ ნებისმიერ დროს დატოვონ ისინი. „ეს ნებაყოფილობითია, ბავშვის ნებაზეა, იქ მოუნდება დარჩენა თუ უკან, ქუჩაში დაბრუნდება. ჩვენ ვმუშაობთ იმაზე, რომ სურვილი ჰქონდეს, თუნდაც დღის მომსახურება მიიღოს,“ - განაცხადა ხათუნა ჯიქიამ და აღნიშნა, რომ პროგრამის დაწყების დღიდან დღის ცენტრებითა და თავშესაფრებით მოსარგებლე ბავშვების რაოდენობა გაზრდილია.
სოციალური მომსახურების სააგენტო ამ პროგრამას 5-დან 19 წლამდე ბავშვებში ახორციელებს. 2016 წელს ჩვენი მომსახურება 239-მა ბენეფიციარმა მიიღო. 2017 წელს - 270-მა. ამ დროისთვის ცენტრებში 243 ბენეფიციარი იღებს მომსახურებას. ამ რიცხვებში შედიან ის ბავშვებიც, რომლებიც ხან ცენტრში არიან, ხან ისევ ქუჩას უბრუნდებიან. სოციალური მომსახურების სააგენტოში ამბობენ, რომ ბავშვების ქცევის მართვა რთულია.
„ბავშვებთან ურთიერთობაში სხვადასხვა პრობლემას ვაწყდებით. ხშირად ეს არის სოციალური პრობლემის მქონე ოჯახებიდან გამოსული ბავშვი, არიან მოზარდები დისფუნქციური ოჯახებიდანაც, შეიძლება იყოს ოჯახში ძალადობის პრობლემაც. ბევრია მიგრანტიც (უმეტესად აზერბაიჯანიდან). ამ ხალხთან ვერ ვმუშაობთ ისე, როგორც საჭიროა. მათ არ აქვთ ჩვენი დოკუმენტები, არ გვაძლევენ ბავშვის დაბადების მოწმობას, რომ შესაბამისი პრობლემის მოსაგვარებლად ვიმუშავოთ ან შეზღუდვა გავაკეთოთ ან შემაკავებელი ორდერი გამოვწეროთ. ამ პრობლემის მოსაგვარებლად, ზოგიერთ მიგრანტ ბავშვს დროებით საიდენტიფიკაციო მოწმობას ვაძლევთ. ამის საფუძველზე ვრთავთ ყველა პროგრამაში, მათ შორის სკოლაში, ჯანდაცვის პროგრამაში და ა.შ,“ - ამბობს ხათუნა ჯიქია. მისივე თქმით, ზოგიერთი ბავშვი მცირე საოჯახო ტიპის სახლში ან მინდობით აღზრდაში გადადის.

ბავშვები, უფროსებთან ერთად

როცა ბავშვები ქუჩაში მოწყალების სათხოვნელად მშობელთან ერთად გამოდიან, პრობლემა უფრო რთულდება.
„გვქონია გამოწერილი შემაკავებელი ორდერები. გვქონდა სასამართლოზე მიმართვა, მშობლის უფლებების შეზღუდვისთვის, ვის იდენტიფიცირებასაც ვახდენთ... მშობელს როცა ვუზღუდავთ უფლებებს, თუ ბავშვი არ გაჩერდა, კანონიერი წარმომადგენლის გარეშეც რჩება და ჩვენ გარეშეც. სირთულე იზრდება ასაკის მიხედვით. პატარა ასაკის ბავშვების ჩვენთან ან ოჯახში გაჩერება უფრო მარტივად ხდება. ჩვილები მინდობით აღზრდაში გადადიან, ხოლო ჩვენი მომსახურებით 5 წლიდან სარგებლობენ. მნიშვნელოვანია, რამდენი ხანია ქუჩაში გამოსული, თუ ახალი გამოსულია, გადადიან მსურველ ოჯახებში და იქ ხდება მათი ქცევის რეგულირება, თუმცა თუ ქუჩაში დიდი ხნის გამოსულია, მიმღებ ოჯახებს უჭირთ მათი მოთოკვა, ამიტომ უფრო თავშესაფარში რჩებიან,“ - განაცხადა ხათუნა ჯიქიამ.
 

მინდობითი აღზრდა და ოჯახები, რომლებიც "ქუჩის ბავშვებს" იფარებენ

მინდობითი აღზრდაც, ერთერთია იმ პროგრამიდან, რასაც სახელმწიფო, მოქალაქეების მეშვეობით, მიუსაფარ ბავშვებს სთავაზობს. ოჯახები თავად გამოთქვამენ სურვილს, გადიან ტრენინგებს და რეგისტრირდებიან ბაზაში. მიუსაფარი ბავშვები მიმღებ ოჯახში დროებით რჩებიან. ამ პერიოდს სოციალური მუშაკი და ოჯახთან მისი შეწყობა განაპირობებს.
„ოჯახები გადიან რეგისტრაციას ჩვენს ტერიტორიულ განყოფილებებში, წერენ რა ასაკის ბავშის მიღება შეუძლიათ და რა მდგომარეობის. იმის მიხედვით, ვუტარებთ ტრეინინგებს და გვყავს ბაზაში, საჭიროების შემთხვევაში, ბავშვები გადაგვყავს მათთან. შემდეგ ვაკვირდებით შეეჩვევა თუ არა ოჯახი და ბავშვი ერთმანეთს,“ - განმარტავს ხათუნა ჯიქია.
სახელმწიფო ასეთ ოჯახებს ჯანმრთელ ბავშვზე თვეში 450 ლარს (დღეში 15) უხდის, ხოლო შშმ-ზე 600 ლარი (დღეში 20 ლარი).  

ბავშვთა უფლებები საგრძნობლად არ გაუმჯობესებულა, თუმცა...

იმის გამო, რომ ქუჩაში კვლავ დიდი რაოდენობით ბავშვი გამოდის და ისინი მარტივად ხდებიან ძალადობის მსხვერპლი, ღამით ამ პრობლემის მოგვარებას ამ დროისთვის პატრული ცდილობს. თუმცა, აქცენტი თბილისზეა, რეგიონებში კი, კვლავ უკონტროლო სიტუაციაა. ზოგადი სურათით, ბავშვთა უფლებების მდგომარეობა ბოლო წლებში საგრძნობლად არ გაუმჯობესებულა. ამას კვლევაც ადასტურებს, რომელიც ცოტა ხნის წინ, "ადამიანის უფლებათა სწავლებისა და მონიტორინგის ცენტრმა" და "პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის" შეიმუშავა.
"არსებითად არ გაუმჯობესებულა ქუჩაში მცხოვრები და მომუშავე ბავშვების უფლებრივი მდგომარეობა, კვლავ აქტუალურია ბავშვთა სიკვდილიანობის, სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე ბავშვებისთვის ხარისხიანი ზოგადი განათლების მიწოდება, განსაკუთრებით კი, სოფლებში და მაღალმთიან რეგიონებში," - ვკითხულობთ კვლევაში.
თუმცა, სოციალური მომსახურების სააგენტოში აცხადებენ, რომ პრობლემების აღმოსაფხვრელად მუშაობა მიმდინარეობს. UNICEF-ის რეკომენდაციების საფუძველზე, ახლა სოციალური მომსახურების სააგენტო ახალ სტრატეგიაზე მუშაობს. პროექტი უკვე შემუშავებულია და სტრატეგია წლის ბოლომდე იქნება. ეს კი, როგორც მუშაობის სტილის ცვლილებას, ასევე ახალი ჯგუფების დამატებას გულისხმობს, თუმცა ყველაფერი ბიუჯეტზეა დამოკიდებული.   პ.ს. არანაკლებ მოწყვლადი ჯგუფია მოხუცები. მათზე არავინ ზრუნავს, სამუშაო საათებშიც კი... [gallery royalslider="1" link="file" size="large" ids="293569,293567,293568"]

თამთა უთურგაშვილი

ფოტო: ლერი ზაქაიძე; თათია კაკიაშვილი

[post_title] => რატომ შეიცვალა "ქუჩის ბავშვების სამუშაო საათები" - რას სთავაზობს მათ სახელმწიფო [ფოტორეპორტაჟი] [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => ratom-sheicvala-quchis-bavshvebis-samushao-saatebi-ras-stavazobs-mat-sakhelmwifo-fotoreportadji [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-22 18:00:48 [post_modified_gmt] => 2018-10-22 14:00:48 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=293541 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 646 [max_num_pages] => 216 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => f45291a5f31e66771b0bbd5cb50d8537 [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები