რატომ შეიცვალა “ქუჩის ბავშვების სამუშაო საათები” – რას სთავაზობს მათ სახელმწიფო [ფოტორეპორტაჟი]

პოპულარული

რატომ შეიცვალა “ქუჩის ბავშვების სამუშაო საათები” – რას სთავაზობს მათ სახელმწიფო [ფოტორეპორტაჟი]

ბავშვები სენსიტიური თემაა, ბავშვები ქუჩაში კი განსაკუთრებით სენსიტიური… იმის მიღმა, რასაც ჩვენ ვხედავთ, უამრავი დარღვევაა – იძულება, ძალადობა, შეურაცხყოფა…

ბოლო დროს თბილისში, ეს ბავშვები დღის განმავლობაში ქუჩაში ნაკლებად ჩანან. “ფორტუნა” დაინტერესდა, სად მიდიან ისინი და რას სთავაზობს მათ სახელმწიფო.

აღმოჩნდა, რომ მათი ნაწილი დღის ცენტრებში და თავშესაფრებშია, ნაწილმა კი „სამუშაო საათები“ შეიცვალა.

ქუჩის ბავშვების სახელმწიფო პროგრამა 2014 წლიდან მოქმედებს. დღეს უკვე ექვსი დღის ცენტრი და ექვსი თავშესაფარი ფუნქციონირებს: თბილისში, რუსთავში და ქუთაისში. გარდა ამისა, საქართველოს მასშტაბით ოთხი მობილური ჯგუფი მუშაობს.

მობილური ჯგუფები გადიან იმ ადგილას, სადაც ბავშვები მოწყალების სათხოვნელად ხშირად ჩნდებიან, შეიძლება კონკრეტულ ადგილზე ისინი გამოძახების საფუძველზეც გავიდნენ. თუმცა, ეს რეაგირება მხოლოდ დილის 9 საათიან 6 საათამდე ხდება.

სწორედ ამის გამო, ბავშვების „სამუშაო საათები“ შეიცვალა და ვისაც დღის ცენტრში წასვლა არ უნდა, ისინი ქუჩაში მასობრივად 6 საათის შემდეგ გამოდიან.

რა ხდება დღის ცენტრებში და თავშესაფრებში

სოციალურ სააგენტოში, ამ პრობლემის მოსაგვარებლად, კვირაში ერთხელ თბილისში, მობილური ჯგუფი საღამოს 8 საათიდან ღამის 2 საათამდე მუშაობს.

ქუჩაში მყოფ ბავშვებს არჩევანი აქვთ. მათ შეუძლიათ, უარი თქვან ქუჩაში გასვლაზე, მივიდნენ ასეთ ცენტრებში, მიიღონ უფასო კვება და თავშესაფარი. სწორედ ამაში დასარწმუნებლად მუშაობენ მობილური ჯგუფები, თუმცა ასეთი ბავშვების ნდობის მოპოვება საკმაოდ რთულია…

„ასეთი ჯგუფების ფუნქციაა, ქუჩებში მოძებნონ ბავშვები, გაესაუბრონ, ნდობა მოიპოვონ, სახლში მიიყვანონ ან სურვილის მიხედვით, თავშესაფარში გადაიყვანონ. დღის ცენტრში ბავშვებს შეუძლიათ როგორც დილიდან, ასევე სკოლის შემდეგ მივიდნენ. ბავშვები აქ უზრუნველყოფილი არიან საკვებით და ზოგიერთი მათგანი ღამითაც რჩება,“ – ყვება ხათუნა ჯიქია „ფორტუნასთან“ და აღნიშნავს, რომ თავშესაფრები ჩაკეტილი სისტემით არ მუშაობენ და ბავშვებს უფლება აქვთ ნებისმიერ დროს დატოვონ ისინი.

„ეს ნებაყოფილობითია, ბავშვის ნებაზეა, იქ მოუნდება დარჩენა თუ უკან, ქუჩაში დაბრუნდება. ჩვენ ვმუშაობთ იმაზე, რომ სურვილი ჰქონდეს, თუნდაც დღის მომსახურება მიიღოს,“ – განაცხადა ხათუნა ჯიქიამ და აღნიშნა, რომ პროგრამის დაწყების დღიდან დღის ცენტრებითა და თავშესაფრებით მოსარგებლე ბავშვების რაოდენობა გაზრდილია.

სოციალური მომსახურების სააგენტო ამ პროგრამას 5-დან 19 წლამდე ბავშვებში ახორციელებს. 2016 წელს ჩვენი მომსახურება 239-მა ბენეფიციარმა მიიღო. 2017 წელს – 270-მა. ამ დროისთვის ცენტრებში 243 ბენეფიციარი იღებს მომსახურებას. ამ რიცხვებში შედიან ის ბავშვებიც, რომლებიც ხან ცენტრში არიან, ხან ისევ ქუჩას უბრუნდებიან.

სოციალური მომსახურების სააგენტოში ამბობენ, რომ ბავშვების ქცევის მართვა რთულია.

„ბავშვებთან ურთიერთობაში სხვადასხვა პრობლემას ვაწყდებით. ხშირად ეს არის სოციალური პრობლემის მქონე ოჯახებიდან გამოსული ბავშვი, არიან მოზარდები დისფუნქციური ოჯახებიდანაც, შეიძლება იყოს ოჯახში ძალადობის პრობლემაც. ბევრია მიგრანტიც (უმეტესად აზერბაიჯანიდან). ამ ხალხთან ვერ ვმუშაობთ ისე, როგორც საჭიროა. მათ არ აქვთ ჩვენი დოკუმენტები, არ გვაძლევენ ბავშვის დაბადების მოწმობას, რომ შესაბამისი პრობლემის მოსაგვარებლად ვიმუშავოთ ან შეზღუდვა გავაკეთოთ ან შემაკავებელი ორდერი გამოვწეროთ.

ამ პრობლემის მოსაგვარებლად, ზოგიერთ მიგრანტ ბავშვს დროებით საიდენტიფიკაციო მოწმობას ვაძლევთ. ამის საფუძველზე ვრთავთ ყველა პროგრამაში, მათ შორის სკოლაში, ჯანდაცვის პროგრამაში და ა.შ,“ – ამბობს ხათუნა ჯიქია. მისივე თქმით, ზოგიერთი ბავშვი მცირე საოჯახო ტიპის სახლში ან მინდობით აღზრდაში გადადის.

ბავშვები, უფროსებთან ერთად

როცა ბავშვები ქუჩაში მოწყალების სათხოვნელად მშობელთან ერთად გამოდიან, პრობლემა უფრო რთულდება.

„გვქონია გამოწერილი შემაკავებელი ორდერები. გვქონდა სასამართლოზე მიმართვა, მშობლის უფლებების შეზღუდვისთვის, ვის იდენტიფიცირებასაც ვახდენთ…

მშობელს როცა ვუზღუდავთ უფლებებს, თუ ბავშვი არ გაჩერდა, კანონიერი წარმომადგენლის გარეშეც რჩება და ჩვენ გარეშეც.

სირთულე იზრდება ასაკის მიხედვით. პატარა ასაკის ბავშვების ჩვენთან ან ოჯახში გაჩერება უფრო მარტივად ხდება. ჩვილები მინდობით აღზრდაში გადადიან, ხოლო ჩვენი მომსახურებით 5 წლიდან სარგებლობენ. მნიშვნელოვანია, რამდენი ხანია ქუჩაში გამოსული, თუ ახალი გამოსულია, გადადიან მსურველ ოჯახებში და იქ ხდება მათი ქცევის რეგულირება, თუმცა თუ ქუჩაში დიდი ხნის გამოსულია, მიმღებ ოჯახებს უჭირთ მათი მოთოკვა, ამიტომ უფრო თავშესაფარში რჩებიან,“ – განაცხადა ხათუნა ჯიქიამ.

 

მინდობითი აღზრდა და ოჯახები, რომლებიც “ქუჩის ბავშვებს” იფარებენ

მინდობითი აღზრდაც, ერთერთია იმ პროგრამიდან, რასაც სახელმწიფო, მოქალაქეების მეშვეობით, მიუსაფარ ბავშვებს სთავაზობს. ოჯახები თავად გამოთქვამენ სურვილს, გადიან ტრენინგებს და რეგისტრირდებიან ბაზაში.

მიუსაფარი ბავშვები მიმღებ ოჯახში დროებით რჩებიან. ამ პერიოდს სოციალური მუშაკი და ოჯახთან მისი შეწყობა განაპირობებს.

„ოჯახები გადიან რეგისტრაციას ჩვენს ტერიტორიულ განყოფილებებში, წერენ რა ასაკის ბავშის მიღება შეუძლიათ და რა მდგომარეობის. იმის მიხედვით, ვუტარებთ ტრეინინგებს და გვყავს ბაზაში, საჭიროების შემთხვევაში, ბავშვები გადაგვყავს მათთან. შემდეგ ვაკვირდებით შეეჩვევა თუ არა ოჯახი და ბავშვი ერთმანეთს,“ – განმარტავს ხათუნა ჯიქია.

სახელმწიფო ასეთ ოჯახებს ჯანმრთელ ბავშვზე თვეში 450 ლარს (დღეში 15) უხდის, ხოლო შშმ-ზე 600 ლარი (დღეში 20 ლარი).

 

ბავშვთა უფლებები საგრძნობლად არ გაუმჯობესებულა, თუმცა…

იმის გამო, რომ ქუჩაში კვლავ დიდი რაოდენობით ბავშვი გამოდის და ისინი მარტივად ხდებიან ძალადობის მსხვერპლი, ღამით ამ პრობლემის მოგვარებას ამ დროისთვის პატრული ცდილობს. თუმცა, აქცენტი თბილისზეა, რეგიონებში კი, კვლავ უკონტროლო სიტუაციაა.

ზოგადი სურათით, ბავშვთა უფლებების მდგომარეობა ბოლო წლებში საგრძნობლად არ გაუმჯობესებულა. ამას კვლევაც ადასტურებს, რომელიც ცოტა ხნის წინ, “ადამიანის უფლებათა სწავლებისა და მონიტორინგის ცენტრმა” და “პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის” შეიმუშავა.

“არსებითად არ გაუმჯობესებულა ქუჩაში მცხოვრები და მომუშავე ბავშვების უფლებრივი მდგომარეობა, კვლავ აქტუალურია ბავშვთა სიკვდილიანობის, სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე ბავშვებისთვის ხარისხიანი ზოგადი განათლების მიწოდება, განსაკუთრებით კი, სოფლებში და მაღალმთიან რეგიონებში,” – ვკითხულობთ კვლევაში.

თუმცა, სოციალური მომსახურების სააგენტოში აცხადებენ, რომ პრობლემების აღმოსაფხვრელად მუშაობა მიმდინარეობს.

UNICEF-ის რეკომენდაციების საფუძველზე, ახლა სოციალური მომსახურების სააგენტო ახალ სტრატეგიაზე მუშაობს. პროექტი უკვე შემუშავებულია და სტრატეგია წლის ბოლომდე იქნება. ეს კი, როგორც მუშაობის სტილის ცვლილებას, ასევე ახალი ჯგუფების დამატებას გულისხმობს, თუმცა ყველაფერი ბიუჯეტზეა დამოკიდებული.

 

პ.ს. არანაკლებ მოწყვლადი ჯგუფია მოხუცები. მათზე არავინ ზრუნავს, სამუშაო საათებშიც კი…

თამთა უთურგაშვილი

ფოტო: ლერი ზაქაიძე; თათია კაკიაშვილი

ახალი ამბები / საზოგადოება /

|

22 ოქტომბერი, 2018

|
WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => bavshvta-uflebebi
                                    [1] => bavshvta-uflebebis-dacva
                                    [2] => fortunas-temebi
                                    [3] => dzaladoba-bavshvebze
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 293541
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => bavshvta-uflebebi
                                    [1] => bavshvta-uflebebis-dacva
                                    [2] => fortunas-temebi
                                    [3] => dzaladoba-bavshvebze
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 293541
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 2795
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => bavshvta-uflebebi
                                    [1] => bavshvta-uflebebis-dacva
                                    [2] => fortunas-temebi
                                    [3] => dzaladoba-bavshvebze
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => bavshvta-uflebebi
                                    [1] => bavshvta-uflebebis-dacva
                                    [2] => fortunas-temebi
                                    [3] => dzaladoba-bavshvebze
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (293541) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (6238,20870,2795,16375)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 308128
                    [post_author] => 8
                    [post_date] => 2018-11-22 13:12:57
                    [post_date_gmt] => 2018-11-22 09:12:57
                    [post_content] => სესხი და ანაბარი - ეს ორივე საბანკო სერვისი თანამედროვე სამყაროში ცხოვრების გასაუმჯობესებლად გამოიყენება. თუმცა, საქართველოში სესხები ადამიანების ცხოვრების გაუარესებასთან, ანაბრები კი, იშვიათ მოვლენასთან არის დაკავშირებული. ხშირად ამის მიზეზად, ეკონომიკური განათლების დაბალ დონეს ასახელებენ.

მომავლის დაგეგმვისთვის აუცილებელია სწორი გათვლები და პროგნოზები. პირადი ბანკირის აყვანის საშუალება კი, ყველას არ აქვს. ამიტომ, ექსპერტები ზოგად რჩევებს იძლევიან, რომლებიც თქვენს ინდივიდუალურ საჭიროებას უნდა მოარგოთ.

"საზოგადოება და ბანკების" დამფუძნებელი გიორგი კეპულაძე "ფორტუნას" მკითხველს ურჩევს, რომ სესხი იმ ვალუტაში აიღონ, რომელშიც ძირითადი შემოსავალი უფიქსირდებათ. ეს იმისთვისაა საჭირო, რომ კურსის მერყეობა ყოველთვიურ მდგომარეობაზე არ აისახოს.
"სესხის აღება ყოველთვის ჯობს იმ ვალუტაში, რა ვალუტაშიც გვაქვს ჩვენ ძირითადი შემოსავალი. თუ ლარში გვაქვს შემოსავალი, სჯობს, რომ ავიღოთ სესხიც ლარში, ამ შემთხვევაში, ლარის კურსის მერყეობა ჩვენს ყოველდღიურ გადახდებზე არ აისახება. სჯობს, რომ დაზღვეული ვიყოთ სავალუტო რისკისგან, რომელიც შესაძლოა, გაცილებით დამაზარალებელი იყოს, ვიდრე საპროცენტო განაკვეთი. თუ ჩვენ გვაქვს ქირიდან შემოსავალი უცხოურ ვალუტაში, დოლარში ვიღებთ ხელფასს, ამ შემთხვევაში შესაძლებელია სესხის ამ ვალუტაში აღება, თუმცა უნდა გავითვალისწინოთ ისიც, რომ 10 000 ლარამდე სესხის უცხოურ ვალუტაში აღება გალარების პროგრამის დაწყების შემდეგ, შეუძლებელია," - განაცხადა გიორგი კეპულაძემ "ფორტუნასთან."
 

ანაბარი

რაც შეეხება ანაბრებს, აქ მიდგომა სხვადასხვანაირია. ერთერთი და ყველაზე სანდრო მეთოდი გიორგი კეპულაძის თქმით, დანაზოგის დივერსიფიცირებაა. მისი თქმით, შესაძლებლობის შემთხვევაში, ანაბარი ორ ძირითად ვალუტაში უნდა გახსნათ. ამასთან უნდა გაითვალისწინოთ, დაზოგვის მიზანიც.
"შესაძლოა დივერსიფიცირება - ანაბრის ნაწილი უცხოურ ვალუტაში შეინახეთ, ნაწილი კი ლარში. ასევე, უნდა გაითვალისწინოთ, რომ რა ვალუტაშიც გაქვთ ხარჯი, იმ ვალუტაში გააკეთოთ დანაზოგიც. თუ ჩვენ ვგეგმავთ მაგალითად, რაღაცის შეძენას ლარში, შევაგროვებთ ლარში. ალბათ, ჩვენი ანაბრების პორტფელის გადანაწილება და დივერსიფიციება სხვადასხვა ვალუტაში, (მინიმუმ ორში) ყველაზე იდეალური ვარიანტია. თუმცა, ამ შემთხვევაში ყველაზე მნიშვნელოვანია, რომ შემოსავალი გქონდეთ, რათა შევძლოთ დაზოგვა. როგორც წესი, ყველაზე ხანგრძლივი ვადიანი ანაბარი, საბავშვო ანაბარია, დანარჩენი მაქსიმუმ ორ წლიანია. თუმცა, შემდეგ გახანგრძლივებაც შესაძლებელია. რაც უფრო ხანგრძლივია ანაბარი, მით უფრო მნიშვნელოვანია მისი დივერსიფიცირება, რადგან სავალუტო რისკი უფრო მაღალია. ეს საშუალებას გვაძლევს არ დაკარგოს ჩვენმა ფულმა ის ღირებულება, რაც თავიდან ჰქონდა," - განაცხადა "ფორტუნასთან" გიორგი კეპულაძემ.
ამასთან, "საზოგადოება და ბანკების" ერთერთი დამფუძნებელი საზოგადოებას ურჩევს, რომ დაზოგვა ჩვევაში ჰქონდეთ და არსებული შემოსავლის თუნდაც მცირე ნაწილი, მუდმივად გადადონ.   სტატისტიკა - რამდენს ზოგავენ საქართველოში და რა ვალუტაში ეროვნული ბანკის ცნობით, 2018 წლის 1-ელი ოქტომბრის მიხედვით, საქართველოში საბანკო სექტორში განთავსებული დანაზოგების მოცულობამ 2018 წლის პირველი ოქტომბრისათვის 21.9 მლრდ ლარი შეადგინა. პირველი სექტემბრის მდგომარეობასთან შედარებით, ლარში დაგროვილი დეპოზიტები 0.29 პროცენტული პუნქტით გაიზარდა (გაცვლითი კურსის ეფექტის გამორიცხვით 0.60 პროცენტული პუნქტით). რაც შეეხება, უცხოური ვალუტით განთავსებულ დეპოზიტებს, აქ დოლარი ლიდერობს: უცხოური დეპოზიტების 84.2% დოლარში, ხოლო 14.1% ევროში გროვდება. [caption id="attachment_308327" align="aligncenter" width="640"] ეროვნული ბანკის სტატისტიკა/ დეპოზიტები უცხოური ვალუტის მიხედვით[/caption]

თამთა უთურგაშვილი

[post_title] => რომელ ვალუტაში ვისესხოთ და რომელში დავაგროვოთ? - ექსპერტის რჩევები [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => romel-valutashi-viseskhot-da-romelshi-davagrovot-eqspertis-rchevebi [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-22 13:13:58 [post_modified_gmt] => 2018-11-22 09:13:58 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://old.fortuna.ge/?p=308128 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 308246 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-11-22 10:45:25 [post_date_gmt] => 2018-11-22 06:45:25 [post_content] => რეზიკო, ბექა და ლიკა კვირაიების ტრაგიკული ისტორია - სამი პატარა ორი წელია, დედითაც და მამითაც ობოლია. პატარებს ორი წელია, მეურვეობას მამიდა უწევს. კვირაიების ოჯახი ბაგებში, საერთო საცხოვრებლის ერთ პატარა ოთახში ცხოვრობს. კვირაიებს სოციალურად დაუცველთა სტატუსი მას შემდეგ მოეხსნათ, რაც დაობლდნენ - სახელმწიფო სტრუქტურებმა სტატუსის მოხსნის მიზეზად სულადობრივი შემცირება დაასახელეს. ოთახი, რომელშიც ახლა ობლები მამიდასთან ერთად ცხოვრობენ, შესაძლოა მალე ჩამოერთვათ და პატარები ღია ცის ქვეშ დარჩნენ. სამი ობლის სულისშემძვრელი ისტორია ნახეთ სიუჟეტში.  

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => ბავშვები, რომლებიც შესაძლოა ღია ცის ქვეშ დარჩნენ - სამი ობლის ტრაგიკული ისტორია [ვიდეო] [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => bavshvebi-romlebic-shesadzloa-ghia-cis-qvesh-darchnen-sami-oblis-tragikuli-istoria-video [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-22 11:05:21 [post_modified_gmt] => 2018-11-22 07:05:21 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://old.fortuna.ge/?p=308246 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 307573 [post_author] => 22 [post_date] => 2018-11-20 14:17:26 [post_date_gmt] => 2018-11-20 10:17:26 [post_content] => სათემო მომსახურების პროგრამის ფინანსური მხარდაჭერა და მნიშვნელოვნად გამოხტული შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირებისთვის პენსიის 20 ლარით გაზრდა - ეს ის გადაწყვეტილებებია, რომელიც რამდენიმე დღის წინ, პრემიერმინისტრის შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირებთან შეხვედრის შემდეგ გახდა ცნობილი. შეხვედრამდე ცოტა ხნით ადრე შშმ პირების პრობლემებზე მომუშავე ორგანიზაციების კოალიაციაში "კოალიცია მოძრაობა ცვლილებებისთვის" შემავალმა ორგანიზაციამ "ოჯახები დისკრიმინაციის წინააღმდეგ"“ 2019 წლის ბიუჯეტთან დაკავშირებით მათი რეკომენდაციები პარლამენტს გადაუგზავნა. რეკომენდაციებს შორის იყო ყველა შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთათვის პენსიის გათანაბრება და თემზე დაფუძნებული საოჯახო ტიპის საცხოვრებლებისთვის დაფინანსების გაზრდა. ორგანიზაციის ხელმძღვანელი მარი კორკოტაძე ამბობს, რომ პირებმა, რომლებიც პრემიერმინისტრთან შეხვედრაზე იმყოფებოდნენ, შშმ პირების სათქმელი მამუკა ბახტაძესთან კარგად ვერ მიიტანეს. მარი კორკოტაძე „ფორტუნასთან“ აღნიშნავს, რომ მიუხედავად საჯარო მიმართვისა, სადაც პრემიერს შეხვედრას თხოვდნენ, დაგეგმილი შეხვედრის შესახებ მათ არ შეატყობინეს და არც საჯაროდ გაჟღერებულა ინფორმაცია, რომ ასეთი შეხვედრა იგეგმებოდა. „ის შშმ პირები მიდიან პრემიერმინისტრთან სალაპარაკოდ, რომლებიც სახელმწიფოსგან იღებენ ბენეფიტებს, ერთს სახელმწიფომ უკვე გადასცა მიწის ნაკვეთი ცენტრის ასაშენებლად, მეორე კი სერვისპროვაიდერია და შშმ პირებს ეტლებით ამარაგებს. მათ ვერ მიიტანეს ის საკითხები პრემიერმინისტრთან, რომელსაც ჩვენ ვლობირებთ. პირებს, რომლებიც იქ წავიდოდნენ, უნდა გაევლოთ რეკომენდაციები სხვებთანაც,“ - ამბობს მარი კორკოტაძე. შეხვედრა რომ საკმარისად ნაყოფიერი არ ყოფილა და შშმ პირების პრობლემები კვლავაც გადასაჭრელია, ამას დღეს მთავრობის ადმინისტრაციისთვის შშმ პირების მშობლების მიერ გაგზავნილი წერილიც მოწმობს. წერილში მშობლები მათ წინაშე არსებულ პრობლემებზე საუბრობენ და მთავრობისგან სოციალური პაკეტის გაუმჯობესებას ითხოვენ. შეხვედრას, რომელიც შშმ პირთა პრობლემების თაობაზე მთავრობის ადმინისტრაციაში რამდენიმე დღის წინ შედგა, ესწრებოდა დეპუტატი რატი იონათამიშვილიც, რომელიც აღნიშნავს, რომ უმნიშვნელოვანესია, ყველა გადაწყვეტილება, რომელიც შშმ პირებს ეხება, მათი წარმომადგენლების ჩართულობით იქნას მიღებული. თუმცა, დეპუტატი ამბობს, რომ დღეს ამ მიმართულებით 100 ორგანიზაციაა აქტიური და ყველა შეხვედრაზე 100-ვეს ვერ მიიწვევენ. რატი იონათამიშვილი თანამშრომლობის მაგალითად მთავრობის ადმინისტრაციაში გამართულ შეხვედრამდე, პარლამენტში შემდგარ მსჯელობას იხსენებს, სადაც სწორედ იმ კოალიციასთან ერთად, რომელიც პრემიერთან შეხვედრაზე არ ყოფილა, განიხილეს ბიუჯეტთან დაკავშირებით მათივე რეკომენდაციები. პარლამენტში რომ ასეთი შეხვედრა მართლაც შედგა, ადასტურებს მარი კორკოტაძეც, თუმცა აღნიშნავს, რომ ამის მიღწევას დიდი ძალისხმევა დასჭირდა. შედეგებთან დაკავშირებით კი ამბობს, რომ გარკვეული საკითხები, რომლებიც მათ რეკომენდაციებშია შესული, კითხვის ნიშნის ქვეშ დარჩა. „შშმ პირებისთვის სტომატოლოგიური მომსახურების დაფინანსებაზე მივიღეთ უარი, დავსვით საკითხები ინკლუზიური განათლების მიმართულებითაც, კერძოდ ინდივიდუალური სპეცმასწავლებლების დანიშვნას მოვითხოვდით, ამისთვის დამატებითი თანხების მობილიზებაა საჭირო ბიუჯეტში. ყველაზე მთავარი, მოვითხოვდით საოჯახო ტიპის სახლების დაფინანსების გაზრდას 16-დან 32 ლარამდე. თანხმობა მივიღეთ იმაზე, რომ საოჯახო ტიპის სახლების დაფინანსების საკითხს აკაკი ზოიძე დააყენებდა, კომიტეტის სხდომაზე. პენსიების გათანაბრებაზე გვქონდა აქცენტი, 20 ლარით იზრდება და ჩვენ მოვითხოვდით ყველა შშმ პირისთვის თანაბარ პენსიას, რომ ეს ყველასთვის იყოს 200 ლარი, ამაზე გვითხრა კაკიმ, რომ 20 ლარის მომატებაზეა საუბარი, გათანაბრებაზე უარი გვითხრეს. ასევე, ადრეული განვითარების პროგრამის დაფინანსების გაზრდაზე იყო საუბარი, აუტიზმის მქონე 15 წელს ზევით ბავშვების დაფინანსება იყო კიდევ ერთი რეკომენდაცია და ამაზეც თქვეს, რომ ჯერ პროგრამა არ არსებობს და კომიტეტის სხდომაზე ამაზე ექნებოდათ საუბარი,“ - აღნიშნავს მარი კორკოტაძე.  

რეკომენდაციები, რომელიც 2019 წლის ბიუჯეტში აისახება

„ფორტუნა“ დაინტერესდა, იმ საკითხების გარდა, რაზეც საჯაროდ გავრცელდა ინფორმაცია, ხომ არ განხილულა მთავრობის ადმინისტრაციაში გამართულ შეხვედრაზე ეს რეკომენდაციებიც. რატი იონათამიშვილი ამბობს, რომ გარკვეულ საკითხებზე მსჯელობა იყო და მათგან დიდი ნაწილი პოზიტიურად გადაწყდება. თუმცა, აქვე ისიც უნდა აღინიშნოს, რომ ქვემოთ მოცემული ინფორმაცია ჯერ-ჯერობით მხოლოდ დაპირებაა და ბიუჯეტში შესაბამისი ცვლილებები ჯერ არ შესულა.  
  • 15 წლის ზევით აუტიზმის მქონე მოზარდებისთვის საჭირო თერაპიების დაფინანსება
რატი იონათამიშვილი აღნიშნავს, რომ ეს სამართლიანი მოთხოვნაა და ამ მიმართულებით მუშაობა უკვე დაწყებულია. დეპუტატი ამბობს, რომ რეაბილიტაციის თერაპიებზე, არა მხოლოდ მუნიციპალიტეტმა, არამედ ჯანდაცვის სამინისტრომ უნდა იზრუნოს. „ჩვენი ვალდებულებაა მოთხოვნის შესაბამისი გარანტიების შექმნა, რაც უკვე აისახება 2019 წლის ბიუჯეტის ბოლო პროექტში. ფაქტობრივად გადასული ვართ სამუშაო პროცესზე. ბატონმა მამუკა ბახტაძემ შესაბამის უწყებებს დაავალა, რომ წარმოადგინონ ხარჯთაღირცხვა და დაფინანსების მექანიზმები. ის აქტიური მხარდამჭერია შშმ პირების,“ - აღნიშნავს რატი იონათამიშვილი.
  • თემზე დაფუძნებული საოჯახო ტიპის საცხოვრებლებისთვის დაფინანსების გაზრდა
დეპუტატი აღნიშნავს, რომ საოჯახო ტიპის საცხოვრებლების სერვისი ერთი პროგრამის ქვეპროგრამაა და მის გარდა, ეს პროგრამა მინდობით აღზრდას, სათემო მომსახურებას და დღის ცენტრების სერვისსაც მოიცავს. მისივე თქმით, ყველა ამ ქვეპროგრამის გაძლიერება და მხარდაჭერა მისთვის პრინცპული საკითხია და მასზე პოზიტიური გადაწყვეტილების მიღების აუცილებლობა პრემიერმინისიტრმაც დაადასტურა. „პირდაპირ გეტყვით, რომ განსხვავებული პოზიცია არ უნდა არსებობდეს, რაც შეეხება თანხებს, ჩვენ გონივრული დრო გვაქვს დარჩენილი იმისთვის, რომ დაფინანსების მექანიზმები იყოს მოძიებული და ეს აისახოს 2019 წლის ბიუჯეტში,“ - აღნიშნავს რატი იონათამიშვილი.
  • სკოლებში სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე მოსწავლეებისთვის ინდივიდუალური ასისტირებისთვის შესაბამისი დაფინანსების გამოყოფა
რატი იონათამიშვილის ინფორმაციით, განათლების სამინისტროს აქვს სამოქმედო გეგმა, სადაც შესულია ინდივიდუალური ასისტენტის კომპონენტიც. რაც შეეხება ამ მხრივ შესაძლო გამოწვევებს, გამოყენებული იქნება საპარლამენტო ზედამხედვლობის მექანიზმი. რატი იონათამიშვილი ამბობს, რომ საკომიტეტო მოსმენას 2019 წელს მოაწყობენ, სადაც ყველა დაინტერესებულ ორგანიზაციას ექნება შესაძლებლობა დასვას მისთვის საინტერესო კითხვა. კითხვაზე, რამდენად იქნება გათვალისწინებული შესაბამისი თანხები 2019 წლის ბიუჯეტში, რატი იონათამიშვილი ამბობს, რომ ამ მხრივ ბიუჯეტი კორექტირებას არ საჭიროებს და პრობლემა არ შეიქმნება. „აქ იმდენად უმნიშვნელო თანხებზეა საუბარი, რომ ამის გამოძებნა სამინისტროსთვის არ მგონია სირთულესთან იყოს დაკავშირებული, მითუმეტეს დღესაც მოქმედებს სხვადასხვა კლასში მსგავსი სერვისი,“ - აღნიშნავს რატი იონათამიშვილი.
  • ყველა შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთათვის პენსიის გათანაბრება
არასამთავრობო ორგანიზაციის ეს რეკომენდაცია არ შესრულდება. გადაწყვეტილება უკვე მიღებულია და მნიშვნელოვნად გამოხტული შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირებისთვის პენსია 20 ლარით გაიზრდება, შესაბამისად, ისინი 120 ლარს მიიღებენ. მკვეთრად გამოხატული შშმ პირები კი 200-ს. რატი იონათამიშვილი ამბობს, რომ პენსიის გათანაბრება სამართლიანი არ იქნება და გამოსავალი იმაში მდგომარეობს, რომ ორივე კატეგორიისთვის ის პროპორციულად გაიზარდოს.
  • გამოწვევები, რომელიც რჩება
შშმ პირების ჯანდაცვის პაკეტში, რომელიც არ ითვალისწინებს სტომატოლოგიურ მომსახურებას, პრობლემები იქმნება გეგმიურ ჰოსპიტალიზაციასთან დაკავშირებითაც. რატი იონათამიშვილი ამ მიმართულებით გამოწვევებს აღიარებს და აღნიშნავს, რომ მათ გადასაჭრელად ჯანდაცვის პროგრამაში ცვლილებების განხორციელებაა აუცილებელი. რაც შეეხება მკვეთრად და მნიშვნელოვნად გამოხატული შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირებისთვის პენსიის გათანაბრებას, მიუხედავად იმისა, რომ ამ აზრს არ ემხრობა, დეპუტატი აღიარებს, რომ არცერთი კატეგორიისთვის გამოყოფილი თანხა საკმარისი არ არის. „საკმარისი ჩემთვის არც 120 ლარია, არც 200, არც 500, მინიმუმ 1000 ლარი უნდა იყოს, რომ იყოს საკმარისი, მაგრამ ჩვენ დამოკიდებული ვართ ქვეყნის ეკონომიკურ წინსვლაზე. პენსიის გაზრდა მიბმული უნდა იყოს ქვეყნის ეკონომიკურ წინსვლაზე და პროპორციულად უნდა იზრდებოდეს,“ - აღნიშნავს რატი იონათამიშვილი. კიდევ ერთი გამოწვევა შშმ პირების მშობლების დასაქმებაა, რასაც შვილზე მუდმივი მზრუნველობის საჭიროების გამო, ხშირ შემთხვევაში ვერ ახერხებენ და მათი შვილებისთვის დანიშნული 120 თუ 180 ლარის პენსია მათთვის ზოგჯერ შემოსავლის ერთადერთი წყაროა. ამიტომ, შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე ბავშვების მშობლები საქართველოს მთავრობას ღია წერილით მიმართავენ და სოციალური პაკეტის გაუმჯობესებას სთხოვენ.   მათი მოთხოვნა ასეთია: 1. ყველა ის პირი (მშობელი, მეურვე, მხარდამჭერი), რომელიც ზრუნავს სხვა მუდმივი დახმარების საჭიროების მქონე შშმ ბავშვზე და/ან სრულწლოვან პირზე, რომელსაც მკვეთრად გამოხატული შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირის სტატუსი აქვს და ასევე, საჭიროებს სხვა პირის მუდმივ დახმარებას, სახელმწიფოს მიერ აღიარებულ იქნას, როგორც განსაკუთრებული საჭიროებების მქონე ჯგუფი. რაც შესაბამისი ხელშეწყობის მხარდაჭერით აისახება შშმ პირის სოციალურ პაკეტში; 2. აღნიშნული ჯგუფის იმ წარმომადგენლებს, რომლებიც მასზე დამოკიდებული შშმ ბავშვის/პირის გამო უმუშევარნი არიან, დაენიშნოთ ფულადი დახმარება, ე.წ. "მზრუნველის დახმარება", საარსებო მინიმუმის ოდენობით. 3. იმ შემთხვევაში თუ მკვეთრად გამოხატული შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირის მეურვე/მზრუნველი დასაქმებულია, გათავისუფლდეს საშემოსავლო გადასახადისგან, თუ ოჯახის წლიური შემოსავალი არ აღემატება 17000 ლარს.

თაკო ივანიაძე

[post_title] => შშმ პირები დახმარების მოლოდინში - რა მოთხოვნები ვერ მოხვდა 2019 წლის ბიუჯეტში [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => shshm-pirebi-dakhmarebis-molodinshi-ra-motkhovnebi-ver-mokhvda-2019-wlis-biujetshi [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-20 16:31:23 [post_modified_gmt] => 2018-11-20 12:31:23 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://old.fortuna.ge/?p=307573 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 308128 [post_author] => 8 [post_date] => 2018-11-22 13:12:57 [post_date_gmt] => 2018-11-22 09:12:57 [post_content] => სესხი და ანაბარი - ეს ორივე საბანკო სერვისი თანამედროვე სამყაროში ცხოვრების გასაუმჯობესებლად გამოიყენება. თუმცა, საქართველოში სესხები ადამიანების ცხოვრების გაუარესებასთან, ანაბრები კი, იშვიათ მოვლენასთან არის დაკავშირებული. ხშირად ამის მიზეზად, ეკონომიკური განათლების დაბალ დონეს ასახელებენ. მომავლის დაგეგმვისთვის აუცილებელია სწორი გათვლები და პროგნოზები. პირადი ბანკირის აყვანის საშუალება კი, ყველას არ აქვს. ამიტომ, ექსპერტები ზოგად რჩევებს იძლევიან, რომლებიც თქვენს ინდივიდუალურ საჭიროებას უნდა მოარგოთ. "საზოგადოება და ბანკების" დამფუძნებელი გიორგი კეპულაძე "ფორტუნას" მკითხველს ურჩევს, რომ სესხი იმ ვალუტაში აიღონ, რომელშიც ძირითადი შემოსავალი უფიქსირდებათ. ეს იმისთვისაა საჭირო, რომ კურსის მერყეობა ყოველთვიურ მდგომარეობაზე არ აისახოს.
"სესხის აღება ყოველთვის ჯობს იმ ვალუტაში, რა ვალუტაშიც გვაქვს ჩვენ ძირითადი შემოსავალი. თუ ლარში გვაქვს შემოსავალი, სჯობს, რომ ავიღოთ სესხიც ლარში, ამ შემთხვევაში, ლარის კურსის მერყეობა ჩვენს ყოველდღიურ გადახდებზე არ აისახება. სჯობს, რომ დაზღვეული ვიყოთ სავალუტო რისკისგან, რომელიც შესაძლოა, გაცილებით დამაზარალებელი იყოს, ვიდრე საპროცენტო განაკვეთი. თუ ჩვენ გვაქვს ქირიდან შემოსავალი უცხოურ ვალუტაში, დოლარში ვიღებთ ხელფასს, ამ შემთხვევაში შესაძლებელია სესხის ამ ვალუტაში აღება, თუმცა უნდა გავითვალისწინოთ ისიც, რომ 10 000 ლარამდე სესხის უცხოურ ვალუტაში აღება გალარების პროგრამის დაწყების შემდეგ, შეუძლებელია," - განაცხადა გიორგი კეპულაძემ "ფორტუნასთან."
 

ანაბარი

რაც შეეხება ანაბრებს, აქ მიდგომა სხვადასხვანაირია. ერთერთი და ყველაზე სანდრო მეთოდი გიორგი კეპულაძის თქმით, დანაზოგის დივერსიფიცირებაა. მისი თქმით, შესაძლებლობის შემთხვევაში, ანაბარი ორ ძირითად ვალუტაში უნდა გახსნათ. ამასთან უნდა გაითვალისწინოთ, დაზოგვის მიზანიც.
"შესაძლოა დივერსიფიცირება - ანაბრის ნაწილი უცხოურ ვალუტაში შეინახეთ, ნაწილი კი ლარში. ასევე, უნდა გაითვალისწინოთ, რომ რა ვალუტაშიც გაქვთ ხარჯი, იმ ვალუტაში გააკეთოთ დანაზოგიც. თუ ჩვენ ვგეგმავთ მაგალითად, რაღაცის შეძენას ლარში, შევაგროვებთ ლარში. ალბათ, ჩვენი ანაბრების პორტფელის გადანაწილება და დივერსიფიციება სხვადასხვა ვალუტაში, (მინიმუმ ორში) ყველაზე იდეალური ვარიანტია. თუმცა, ამ შემთხვევაში ყველაზე მნიშვნელოვანია, რომ შემოსავალი გქონდეთ, რათა შევძლოთ დაზოგვა. როგორც წესი, ყველაზე ხანგრძლივი ვადიანი ანაბარი, საბავშვო ანაბარია, დანარჩენი მაქსიმუმ ორ წლიანია. თუმცა, შემდეგ გახანგრძლივებაც შესაძლებელია. რაც უფრო ხანგრძლივია ანაბარი, მით უფრო მნიშვნელოვანია მისი დივერსიფიცირება, რადგან სავალუტო რისკი უფრო მაღალია. ეს საშუალებას გვაძლევს არ დაკარგოს ჩვენმა ფულმა ის ღირებულება, რაც თავიდან ჰქონდა," - განაცხადა "ფორტუნასთან" გიორგი კეპულაძემ.
ამასთან, "საზოგადოება და ბანკების" ერთერთი დამფუძნებელი საზოგადოებას ურჩევს, რომ დაზოგვა ჩვევაში ჰქონდეთ და არსებული შემოსავლის თუნდაც მცირე ნაწილი, მუდმივად გადადონ.   სტატისტიკა - რამდენს ზოგავენ საქართველოში და რა ვალუტაში ეროვნული ბანკის ცნობით, 2018 წლის 1-ელი ოქტომბრის მიხედვით, საქართველოში საბანკო სექტორში განთავსებული დანაზოგების მოცულობამ 2018 წლის პირველი ოქტომბრისათვის 21.9 მლრდ ლარი შეადგინა. პირველი სექტემბრის მდგომარეობასთან შედარებით, ლარში დაგროვილი დეპოზიტები 0.29 პროცენტული პუნქტით გაიზარდა (გაცვლითი კურსის ეფექტის გამორიცხვით 0.60 პროცენტული პუნქტით). რაც შეეხება, უცხოური ვალუტით განთავსებულ დეპოზიტებს, აქ დოლარი ლიდერობს: უცხოური დეპოზიტების 84.2% დოლარში, ხოლო 14.1% ევროში გროვდება. [caption id="attachment_308327" align="aligncenter" width="640"] ეროვნული ბანკის სტატისტიკა/ დეპოზიტები უცხოური ვალუტის მიხედვით[/caption]

თამთა უთურგაშვილი

[post_title] => რომელ ვალუტაში ვისესხოთ და რომელში დავაგროვოთ? - ექსპერტის რჩევები [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => romel-valutashi-viseskhot-da-romelshi-davagrovot-eqspertis-rchevebi [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-11-22 13:13:58 [post_modified_gmt] => 2018-11-22 09:13:58 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://old.fortuna.ge/?p=308128 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 661 [max_num_pages] => 221 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => 9330ffa317dc3e717b5a73e07dc33408 [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები