ახეული ყური, დამტვრეული თითები – ბავშვის ცემა, როგორც "ეროვნული ტრადიცია" | Radio Fortuna - ოფიციალური ვებგვერდი

ახეული ყური, დამტვრეული თითები – ბავშვის ცემა, როგორც “ეროვნული ტრადიცია”

პოპულარული

ახეული ყური, დამტვრეული თითები – ბავშვის ცემა, როგორც “ეროვნული ტრადიცია”

„მუსიკის მასწავლებელი თითებზე ისე მწარედ გვირტყამდა, სახაზავი ტყდებოდა“, „მერხიდან კარამდე ყურით გამათრია“, „შატალოსთვის ყველა დაგვაყენა და ცოცხით გვცემა“ –  მსგავსი ისტორია სკოლიდან თითქმის ყველა ჩვენგანს აქვს, ზოგს მწარე ღიმილით ვიხსენებთ, ზოგს კი, უბრალოდ, ვივიწყებთ.

25 წლის თემოს ცეკვის მასწავლებლისგან არამარტო სულიერი, ფიზიკური ტრავმაც დარჩა – ნაწიბური „ახეულ ყურთან“.

35 წლის მიშა მხოლოდ იმიტომ სცემა მასწავლებელმა, რომ თანაკლასელს გამრავლების ტაბულა უკარნახა.

„ისე მცემა სკოლის დირექტორმა, თვალებიდან ნაპერწკლები მცვიოდა“ …

ფორტეპიანოსადმი ზიზღი დღემდე შემორჩა 31 წლის თათას. როგორც ამბობს,  კლავიშთან ყოველი შეხება სახაზავით შეიარაღებულ მუსიკის მასწავლებელს ახსენებს,  არასწორი ნოტის აღებისთვის თითების დამტვრევამდე  რომ სცემდა მოსწავლეებს.

ფსიქოლოგები ამბობენ,  რომ ძალადობის მსხვერპლი ბავშვები ხშირად  თავადაც მოძალადე მშობლები ხდებიან. 

საქართველოში  ბავშვთა მიმართ ძალადობის მაღალ მაჩვენებელზე სახალხო დამცველის თითქმის ყველა ანგარიშშია საუბარი. უჩა ნანუაშვილის უწყების ცნობით,  მარტო გასულ წელს, ოფიციალურად, ბავშვთა  მიმართ ძალადობის 755 ფაქტი დაფიქსირდა.

„ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებებში განსაკუთრებით პრობლემურია ბავშვთა ფიზიკური დასჯისა და ბულინგის შემთხვევები…  2017 წელს სახალხო დამცველის რწმუნებულებმა ვიზიტები განახორციელეს  საქართველოს მასშტაბით 109 ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებაში, მათგან  98 –  საჯარო , 5 – კერძო სკოლა და 6 სკოლა-პანსიონი იყო .

„ძალადობის სხვადასხვა ფორმებიდან ცალსახად იკვეთება ყვირილი, რომელსაც ყველაზე მეტი მოსწავლე ასახელებს უფროსების მიერ გამოყენებულ მიმართვად,“  – ნათქვამია ომბუდსმენის დასკვნაში.

ბავშვთა მიმართ ძალადობაში მასწავლებლებზე მეტად მშობლები „აქტიურობენ“.

„ფორტუნას“ მიერ გამოკითხული 10 მშობლიდან დასჯის ფორმად ყვირილს 10-ვე მშობელი მიმართავს. შემთხვევითი შერჩევის პრინციპით შერჩეულმა პირველივე რესპონდენტმა დაადასტურა, რომ დასჯის ისეთ მეთოდებს, როგორიც არის  ყვირილი, შეჯანჯღარება და ხელზე დარტყმა, ხშირად იყენებს.

ოთხმოცჯერ როცა ვეტყვი და არ ესმის, ამ შემთხვევაში სხვა გზა არ მრჩება. რა მეთოდით ვაიძულო, ისწავლოს, არ მოიქცეს ცუდად და ა.შ.?!  ხელზეც დამირტყამს, მიჩქმეტია. სხვა გამოსავალს არ მიტოვებს,“ – ამბობს 2 შვილის დედა, 30 წლის ეკა.

„ყურის აწევა რა არის, ქამრითაც მიცემია ჩემი შვილები, როცა სიტყვიერად ვერ აგებინებ ბავშვს. დამნაშავეა უნდა დასაჯო. ახლა ყველაფერს ძალადობას ეძახიან, საჯდომზე წამორტყმა რა ძალადობაა,“  – ამბობს 55 წლის ნატო.

 

არ არსებობს მისაღები ძალადობა

ყვირილი, ყურის აწევა, კუთხეში დაყენება – დასჯის ამ მეთოდებს მშობელთა და მასწავლებელთა ნაწილი ბავშვზე ძალადობად დღემდე არ მიიჩნევს.  ძალადობის მსგავსი ფაქტები არ ხვდება ოფიციალურ სტატისტიკაშიც.  

გასულ კვირას  ცეკვის მასწავლებლის მიერ ბაღში მოსწავლის ყურით გათრევის ვიდეოკადრების მიუხედავად, მშობელს მაინც უწევდა დირექტორისთვის და პოლიციისთვის  მტკიცება,  რომ ეს ძალადობაა. მოძალადედ არ თვლიდა თავს ცეკვის მასწავლებელიც.

მიადგა თუ არა ბავშვს განსაკუთრებული ფიზიკური ტრავმა, ამის მიუხედავად ის მაინც ძალადობის მსხვერპლია და ფაქტი მისი ფსიქოლოგიისთვის დამანგრეველი შეიძლება, აღმოჩნდეს  –  ამბობენ ფსიქოლოგები.

„ხშირად მცირე ზომის ძალადობას, მაგალითად, წამორტყმას, კუთხეში დაყენებას, დაცინვას, ზედმეტსახელის დარქმევას, ძალადობად არ მიიჩნევენ. რეალურად  ყველაფერი, რაც ბავშვის ღირსებას შელახავს , სულიერ,  მორალურ, ფიზიკურ ტკივილს მიაყენებს,  მიუღებელია. არ არსებობს მისაღები ძალადობა.  20 წლის წინანდელია მიდგომა, როცა მიიჩნევენ,  რომ, თუ ბავშვს არ მიუღია ფიზიკური ტრავმა, ძალადობის მსხვერპლი არ არის, მცდარია. შეილახა ბავშვის ღირსება,  დამცირებულად იგრძნო თავი, რცხვენია თანატოლებთან –  ეს ძალადობაა,” – ამბობს „ფორტუნასთან“ ბავშვთა უფლებადამცველი, ანა არგანაშვილი.

 

ვინ დაიცავს ბავშვებს?

სახალხო დამცველი  სახელმწიფოს, საგანმანათლებლო დაწესებულებებში ძალადობის პრევენციის და მასზე რეაგირების  მექანიზმების დასახვეწად კოორდინირებული პოლიტიკის შემუშავებისკენ მოუწოდებს. 

მშობელთა ცნობიერების ამაღლებასა და  არსებული კანონმდებლობის ეფექტურად გამოყენებაზე მიუთითებს  სახელმწიფოს ორგანიზაცია „პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის“.

„იმისთვის,  რომ მშობელს იცოდეს ბავშვის უფლებები და ა.შ. აუცილებელია საზოგადოების ცნობიერების ამაღლება და ამ კუთხით სახელმწიფო არაეფექტურია.  რაც შეეხება მასწავლებლებს და იმ პირებს, ვინც ბავშვებთან მუშაობს, ამ მხრივ კანონმდებლობა საკმაოდ მკაცრია, მაგრამ აღსრულების მექანიზმია სუსტი. კანონში მკაცრად არის გაწერილი, რომ ბავშვზე ძალადობის შემთხვევაში ან ძალადობის შეუტყობინებლობისთვის სისხლის სამართლებრივი და ადმინისტრაციული სასჯელია გათვალისწინებული,“ – ამბობს ანა არგანაშვილი.

გარდა შესაბამისი სახელმწიფო უწყებების ქმედითობის გაზრდისა, ბავშვთა უფლებადამცველები  საზოგადოების როლზე ამახვილებენ ყურადღებას.

არ დახუჭოთ თვალი, როცა ბავშვზე ძალადობენ. ბავშვზე ძალადობის შემთხვევაში,  დარეკეთ 15 05-ზე. ბავშვი მშობლის საკუთრება არ არის და საზოგადოების ნაწილია…  გახსოვდეთ,  რომ არ არსებობს მისაღები ძალადობა.

 

 

თამუნა გოგუაძე

 

WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => dzaladoba-bavshvebze
                                    [2] => bavshvebis-dasja
                                    [3] => fsiqologebis-rekomendaciebi
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 182611
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => dzaladoba-bavshvebze
                                    [2] => bavshvebis-dasja
                                    [3] => fsiqologebis-rekomendaciebi
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 182611
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 16375
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => dzaladoba-bavshvebze
                                    [2] => bavshvebis-dasja
                                    [3] => fsiqologebis-rekomendaciebi
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => fortunas-temebi
                                    [1] => dzaladoba-bavshvebze
                                    [2] => bavshvebis-dasja
                                    [3] => fsiqologebis-rekomendaciebi
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (182611) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (20870,20871,20872,16375)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 276428
                    [post_author] => 8
                    [post_date] => 2018-08-20 13:11:45
                    [post_date_gmt] => 2018-08-20 09:11:45
                    [post_content] => მილანი - ქართველებისთვის უკვე საკმაოდ პოპულარული დანიშნულების ადგილია.
ყველამ იცის, რომ ამ ქალაქში ჩასვლისას უნდა ნახოს დუომო... თუმცა ამის გარდა, მილანში უამრავი სანახაობა და თან უამრავი დეტალია, რომელიც უნდა გაითვალისწინოთ.

მილანში მოგზაურობა შეგიძლიათ ფორტუნაგიდის მეშვეობით დაგეგმოთ, ამჯერად "ფორტუნა" მიღებულ გამოცდილებას გიზიარებთ და გთავაზობთ რჩევებს იმისთვის, რომ ამ ქალაქში მოგზაურობისას დრო და ფული დაზოგოთ.



იმ შემთხვევაში თუ მილანში 1 დღეზე მეტხანს გაჩერდებით, აუცილებლად დაგჭირდებათ ტრანსპორტით გადაადგილება.

 

იმგზავრეთ მიწის ზევით

ამ ქალაქში მეტროც და ტრამვაიც საკმაოდ განვითარებულია, თუმცა სწრაფად და სასიამოვნო გადაადგილებისთვის, მაინც ტრამვაი აირჩიეთ (თან ქალაქს დაათვალიერებთ და თან გადაადგილდებით) ხოლო ბილეთები არა ყოველი ასვლის წინ, არამედ მთელი დღის შეიძინეთ - ბილეთების გარეშე გადაადგილებისგან კი თავი შეიკავეთ, რადგან კონტროლიორები საკმაოდ მოულოდნელად გამოჩნდებიან ხოლმე, ჯარიმა კი, ბილეთის ფასს რამდენჯერმე აღემატება.

 

არ დაგავიწყდეთ ბილეთების გატარება

ეს რჩევა განსაკუთრებით მაშინ უნდა გაითვალისწინოთ, როცა რეგიონალური ტრანსპორტით მგზავრობთ, რადგან ბილეთები ტრანსპორტში ასვლამდე უნდა გაატაროთ, მატარებელში შესაბამისი ყუთი ბილეთების გასატარებლად აღარ დაგხვდებათ და გაუტარებელი ბილეთებით სწორედ ისევე დაჯარიმდებით, როგორც უბილეთოდ (45 ევრო).

 

სომეხი ტაქსისტები

იმ შემთხვევაში, თუ გამოუვალი სიტუაცია გაქვთ და ტაქსი დაგჭირდათ, მოძებნეთ (ადგილობრივი) სომეხი ტაქსის მძღოლები. მათ შედარებით დაბალი ტარიფები აქვთ. (სხვათა შორის, ეს რჩევა შეგიძლიათ პარიზში მოგზაურობის დროსაც გამოიყენოთ და სომეხი და ქართველი ტაქსისტების მომსახურებით ისარგებლოთ).

 

დუომოში ვიზიტის დროს, წაიღეთ სიმინდის მარცვლები

იმ შემთხვევაში, თუ დუომოსთან მტრედების გარემოცვაში ლამაზი სურათის გადაღება გსურთ, სიმინდის მარცვლები დაგჭირდებათ, რომლებსაც ადგილზე ფერადკანიანებიც ყიდიან, თუმცა საკმაოდ ძვირად (აღსანიშნავია, რომ ფასს წინასწარ არ გითანხმებენ, გადაღების შემდეგ კი 10 ევროს მოგთხოვენ, შემდეგ 5-ს... და საბოლოოდ რამდენიმე ევროს მაინც დაგტყუებენ).

[video width="640" height="368" mp4="http://fortuna.ge/wp-content/uploads/2018/08/video-1534510940.mp4"][/video]

წინასწარ მოიმარაგეთ ერთი მუჭა სიმინდის მარცვალი და ფოტოს გადაღებას სრულიად უფასოდ შეძლებთ.

წინააღმდეგ შემთხვევაში, დუომოს წინ, მტრედების გარემოცვაში, სურათის გადაღება საკმაოდ ძვირი დაგიჯდებათ.

 

არ მისცეთ საშუალება "შემოგატენონ" უსარგებლო ნივთები

არ მისცეთ საშუალება გარემოვაჭრეებს "ძაფსამაჯურები" შეგაბან, თუნდაც იფიცონ რომ უფასოა. ძაფის გაკეთების შემდეგ, მაინც ფულს მოგთხოვენ და თან თუ უარს ეტყვით, საკმაოდ საშიშ სახეს იღებენ. მერე თანხის გადახდა-არ გადახდა იმაზეა დამოკიდებული, ვისი საშიში სახე გაჭრის და რამდენად მტკიცე ხართ. ამ ჭიდაობაში კი, ფულს თუ არა, დროს მაინც დახარჯავთ, რაც მოგზაურობისას, ფულზე ძვირფასია.

ასევე მოერიდეთ ქუჩაში "ფოვერბანკების" შეძენას, მათი უმეტესობა ხარვეზიანია.

 

 

რეგიონალური და საერთაშორისო ბილეთები ინტერნეტით შეიძინეთ

თუ მილანიდან სხვა ქვეყანაში, ქალაქში ან უბრალოდ ქალაქგარეთ გეგმავთ გასვლას, ბილეთები ჯობს წინასწარ, ინტერნეტით შეიძინოთ.

ამით დაზოგავთ ფულსაც (წინასწარ ყოველთვის იაფია), დროსაც და თავიდან აიცილებთ მოლარეების ცუდი ინგლისურის გამო დაშვებულ შეცდომებს (განსაკუთრებით ერიდეთ ლამპუნანოს სადგურს, საიდანაც ფლიქსბასის ავტობუსები გადის).

 

 

თამთა უთურგაშვილი

[post_title] => „წაიღეთ სიმინდის მარცვლები და არ შეიბათ ძაფები“ - რჩევები მილანში ფულისა და დროის დასაზოგად [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => waighet-simindis-marcvlebi-da-ar-sheibat-dzafebi-rchevebi-milanshi-fulisa-da-drois-dasazogad [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-08-20 17:52:11 [post_modified_gmt] => 2018-08-20 13:52:11 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=276428 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 275965 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-08-20 11:21:57 [post_date_gmt] => 2018-08-20 07:21:57 [post_content] => წელს აივ ინფიცირების 397 ახალი შემთხვევა დაფიქსირდა. ინფექციური პათოლოგიის, შიდსის და კლინიკური იმუნოლოგიის ცენტრის ცნობით, შარშან იგივე პერიოდში 359 ახალი შემთხვევა გამოვლინდა. ცენტრის ინფორმაციით, 1989 წლიდან დღემდე ინფექციური პათოლოგიის, შიდსის და კლინიკური იმუნოლოგიის ცენტრში სულ 7159 აივ ინფიცირებული პირია რეგისტრირებული. მათ შორის 5355 მამაკაცი და 1804 ქალია. პაციენტთა უმრავლესობა 29-დან 39 წლამდეა. შიდსი განუვითარდა 3782 პაციენტს. მათივე ცნობით, 1460 პაციენტი გარდაიცვალა. 30 ივნისის მონაცემებით, აივ მკურნალობას იტარებს 4365 პაციენტი, მათგან 49 ბავშვია. 2018 წელს გარდაიცვალა 80 აივ ინფიცირებული, ხოლო 2017 წელს - 127. გარდა ამისა, 2017 წელს სოხუმის შიდსის ლაბორატორიაში ვირუსით ინფიცირების 1100 შემთხვევა გამოვლინდა. დე ფაქტო აფხაზეთის რესპუბლიკის ვენეროლოგიური დისპანსერის, ექიმ ლუდმილა ავიძბას ცნობით, 15 წლის განმავლობაში შიდსის ვირუსით გარდაცვლილია 200 ადამიანი. დისპანსერში კონკრეტული სტატისტიკა არ აქვთ, რადგან ბევრი ინფიცირებული აღრიცხვაზე არ არის. მედიაში ვრცელდება დაახლოებითი სტატისტიკა, რომლის მიხედვით ყოველთვიურად სოხუმის შიდსის ცენტრში 8-დან 10-მდე ახალი აივ ინფექციით დაავადებული პაციენტი შედის. შარშან ვირუსი 80 ადამიანს აღმოჩნდა. დღეისთვის ეს ციფრი 398-მდეა ასული, რომელთაგან 6 ბავშვია. „ჩვენ ისედაც მცირერიცხოვანი ერი ვართ და თითოეული ასეთი შემთხვევა ტრაგედიის ტოლფასია. საზოგადოებაც და ხელისუფლებაც უნდა გავერთიანდეთ და ერთად ვებრძოლოთ 21-ე საუკუნის ჭირს,“ - ამბობს ლუდმილა ავიძბა. დე ფაქტო აფხაზეთის რესპუბლიკის შიდსის ცენტრის უფროსი, საიდა პალბა აცხადებს, რომ აფხაზეთში ყოველწლიურად 15 ადამიანი იღუპება აივ ინფექციისგან. მისი ინფორმაციით, ამ ეტაპზე აფხაზეთიდან 8 ადამიანი გადის მკურნალობას თბილისის შიდსის ცენტრში. მათ საქართველოს მთავრობა უფასოდ უწევს სამედიცინო დახმარებას. განსაკუთრებით საგანგაშოა იმ არასრულწლოვანთა რაოდენობა, რომლებიც შიდსის ვირუსის მატარებლები არიან. სულ საქართველოში გამოვლენილია 106 აივ ინფიცირებული ბავშვი, მათგან 66 არის ბიჭი და 40 გოგო. საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროში "ფორტუნას" განუცხადეს, რომ საქართველოში აივ შიდსის კონტროლის მექანიზმი ხელმძღვანელობს აივ შიდსის ეროვნული სტრატეგიით (2019-2022 წლების სტრატეგია დამტკიცდა 2018 წლის 20 ივლისს ქვეყნის საკოორდინაციო საბჭოს მიერ). უწყების პრესსამსახურის ინფორმაციით, შიდსთან ბრძოლის მთავარი გზა პრევენციაზე, დროულ დიაგნოსტიკაზე, ეფექტურ მკურნალობასა და ეპიდზედამხედველობის კომპლექსურ ღონისძიებებზეა დამყარებული. "აივ ინფექცია/შიდსის სახელმწიფო პროგრამა უფასოა მოსარგებლისთვის, ანუ, პროგრამით გათვალისწინებული მომსახურება ანაზღაურდება სრულად და არ ითვალისწინებს თანაგადახდას პაციენტის მხრიდან. პროგრამა მოიცავს აივ ინფექცია/შიდსზე ნებაყოფლობით კონსულტირებას და ტესტირებას, მკურნალობას ამბულატორიულ და სტაციონარულ რეჟიმში. ასევე, ანტირეტროვირუსული მედიკამენტებით უზრუნველყოფას (2017 წლიდან არვ მედიკამენტების მოსარგებლეები, გარდა საქართველოს მოქალაქეებისა, არიან საქართველოში მუდმივად მცხოვრები უცხო ქვეყნის მოქალაქეები ან მოქალაქეობის არმქონე პირებიც)," - განუმარტეს "ფორტუნას" ჯანდაცვის სამინისტროში. უწყების ინფორმაციით, შიდსის პროგრამის ერთერთ უმნიშვნელოვანეს კომპონენტს წარმოადგენს შიდსის სკრინინგული ღონისძიებები, რაც ზრდის შიდსის გამოვლენას. ეს ღონისძიებები განსაკუთრებით გააქტიურებულია c ჰეპატიტის ელიმინაციის პროექტთან მიმართებით, ტარდება ტანდემ ტესტირებები (c ჰეპატიტსა და შიდსზე) და სამმაგი სკრინინგები (c ჰეპატიტზე, შიდსსა და ტუბერკულოზზე). "დროული დიაგნოსტიკისა და გამოვლენის მოცვის გაზრდისთვის, ასევე, მნიშვნელოვანია 15 ნიშნა საიდენტიფიკაციო კოდის გამოყენება (2014 წლიდან მაღალი რისკის მქონე პირთა მაქსიმალურად მოცვის მიზნით, მათ აღარ მოეთხოვებათ პირადი ნომრის წარდგენა, საკმარისია 15 ნიშნა დაშიფრული კოდით იდენტიფიცირება). ანტირეტროვირუსული მკურნალობა (არვ) ხელმისაწვდომია აივ შიდსის სახელმწიფო პროგრამის ყველა ბენეფიციარისთვის. ეს მკურნალობა უზრუნველყოფს დაავადების პროგრესირების ეფექტურ კონტროლს და ამასთანავე, ამცირებს ვირუსის გადაცემის რისკს. ქვეყანაში დანერგილია ჯანმოს ყველა უახლესი რეკომენდაცია - არვ მკურნალობის ადრეულ ეტაპზე დაწყება, უახლესი ლაბორატორიული დიაგნოსტიკის მეთოდები," - გვითხრეს ჯანდაცვის სამინისტროში. განვითარებულ ქვეყნებს შიდსის აღარ ეშინიათ, რაც თავის მხრივ პრობლემაა, რადგან მდიდარი ქვეყნების ნაწილი ამ დაავადების კვლევასა და მის წინააღმდეგ ბრძოლაზე ნაკლები ფულის დახარჯვას იწყებს. ინფორმაციას Tages-Anzeiger ავრცელებს. შიდსით ინფიცირებულთა რაოდენობა მსოფლიოს 50 ქვეყანაში მუდმივად იზრდება, მათ შორის ევროკავშირის წევრი ქვეყნებიც არიან, მაგალითად: ჩეხეთი, უნგრეთი, სლოვენია - ამ ქვეყნებში აივ ინფექციით დღეს იმაზე მეტი ადამიანი ინფიცირდება, ვიდრე გასულ წლებში. გამოცემის ცნობით, დღეს მსოფლიოში აივ ინფექციით 39 მილიონი ადამიანი ცხოვრობს, ყოველწლიურად ვირუსი 1 მილიონამდე ადამიანს კლავს. ამავე გამოცემის სტატისტიკის თანახმად, ყოველწლიურად აივ ინფექციით 1.8 მილიონი ადამიანი ავადდება. სახელმწიფოების მიზანი, რომ შიდსით ახლადინფიცირებულთა რაოდენობა 2020 წლისთვის 500 ათასამდე შეემცირებინათ, უკვე რთული მისაღწევია. ინფექციის გავრცელების ძირითადი მიზეზი დაუცველი სქესობრივი კავშირია. ინფიცირებულთა დიდ ნაწილს ვირუსი ინექციური ნარკოტიკებით გადაედო - პირველ რიგში, ეს ეხება აღმოსავლეთ ევროპას, რუსეთს და აზიას. ამ მონაცემების მიუხედავად, დღეს მსოფლიოში შიდსით ორჯერ ნაკლები ადამიანი იღუპება, ვიდრე 15 წლის წინ. თუმცა, განვითარებად ქვეყნებში მილიონობით ადამიანს ვირუსზე მკურნალობისთვის საჭირო მედიკამენტებზე წვდომა არ აქვთ. გაეროს მონაცემების მიხედვით, 2013-2016 წლებში აივ ინფექციასა და შიდსთან ბრძოლისთვის გამოყოფილი თანხები ერთი მეხუთედით შემცირდა, ეს მაშინ, როდესაც ინფექციის გავრცელების შესაკავებლად წლიურად დამატებით 6 მილიარდი ევროა საჭირო. შიდსის ვირუსის გავრცელების ძირითადი გზები დაუცველი სქესობრივი კონტაქტი; ინფიცირებული სისხლის ან მისი ცალკეული კომპონენტების გადასხმა; აივ ინფიცირებული სისხლით დაბინძურებული შპრიცის, ნემსის და სხვა სამედიცინო ინსტრუმენტების გამოყენებაა. გარდა ამისა, შიდსის ვირუსი გადაეცემა ინფიცირებული დედისგან ნაყოფს ან ახალშობილს მუცლადყოფნის პერიოდში, მშობიარობის ან ძუძუთი კვების დროს.  

თათია კაკიაშვილი

        [post_title] => შიდსით დაავადებულთა რიცხვი მატულობს - საქართველოში აივ ინფიცირების 397 ახალი შემთხვევა დაფიქსირდა [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => shidsit-daavadebulta-rickhvi-matulobs-wels-saqartveloshi-aiv-inficirebis-397-akhali-shemtkhveva-dafiqsirda [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-08-20 11:21:57 [post_modified_gmt] => 2018-08-20 07:21:57 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=275965 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 271449 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-08-17 11:20:59 [post_date_gmt] => 2018-08-17 07:20:59 [post_content] => ხადას ხეობაში მომხდარ მკვლელობას, რომელმაც რაიან და ლორა სმიტების, ასევე, მათი 4 წლის შვილის სიცოცხლე შეიწირა, გამოხმაურება ამერიკაშიც მოჰყვა. აშშ-ში მცხოვრები ქართველების და საქართველოში მცხოვრები ამერიკელების ჯგუფმა გადაწყვიტა, მოკლული ცოლ-ქმრის ოცნება აასრულოს და მარნეულში რაიან და ლორა სმიტების სახელობის ბავშვთა გასართობი ცენტრი ააშენონ. ამ მიზნით, ჯგუფის წევრები მარნეულის მუნიციპალიტეტს პეტიციით მიმართავენ. სმიტების ოცნების ასასრულებლად საქველმოქმედო პროექტის ერთ-ერთი ორგანიზატორი და ინიციატორი აშშ-ში მცხოვრები ქართველი, მიხეილ ცინაძეა. ცინაძე 20 წელია აშშ-ში ემიგრანტია. ამბობს, რომ სმიტებს პირადად არ იცნობდა, თუმცა საკუთარი ცხოვრებიდან გამომდინარე ყვება, რომ შტატებში დამკვიდრება წლების განმავლობაში რთულ პერიოდების მიუხედავად, მოახერხა და ფიქრობს, რომ სწორედ ასეთივე გზა განვლო სმიტების ოჯახმაც. „როცა საქართველოდან ამერიკაში ჩავედი, იქ დასამკვიდრებლად ემიგრანტის რთული გზა გავიარე, მაგრამ არასდროს დამავიწყდება ის თანადგომა, რაც ამ ქვეყანამ მომცა. მე არ ვიცნობდი რაიან სმიტს, ალბათ, მასაც არ გაუვლია მარტივად გზა საქართველოში. ამ მძიმე პერიოდში ერთადერთი მცირე ნუგეში, ალბათ, ის იქნება, ყველა ერთად შევიკრიბოთ და ჩვენი მცირე წვლილი შევიტანოთ მათი ხსოვნის პატივსაცემად,“ - ამბობს მიხეილ ცინაძე. საქართველოში არსებულ ექსპატრიანტთა ჯგუფში მკვლელობამდე დაახლოებით 2 კვირით ადრე, რაიან სმიტმა დაწერა, რომ დაინტერესებული იყო, აეშენებინა ბავშვებისთვის სათამაში მოედანი იმ ქალაქში, სადაც სმიტები მცირეწლოვან შვილთან ერთად, 2012 წლიდან ცხოვრობდნენ. მარნეულში მსგავსი ტიპის საბავშვო გასართობი ცენტრი არ არსებობს. ცინაძის ინფორმაციით, რაიან სმიტი ადგილობრივ ხელისუფლებასთან ცდილობდა, ეს პრობლემა მოეგვარებინა, თუმცა არ დასცალდა. ახლა საინიციატივო ჯგუფმა მოამზადა პეტიცია, თუმცა პეტიციის განხილვისთვის საჭიროა 10 000 ხელმომწერი, ეს კი იმ პირობებში, როცა მარნეულის მოსახლეობა სულ 20 000 ადამიანამდეა. „ჩვენი მიზანია, პირველ რიგში, შევქმნათ ამ მოედნის პროექტი, რომელიც სხვადასხვა საიტზე დაიდება საჯაროდ განსახილველად, მივიღოთ საჭირო სამშენებლო ნებართვა ხელისუფლებისგან. ჩვენ არ ვთხოვთ ხელისუფლებას, რომ ამ მშენებლობისთვის გამოყოს თანხები. ჩვენ, საქართველოს მოქალაქეები, ქართველი ამერიკელები და ამერიკელები, რომელთაც საქართველო უყვართ, შევაგროვებთ და გამოვნახავთ საჭირო თანხებს. ადგილობრივ ხელისუფლებას მხოლოდ იმას ვთხოვთ, რომ გამოგვიყოს მიწის ნაკვეთი ქალაქის ფარგლებში ამ პროექტის განსახორციელებლად,“ - ამბობს მიხეილ ცინაძე. აღნიშნულ საკითხზე "ფორტუნამ" მარნეულის მუნიციპალიტეტის მერიას მიმართა. კითხვაზე, რა გეგმები აქვთ რაიან და ლორა სმიტების სახელობის სკვერის მშენებლობასთან დაკავშირებით, უწყებაში განმარტეს, რომ საკითხს ამ დრომდე სწავლობენ. "საზოგადოების ინტერესიდან გამომდინარე, მარნეულის მუნიციპალიტეტი აქტიურად სწავლობს აღნიშნულ საკითხს. ამ ეტაპზე მერიაში არ არის წარმოდგენილი რაიმე სახის დასაბუთებული მოთხოვა, პროექტი, ხედვა ან სხვა დოკუმენტაცია, რომელსაც შეისწავლის თვითმმართველობა და რომლის ანალიზის საფუძველზე შესაძლებელი იქნება შესაბამისი დასკვნის გაკეთება სკვერის მოწყობაზე. აქედან გამომდინარე, მერია მოკლებულია შესაძლებლობას, დააკმაყოფილოს მხოლოდ იდეის დონეზე წარმოდგენილი ინიციატივა," - განუცხადა "ფორტუნას" მარნეულის მუნიციპალიტეტის მერის მოვალეობის შემსრულებელმა, ზაურ ტაბატაძემ. რაიან სმიტი საქართველოში 2011 წელს ჩამოვიდა. მეუღლესთან და შვილთან ერთად ის მარნეულში დასახლდა. მანამდე ისინი აშშ-ში, კალიფორნიის შტატში, ქალაქ სან დიეგოში ცხოვრობდნენ. რაიანს და ლორას ორმაგი მოქალაქეობა ჰქონდათ მიღებული. ოჯახი მარნეულში, აღმოსავლური ხელნაკეთი ხალიჩების ბიზნესით იყო დაკავებული და თან აქტიურ საზოგადოებრივ ცხოვრებას ეწეოდა. 2017 წლის აგვისტოდან რაიან სმიტი მარნეულში, საბავშვო მოედნის მოწყობას ცდილობდა. სმიტმა სოციალურ ქსელში კამპანია, სახელად „მარნეულის ბავშვთა სათამაშო მოედანი“ დაიწყო, მიმართა შესაბამის უწყებებს, საკუთარ თავზე იღებდა ყველა ხარჯს, რომელიც მოედნის მოწყობასთან იყო დაკავშირებული. სმიტი ამბობდა, რომ ბავშვებს მარნეულში, უსაფრთხო სათამაშო მოედანი სჭირდებოდათ და ამისთვის იბრძოლებდა. რაიან სმიტს პარკისთვის სახელიც შერჩეული ჰქონდა – „მოუშვი ბავშვები ჩემთან“ კამპანიას დადებითი გამოხმაურება მოჰყვა მარნეულის მოსახლეობისგან, თუმცა მერია, რომელსაც ტერიტორიის გამოყოფა და დამტკიცება ევალებოდა, მაშინ დუმდა. თითქმის ერთწლიანი კამპანიის შემდეგ, მოგვიანებით, მერიამ დუმილი დაარღვია და რუსთაველის ქუჩაზე საბავშვო მოედნის მოწყობას მხარი არ დაუჭირა. მერიაში განმარტავდნენ, რომ იმ ადგილზე ბევრი ტრანსპორტი მოძრაობს და საშინელი გამონაბოლქვია, რაც ბავშვების ჯანმრთელობისთვის საფრთხის შემცველია. შეგანხსენებთ, რომ სმიტების ოჯახის მკვლელობაში ბრალდებულია მწყემსი, 19 წლის მალხაზ კობაური, რომელიც ბრალს არ აღიარებს. კობაურის ინტერესების დამცველის ინფორმაციით, ბრალდებული ამბობს, რომ მკვლელობა ორი უცხო პირის მიერ არის ჩადენილი და სხვა პირებზეც საუბრობს. შინაგან საქმეთა სამინისტრომ, ხადას ხეობაში მომხდარ მკვლელობაზე თავდაპირველად გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 116-ე მუხლის მე-2 ნაწილით დაიწყო, რაც გაუფრთხილებლობით სიცოცხლის მოსპობას გულისხმობს, თუმცა სამედიცინო ექსპერტიზის პირველადი მონაცემების მიღების შემდეგ, საქმე განზრახ მკვლელობის მუხლით გადაკვალიფიცირდა. „მწყემსის საქმესთან დაკავშირებით ბოლო დასკვნა, რომელიც მიიღო შს სამინისტრომ, კერძოდ ეს არის სასამართლო სამედიცინო ექსპერტიზის დასკვნა, რომელმაც სექსუალური კავშირი დაადასტურა ბრალდებულსა და გარდაცვლილს შორის. რაც შეეხება დამატებით დეტალებს, თავს შევიკავებ მანამ, ვიდრე არ მივიღებთ კომპლექსური ექსპერტიზის დასკვნას, რომელიც უკვე დამატებითი დასკვნების გაკეთების საშუალებას მოგვცემს. გამოძიება გრძელდება, დამატებითი მტკიცებულებების მოპოვების პროცესი მიმდინარეობს ყოველდღიურ რეჟიმში,“ - განაცხადა შს მინისტრის მოადგილემ, ნათია მეზვრიშვილმა. 7 ივლისს დუშეთის მუნიციპალიტეტში, ხადის ხეობაში საქართველოსა და აშშ-ის ორმაგი მოქალაქე ცოლ-ქმარი 1975 და 1976 წელს დაბადებული რაიან სმიტი და მისი მეუღლე ლორა დაღუპული იპოვეს. მოგვიანებით იპოვეს მათი 4 წლის ბავშვის ცხედარიც. აღნიშნულ საქმეზე მალხაზ კობაური დააკავეს. 11 ივლისს მალხაზ კობაურს წინასწარი პატიმრობა შეეფარდა. მოცემულ საქმეზე წინასასამართლო სხდომა 2018 წლის 4 სექტემბერს 14:00 სააათზე მცხეთის რაიონულ სასამართლოში გაიმართება.  

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => "მოუშვი ბავშვები ჩემთან" - სასტიკად დახოცილი სმიტების ოჯახის აუხდენელი ოცნება [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => moushvi-bavshvebi-chemtan-sastikad-dakhocili-smitebis-ojakhis-aukhdeneli-ocneba [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-08-17 11:20:59 [post_modified_gmt] => 2018-08-17 07:20:59 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=271449 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 276428 [post_author] => 8 [post_date] => 2018-08-20 13:11:45 [post_date_gmt] => 2018-08-20 09:11:45 [post_content] => მილანი - ქართველებისთვის უკვე საკმაოდ პოპულარული დანიშნულების ადგილია. ყველამ იცის, რომ ამ ქალაქში ჩასვლისას უნდა ნახოს დუომო... თუმცა ამის გარდა, მილანში უამრავი სანახაობა და თან უამრავი დეტალია, რომელიც უნდა გაითვალისწინოთ. მილანში მოგზაურობა შეგიძლიათ ფორტუნაგიდის მეშვეობით დაგეგმოთ, ამჯერად "ფორტუნა" მიღებულ გამოცდილებას გიზიარებთ და გთავაზობთ რჩევებს იმისთვის, რომ ამ ქალაქში მოგზაურობისას დრო და ფული დაზოგოთ. იმ შემთხვევაში თუ მილანში 1 დღეზე მეტხანს გაჩერდებით, აუცილებლად დაგჭირდებათ ტრანსპორტით გადაადგილება.   იმგზავრეთ მიწის ზევით ამ ქალაქში მეტროც და ტრამვაიც საკმაოდ განვითარებულია, თუმცა სწრაფად და სასიამოვნო გადაადგილებისთვის, მაინც ტრამვაი აირჩიეთ (თან ქალაქს დაათვალიერებთ და თან გადაადგილდებით) ხოლო ბილეთები არა ყოველი ასვლის წინ, არამედ მთელი დღის შეიძინეთ - ბილეთების გარეშე გადაადგილებისგან კი თავი შეიკავეთ, რადგან კონტროლიორები საკმაოდ მოულოდნელად გამოჩნდებიან ხოლმე, ჯარიმა კი, ბილეთის ფასს რამდენჯერმე აღემატება.   არ დაგავიწყდეთ ბილეთების გატარება ეს რჩევა განსაკუთრებით მაშინ უნდა გაითვალისწინოთ, როცა რეგიონალური ტრანსპორტით მგზავრობთ, რადგან ბილეთები ტრანსპორტში ასვლამდე უნდა გაატაროთ, მატარებელში შესაბამისი ყუთი ბილეთების გასატარებლად აღარ დაგხვდებათ და გაუტარებელი ბილეთებით სწორედ ისევე დაჯარიმდებით, როგორც უბილეთოდ (45 ევრო).   სომეხი ტაქსისტები იმ შემთხვევაში, თუ გამოუვალი სიტუაცია გაქვთ და ტაქსი დაგჭირდათ, მოძებნეთ (ადგილობრივი) სომეხი ტაქსის მძღოლები. მათ შედარებით დაბალი ტარიფები აქვთ. (სხვათა შორის, ეს რჩევა შეგიძლიათ პარიზში მოგზაურობის დროსაც გამოიყენოთ და სომეხი და ქართველი ტაქსისტების მომსახურებით ისარგებლოთ).   დუომოში ვიზიტის დროს, წაიღეთ სიმინდის მარცვლები იმ შემთხვევაში, თუ დუომოსთან მტრედების გარემოცვაში ლამაზი სურათის გადაღება გსურთ, სიმინდის მარცვლები დაგჭირდებათ, რომლებსაც ადგილზე ფერადკანიანებიც ყიდიან, თუმცა საკმაოდ ძვირად (აღსანიშნავია, რომ ფასს წინასწარ არ გითანხმებენ, გადაღების შემდეგ კი 10 ევროს მოგთხოვენ, შემდეგ 5-ს... და საბოლოოდ რამდენიმე ევროს მაინც დაგტყუებენ). [video width="640" height="368" mp4="http://fortuna.ge/wp-content/uploads/2018/08/video-1534510940.mp4"][/video] წინასწარ მოიმარაგეთ ერთი მუჭა სიმინდის მარცვალი და ფოტოს გადაღებას სრულიად უფასოდ შეძლებთ. წინააღმდეგ შემთხვევაში, დუომოს წინ, მტრედების გარემოცვაში, სურათის გადაღება საკმაოდ ძვირი დაგიჯდებათ.   არ მისცეთ საშუალება "შემოგატენონ" უსარგებლო ნივთები არ მისცეთ საშუალება გარემოვაჭრეებს "ძაფსამაჯურები" შეგაბან, თუნდაც იფიცონ რომ უფასოა. ძაფის გაკეთების შემდეგ, მაინც ფულს მოგთხოვენ და თან თუ უარს ეტყვით, საკმაოდ საშიშ სახეს იღებენ. მერე თანხის გადახდა-არ გადახდა იმაზეა დამოკიდებული, ვისი საშიში სახე გაჭრის და რამდენად მტკიცე ხართ. ამ ჭიდაობაში კი, ფულს თუ არა, დროს მაინც დახარჯავთ, რაც მოგზაურობისას, ფულზე ძვირფასია. ასევე მოერიდეთ ქუჩაში "ფოვერბანკების" შეძენას, მათი უმეტესობა ხარვეზიანია.     რეგიონალური და საერთაშორისო ბილეთები ინტერნეტით შეიძინეთ თუ მილანიდან სხვა ქვეყანაში, ქალაქში ან უბრალოდ ქალაქგარეთ გეგმავთ გასვლას, ბილეთები ჯობს წინასწარ, ინტერნეტით შეიძინოთ. ამით დაზოგავთ ფულსაც (წინასწარ ყოველთვის იაფია), დროსაც და თავიდან აიცილებთ მოლარეების ცუდი ინგლისურის გამო დაშვებულ შეცდომებს (განსაკუთრებით ერიდეთ ლამპუნანოს სადგურს, საიდანაც ფლიქსბასის ავტობუსები გადის).    

თამთა უთურგაშვილი

[post_title] => „წაიღეთ სიმინდის მარცვლები და არ შეიბათ ძაფები“ - რჩევები მილანში ფულისა და დროის დასაზოგად [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => waighet-simindis-marcvlebi-da-ar-sheibat-dzafebi-rchevebi-milanshi-fulisa-da-drois-dasazogad [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-08-20 17:52:11 [post_modified_gmt] => 2018-08-20 13:52:11 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=276428 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 544 [max_num_pages] => 182 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => 11264205eaa36bef9ef3800bd4fa8c7f [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები