მმართველი გუნდი ყველას დაწუნებულ კონსტიტუციას დაამტკიცებს

პოპულარული

მმართველი გუნდი ყველას დაწუნებულ კონსტიტუციას დაამტკიცებს

მმართველი გუნდი საკონსტიტუციო ცვლილებებთან დაკავშირებით, 6 სექტემბრის სტრასბურგის მოლაპარაკებაზე უარს ამბობს და არსებულ პროექტს რედაქციული შესწორებებით საშემოდგომო სესიაზე დაამტკიცებს. ამის შემდეგ კი კიდევ უფრო აქტუალური ხდება კითხვა – საკონსტიტუციო პროექტი არსებული ხარვეზების გამოსწორებისთვის, თუ ძალაუფლების კონსოლიდაციისა და შენარჩუნებისთვის.

მმართველი გუნდი აცხადებს, რომ საქართველოს, დამოუკიდებლობის აღდგენის შემდეგ პირველად, ექნება კონსტიტუცია, რომელიც გამორიცხავს ქვეყანაში ყოველგვარი ავტოკრატიის ჩამოყალიბებას, თუმცა სხვაგვარად ფიქრობენ ოპოზიციაში, ხარვეზებსა და საფრთხეებს ხედავენ საექსპერტო წრეებში.

 

საექსპერტო წრეების მოსაზრებები

პოლიტოლოგი ვახტანგ ძაბირაძე მიიჩნევს, რომ არსებული გამოცდილების გათვალისწინებით, შესაძლოა, პარლამენტმა მესამე მოსმენით, რომელიც ორი მოსმენით მიღებული პროექტისგან მნიშვნელოვნად განსხვავებული კონსტიტუცია მიიღოს.

კონსტიტუციის საბოლოო რედაქციას, ალბათ, მაშინ ვნახავთ, როცა მესამე მოსმენით მიიღებს პარლამენტი. ერთი იყო კომისიაზე რაც იყო, მეორე ვერსია იყო, რაც საყოველთაოდ განიხილეს, მესამე ვარიანტია პროექტი, რომელიც ორი მოსმენით მიიღეს და მესამე მოსმენით რას მიიღებენ, კაცმა არ იცის,“ – აცხადებს ძაბირაძე.

ძაბირაძე „ფორტუნასთან“ აცხადებს, რომ ხელისუფლებას არათანაბარი პოლიტიკური გარემოს შექმნა სურს და ამის გამო პროცესების ქუჩაში გადატანის საფრთხესაც ხედავს.

„კონსტიტუცია არც საფრთხეების შემცველია და არც ამცილებელი, კონსტიტუცია მაშინ  მუშაობს ქვეყანაში, როცა ქვეყნის ინტერესებსაა მორგებული და არა ხელისუფლების. სამწუხაროდ, ჩვენს რეალობაში, არა მარტო დღეს, გუშინაც, გუშინწინაც, 1995 წელსაც, როცა კონსტიტუცია იქნა მიღებული, მნიშვნელოვანი მუხლები, რაც ძალაუფლების გადანაწილებას, არჩევითობას ეხებოდა, ხელისუფლების ინტერესებს იყო მორგებული, ამას ყველა ხელისუფლება ცდილობდა და ესაა პრობლემა. მიუხედავად იმისა, რომ არსებობს გამოცდილება, რომლის მიხედვით, კონსტიტუცია არაა საკმარისი ძალაუფლების შესანარჩუნებლად.  ყველა ხელისუფლება იგივეს ცდილობს და გამონაკლისი არც „ქართული ოცნება“ აღმოჩნდა.  საფრთხის შემცველია განცხადება, სადაც აღნიშნული იყო რომ არ აქვთ სურვილი, ესაუბრონ ოპოზიციას, რადგან იკვეთება, რომ მათ არ სურთ თანაბარი პოლიტიკური გარემოს შექმნა, ეს ნიშნავს, რომ ძალაუფლების შენარჩუნება სურთ, რის ფასადაც უნდა დაუჯდეთ ეს. ძალაუფლების შენარჩუნება კი უნდათ, კონსტიტუციით გაამართლონ, მაგრამ, როცა პროცესები ქუჩაში გადადის, კონსტიტუცია, როგორც წესი, იქ არ მუშაობს, საფრთხისშემცველი ისაა, რომ ოპოზიციას და ოპოზიციურ აზრს ისევ ქუჩაში მიერეკება ხელისუფლება,“ – აცხადებს ძაბირაძე.

კონსენსუსის მიუღწევლობა მოულოდნელი არ ყოფილა ექსპერტ კოტე ჩოკორაისთვის.  ის „ვენეციის კომისიის“ პრეზიდენტის განცხადებასაც ეხმიანება და აღნიშნავს, რომ თომას მარკეტმა კონსენსუსის მიღწევაში ხელისუფლებას საკუთარ როლზე კიდევ ერთხელ მიანიშნა.

„მოსალოდნელი იყო ეს შედეგი თავიდანვე, როცა კონსენსუსზე დაიწყო საუბარი. ცხადი იყო მაშინაც, როცა ხელისუფლებამ ორი მოსმენით მიიღო პროექტი და ამის შემდგომ, ალბათ, საერთაშორისო საზოგადოებისთვის და „ვენეციის კომისიისთვის“ თვალის ასახვევად დაიწყო საუბარი ე.წ. კონსენსუსზე. ოპოზიციის მხრიდან იყო შეთავაზებული წერილობით საკუთარი პოზიციები და ამის მერე იყო, ჩემი აზრით, ალბათ, გაუმართლებელი პასუხი ხელისუფლებისა, რომ ისინი ყველაფერში ადანაშაულებენ ოპოზიციას, რომ ვერ შედგა კონსენსუსი, რომელსაც ადასტურებს „ვენეციის კომისიის“ განცხადება, რომელიც ვნახე, რომ არასდროს ერთი მხარე არ არის დამნაშავე (რედ: ვენეციის კომისიის მდივნის განცხადებით, საკონსტიტუციო ცვლილებებთან დაკავშირებით არ ჰგონია, რომ მხოლოდ ერთი მხარე უნდა გამოვიყვანოთ დამნაშავედ). ცოტა დიპლომატიური განცხადებაა და, ალბათ, მასში ყველა იგულისხმებოდა. თუმცა, მთავარი აქცენტი, ალბათ, ხელისუფლებაზე მოდიოდა იმიტომ, რომ მას აქვს პროცესის წაყვანის შესაძლებლობა და მასზეა დამოკიდებული, საბოლოო ჯამში კონსენსუსი შედგება თუ არა. რეალობამ აჩვენა, რომ სინამდვილეში არანაირი კონსენსუსის მიღწევის სურვილი არ ჰქონია,“ – აღნიშნავს კოტე ჩოკორაია.

ხარვეზები და შესაძლო საფრთხეები კონსტიტუციაში

ექსპერტი კოტე ჩოკორაია აცხადებს, რომ საკონსტიტუციო ცვლილებებში რამდენიმე მნიშვნელოვანი ხარვეზია, რომელიც, პირველ რიგში, დაუბალანსებელ სისტემას ეხება.

„კერძოდ იქ, სადაც არ არსებობს ორპალატიანი პარლამენტი და რთული ტერიტორიული მოწყობის მოდელი, არ შეიძლება, პრეზიდენტი აირჩეს არაპირდაპირი წესით. მეორე და მთავარი, – ეს არის არსებული საარჩევნო სისტემა, რომელიც აბსოლუტურად მიუღებელია. აქ რიგი საკითხებია, ეს იქნება მანდატების განაწილების პრინციპი, მთავრობის პასუხისმგებლობასთან დაკავშირებული დეტალები. ამაზე მუდმივად იარსებებს განსხვავებული აზრები. ვიღაც თვლის, რომ საპარლამენტო მმართველობაა უკეთესი, ვიღაც შერეულ მმართველობას ემხრობა, მთავარი პრობლემა სწორედ ესაა, რომ იქ, სადაც არსებობს განსხვავებული აზრი, არ შეიძლება, მხოლოდ ერთი პარტიის ნება-სურვილით ხდებოდეს გადაწყვეტილებების მიღება,“ – აცხადებს ჩოკორაია.

ამასთან, ექსპერტი მიუთითებს, რომ კონსტიტუციის მხოლოდ ერთი პოლიტიკური ძალის მიერ მიღება სწორედ კონსტიტუციურ პრინციპებს ეწინააღმდეგება.

„როცა ერთი პარტია იღებს გადაწყვეტილებას, ეს არ არის კონსტიტუციური. უმრავლესობა მიიღებს და ძალაში შევა, გასაგებია, მაგრამ ეს, მთელი საკონსტიტუციო პროცესი, კონსენსუსის არარსებობა ფუნდამენტურ წინააღმდეგობაშია კონსტიტუციურ პრინციპებთან,  ეს მთავარი პრობლემაა ამ პროექტის.

„ეს, რა თქმა უნდა, იმოქმედებს ქვეყნის საერთაშორისო იმიჯზეც და ეს გამოჩნდა ვენეციის კომისიის განცხადებაშიც. ჩვენი იმიჯისთვის ეს დამაზარალებელია. ეს ემართებათ ხოლმე ხელისუფლებებს საქართველოში. ამ პროცესს შევადარებდი სტრასბურგში, ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასმართლოში მოსამართლეთა შერჩევის კონკურსს, სადაც ძალიან მძიმე მარცხი განიცადეს და სამწუხარო და სასაცილო შედეგი მივიღეთ,“ – აცხადებს ჩოკორაია.

ექსპერტი არცთუ ისე ძლიერი ოპოზიციის გათვალისწინებით, ქვეყნის შიგნით რაიმე რყევებს არ ელოდება.

„რაც შეეხება ქვეყნის შიგნით რყევებს, რეალობა ასეთია, რომ ამის შანსი ნაკლებია, ოპოზიციური სპექტრი ძალიან ძლიერი არ არის, საზოგადოების მაღალი მხარდაჭერა არ აქვს, ამიტომაც იდგმება ეს ნაბიჯები ხელისუფლების მხრიდან, რომ იყოს ამის რისკები, რომ მაგალითად, არჩევნების შედეგებზე გარკვეული ზეგავლენა მოახდინოს ამან, ალბათ, ასეთ თამამ გადაწყვეტილებას ხელისუფლება არ მიიღებდა. ასეთი გადაწყვეტილებები ყოველთვის მიიღება მაშინ, როცა ასეთი ტიპის კონცენტრირებული ძალაუფლება არსებობს.

„რაც შეეხება არჩევნებზე გავლენას, 2020 წლის არჩევნებზე იქონიებს შემდეგ ზეგავლენას, რომ პარლამენტში ძალაუფლება ექნება იმ პოლიტიკურ ჯგუფს, რომელსაც არ ექნება მოსახლეობის უმრავლესობის მხარდაჭერა, მოსახლეობის გარკვეული ნაწილით, უმცირესობის მხარდაჭერით ხელისუფლება შეძლებს ძალაუფლების შენარჩუნებას, რაც პირდაპირ წინააღმდეგობაში მოდის დემოკრატიულ პრინციპებთან, რასაც ხალხის მმართველობა ჰქვია. ეს მანიპულირებადი სისტემა 30-35%-ით მხარდაჭერილ პარტიას აძლევს შესაძლებლობას, უმრავლესობა ჰქონდეს,“ – აცხადებს ჩოკორაია.

პოლიტოლოგი ვახტანგ ძაბირაძე კი „ფორტუნასთან“ მიუთითებს, რომ კონსტიტუციის პროექტის არათუ რამდენიმე მუხლი, არამედ მთლიანად პროექტი გამოსაცვლელია.

„კონსტიტუციის (პროექტის) ძირითადი მუხლები არ არის შესაბამისობაში და არ ესადაგება პოლიტიკურ სტრატეგიებს. კონკრეტულად აქ იკვეთება სამი მნიშვნელოვანი რამ: პირველი, რასაც ოპოზიცია ფიქრობს, რომ არჩევნები ჩატარდეს პროპორციული წესით, შენარჩუნებული იყოს საარჩევნო ბლოკები, დაიწიოს ბარიერმა, პრეზიდენტის არჩევნები ჩატარდეს პირდაპირი წესით, ეს ის თემებია, რომელზეც არის აზრთა სხვადასხვაობა. მე თუ მკითხავთ, ეს არის მხოლოდ ერთი ნაწილი, კონსტიტუცია ისევ თავიდან იქნება მისაღები, თუ მოვა ხელისუფლება, რომელიც ქვეყნის აშენებაზე იფიქრებს და არა ძალაუფლების შენარჩუნებაზე.

„საარჩევნო კოდექსი არის ის, რაზეც დღეს არის კამათი, თუმცა, მე თუ მკითხავთ, მუხლები კი არა, მთლიანად არსი არის შესაცვლელი.  მთლიანად კონსტიტუციას ვგულისხმობ. კონსტიტუცია ერთიანი ორგანიზმია და თავიდან ბოლომდე უნდა იყოს გამართული. არის საკითხები, იგივე, როგორ უნდა მოხდეს ქვეყანაში ბიუროკრატიის ჩამოყალიბება, სასამართლო სისტემა, მთლიანად გადასახედია. ეს არაა კონსტიტუცია, რომლითაც ქვეყანა ეწყობა, რომელიც დემოკრატიული სახელმწიფოს ჩამოყალიბების საფუძველი იქნება. ეს ძალიან მოკლე ხანში ცხადი გახდება.

„კონსტიტუცია ჰქონდა საბჭოთა კავშირსაც.  რას დაარქმევ, იმას არა აქვს მნიშვნელობა, მასში რა არის, იმას აქვს მნიშვნელობა. ამიტომ, როცა „ვენეციის კომისია“ ლაპარაკობს, ის მართლა კონსტიტუციას გულისხმობს, რომელიც დემოკრატიული სახელმწიფოს ჩამოყალიბების საფუძველი იქნება,“ – აცხადებს ძაბირაძე.

 

რას ფიქრობენ ოპოზიციაში

საკონსტიტუციო პროცესის დაწყებიდან დღემდე ოპოზიცია ხელისუფლების ნებას კონსენსუსის მიღწევისთვის ნაკლებად ხედავს. ფორტუნასთან „რესპუბლიკური პარტიის“ წარმომადგენელი, დავით ზურაბიშვილი, აცხადებს, რომ საკონსტიტუციო პროცესი ხელისუფლებამ სწორედ ძალაუფლების შენარჩუნების მიზნით წამოიწყო.

„თავის დროზე, როცა ეს პროცესი დაიწყო, „რესპუბლიკურმა პარტიამ“ ვთქვით და მგონი, ყველასთვის ცხადი იყო, რომ ეს კეთდებოდა იმისთვის, რომ ხელისუფლებას კონსტიტუცია თავის თავზე მოერგო. არავის ჰქონია იმის ილუზია, ეს კეთდება იმიტომ, რომ მართლა სერიოზული ხარვეზებია და ეს არის გასასწორებელი, მიზანი იყო ერთი, დიადი, ნათელი, რომ  ხელისუფლებას შეექმნა ლეგიტიმური ბერკეტები კონსტიტუციის თავის თავზე მორგების სახით. ეს პირველი ხელისუფლება არ არის, ვინც ამას აკეთებს, ეს ჩვენი სახელოვანი ტრადიციაა – კონსტიტუციის საკუთარ თავზე მორგება.

„საერთაშორისო იმიჯზე ეს რომ ცუდად იმოქმედებს, რათ უნდა ბევრი ლაპარაკი. კარგად ჩანს, რომ აბსოლუტური იგნორირება მოხდა საერთაშორისო და ქართული საზოგადოების ქვეყნის შიგნით. ეს არის ძალიან ცუდი ტონი, რაც შეიძლება ძალიან მძიმედ მოუბრუნდეს ხელისუფლებას,“ – აცხადებს დავით ზურაბიშვილი.

მსგავსი მოსაზრება აქვთ „ნაციონალურ მოძრაობაშიც“.  როგორც თინათინ ბოკუჩავა „ფორტუნასთან“ აცხადებს, ხელისუფლება ოპოზიციასთან დიალოგს და საკონსტიტუციო პროექტში რეალურად რაიმეს შეცვლას არასდროს გეგმავდა.

„დიდი ხანია, ისინი სხვადასხვა რამეს ამბობენ. როგორც ჩანს, ვერ იყვნენ ბოლომდე შეჯერებული, თუ რა ფორმით გაემართლებინათ თავიანთი არასწორი საქციელი, მაგრამ ახლა ნათლად გამოჩნდა, რომ მათ საერთოდ იგნორირება გაუკეთეს საერთაშორისო აზრს, ქვეყნის საერთაშორისო იმიჯს.  ამავდროულად, ქვეყნის შიგნით პოლიტიკურ ძალებს და კონსენსუსის მნიშვნელობას. ეს კიდევ ერთხელ აჩვენებს, რომ ამ ხელისუფლებისთვის ერთადერთი მნიშვნელოვანი აქტორი ბიძინა ივანიშვილია. “ვენეციის კომისია”, საერთაშორისო ორგანიზაციები მათთვის მეორე და მეათე ხარისხოვანია, ასევეა ნებისმიერი პოლიტიკური ოპონენტის აზრი და რაც ყველაზე მნიშვნელოვანია, საქართველოს მოსახლეობის აზრი.

“ისინი ცდილობენ, რომ ჩვენ გადმოგვაბრალონ ყველაფერი და ეს “ქართული ოცნებისთვის” ძალიან მიღებული პრაქტიკაა, რომ ლარის კურსით დაწყებულს და მგონი, უამინდობით დამთავრებულს,  ყველაფერს „ნაციონალური მოძრაობას“ აბრალებენ. ფაქტი სახეზეა, რომ ოპოზიციის უდიდესმა ნაწილმა ერთობლივი წერილით მივმართეთ რამდენჯერმე ხელისუფლებას და, როცა მათ დაინახეს, რომ ვერ შეგვითრიეს თავიანთ ტყუილებში და თამაშებში, უკვე ღიად მოუწიათ თავიანთი პოზიციის დაფიქსირება, რაც მდგომარეობს იმაში, რომ მათ თავიდანვე აპრიორი არ აინტერესებდათ დიალოგი, ეს იყო თამაში და ილუზია, რომელიც მანამ ითამაშეს, სანამ შეეძლოთ. ახლა ნათელი გახდა ის, რაც თავიდანვე იყო რეალობა –  ხელისუფლებას არ სურდა კონსენსუსი, დიალოგი,“ -აცხადებს თინა ბოკუჩავა.

თინა ბოკუჩავა მიუთითებს, რომ ხელისუფლებამ  „ვენეციის კომისიის“ რეკომენდაციები არ გაითვალისწინა და ამით ვა ბანკზე წავიდა.

„ეს უარყოფითად იმოქმედებს ქვეყნის საერთაშორისო იმიჯზე მაშინ, როცა ქვეყანას აქვს ევრო-ატლანტიკური მისწრაფებები, ჩვენ ყველა საერთაშორისო ორგანიზაციას ძალიან დიდი გულისყურით ვისმენდეთ, ამის ნაცვლად „ქართული ოცნება“ უკვე მეორედ ღიად ატყუებს „ვენეციის კომისიას“, საქართველოს მოსახლეობას, პოლიტიკურ სპექტრს და ყველას, ვინც საკონსტიტუციო პროცესში იყო ჩართული,“ – აცხადებს ბოკუჩავა.

პარლამენტის ფრაქცია ”ევროპული საქართველო – მოძრაობა თავისუფლებისთვის” წევრის, გიორგი ტუღუშის, თქმით, ხელისუფლებას ამ გადაწყვეტილებით ქვეყანა კიდევ უფრო მეტად შეჰყავს ჩიხში.

“ის პრინციპული საკითხები, რასაც ოპოზიცია ითხოვდა, რომ გახსნილიყო და შესაძლებელი ყოფილიყო პრინციპული საკითხების გადახედვა,  რა თქმა უნდა, ეს არ ისურვა უმრავლესობამ. როგორც ჩანს, მათი მიზანი არის ის პროექტი, რომელიც ორი მოსმენით არის მიღებული  და, რომელსაც არავინ არ ეთანხმება, უმრავლესობის გარდა, გაიტანონ და კიდევ უფრო მეტ ჩიხში შეიყვანონ ქვეყანა,“ – აღნიშნა ტუღუშმა.

პარლამენტს კონსტიტუციის მიღების პროცესის დაუყოვნებლივ შეწყვეტისკენ მოუწოდა პრეზიდენტმაც.

ასევე განცხადება გააკეთა „ვენეციის კომისიის“ პრეზიდენტის მხრიდანაც.

„ჩვენ მოკლე ვადაში საქართველოს ხელისუფლებისგან კონსტიტუციის პროექტის მიღებას მოველით და ერთ თვეში ჩვენს მოსაზრებას გამოვთქვამთ ამასთან დაკავშირებით (6-7 ოქტომბერს პლენარული სესიის ფარგლებში). იმედს გამოვთქვამთ, რომ საქართველოს პარლამენტისთვის შესაძლებელი იქნება ცვლილებების შეტანა ამ მოსაზრების თანახმად და ფართო კონსენსუსის მიღწევა კონსტრუქციული დიალოგის მეშვეობით,  – ნათქვამია ჯანი ბუკიკიოს განცხადებაში.

 

 

 

 

თაკო ივანიაძე 

ახალი ამბები /

|

4 სექტემბერი, 2017

|
WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => sakonstitucio-cvlileba
                                    [1] => fortunas-temebi
                                    [2] => dialogi-chavarda
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 159778
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => sakonstitucio-cvlileba
                                    [1] => fortunas-temebi
                                    [2] => dialogi-chavarda
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 159778
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 9401
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => sakonstitucio-cvlileba
                                    [1] => fortunas-temebi
                                    [2] => dialogi-chavarda
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => sakonstitucio-cvlileba
                                    [1] => fortunas-temebi
                                    [2] => dialogi-chavarda
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (159778) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (18841,9401,16375)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 295244
                    [post_author] => 21
                    [post_date] => 2018-10-15 15:00:07
                    [post_date_gmt] => 2018-10-15 11:00:07
                    [post_content] => კვლევის საგანგაშო შედეგები ბრიტანეთში - ბავშვის დასასჯელად ცემის მეთოდის გამოყენება თავის ტვინს აზიანებს, იწვევს მეტყველების პრობლემებს, სმენის, შეხების, მგრძნობელობის დაქვეითებას, ზრდასრულ ასაკში ალკოჰოლსა და ნარკოტიკებზე დამოკიდებულებას და არცთუ იშვიათად - სუიციდს. კვლევა ბრიტანეთის საგანმანათლებლო ფსიქოლოგიის ასოციაციამ მოამზადა, სადაც საუბარია მენტალური ჯანმრთელობის დარღვევის იმ ძირითად მიზეზებზე, რომლის გამომწვევი მიზეზი ბავშვების დასასჯელად მათი ცემაა.

მიუხედავად საგანგაშო შედეგისა, გასულ კვირას ცნობილი გახდა, რომ ამერიკის ჯორჯიას შტატის სკოლებში დასჯის ფორმად კვლავ ფიზიკურ შეხებას, ცემას აბრუნებენ. ახალმა ამბავმა განსაკუთრებული მღელვარება გამოიწვია, რადგან არავინ ელოდა, რომ ბრიტანული ასოციაციის მიერ მომზადებული გახმაურებული კვლევის შემდეგ, სკოლებში ფიზიკური დასჯის ამ მეთოდს ისევ შემოიღებდნენ.

„მსოფლიოს მასშტაბით, არსებობს 60 ქვეყანა, სადაც ბავშვებს სახლში კვლავ ცემით სჯიან. ამ ქვეყნებს შორისაა: ბრაზილია, კენია, ახალი ზელანდია და შვედეთი. ეს უკანასკნელი ერთ-ერთი ის პირველი ქვეყანა იყო, რომელმაც ცემის პრაქტიკა 1979 წლიდან აკრძალა. ამასობაში უელსი და შოტლანდია მსგავსი დისციპლინის შეზღუდვის ან საერთოდ აკრძალვის დანერგვის პროცესშია,“ - წერია iflscience-ის სტატიაში.



ამერიკის 28 შტატი სკოლებში ბავშვის ფიზიკურ დასჯას ცემის სახით კრძალავს, 7 შტატი - არა. რჩება კიდევ 15 შტატი, სადაც აშკარად ნებადართულია ფიზიკური სასჯელი და ამ შტატების სიაშია ტეხასი, ფლორიდა და ჩრდილოეთ კაროლინა.

2017 წელს ჩატარებული გამოკითხვის მიხედვით, სკოლებში ბავშვების ცემას მხარს აშშ-ის ზრდასრული მოსახლეობის მეოთხედი, 26% უჭერს, თუმცა 65%-ზე მეტი ზოგადად, ბავშვის დისციპლინური დასჯის მომხრეა იმ თვალსაზრისით, რომ მოზარდების დასჯის ეს მეთოდი მხოლოდ სახლში უნდა იყოს გამოყენებული.

დიდი ბრიტანეთის საგანმანათლებლო ფსიქოლოგიის ასოციაციის ექსპერტები ფიქრობენ, რომ რეგულარულად ბავშვის ფიზიკური დასჯა არა მხოლოდ არაეფექტურია (არსებობს რამდენიმე სანდო კვლევა, რომელიც აჩვენებს, რომ ბავშვის ცემა სამომავლოდ მის ცუდ ქცევას აუცილებლად განაპირობებს), არამედ ასეთ ქცევას შეუძლია, მოზარდის ჯანმრთელობა სასტიკად დააზიანოს.

„ეჭვგარეშეა, რომ გამოჩნდება ისეთი გუნდიც, რომელიც იფიქრებს, რომ მის შვილს მსგავსი პრობლემები არ შეექმნება, თუმცა მეცნიერული კვლევით, ეს საფრთხე აბსოლუტურად ყველა მოზარდს ემუქრება,“ - ამბობენ კვლევის ავტორები.

ერთ-ერთი უახლესი და ყველაზე დიდი, 75 გვერდიანი კვლევა, რომელიც ბოლო 50 წლის განმავლობაში მომხდარი მსგავსი შემთხვევების შესწავლა-განხილვას ეხება, წერს, რომ არსებობს 160 000-ზე მეტი ბავშვი, რომელიც წლების განმავლობაში მსგავსი დისციპლინური სასჯელით - ცემით ისჯებოდა. ასეთი ბავშვების უმრავლესობას ბავშვობაშივე გამოუვლინდა სუსტი მენტალური ჯანმრთელობა, ხოლო ზრდასრულობის პერიოდში მათ ანტისოციალური ქცევითი აშლილობის უმაღლესი მაჩვენებელი დაუფიქსირდათ.

თუმცა, ამავე კვლევის გარკვეული მიგნებები მეცნიერებისთვის დღემდე საკამათო თემად იქცა. პედიატრიის ამერიკულ კოლეჯში აცხადებენ, რომ ამ კვლევის ანალიზი „სამწუხაროდ არაადექვატურია“ და მკვლევარებს აკრიტიკებენ ძალიან ბევრი კორელაციური მონაცემის გაუთვალისწინებლობის და კვლევის სასარგებლო დასკვნების იგნორირების გამო, სადაც საუბარია ფიზიკური დასჯის სათანადო საბაბზე და ხაზს უსვამენ იმ ფაქტს, რომ „მსგავსი დისციპლინური დასჯა ტრადიციული და გამართლებულია“.

მიუხედავად გამოთქმული მოსაზრებისა, მედიკოსები განმარტავენ, რომ ახალგაზრდა ტვინი საკმაოდ მოქნილია და მის ფორმირებას სწორედ ის ფაქტორი განსაზღვრავს, რამდენად ხშირად დაისჯებიან ბავშვები ცემის მეთოდით.

 

ძალადობა გავლილ ბავშვებს განვითარების შეფერხებები აქვთ!

  „გლობალური ჯანმრთელობის“ ანალიტიკოსები ირწმუნებიან, რომ წლის დასაწყისში 74 წყვილი საკუთარ შვილებთან ერთად დაუკავშირდა სამედიცინო კომპანიებს და მედიკოსებს შვილების განვითარების შეფერხებებზე აცნობეს. მშობლები აცხადებდნენ, რომ დასჯის მეთოდად ბავშვის ცემას ირჩევდნენ. ყველაზე ხშირი მიმართვიანობა იყო ბავშვებში მეტყველების პრობლემებით - რიგ შემთხვევებში მოზარდებს საუბარი ძალიან უჭირდათ. 2009 წელს ჩატარებული კვლევით ირკვევა, რომ მსგავსი ტიპის ძალადობით მოზარდებს მნიშვნელოვნად უჭირდათ მუქი ფერის ნივთების ერთმანეთისგან გარჩევა და მათი დასახელება. ბავშვებს დაზიანებული ჰქონდათ თავის ტვინში არსებული ქსოვილი, რომელიც პასუხისმგებელია სენსორული ინფორმაციის აღქმაზე, უჭირდათ მოსმენა, საუბარი, ემოციების და ქცევის კონტროლი. მედიკოსების თქმით, ძალადობაგამოვლილი ბავშვების ტვინის ფუნქციასთან ერთად, იცვლება მისი ფორმაც - მოზრდილობისას ასეთ ადამიანებს აღენიშნებათ შუბლის მარჯვენა მხარეს ამობურცვები და ტვინის მარცხენა ჰემისფეროს შეფერხებული მუშაობა. რაც შეეხება ყველაზე ხშირად გამოვლენილ სუსტი მენტალური ჯანმრთელობის პრობლემებს, კვლევის მიხედვით, დადგინდა, რომ 7-დან 2 ქეისში ასეთი შემთხვევები სწორედ ბავშვობაში დასასჯელად ცემის მეთოდის გამოყენებას უკავშირდება. მედიკოსები განმარტავენ, რომ მენტალური ჯანმრთელობის დარღვევის ყველაზე ხშირი სიმპტომებია ძლიერი დეპრესია, ბრაზი და პარანოია. კვლევის პროცესში გამოკითხული რესპონდენტების 6% ამბობს, რომ მათ ბავშვობაში მშობლები ცემდნენ, არც ისე იშვიათად თავის არეში და ხანდახან მშობლები მათ „კედელზეც ანარცხებდნენ“. „ასეთი ბავშვები მოზრდილობის ასაკში ხშირად ხდებიან ალკოჰოლზე დამოკიდებული, უვითარდებათ მწვავე დეპრესია და პანიკური შემოტევები, განსაკუთრებით ხშირია ნარკოტიკების მოხმარების, თვითმკვლელობის მცდელობის და თვითმკვლელობის შემთხვევები,“ - განმარტავენ მედიკოსები. კვლევა ცხადყოფს, რომ ძალადობაგამოვლილი ბავშვები ზრდასრულ ასაკში თავადაც ხშირად ძალადობენ პარტნიორებსა და საკუთარ შვილებზე. კვლევის მონაწილეები ამბობენ, რომ მსგავსი შემთხვევების შემდეგ, მუდმივად უჩნდებათ სინანულის გრძნობა და სურთ, სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულონ. კვლევაში წერია, რომ ძალადობა იწვევს ძალადობას, მოძალადე მშობელი ბავშვობაში თავადაც ძალადობის მსხვერპლი იყო და სავარაუდოდ, მისი შვილიც საკუთარ შთამომავლობას უკვე კარგად ნაცნობი, „ტრადიციული“ მეთოდით დასჯის.

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => დაზიანებული ტვინი, სუიციდი... - სპეციალისტები ბავშვის დასჯის სასტიკი მეთოდების საგანგაშო შედეგებზე [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => dazianebuli-tvini-suicidi-specialistebi-bavshvis-dasjis-sastiki-metodebis-sagangasho-shedegebze [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-15 15:07:50 [post_modified_gmt] => 2018-10-15 11:07:50 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=295244 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 294713 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-10-15 10:58:14 [post_date_gmt] => 2018-10-15 06:58:14 [post_content] => ოჯახურ დანაშაულებსა და სამართალდამცავი უწყებებისადმი ქალთა მიმართვიანობა წლიდან წლამდე იზრდება - 2017 წელს სამართალდამცავ ორგანოს ოთხი ათასმა ქალმა მიმართა, 2018 წლის ცხრა თვის მონაცემებით, უკვე ხუთი ათასზე მეტი შემაკავებელი ორდერია გაცემული. გაზრდილია მიმართვიანობა დისკრიმინაციული ნიშნით ჩადენილ დანაშაულებზეც - ინფორმაციას შინაგან საქმეთა სამინისტროს ადამიანის უფლებათა დეპარტამენტი ავრცელებს. საქართველოში ყოველი 7 ქალიდან ერთი ოჯახში ძალადობის მსხვერპლია, ამის შესახებ გაეროს ქალთა ორგანიზაციის, სტატისტიკის ეროვნული სააგენტოსა და ევროკავშირის წელს ჩატარებული ერთობლივი კვლევა იუწყება. პრობლემის აღმოსაფხვრელად კი, შინაგან საქმეთა სამინისტრო კონკრეტულ ქმედით ნაბიჯებს დგამს. კერძოდ, სექტემბერში შსს-ს სისტემაში რისკის შეფასების ინსტრუმენტი დაინერგა. სპეციალისტები სწორედ ამ ფაქტს უკავშირებენ ყველაზე მეტი შემაკავებელი ორდერის გაცემას, რაც, უწყების განმარტებით, იმას ნიშნავს, რომ რისკის შეფასების ინსტრუმენტი ძალიან ეფექტიანად მუშაობს. არასამთავრობო ორგანიზაცია „პარტნიორობა ადამიანის უფლებებისთვის“ იურისტი, ანა თავხელიძე ქალების მხრიდან სამართალდამცავი უწყებების მიმართ მიმართვიანობის გაზრდას რამდენიმე, კომპლექსურ საკითხს უკავშირებს. ერთ-ერთი მიზეზი, თავხელიძის შეფასებით, საზოგადოებაში ცნობიერების გაზრდაა. „ადამიანებს ინფორმაცია აქვთ საკანონმდებლო რეგულაციების შესახებ, რომ ერთის მხრივ, მაგალითად, სიტყვიერი შეურაცხყოფა არის ფსიქოლოგიური ძალადობა და მეორეს მხრივ, ამაზე რეაგირება სახელმწიფოს ვალდებულებაა. იციან ის, რომ დამატებითი სერვისები არსებობს; ასევე, ისიც, რომ ადამიანებმა შეიძლება სტატუსი შეიძინონ და მოძალადისგან შორს, თუნდაც თავშესაფარში გადავიდნენ,“ - განუცხადა „ფორტუნას“ ანა თავხელიძემ. იურისტის თქმით, მრავალ მიზეზს შორის არის კიდევ ერთი, მნიშვნელოვანი ფაქტორი - როდესაც საზოგადოება ხედავს, რომ სახელმწიფო რიგ შემთხვევებს რეაგირების გარეშე არ ტოვებს და საჯარო განხილვის საგანია ოჯახში ძალადობის შემთხვევები, მოძალადეების დაკავება, მათზე პასუხისმგებლობის დაკისრება, იურისტის აზრით, ეს ფაქტორები პოზიტიურად აისახება სახელმწიფო სტრუქტურების მიმართ დამოკიდებულებაზეც და საზოგადობის მხრიდან სამართალდამცავი ორგანოების მიმართ ნდობის ჩამოყალიბებაზეც ახდენს გავლენას. „პოლიციის ეფექტური რეაგირება განმაპირობებელია სწორედ საზოგადოების ნდობაზე. შემიძლია, ვთქვა, რომ შსს-ს მხრიდან ოჯახში ძალადობის და ქალთა მიმართ ძალადობის საკითხებზე ნამდვილად გაიზარდა ეფექტური რეაგირების მაჩვენებელი, თუმცა ამ კუთხით რიგი გამოწვევები მაინც რჩება,“ - აცხადებს თავხელიძე. შემაკავებელი ორდერი 1 თვემდე, ხოლო დამცავი - 6 თვემდე ვადით გამოიცემა. მისი მოქმედების ვადის გაგრძელება, სასამართლოს გადაწყვეტილებით, შესაძლებელია ორდერის მოქმედების პერიოდში და დამატებით არა უმეტეს 3 თვით, თუ არსებობს საფრთხე მსხვერპლის ან ოჯახის სხვა წევრის მიმართ. დამცავი ორდერის გამოცემის შესახებ გადაწყვეტილებას იღებს სასამართლო, ხოლო შემაკავებელ ორდერს გასცემს პოლიციის უფლებამოსილი თანამშრომელი. „2017 წელს შემაკავებელი ორდერის პირობები დაარღვია მხოლოდ 7%-მა, ხოლო 2018 წლის 6 თვეში ეს მაჩვენებელი კიდევ უფრო შემცირდა და ორდერის პირობები დაარღვია მხოლოდ 6%-მა. ამასთან, მიუხედავად იმისა, რომ შემაკავებელი ორდერების დარღვევა ძირითადად, გამოხატული იყო ე.წ. „მიახლოვების აკრძალვის” დარღვევაში და არა დანაშაულის ჩადენაში, ორდერის დარღვევის თითოეულ შემთხვევაზე შინაგან საქმეთა სამინისტროს რეაგირება იყო მყისიერი - 2018 წლის 6 თვეში ორდერის დარღვევისთვის ადმინისტრაციული პასუხისმგებლობა დაეკისრა 185 პირს, ხოლო სისხლის სამართლებრივი პასუხისმგებლობა 24 პირს,“ - აღნიშნავენ შსს-ში. შემაკავებელი ორდერების გაცემის რაოდენობის გაზრდაზე, იურისტი ანა თავხელიძე „ფორტუნასთან“ ამბობს, რომ საზოგადოებაზე დადებითად აისახება. კერძოდ, იურისტის თქმით, მსგავსი რამ ხალხს სურვილს უჩენს, რომ საჭიროების შემთხვევაში, პოლიციას თავადაც მიმართონ. „სახელმწიფოს მკაცრი პოლიტიკა ოჯახში ძალადობის წინააღმდეგ და მედიის როლი მსგავსი საკითხების გაშუქებისას ძალიან მნიშვნელოვანია, ასევე, როცა ხედავს მოძალადე, რომ დარღვევის შემთხვევაში მისი სამართლებრივი პასუხისმგებლობის საკითხი დგება, ფაქტს მკაცრი რეაგირება მოჰყვება, ეს ყველაფერი პრევენციული ხასიათის მატარებელია, ზოგადად, ყველასთვის და არა ერთი კონკრეტული მოძალადისთვის. შესაბამისად, სახელმწიფოს მკაცრი რეაგირება აისახება შემაკავებელი ორდერის დარღვევის მაჩვენებელზე,“ - განმარტავს ანა თავხელიძე. ახლა ქვეყანაში ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი გამოწვევა ელექტრონული სამაჯურების დანერგვაა, რომლით უზრუნველყოფაც სწორედ შინაგან საქმეთა სამინისტროს აკისრია. უწყებაში გამარტავენ, რომ ამ სიახლის ამოქმედებას, სავარაუდოდ, წლის ბოლოსთვის უნდა ველოდოთ. საგულისხმოა ისიც, რომ ოჯახში ძალადობაში 2018 წელს 16 პოლიციელი ამხილეს, ოჯახში და ქალთა მიმართ ძალადობის ფაქტებზე არასათანადო რეაგირების გამო, დისციპლინური სახდელი დაეკისრა რვა პოლიციელს, რომელთა მიმართ გამოძიების პარალელურად გამოყენებულ იქნა დისციპლინური სახდელი, მათ შორის, სამსახურიდან დათხოვნა. ინფორმაციას შსს-ს ადამიანის უფლებათა დეპარტამენტის ანგარიშში ვკითხულობთ. ანგარიშის მიხედვით, 2017 წელს გამოძიება დაიწყო 2828 საქმეზე, ხოლო 2018 წლის 9 თვეში - 4 339 საქმეზე. გასულ წელს სისხლის სამართლებრივი დევნა დაიწყო 1986 პირის მიმართ, ხოლო 2018 წლის 9 თვეში - 3000-მდე პირის მიმართ. შარშან გამოიცა 4370, წელს კი - 5472 შემაკავებელი ორდერი; ამასთან, შემცირდა შემაკავებელი ორდერის დარღვევის შემთხვევები. 2017 წელს შემაკავებელი ორდერების დარღვევის მაჩვენებელი იყო - 9%, 2018 წლის 9 თვეში - 6%, ხოლო 2018 წლის სექტემბერში (რისკის შეფასების ინსტრუმენტის ამოქმედების შემდეგ) - 4%. „გაიზარდა გამოძიების მიმდინარეობისას დისკრიმინაციული ნიშნისა და სიძულვილის მოტივის იდენტიფიცირების შემთხვევათა რაოდენობაც. 2017 წელს სიძულვილით მოტივირებული დანაშაულის ბრალდებით სისხლისსამართლებრივი დევნა დაიწყო 44 პირის მიმართ, 2018 წლის ცხრა თვეში კი სიძულვილის მოტივი გამოკვეთილ იქნა 100-მდე სისხლის სამართლის საქმეში; გაუმჯობესდა ტრეფიკინგთან ბრძოლის მაჩვენებელი, რაც გამოწვეულია შესაბამის უწყებებთან თანამშრომლობის გააქტიურებით; დაიწყო და მიმდინარეობს პოლიციის დანაყოფებსა და დროებითი მოთავსების იზოლატორში არასრულწლოვანთა ინტერესებზე მორგებული გარემოს მოწყობა,“ - აღნიშნულია ადამიანის უფლებათა დაცვის დეპარტამენტის ანგარიშში. შინაგან საქმეთა სამინისტროს ადამიანის უფლებათა დაცვის დეპარტამენტმა სხვადასხვა სახელმწიფო უწყების, არასამთავრობო და საერთაშორისო ორგანიზაციების წარმომადგენლებს დეპარტამენტის მუშაობის ცხრა თვის ანგარიში წარუდგინა. ანგარიშის მიხედვით, 2018 წლის პირველი სექტემბრიდან ამოქმედდა ძალადობის რისკის შეფასების ინსტრუმენტი და შემაკავებელი ორდერის მონიტორინგის მექანიზმი, რაც განმეორებითი ძალადობის ადრეულ ეტაპზე პრევენციის შესაძლებლობას იძლევა. ამასთან, ოჯახში და ქალთა მიმართ ძალადობის, აგრეთვე, დისკრიმინაციული დანაშაულის საკითხებზე დაიწყო და ამჟამადაც გრძელდება გამომძიებელთა სპეციალიზაციისა და გადამზადების პროცესი.

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => ცოლ-ქმრის ჩხუბი "სულელს მართალი აღარ ჰგონია" - ოჯახურ დანაშაულებზე ქალთა მიმართვიანობა იზრდება [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => col-qmris-chkhubi-sulels-martali-aghar-hgonia-ojakhur-danashaulebze-qalta-mimartvianoba-izrdeba [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-15 10:58:14 [post_modified_gmt] => 2018-10-15 06:58:14 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=294713 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 294741 [post_author] => 8 [post_date] => 2018-10-13 11:00:59 [post_date_gmt] => 2018-10-13 07:00:59 [post_content] => ადამიანების გატაცება XXI საუკუნის ადამიანისთვის, უცხო სიტყვა უნდა იყოს, მაგრამ საქართველოს ე.წ. საზღვრისპირა სოფელში, ეს სიტყვა ხშირად ისმის, გრძნობა კი თითქმის ყველა ოჯახს გამოუცდია. საოკუპაციო ხაზთან არსებულ სოფლებში, ხალხი, რომელიც საზღვრის ბუნებრივ შემაკავებლად იქცა, მუდმივ სტრესშია. მათ უკვე წართმეული მიწების გარდა, საფრთხე დარჩენილებში ყოფნის დროსაც ემუქრებათ. წარმოსახვითი თუ მავრთულშემოვლებული ე.წ. საზღვრების მიღმა, ავტომატიანები მშვიდობიან მოსახლეობას ხან უბრალოდ აშინებენ, ხანაც იტაცებენ. ტყვეობიდან დაბრუნებული, მცოცავი ოკუპაციის შემაკავებლები "ფორტუნასთან" ცხოვრების ყველაზე რთულ მომენტებზე ყვებიან. https://www.facebook.com/fortuna106.9/videos/1161113577391521/?__xts__[0]=68.ARBQz6iztyGzYyxtNEJn3rFezcoLwzU6-oR0xRYH4E5cpiyjJ85SnlTYuy8BxdQbDJMlmO420DcuToIvdCAjyoeGHYIzrkUYeCpISA5s24P_rdXg8zPGcCVh_-OD1NLfgi17JotOdC5TIqWVNAHE1ozJflmkhMDW_h3L53KJ0SYeD8yJsIEeAA&__tn__=-R [post_title] => "გგონია, რომ მავრთულხლართებთან სულ ვიღაც არის" - ცხოვრება მტაცებელი მეზობლის გვერდით [ვიდეო] [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => ggonia-rom-mavrtulkhlartebtan-sul-vighac-aris-ckhovreba-mtacebeli-mezoblis-gverdit-video [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-15 10:55:14 [post_modified_gmt] => 2018-10-15 06:55:14 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=294741 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 295244 [post_author] => 21 [post_date] => 2018-10-15 15:00:07 [post_date_gmt] => 2018-10-15 11:00:07 [post_content] => კვლევის საგანგაშო შედეგები ბრიტანეთში - ბავშვის დასასჯელად ცემის მეთოდის გამოყენება თავის ტვინს აზიანებს, იწვევს მეტყველების პრობლემებს, სმენის, შეხების, მგრძნობელობის დაქვეითებას, ზრდასრულ ასაკში ალკოჰოლსა და ნარკოტიკებზე დამოკიდებულებას და არცთუ იშვიათად - სუიციდს. კვლევა ბრიტანეთის საგანმანათლებლო ფსიქოლოგიის ასოციაციამ მოამზადა, სადაც საუბარია მენტალური ჯანმრთელობის დარღვევის იმ ძირითად მიზეზებზე, რომლის გამომწვევი მიზეზი ბავშვების დასასჯელად მათი ცემაა. მიუხედავად საგანგაშო შედეგისა, გასულ კვირას ცნობილი გახდა, რომ ამერიკის ჯორჯიას შტატის სკოლებში დასჯის ფორმად კვლავ ფიზიკურ შეხებას, ცემას აბრუნებენ. ახალმა ამბავმა განსაკუთრებული მღელვარება გამოიწვია, რადგან არავინ ელოდა, რომ ბრიტანული ასოციაციის მიერ მომზადებული გახმაურებული კვლევის შემდეგ, სკოლებში ფიზიკური დასჯის ამ მეთოდს ისევ შემოიღებდნენ. „მსოფლიოს მასშტაბით, არსებობს 60 ქვეყანა, სადაც ბავშვებს სახლში კვლავ ცემით სჯიან. ამ ქვეყნებს შორისაა: ბრაზილია, კენია, ახალი ზელანდია და შვედეთი. ეს უკანასკნელი ერთ-ერთი ის პირველი ქვეყანა იყო, რომელმაც ცემის პრაქტიკა 1979 წლიდან აკრძალა. ამასობაში უელსი და შოტლანდია მსგავსი დისციპლინის შეზღუდვის ან საერთოდ აკრძალვის დანერგვის პროცესშია,“ - წერია iflscience-ის სტატიაში. ამერიკის 28 შტატი სკოლებში ბავშვის ფიზიკურ დასჯას ცემის სახით კრძალავს, 7 შტატი - არა. რჩება კიდევ 15 შტატი, სადაც აშკარად ნებადართულია ფიზიკური სასჯელი და ამ შტატების სიაშია ტეხასი, ფლორიდა და ჩრდილოეთ კაროლინა. 2017 წელს ჩატარებული გამოკითხვის მიხედვით, სკოლებში ბავშვების ცემას მხარს აშშ-ის ზრდასრული მოსახლეობის მეოთხედი, 26% უჭერს, თუმცა 65%-ზე მეტი ზოგადად, ბავშვის დისციპლინური დასჯის მომხრეა იმ თვალსაზრისით, რომ მოზარდების დასჯის ეს მეთოდი მხოლოდ სახლში უნდა იყოს გამოყენებული. დიდი ბრიტანეთის საგანმანათლებლო ფსიქოლოგიის ასოციაციის ექსპერტები ფიქრობენ, რომ რეგულარულად ბავშვის ფიზიკური დასჯა არა მხოლოდ არაეფექტურია (არსებობს რამდენიმე სანდო კვლევა, რომელიც აჩვენებს, რომ ბავშვის ცემა სამომავლოდ მის ცუდ ქცევას აუცილებლად განაპირობებს), არამედ ასეთ ქცევას შეუძლია, მოზარდის ჯანმრთელობა სასტიკად დააზიანოს. „ეჭვგარეშეა, რომ გამოჩნდება ისეთი გუნდიც, რომელიც იფიქრებს, რომ მის შვილს მსგავსი პრობლემები არ შეექმნება, თუმცა მეცნიერული კვლევით, ეს საფრთხე აბსოლუტურად ყველა მოზარდს ემუქრება,“ - ამბობენ კვლევის ავტორები. ერთ-ერთი უახლესი და ყველაზე დიდი, 75 გვერდიანი კვლევა, რომელიც ბოლო 50 წლის განმავლობაში მომხდარი მსგავსი შემთხვევების შესწავლა-განხილვას ეხება, წერს, რომ არსებობს 160 000-ზე მეტი ბავშვი, რომელიც წლების განმავლობაში მსგავსი დისციპლინური სასჯელით - ცემით ისჯებოდა. ასეთი ბავშვების უმრავლესობას ბავშვობაშივე გამოუვლინდა სუსტი მენტალური ჯანმრთელობა, ხოლო ზრდასრულობის პერიოდში მათ ანტისოციალური ქცევითი აშლილობის უმაღლესი მაჩვენებელი დაუფიქსირდათ. თუმცა, ამავე კვლევის გარკვეული მიგნებები მეცნიერებისთვის დღემდე საკამათო თემად იქცა. პედიატრიის ამერიკულ კოლეჯში აცხადებენ, რომ ამ კვლევის ანალიზი „სამწუხაროდ არაადექვატურია“ და მკვლევარებს აკრიტიკებენ ძალიან ბევრი კორელაციური მონაცემის გაუთვალისწინებლობის და კვლევის სასარგებლო დასკვნების იგნორირების გამო, სადაც საუბარია ფიზიკური დასჯის სათანადო საბაბზე და ხაზს უსვამენ იმ ფაქტს, რომ „მსგავსი დისციპლინური დასჯა ტრადიციული და გამართლებულია“. მიუხედავად გამოთქმული მოსაზრებისა, მედიკოსები განმარტავენ, რომ ახალგაზრდა ტვინი საკმაოდ მოქნილია და მის ფორმირებას სწორედ ის ფაქტორი განსაზღვრავს, რამდენად ხშირად დაისჯებიან ბავშვები ცემის მეთოდით.  

ძალადობა გავლილ ბავშვებს განვითარების შეფერხებები აქვთ!

  „გლობალური ჯანმრთელობის“ ანალიტიკოსები ირწმუნებიან, რომ წლის დასაწყისში 74 წყვილი საკუთარ შვილებთან ერთად დაუკავშირდა სამედიცინო კომპანიებს და მედიკოსებს შვილების განვითარების შეფერხებებზე აცნობეს. მშობლები აცხადებდნენ, რომ დასჯის მეთოდად ბავშვის ცემას ირჩევდნენ. ყველაზე ხშირი მიმართვიანობა იყო ბავშვებში მეტყველების პრობლემებით - რიგ შემთხვევებში მოზარდებს საუბარი ძალიან უჭირდათ. 2009 წელს ჩატარებული კვლევით ირკვევა, რომ მსგავსი ტიპის ძალადობით მოზარდებს მნიშვნელოვნად უჭირდათ მუქი ფერის ნივთების ერთმანეთისგან გარჩევა და მათი დასახელება. ბავშვებს დაზიანებული ჰქონდათ თავის ტვინში არსებული ქსოვილი, რომელიც პასუხისმგებელია სენსორული ინფორმაციის აღქმაზე, უჭირდათ მოსმენა, საუბარი, ემოციების და ქცევის კონტროლი. მედიკოსების თქმით, ძალადობაგამოვლილი ბავშვების ტვინის ფუნქციასთან ერთად, იცვლება მისი ფორმაც - მოზრდილობისას ასეთ ადამიანებს აღენიშნებათ შუბლის მარჯვენა მხარეს ამობურცვები და ტვინის მარცხენა ჰემისფეროს შეფერხებული მუშაობა. რაც შეეხება ყველაზე ხშირად გამოვლენილ სუსტი მენტალური ჯანმრთელობის პრობლემებს, კვლევის მიხედვით, დადგინდა, რომ 7-დან 2 ქეისში ასეთი შემთხვევები სწორედ ბავშვობაში დასასჯელად ცემის მეთოდის გამოყენებას უკავშირდება. მედიკოსები განმარტავენ, რომ მენტალური ჯანმრთელობის დარღვევის ყველაზე ხშირი სიმპტომებია ძლიერი დეპრესია, ბრაზი და პარანოია. კვლევის პროცესში გამოკითხული რესპონდენტების 6% ამბობს, რომ მათ ბავშვობაში მშობლები ცემდნენ, არც ისე იშვიათად თავის არეში და ხანდახან მშობლები მათ „კედელზეც ანარცხებდნენ“. „ასეთი ბავშვები მოზრდილობის ასაკში ხშირად ხდებიან ალკოჰოლზე დამოკიდებული, უვითარდებათ მწვავე დეპრესია და პანიკური შემოტევები, განსაკუთრებით ხშირია ნარკოტიკების მოხმარების, თვითმკვლელობის მცდელობის და თვითმკვლელობის შემთხვევები,“ - განმარტავენ მედიკოსები. კვლევა ცხადყოფს, რომ ძალადობაგამოვლილი ბავშვები ზრდასრულ ასაკში თავადაც ხშირად ძალადობენ პარტნიორებსა და საკუთარ შვილებზე. კვლევის მონაწილეები ამბობენ, რომ მსგავსი შემთხვევების შემდეგ, მუდმივად უჩნდებათ სინანულის გრძნობა და სურთ, სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულონ. კვლევაში წერია, რომ ძალადობა იწვევს ძალადობას, მოძალადე მშობელი ბავშვობაში თავადაც ძალადობის მსხვერპლი იყო და სავარაუდოდ, მისი შვილიც საკუთარ შთამომავლობას უკვე კარგად ნაცნობი, „ტრადიციული“ მეთოდით დასჯის.

თათია კაკიაშვილი

[post_title] => დაზიანებული ტვინი, სუიციდი... - სპეციალისტები ბავშვის დასჯის სასტიკი მეთოდების საგანგაშო შედეგებზე [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => dazianebuli-tvini-suicidi-specialistebi-bavshvis-dasjis-sastiki-metodebis-sagangasho-shedegebze [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2018-10-15 15:07:50 [post_modified_gmt] => 2018-10-15 11:07:50 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=295244 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 625 [max_num_pages] => 209 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => 22bdf7b19c33620d9067645d9dc6ae1e [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები