BMW-ს ავტოსთორი

რა მოხდა ერთხელ, როცა BMW-მ გადაწყვიტა, რომ რბოლა მხოლოდ რბოლა აღარ უნდა ყოფილიყო.


1975 წელი. ფრანგი მრბოლელი და არტ-გალერისტი, – ერვე პულენი, – იმდენად იყო შეყვარებული თანამედროვე ხელოვნებაზე, რომ თავისი BMW 3.0 CSL წინა საფრანგეთის 24-საათიან რბოლამდე… პირდაპირ მუზეუმში მიიყვანა.

მოსაპირკეთებლად კი არა – მოსახატად. და ვინც ეს გააკეთა, იყო ალექსანდერ კალდერი – იმ ეპოქის ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი სკულპტორი.


ასე დაიბადა პირველი BMW Art Car, მანქანა, რომელიც იყო რეალური რბოლის მონაწილისა და ხელოვნების ექსპონატის სინთეზი.

შემდეგ წლებში ეს იდეა გადაიზარდა ნამდვილ ტრადიციად. Andy Warhol – დიახ, სწორედ ის უორჰოლი – თავის ხელით ხატავდა BMW M1-ს.ერთხელ ჟურნალისტებმა ჰკითხეს: „რამდენი დრო დაგჭირდათ ამ დიზაინის შესაქმნელად?“
უორჰოლმა უპასუხა:
„დაახლოებით 23 წუთი… მაგრამ მთელი ცხოვრება ვემზადებოდი ამისთვის.“

ყოველი მანქანა იქცა ეპოქის სარკედ. 1980-იანებში Jeff Koons-მა შექმნა ფერადი ენერგიის აფეთქება, 1990-ში Cesar Manrique-მ ფერთა ტალღებით გააცოცხლა სიჩქარე, ხოლო David Hockney-მ, რომელიც ცნობილია თავისი მშვიდი ტილოებით გამო, მანქანის შიგნით დახატა ძრავის ხედი – თითქოს სხეული გამჭვირვალე გახადა, რომ გული – მექანიზმი – დამალული არ ყოფილიყო.

და მაინც, რატომ გახდა ეს ყველაფერი ასეთი მნიშვნელოვანი? რადგან BMW-მ იპოვა გზა, რომ ინჟინერია ხელოვნებად ექცია. ამ მანქანებმა აჩვენეს, რომ სიჩქარე შეიძლება იყოს არა მხოლოდ ზომვადი, არამედ განსახიერებადი – ფერში, ფორმაში და მოძრაობაში. ეს არის ისტორია იმაზე, როგორ იქცა რკინა და ზეთი – კრეატიულობის ტილოდ.


Art Cars არ გაყიდულა, არ გამოშვებულა სერიებად – ისინი მხოლოდ ერთხელ შეიქმნენ, თითოეული საკუთარი დროისთვის.
და დღეს, მსოფლიოს გალერეებში, BMW-ის ეს მანქანები გამოფენილია ისეთივე რანგში, როგორც პიკასოს ან დალის ნამუშევრები.

ეს არის იმის მტკიცებულება, რომ ავტომობილი – უბრალოდ ტრანსპორტი არ არის. ის არის ადამიანური ფანტაზიის გაგრძელება, ხმაური, რომელიც შეიძლება ნახატად იქცეს. როცა ინჟინერია და ხელოვნება ერთ გზაზე ხვდებიან – იქ უკვე აღარ არის რბოლა. იქ არის ფილოსოფია, რომელიც მოძრაობს.