ნატა გაგუა: „ჭარბი წონის შემთხვევაში სრული შიმშილი და განტვირთვის დღე არ ამართლებს“

პოპულარული

ნატა გაგუა: „ჭარბი წონის შემთხვევაში სრული შიმშილი და განტვირთვის დღე არ ამართლებს“

შესაძლებელია თუ არა სასურველ ფორმაში ჩადგომა ახალ წლამდე 2 კვირით ადრე, რამდენად ეფექტურია ”ვარსკვლავური” დიეტები და ის გასახდომი საშუალებები, რომლებიც აფთიაქში იყიდება, არის თუ არა ხანგრძლივ მოქმედი დღეს ასე პოპულარული ”დუკანის დიეტა” და არსებობს თუ არა იდეალური მენიუ საახალწლოდ. ამ და სხვა საინტერესო თემებზე გადაცემაში ”სტუმრად ექიმთან” ნუტრიციოლოგმა ნატა გაგუამ ისაუბრა.

ახალ  წლამდე დარჩა 2 კვირა, ყველას სურს იყოს განსაკუთრებულ ფორმაში. თუ არის რაიმე ისეთი დიეტა, რომელიც მოკლე ვადაში სასურველ ფორმაში ჩაგვაყენებს…

ჩვენი საზოგადოება ორი პერიოდისთვის ემზადება საგანგებოდ, ეს არის ახალი წელი და ზაფხული. ზამთარში ძალიან მაღალია ვირუსით დაავადების რისკი, ამიტომ თქვენს მსმენელს ვთხოვ, რომ ამ დროისთვის რადიკალურ დიეტებს თავი აარიდონ. საახალწლო პერიოდში ვერ გავექცევით მძიმე და კალორიული საკვების მიღებას და შეიძლება უკურეაქცია მივიღოთ, დაბრუნდეს დაკლებული წონა და გამოვიწვიოთ რაიმე დაავადებაც. პირველ რიგში ჯანსაღი კვება გულისხმობს ყოველდღიურად მრავალფეროვანი საკვების მიღებას. განსაკუთრებით მათთვის, ვინც მარხვაზეა, ვიტყვი, რომ შეუძლიათ იკვებონ მრავლფეროვნად. სასურველია კვებისას ყველა ჯგუფის პროდუქტი გამოვიყენოთ. საკვები უნდა მივიღოთ ჯერადად და მნიშვნელოვანია გავითვალისწინოთ გამოყენებული პროდუქტის ხარისხი და მომზადების წესი. ძალიან მნიშვნელოვანია წყლის სწორი მიღება. ერთ კილოგრამ მასაზე აუცილებელია 30 მლ წყალი, თუმცა ეს წესი ეხება ნორმალური წონის მქონე ადამიანებს. თუკი საქმე გვაქვს ჭარბ წონასთან, ან სიმსუქნის ხარისხია, საშუალოდ 2 ლიტრი წყლის მიღებაა საჭირო. წყლის მიღების წესი ძალიან მნიშვნელოვანია, ჭამამდე მინიმუმ 30 წუთით ადრე და ჭამიდან მინიმუმ ერთი საათის შემდეგ.

რას გულისხმობთ მრავალფეროვან საკვებში, როგორი უნდა იყოს მენიუ?

ბოსტნეული, სეზონური ხილი, აუცილებელი არ არის ცივ ამინდებში მხოლოდ ცოცხლად მივირთვათ, შეიძლება გრილზე შეწვათ, ან ჰაერღუმელში გამოვაცხოთ. კარგია რძის ნაწარმი, ბურღულეული დილით და ვინც არ იცავს მარხვას, კარგია თევზი და ხორცი განსაკუთრებით სადილის დროს. ჯანსაღი წესისთვის მთავარია ადამიანის გონივრული ქცევის სისტემა, თუ ჩვენ იმ დროს, როდესაც ვფიქრობთ რას ვღებულობთ, როგორ ვღებულობთ, ვართ მშვიდად, ყოველთვის ვახერხებთ მივიღოთ დოზირებულად. თუკი აფორიაქებულია ადამიანი, ვერ ნაყრდება, ვერ აკონტროლებს ის საკუთარ საქციელს. ნელა კვება უმნიშვნელოვანესი პრინციპია, ჩვენს ფსიქოემოციურ ფონზე ბევრი რამ არის დამოკიდებული.

ყოველდღიურად ინტერნეტში გვხდება სხვადასხვა ”ვარსკვლავური დიეტა”, რამდენად სწორია მივდიოთ მათ რჩევებს?

”ვარსკვლავური დიეტები” იმიტომ არის პოპულარული, რომ წონას სწრაფად აკლებინებს. ადამიანი უნდა დაფიქრდეს რის ხარჯზე იკლებს, ცხიმოვანი ქსოვილის, თუ კუნთოვანი ქსოვილის ხარჯზე, წყლის დაკარგვის ხარჯზე, თუ საკუთარი ნერვული სისტემის უკიდურესად გადაძაბვის ხარჯზე… ჩვენ მხოლოდ მინუს კილოგრამები არ უნდა გვაინტერესებდეს, მნიშვნელოვანია თმა, კანი, შრომისუნარიანობა. კონკრეტული დიეტა კონკრეტულ ადამიანზეა მორგებული. თუ პროდუქტები, რომლის მეშვეობითაც შედგენილია დიეტა არ გიყვართ, მე გირჩევთ არ დაიცვათ ასეთი დიეტა.

რას იტყვით დუკანის დიეტაზე, ძალიან ბევრმა ადამიანმა საქართველოში წონაში სწორედ მისი მეშვეობით დაიკლო…

ინდივიდუალური მიდგომა აუცილებელია, მითუმეტეს დღეს, როდესაც ჯანმრთელი ადამიანი არის სანთლით საძებნელი. დუკანის დიეტა 70-იანი წლებიდან გამოჩნდა და ვერ ვიტყვი, რომ დიდი გამოცდილება დააგროვა. არის კლასიკა, კლასიკური ნუტრიციოლოგია, რომელმაც გაუძლო დროს, რომელიც მეცნიერთა ჯგუფების მიერ არის შედგენილი, არის კიდევ მასკულტურა. ის რაც სწრაფ შედეგს გვაძლევს და რაც ძალიან მოგვწონს, არ ნიშნავს, რომ ეს კარგია.

რა არის ის ძირითადი კვლევები, რასაც ადამიანი გადის მანამ, სანამ თქვენ მასთან მუშაობას დაიწყებთ?

ყველაზე მნიშვნელოვანი და საინტერესო არის ადამიანის ანამნეზი, რა დაავადებები გადაიტანა, როდის გაექცა წონა… სხვდასხვა კვლევების გათვალისწინებით ვიწყებთ ერთად მუშაობას. ეს ნიშნავს, რომ ჩემი პაციენტები პროცესში მაქსიმალურად არიან ჩართულები, წონის კლების მიხედვით, თუ როგორ გრძნობს თავს, ყოფნის თუ არა ულუფა, რა დადებითი და უარყოფითი ჩივილები აქვს, რაციონში შემაქვს კორექცია და ვაღწევთ შედეგს. გარდა იმისა, რომ დაიკლო წონაში, მას აქვს ცოდნა, მართოს წონა. ჩემთვის ყველაზე დიდი ბედნიერება სწორედ ეს არის, იმიტომ, რომ პაციენტი ინარჩუნებს მიღწეულ შედეგს. წლები ისე გადის, რომ მათ პრობლემები აღარ აქვთ. იმდენად ჰარმონიულია მათთვის ახალი კვების მოდელი, ვერც კი გრძნობენ, რომ რაიმე შეზღუდეს.

თქვენი წარმატების საიდუმლო არის ის, რომ პატივს სცემთ თქვენი პაციენტების არჩევანს, თქვენ გიყვართ ისინი, არ ხართ რადიკალური და არ უკრძალავთ დღესასწაულებზე ცოტათი თავის განებივრებას, მაგალითად გოზინაყს და ჩურჩხელას ახალ წელს…

მე არ მომბეზრდება ჩურჩხელასა და გოზინაყზე საუბარი, ყველა ინგრედიენტი არის ჯანსაღი და თუკი დაცულია რეცეპტი, მართალია კალორიულია, მაგრამ მე ვფიქრობ, 2-3 დღე არაფერს ”დააშავებს”, ყველა ჩვენგანში ხომ მაინც ბავშვი ცხოვრობს. ჩემი რჩევაა, იყოს კალორიული პროდუქტი, მაგრამ იყოს ჯანსაღი. იმისათვის რომ კუჭ-ნაწლავის პრობლემები არ შეგვექმნას, ერთ დღეში ბევრი ნიგოზი არ მიიღოთ, ჩურჩხელა, ფხალეულობა, გოზინაყი, საცივი… ალკოჰოლს რაც შეეხება, ასევე დოზირებაა მნიშვნელოვანი. შეარჩიეთ მხოლოდ ერთი სასმელი, არევა არ არის კარგი. რომელი სასმელიც ერგება, ის უნდა მიიღოს, თუკი ადამიანს სურს არ დაარღვიოს საკვებით და დაარღვიოს სასმელით, კარგია ღვინოსთან ყველი, მეორე დღეს ადამიანი თავს უფრო მსუბუქად იგრძობს.

საახალწლო სუფრაზე ბევრია გამომცხვარი…

რაც ყველაზე ძალიან გხიბლავთ, ის აირჩიეთ. თუ გიყვართ ხაჭაპური, აირჩიეთ ხაჭაპური, ახალი წელი მხოლოდ კვება ხომ არ არის, ხომ უნდა ვიმხიარულოთ, ვიცეკვოთ. წარმოიდგინეთ, ხაჭაპური, ლობიანი, ღვეზელი ყველაფერი ერთად – რა ხდება კუჭში. მთავარია მეტი დადებითი ემოცია და ნაკლები ჭამა-სმა.

დღეს ძალიან ბევრს საუბრობენ წყლის სარგებლიანობაზე, საზოგადოების ნაწილი ამტკიცებს, რომ სულაც არ არის საჭირო დიეტა, წყალი ისედაც გამოიწვევს წონაში კლებას…

წყალი სტრატეგიული მნიშვნელობის სითხეა, მითუმეტეს ახლა, როდესაც ეკოლოგიური მდგომარეობა ასეთი მძიმეა. წყალი გვეხმარება მარტივად გამოვიტანოთ ის ალერგენები, რაც  დღის განმავლობაში გროვდება. უნდა გავითვალისწინოთ ისიც, როგორ ვიკვებებით. მე არ მჯერა, რომ წყლით ვინმე დაიკლებს, მჯერა იმის, რომ შიმშილი დაიკმაყოფილა წყლის მიღებით. როდესაც წყალს ვიღებთ, ისე ძალიან აღარ გვშია. უზმოზე ორი ლიტრი წლის მიღება რა თქმა უნდა, არ არის სასურველი, ხშირად მეკითხებიან, ყავა და ჩაი თუ ანაცვლებს წყალს, არა, არ ანაცვლებს, თუკი ყავას ვსვამთ, უფრო მეტი წყალი უნდა მივიღოთ, შარდმდენი ეფექტი აქვს და იმიტომ.

რას იტყვით ე.წ. განტვირთვის დღეებზე, ანუ შიმშილზე…

გონივრული განტვირთვის დღეები, მაგალითად მონო დიეტა და არა მხოლოდ წყალი კარგია. როდესაც გვინდა წონაში დავიკლოთ, ჭარბი წონის შემთხვევაში არ ამართლებს სრული შიმშილი. არ შეიძლება დღეს მე მივირთვა შაურმა, ხაჭაპური, ხვალ ვიშიმშილო და ზეგ ისევ სწრაფ კვებას მივმართო. განტვირთვამდეც და შემდეგაც მნიშვნელოვანია ჯანსაღად კვება.

ახალი წლის შემდეგ გვეწყება ხოლმე დეპრესია, იმიტომ რომ ბევრი მივირთვით და მოვიმატეთ წონაში… როგორია თქვენი მოსაზრება გასახდომი პრეპარატების ან ჩაის მიმართ?

გასახდომი საშუალება მხოლოდ ექიმმა უნდა დანიშნოს. არის პრეპარატები, რომლებიც მხოლოდ სპეციალისტების მიერ ინიშნება და არის კიდევ ბიოაქტიური პრეპარატი, რომლის წინააღმდეგიც მე სულაც არ ვარ. როდესაც პაციენტი შედის აფთიაქში და თავად ირჩევს რომელიმე მათგანს, შეიძლება ძალიან ცუდი შედეგი მიიღოს. ძალიან ხშირ შემთხვევაში, ყველა ბიოაქტიური საშუალება არის შარდმდენი, ან საფაღარათო საშუალება, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს წნევის ვარდნა, გამოფიტვა და ა.შ.

რას იტყვით ქატოზე?

ქატო არის ბუნებრივი პროდუქტი, რომელიც ძალიან სასარგებლოა თუკი გონივრულად გამოვიყენებთ, როგორც გასახდომ საშუალებას, ან კუჭის მოქმედებისთვის. ქატო არის უჯრედისი, ის სხვადასხვანაირია, შეიძლება იყოს, შვრიის, ხორბლის, წიწიბურის, ბრინჯის და გასტროენტეროლოგები რაციონში მას   ხშირად ნიშნავენ. ქატოს არ ვურჩევ მათ, ვისაც კუჭ-ნაწლავის ქორონიკული დაავადებები აქვთ, მათთვის კი ვინც არის ცილოვან დიეტაზე აუცილებელია, რადგან სხვაგვარად ვერ შეძლებენ გადალახონ ყაბზობა. ცილოვანი დიეტა შედის რადიკალური დიეტების რიცხვში და პოპულარულია იმიტომ, რომ სწრაფად აკლებინებს, მაგრამ ხშირად კუნთების გალევის ხარჯზე. ექიმის გარეშე, რადიკალურ დიეტებს ნუ მიმართავთ.

რა რეკომენდაციებს მოგვცემთ ადამიანებს, რომლებიც ვემზადებით ახალი წლისთვის?

დიეტა არ არის აკრძალვა, ეს თქვენი არჩევანია და უნდა მოირგოთ ისეთი მოდელი, რომელსაც დიდ ხანს ხალისით შეასრულებთ. ურთულესი პერიოდია პირველი სამი კვირა. ბავშვებს რაც შეეხება არასოდეს კატეგორიულად არ აუკრძალოთ საყვარელი პროდუქტი, სჯობს დაითანხმოთ, მოეფეროთ, რაღაც შუალედი უნდა მონახოთ. რაც შეეხებათ ორსულებს, თქვენს მიერ მიღებული საკვები გამოიყენება თქვენი შვილის საშენ მასალად. თქვენს მიერ არჩეული საკვებით ყალიბდება პატარას ორგანოები, ამაზე მეტს მომავალ დედებს ვერაფერს ვეტყვი. ყველას ვუსურვებ ბედნიერ ახალ წელს. მიუხედავად სოციალური მდგომარეობისა, მოეფერეთ საკუთარ თავს, ვეცადოთ ჯანსაღი კვებით ხელი შევუწყოთ ბრძოლას არსებობისთვის.

გადაცემის ჩანაწერი

ექსკლუზივი /

|

15 დეკემბერი, 2016

|
WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => dieta
                                    [1] => dietologis-rchevebi
                                    [2] => nata-gagua
                                    [3] => stumrad-eqimtan
                                    [4] => nata-gaguas-dieta
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 95778
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => dieta
                                    [1] => dietologis-rchevebi
                                    [2] => nata-gagua
                                    [3] => stumrad-eqimtan
                                    [4] => nata-gaguas-dieta
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 95778
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 166
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => dieta
                                    [1] => dietologis-rchevebi
                                    [2] => nata-gagua
                                    [3] => stumrad-eqimtan
                                    [4] => nata-gaguas-dieta
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => dieta
                                    [1] => dietologis-rchevebi
                                    [2] => nata-gagua
                                    [3] => stumrad-eqimtan
                                    [4] => nata-gaguas-dieta
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (95778) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (4465,11410,166,5562,10720)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 194442
                    [post_author] => 13
                    [post_date] => 2017-12-07 15:27:27
                    [post_date_gmt] => 2017-12-07 11:27:27
                    [post_content] => გადაცემა „სტუმრად ექიმთან“ მოზარდებსა და გარდატეხის ასაკში მყოფ ბავშვებს მიეძღვნა. როგორი ბავშვები არიან მიდრეკილნი დეპრესიისკენ, რა ნიშნებით ვლინდება დეპრესია მოზარდებში, როგორ ექცევიან ისინი სხვა ადამიანების ზეგავლენის ქვეშ, რა როლს ასრულებენ მშობლები ბავშვების დემოტივაციაში და მოქმედებს თუ არა მშობლებს შორის კონფლიქტი გაუცხოების პროცესში – ამ თემებზე  გადაცემაში ფსიქოლოგმა ნანა ჩაჩუამ ისაუბრა.

როგორი ბავშვები არიან უფრო მეტად მიდრეკილნი დეპრესიისკენ ?

ამ კითხვაზე პირდაპირ პასუხს იძლევა ის, თუ რას ნიშნავს სიტყვა დეპრესია. დეპრესია ლათინური სიტყვაა და ნიშნავს დათრგუნულს.
ბავშვი, რომელიც თავისი აღზრდის პროცესში მეტ-ნაკლებად ითრგუნება, პოტენციურად, მომავალში მასში შესაძლოა ჩამოყალიბდეს დეპრესია.
უნდა ითქვას, რომ დეპრესია, როგორც ასეთი, არის დაავადებაც, არის სიმპტომიც და სააღმზრდელო სიტუაციის შედეგად ჩამოყალიბებული პიროვნული მახასიათებელი. ანუ, როდესაც დეპრესიულობა გვეძლევა, როგორც სააღმზრდელო პროცესის შედეგი. თითოეული მათგანი რომ განვიხილოთ, ძალიან შორს წავალთ, ამიტომ ძირითადი აქცენტები იმ გარემოებებზე უნდა გავამახვილოთ, რომელიც დეპრესიის პროვოცირებას უწყობს ხელს, რადგანაც თუნდაც გენეტიკა განაპირობებდეს დეპრესიულ განწყობას, თუ მას ხელისშემწყობი ფაქტორები არ ახლავს, შეიძლება მთელი ცხოვრება ისე გაატაროს ადამიანმა, რომ არც მას უქმნიდეს მკაფიოდ გამოხატულ პრობლემას და სხვისთვის კი საერთოდ შეუმჩნეველი იყოს მისი გუნება განწყობილების ცვლილება.
ფსიქოლოგიაში ყოველთვის ისმის კითხვა, რა არის მთავარი, აღზრდა თუ მემკვიდრეობითი მონაცემები. თუ ერთი ხაზი ამბობდა თავის დროზე, რომ მხოლოდ მემკვიდრეობითობა განაპირობებს, ხოლო მეორე ხაზი ამბობდა, რომ აღზრდა, საბოლოოდ ორივე მხარე შეთანხმდა, რომ ერთიც მნიშვნელოვანია, მეორეც და ყველაზე მთავარია, როგორი პიროვნული მახასიათებლები აქვს ადამიანს.
საბოლოო ჯამში, ადამიანი იმთავითვე პასუხისმგებელია თავისი თავისა და ქცევის მიმართ - ანუ როგორი დამოკიდებულება ექნება ადამიანს საკუთარ თავთან და გარემოსთან. ძალიან მნიშვნელოვანია ისიც, ჩანასახი რამდენად სასურველია დედისთვის, ეს არის ათვლის სათავე. მნიშვნელოვანია თავად დაბადების აქტი, ანუ როგორ მიმდინარეობს ის. არ მინდა საკეისრო კვეთით დაბადებული ბავშვების მშობლები შევაშინო, რადგან საკეისრო კვეთასაც აქვს თავისი პლუსები და მინუსები. თუ ბავშვი თავადვე მონაწილეობს თავის დაბადების აქტში, ფსიქოლოგები ამბობენ, რომ ეს მისი პირველი გამოცდილებაა, რომლითაც ის ირაციონალურად ცხოვრებისეულ გამოწვევებს ამ გამოცდილებით ხვდება. https://www.youtube.com/watch?v=cX_m8peIaiY რა სიმპტომებით შეგვიძლია დეპრესიის ამოცნობა? პირველ რიგში ანჰედონია, ანუ სიხარულის განცდის უნარის დაკარგვა. ამ უნარის დაკარგვა ახალშობილობიდანაც კი იწყება. ჩაატარეს ექსპერიმენტი, როდესაც დედა ბავშვს უცვლიდა, მას მკაცრი, მოღუშული სახე უნდა ჰქონოდა. რამდენიმე ასეთი ფაქტის შემდეგ ბავშვმა თავი განზე გაწია და დედას აღარ შეხედა.
ბავშვის გარემო სულ ღიმილით სავსე უნდა იყოს, განსაკუთრებით დედის, ან იმ აღმზრდელის მხრიდან, ვინც მასთან ურთიერთობს.
თუ საქმე დედას ეხება, ბავშვს განსაკუთრებული მოთხოვნა აქვს, მისგან მიიღოს სითბო, ღიმილი. იმის მიხედვით, როგორია დედის, ან აღმზრდელის დამოკიდებულება, ბავშვს უყალიბდება სამყაროს მიმართ ნდობა, ან უნდობლობა. თუ ნაკლებია სითბო, ღიმილი, თუ ხმის ტემბრი არ არის ალერსის გამომხატველი, ყალიბდება უნდობლობა. თუ ჩვილის ასაკში ვერ მიიღო ბავშვმა სითბო და მზრუნველობა, შესაძლებელია შემდგომ ამის გამოსწორება? არასოდეს არ არის გვიან. თუმცა, იცოდეთ, ზიგმუნდ ფროიდის დიდი აღმოჩენებიდან ერთ-ერთი სწორედ ის არის, რომ ის, რაც განცდისეულად ადამიანის ფსიქიკაში შედის, მარადიულად მასთან რჩება. შესაძლებელია საკუთარ თავთან, ცხოვრებასთან ურთიერთობის ისეთი დასწავლა მოხდეს, ნეგატიური გადაამუშავოს და პოზიტიური შედეგები მივიღოთ. ადამიანი რომელიც განიცდის ბედნიერებას, ის ბედნიერ გარემოს ქმნის. რას მივაწეროთ, როცა მოზარდები სხვადასხვა დაჯგუფებისა თუ ადამიანის ზეგავლენის ქვეშ ადვილად ექცევიან. არის თუ არა ეს სუიციდისკენ მიდრეკილების მთავარი ნიშანი და რა სიმპტომებით უნდა მიხვდეს მშობელი, რომ ბავშვს დახმარება სჭირდება... მშობელსა და ბავშვს შორის კონტაქტი წყდება. კონტაქტის შემცირება უკვე საგანგაშოა. თუ ბავშვი არ ყვება თავისი ურთიერთობების, სკოლის, მეგობრების შესახებ, ამ დროს მშობელმა გამოკითხვა კი არ უნდა დაიწყოს, არამედ თავისი ამბების მოყოლა-გაზიარება უნდა დაიწყოს და შემდეგ კითხოს - და შენთან? მნიშვნელოვანია კომუნიკაციას მშობელი როგორ შეძლებს. ჩვენ ვამბობთ, რომ ყველა მშობელს უყვარს შვილი, მაგრამ ყოველთვის არ არის სიყვარული საკმარისი იმისთვის, რომ სწორ გზას მიმართო. არსებობს მიუღებელი შვილის ცნება. მაგალითად, დედასა და დედამთილს შორის არის კონფლიქტური სიტუაცია, არ უყვარს დედამთილი და შვილი ჰგავს დედამთილს, ვერ აცნობიერებს, მაგრამ შვილი მისთვის მიუღებელი ხდება. ან შესაძლოა ქმართან აქვს კონფლიტი და შვილი ქმარს ჰგავს... ვსაუბრობ დედაზე, რადგან დედა გადამწყვეტია, ის ყველაზე მნიშვნელოვანი ფიგურაა ბავშვთან მიმართებაში. თუ გენეტიკურია დეპრესიული განწყობა, შესაძლოა, ბავშვთან დედის მჭიდრო დამოკიდებულება მისი გაღვივების საფუძველი არ გახდეს. წარმოიდგინეთ, დედა-შვილს შორის ფსიქოლოგიური ბარიერია და შუაში მიუღებელი ქმარი, დედამთილი, მული დგას... კი ესაუბრებით შვილს, მაგრამ სინამდვილეში თქვენთვის მიუღებელ ადამიანს ელაპარაკებით. ბავშვები ყველაზე მეტად გრძნობენ და განიცდიან დედას. თუ ბავშვი დედას ეძებს მუდმივად, ეს არასაიმედო მიჯაჭვულობაა და მათ ეშინიათ დედამ არ მიატოვოს, ეშინიათ მარტო დარჩენის, ამიტომ ექაჩებიან კაბაზე... დეპრესიულობის პირდაპირი ნიშანი არის მიტოვებულობის, მარტოსულობის განცდა. რა როლს თამაშობს  მშობლებს შორის კონფლიქტი ბავშვის დეპრესიული განწყობის ჩამოყალიბებაში? ნაადრევი ქორწინებები ძალიან ხშირად ქმნიან კონფლიქტებს ოჯახში, ან მაშინ, როდესაც სოციალური პრობლემები წარმოიქმნება... როდის წარმოიქმნება მოზარდის თავში ხიფათი, არავინ იცის. თუ დედისთვის სიტუაცია ტრაგედიაა, ბავშვისთვისაც ტრაგედიაა, თუ მშობელი მხნედ არის, ბავშვიც ნაკლებად განიცდის. ფსიქოლოგიაში არსებობს მედეას კომპლექსი. ეს არის შემთხვევა, როდესაც მოხდება განქორწინება და დედა რჩება შვილებთან. როდესაც იასონი ღალატობს მედეას, მედეა მის დასასჯელად შვილებს კლავს. მართალია ამბობენ, რომ ეს არ მომხდარა და მხოლოდ ევრიპიდეს წარმოსახვაა, მაგრამ ასეთი რამ არსებობს. მედეას კომპლექსი არის შურისძიება მამის მიმართ, რომელსაც ძალიან უყვარს თავისი შვილები და ზრუნავს მათზე. შესაძლოა, დედა ფიზიკურად არ ხოცავს შვილებს, მაგრამ ამას ფსიქოლოგიურად აკეთებს. როდესაც ჩვენთან მოდიან მოზარდები ფსიქოლოგიური პრობლემებით, ჩვენ მუშაობა გვიწევს მშობელთან. არის ოჯახები, სადაც ბავშვს მამა საერთოდ არ ყოლია და მხოლოდ განაყოფიერების პროცესში იყო მამრი, მაგრამ ის დედამ არაჩვეულებრივად გაზარდა. ქალს შეუძლია ერთდროულად შეასრულოს სოციალური და ფსიქოლოგიური როლი იყოს მდედრიც და მამრიც და ქალების ტიპაჟიდან ეს ითვლება  ფსიქოლოგიურად ჯანმრთელ ქალად. მამაკაცს ეს არ შეუძლია. მარტო დარჩენილ ქალებს ნუ შეეშინდებათ, ქალს აქვს ყველანაირი პოტენციალი იმისათვის, რომ იყოს მდედრიც და მამრიც. [gallery columns="4" link="file" ids="194446,194447,194448,194449"] გადაცემის ლაივჩანაწერი https://www.facebook.com/fortuna106.9/videos/1855678121123675/ [post_title] => ნანა ჩაჩუა: ბავშვი, რომელიც აღზრდის პროცესში ითრგუნება, მომავალში მას შესაძლოა, დეპრესია ჩამოუყალიბდეს [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => nana-chachua-bavshvi-romelic-aghzrdis-processhi-itrguneba-momavalshi-mas-shesadzloa-depresia-chamouyalibdes [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2017-12-07 16:09:19 [post_modified_gmt] => 2017-12-07 12:09:19 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=194442 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [1] => WP_Post Object ( [ID] => 192377 [post_author] => 13 [post_date] => 2017-11-30 15:24:57 [post_date_gmt] => 2017-11-30 11:24:57 [post_content] => გადაცემას „სტუმრად ექიმთან" ყელ-ყურ-ცხვირის სნეულებათა ეროვნული ცენტრის ექიმი, ოტორინოლარინგოლოგი ზაზა ხუციშვილი სტუმრობდა. რა დანიშნულება აქვს ორგანიზმისთვის ნუშურა ჯირკვლებს, რა პრობლემები შეიძლება გამოიწვიოს ანგინამ, როდის არის გარდაუვალი გლანდების ოპერაცია და რა თანამედროვე მეთოდები გამოიყენება ოპერაციის დროს - ამ და სხვა საინტერესო თემებზე ცნობილმა ექიმმა ვრცლად ისაუბრა. https://www.youtube.com/watch?v=ZUb-_SxTO6I დავიწყოთ მთავარი კითხვით, რა დანიშნულება აქვს ორგანიზმისთვის ნუშურა ჯირკვლებს? პირველ რიგში, საუბრი უნდა დავიწყოთ ხახის ლიმფოიდური სისტემით. ის შემოიფარგლება ნუშურა ჯირკვლებით, სასისტონზილებით, რაზეც თქვენ აქცენტს აკეთებთ. ასევე ენის ძირის ტონზილიტით და ცხვირ–ხახის ადენოდით. ესაა პირველადი ბარიერი, როცა გარემოდან ვიღებთ ჩვენთვის უცხოს, ჰაერს, საკვებს , სასმელს და მასში შემავალ ბაქტერიებსა და ვირუსებს. პირველ დარტყმას თავის თავზე ყოველთვის იღებს ლიმფური სისტემა და პირველი კარიბჭეც არის ხახის ლიმფური სისტემა. ამ სამი ჩამოთვლილი კომპონენტიდან ყველაზე ხშირი პრობლემით ჩვენთან მოდიან ანგინებით.
ანგინა არის ასისტონზილის ანთებითი დაავადება, რომელიც ხშირია  ბავშვებში, მოზარდებში და იშვიათად, მოზრდილებში. ცალსახად იმის თქმა, რომ ესაა ბავშვების ან ასაკში მყოფი ადამიანების დაავადება, არ შეიძლება. ანგინა არის მწვავე დაავადება ანუ მწვავე ტონზილიტი. მართალია ყოფით ცხოვრებაში ამას უფრო მეტად ანგინასა და ტონზილიტს უწოდებენ, სინამვილეში კი ტონზილები არის გლანდები, რომლის პრობლემითაც ხშირად გვაკითხავენ. ძირთადად ეს პრობლემა არის ორგვარი, მწვავე და ქრონიკული.
ჯერ ყურადღება გავამახვილოთ მწვავე ტონზილიტზე. ის მიმდინარეობს ყელის ტკივილით, ტემპერატურით, ყლაპვის გაძნელებით, თავის ტკივილით, დისკომფორტით. ძირითადად გვხვდება ბაქტერიული ან ვირუსული გენეზის. ხშირ შემთხვევაში არის ბაქტერიული ფონი, თუმცა შესაძლოა იყოს ვირუსულიც, ან ორივეს ერთად თანხვედრა. როგორ განვასხვავოთ მწვავე და ქრონიკული ფორმები. მწვავე იწყება ძლიერ შეტევით, ტკივილებით, ყლაპვის გაძნელებით და მკურნალობის შემდეგ, ვირუსული ფონის დროს, საკმარისია ანალგეტიკები და სითხეები. თუ აქ ერთვის ინფექცია, მაშინ დგება ანტიბიოტიკოთერაპიის აუცილებლობა. ამ დროს პრობლემა მარტივად ლაგდება და შესაძლოა, მან წლების მანძილზე არც შეგვაწუხოს. მაგრამ არის შემთხვევები, როცა თვითონ ასისტონზილები და პირხახის ლიმფური სიტემა ხდება ინტოქსიკაციური ორგანიზმისთვის. ანუ მან დაკარგა თავისი დამცველობითი ფუნქცია, პირიქით აქეთ უშვებს ალერგენებს, აქვეითებს იმუნიტეტს და იწყებს ორგანიზმის ინტოქსიკაციას. რა სიმპტომებით ვლინდება თქვენს მიერ ნახსენები  ინტოქსიკაციის პროცესი? პირველ რიგში უნდა ითქვას, რომ ასე გავრცელებული მოსაზრება, თითქოს ქრონიკული ტონზილიტი უნდა ამოიკვეთოს, იმის გამო, რომ წელიწადში სამჯერ ან ხუთჯერ არის  ანგინა, თანმხლები მაღალი სიცხეებით, ჩირქოვანი ნადებებით და ა.შ, დღეს მცდარია. ადამიანის იმუნიტეტი 21-ე საუკუნეში არის საგრძნობლად შეცვლილი. ამიტომ სტანდარტული სქემა არ მუშაობს. შესაძლოა, წელიწადში ხუთჯერ საერთოდ არ იყოს ანგინა, სამაგიეროდ ის იწვევდეს ორგანიზმისთვის ისეთ შეუქცევად პროცესებს, როგორიცაა გულ-სისხლძარღვთა სისტემის პათოლოგიები, რევმატიული თუ შარდსასქესო სისტემის დაავადებები.
ხშირ შემთხვევაში მწვავე ტონზილიტის გამომწვევი მიზეზი არის ძლიერი ინფექციური დაავადებები. როგორიცაა წითელა, ჩუტყვავილა, ყივანახველა. ძალიან ხშირად ინფექციური მონონუკლეოზი ანგრევს ლიმფურ სისტემას.
პრაქტიკაში გვხვდება პაციენტები, რომლებმაც გადაიტანეს ინფექციური დაავადება და მიუხედავად იმისა, რომ მანამდე არაფერი აწუხებდათ, ამის მერე მათ ჯანმრთელობას პრობლემა შეექმნა. პაციენტს აღენიშნება ყელის ტკივილი, ზოგადი სისუსტე , სახსრების ტკივილი და პირველი ინდიკატორი არის სპეციფიკური სუნი. ამის სიტყვებით აღწერა რთულია, მაგრამ, ფრაქტიკაში ეს ხშირია. რაც შეეხება უშუალოდ შეფასებას, ამ შეფასებას იძლევა ოტორინოლარინგოლოგი. რა არის ტონზილექტომისი ანუ გლანდების ოპერაციის პირდაპირი ჩვენება? ძირითადი მიზეზი, რაც ბავშვებში გვხვდება, ესაა მართლაც ხშირი ანგინები. არა წელიწადში ორჯერ ან სამჯერ, არამედ შესაძლოა ბავშვს ანგინა ჰქონდეს სამ თვეში ხუთჯერ. ჰქონდეს ჩატარებული სხვადასხვა ანტიბიოტიკოთერაპიული კურსები და შედეგი იყოს ნული. ანუ ბავშვმა მიიღოს სხვადასხვა ჯგუფის ანტიბიოტიკები, იმკურნალოს პედიატრთან, ოტორინოლარინგოლოგთან, მიიღოს სხვადასხვა მედიკამენტები და კვლავ გაჩნდეს იგივე პრობლემა. აქ უნდა განისაზღვროს ქირურგის მიერ, ხომ არა არის მწვავე ინფექციური დაავადება. იმიტომ რომ ხშირად ინფექციური მონონუკლეოზიც სწორედ ამ კლინიკით მიმდინარეობს. გვგონია, რომ ვებრძვით კონკრეტული ორგანოს ანთებას და  სინამდვილეში კი არის ინფექციური დაავადება. ეს შესაბამისი ლაბორატორიული კვლევებით დგინდება. თუ ეს ფონი გამორიცხულია, კლინიკა იძულებულს გვხდის წავიდეთ ოპერაციულ მკურნალობაზე. სხვა გამოსავალი ფაქტიურად არ რჩება. ეს არაა მხოლოდ გლანდების პრობლემა, ხშირ შემთხვევაში აქ ერთვება ადენოიდიც, იმიტომ რომ ის თითქმის ერთი ფუნქციის მატარებელია. ორივეს ბაქტერიებთან და ვირუსებთან უწევთ ბრძოლა და ხდება ადენოიდის ჰიპერტროპია, იქაც იწყება ანთებითი ცვლილებები, ცხვირხახაში ჩანადენი, რომელიც აღიზიანებს ასისტონზილებს და ქვედა სასუნთქ გზებს. ხშირ შემთხვევაში ის ხველის გამომწვევი მიზეზიც ხდება სინუსიტებთან ერთად. ანუ ბავშვების შემთხვევაში ძირითადი მიზეზი არის ხშირი ანგინა. ასევე უსიამოვნო სუნი პირის ღრუდან, დღის ნებისმიერ მონაკვეთში და დაღლილობა. როცა უსიამოვნო სუნზე ვსაუბრობთ, უნდა გავითვალისწინოთ პირის ღრუს ზოგადი მდგომარეობა, ბავშვებში ხშირია კარიესი და ასევე, კუჭ-ნაწლავის პარაზიტები. თუ ზემოთჩამოთვლილი პრობლემები გამორიცხულია, გვრჩება გლანდების პრობლემა.
ცალკე აღნიშვნის ღირსია ისეთი სიმპტომი, როგორიცაა სისუსტე. მშობელი ამჩნევს, რომ სხვა ბავშვებისგან განსხვავებით, ბავშვი მივარდნილი და ადინამიურია. ეს უკვე ორგანიზმის ინტოქსიკაციის ნიშანია. ამ დროს შესაძლოა სულაც არ იყოს წელიწადში ოთხი ან ხუთი  ანგინა, მაგრამ მოდიოდეს თხევადი ჩირქი. ასეთი ჩივილებით ექიმთან მოსულ პაციენტს უტარდება ინსტრუმენტულ-ლაბორატორიული გამოკვლევები. პირის ღრუს დათვალიერებით ვახდენთ შეფასებას, რასთან გვაქვს საქმე. გლანდები არსებობს ჰიპერთროფირებული, ანუ გადიდებული. არის ნორმატროფირებული ანუ საშუალო ზომის და ატროფიული ფორმის ანუ განლეული.
ჰიპერთროფირებული გლანდების დროს ვახდენთ შპატელით ანუ პირის დეპრესორით სასინტონზილებზე ზეწოლას. ხშირ შემთხვევაში, როცა იქ მიდის ჩირქოვანი პროცესები, გამოიყოფა არა მარტო კაზეოზური სუნიანი კრისტალური მასები, არამედ, თხევადი ჩირქი. სწორედ ეს თხევადი ჩირქი განაპირობებს ტოქსინების სისხლში და პლაზმაში გადასვლას, რაც იწვევს ზოგად სისუსტეს. რატომ გვხვდება ეს პრობლემა მეტად ბავშთა ასაკში? დავიწყოთ იმით, რომ ბავშთა ასაკში ყალიბდება იმუნიტეტი. შესაბამისად ბავშვს უწევს საბავშვო ბაღში, სანათესაო წრეში, ოჯახის პირობებში სხვადასხვა ინფექციასთან გამკლავება. ეს იქნება ვირუსული, ბაქტერიული, სოკოვანი თუ ნებისმიერი ფლორა, რაც ორგანიზმისთვის ახალია. შესაბამისად, ყველაზე დიდი პრობლემა ჩნდება ბავშვთა ასაკში, როცა ხდება იმუნური, ალერგიული სისტემის ჩამოყალიბება. ხშირად ვხვდებით პაციენტებს, რომლებსაც ეს პრობლემა შეხვდათ ბავშვობაში და ამან თავი იჩინა მოზრდობის ასაკში. ანუ ეს ნიშნავს, რომ პრობლემა იყო და ის თავის დროზე არ მოგვარდა. ხშირად კარგ შედეგებს იძლევა ფიტოთერაპია, ფიზიოთერაპია, ლაზეროთერაფია, თუნდაც ანტიბიოტიკო თერაფია, რაც მწვავე პროცესს აქრობს. რეალურად პროცესი რჩება ორგანიზმში, რომელიც თანდათან ორგანიზმის მოწამვლას იწყებს. ტონზილები არაა პრობლემა, რომელიც უეცრად ვლინდება. თუ ოპერაცია დროულად არ გაკეთდა, შემდეგ რა გართულებები შეიძლება მოჰყვეს? მწვავედ და ელვისებურად გართულებები არ ვითარდება, ეს ხდება თანდათან. ასევე , როცა სახეზეა გულის სხვადასხვა მიკროდეფექტები, მანკები, ქორდები, ნაკლოვანებები, სასურველია მოხდეს გლანდების დროული მოცილება, რადგან  ტონზილებში ყოველთვის არსებობს ინფექციის რისკი, რაც შედმგომში არის მაპროვოცირებელი გულის სხვადასხვა დაავადებების. ასევე ეს ეხება თირკმელებს, გლომერლონეფრიტი, თუ ის ანამნეზშია, ასევე აუცილებელია ტონზილების მოცილება. ნაღვლის ბუშტის ანთება და რევმატიული ცვლილებები. ხშირია მოსაზრება, რომ რომ 3 ან 5 წლამდე ასაკში გლანდების ოპერაციის გაკეთება რეკომენდებული არაა. რა ასაკიდან არის ნებადართული ტონზილექტომია? თუ ოპერაცია გასაკეთებლაი, ცნება ასაკი უნდა დავივიწყოთ. გადაუდებელი ოპერაცია ჩვილ ბავშვებშიც კეთდება, როცა არის სუნთქვის შეუძლებლობა. სახეზეა ძალიან ჰიპერთროპირებული გლანდები, ამას თან ერთვის ცხვირ-ხახის ადენოიდი, რომელიც ბავშვს კვების საშუალებას არ აძლევს. ამ ბავშვებს ოპერაცია სწორედ იმ  ასაკში სჭირდებათ, რა ასაკშიც ეს პრობლემა დგება. ესაა 6 თვის, წლინახვერისა თუ 2 წლის ასაკი, ამას მნიშვნელობა არ აქვს. აქ უკვე ოპერაციის არგაკეთებით შესაძლოა, უარესი შედეგი მივიღოთ. ტონზილექტომია ესაა  გეგმიურ ოპერაცია და მას უნდა სპეციალური მომზადება. როცა ბავშვი უკვე ისეთ ასაკშია, რომ მას შეუძლია ჩივილების გადმოცემა, საუბარი და კომუნიკაცია, ამ დროს შესაბამისი ჩვენების შემთხვევაში, ოპერაცია ჩატარდება. შესაძლოა ბავშვს არ გაუკეთდეს ოპერაცია მოზრდილ ასაკშიც, რადგან მისი ფსიქო-ემოციური მდგომარეობა ან ჰიპერაქტიულობა ამის საშუალებას არ გვაძლევდეს. ამ დროს ერთვება კონსერვატიული თერაპია. რა თანამედროვე მეთოდები გამოიყენება ტონზილექტომიის ოპერაციის ჩასატარებლად? მე თუ მკითხვათ, მეთოდი არის ორი. ესაა ნარკოზით ან ნარკოზის გარეშე. დანარჩენი უკვე ფუფუნების საგანია. იქნება ეს ლაზერი, რადიოტალღა , კობლაცია თუ სხვა, ეს წინასწარ არ ვიცით. ოპერაციის ამოცანა არის ინფიცირებული კერის მოცილება, ამას როგორ აკეთებს ქირურგი, ეს მისი საკითხია. მთავარია შემდგომ, როცა პაციენტი ეწერება კლინიკიდან, ის 21 დღე როგორ მიმდინარეობს რეაბილიტაცია. ეს ნაკლებადაა დამოკიდებული შესრულების ტექნიკაზე, ეს დამოკიდებულია ოპერაციის გაკეთების ხარისხსა და ორგანიზმის ზოგადი შეხორცების ხარისხზე, ეს კი ძალიან ინდივიდუალურია. [audio mp3="http://fortuna.ge/wp-content/uploads/2017/11/29-noemberi-ZAZA-KHUTSISHVILI.mp3"][/audio]   [post_title] => ზაზა ხუციშვილი: როდის არის აუცილებელი გლანდების ოპერაციის გაკეთება [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => zaza-khucishvili-rodis-aris-aucilebeli-glandebis-operaciis-gaketeba [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2017-12-02 01:18:31 [post_modified_gmt] => 2017-12-01 21:18:31 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=192377 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [2] => WP_Post Object ( [ID] => 191209 [post_author] => 13 [post_date] => 2017-11-28 12:03:27 [post_date_gmt] => 2017-11-28 08:03:27 [post_content] => დიეტოლოგმა ნატა გაგუამ საკუთარი ბლოგი საშემოდგომო რჩევებს დაუთმო.

...რომ ვაკვირდები, ჩვენი საზოგადოება წელიწადში ორი პერიოდისთვის ემზადება საგანგებოდ - საახალწლოდ და საზაფხულოდ, ზღვის სეზონისთვის.

მას შემდეგ, რაც ზაფხულის ციებ-ცხელებამ ჩაიარა (ვიმედოვნებ, სწორედ ისე, როგორც გეგმავდით და ისურვებდით), ყოველდღიურობას დაბრუნებულებმა უმალ ზამთარზე დავიწყეთ ფიქრი.

თუმცა გვავიწყდება, რომ ზამთრამდე მშვენიერი შემოდგომაა - ერთ-ერთი საუკეთესო სეზონი, რომლის ყოველი დღითაც ბოლომდე უნდა დავტკბეთ და ვისიამოვნოთ.

ამ სეზონს, გარდა იმისა, რომ განსაკუთრებული ხიბლი აქვს, ადამიანის ორგანიზმისთვისაც მნიშვნელოვანი დატვირთვა გააჩნია.

შემოდგომაზე ხშირია ასთენია ანუ ფიზიკური და ნერვული სისუსტე, უღონობა (ადვილად დაღლა, ყურადღების კონცენტრირების უნარის დაქვეითება, ემოციური  გაუწონასწორებლობა, ძილის დარღვევა და ა.შ.)

სწორედ ამ თემაზე მინდა თქვენი ყურადღება შევაჩერო.

ნუ გამოსცდით იმუნიტეტს

შემოდგომა რადიკალური დიეტების დრო არ არის. ამ სეზონზე გირჩევთ, თქვენი იმუნიტეტი დაინდოთ,  მას მკაცრ გამოცდას ნუ მოუწყობთ. გაითვალისწინეთ, წინ ზამთარი გველის, რომელსაც აუცილებლად გაძლიერებული იმუნური სისტემით უნდა შევხვდეთ.

აქვე იმასაც შევნიშნავ, რომ იმუნიტეტის გაძლიერებას ზოგჯერ არასწორად იგებენ და მას გაძლიერებულ კვებასთან აკავშირებენ. ბევრი წონის კონტროლს საერთოდ ივიწყებს იმ მიზეზით, რომ ზამთრის მოახლოებასთან ერთად, თბილ სამოსსა და ქურთუკებში გამოწყობილებმა, ზედმეტი კილოგრამები შეგვიძლია იოლად დავმალოთ. ერიდეთ ნაყროვანებას, ამით უჯრედების აქტიურობას და სწრაფ თვითგანახლებას შეუწყობთ ხელს.

დაიმახსოვრეთ, იმუნიტეტის გასაძლიერებლად კომპლექსური ზომების მიღებაა საჭირო
  • ჯანსაღი კვება ( ანტიოქსიდანტებით  მდიდარი საკვები, ასაკის შესაბამისი კვება)
  • წყლის სწორი მიღება   (ადამიანმა 1 კგ მასაზე უნდა მიიღოს მინიმუმ 30 მილილიტრი წყალი. ეს რეკომენდაცია განკუთვნილია მხოლოდ ნორმალური მასის ან ამ მასასთან  ახლოს მყოფი ადამიანებისთვის. წყლის დღიური ნორმა დამოკიდებულია წელიწადის დროზე, დღის პერიოდზე, ამინდზე,  ასაკზე, ფიზიკურ აქტივობაზე და ა.შ. წყლის დალევა სასურველია საკვების მიღებამდე მინიმუმ ნახევარი საათით ადრე და საკვების მიღებიდან მინიმუმ ერთ საათში. მიღებული წყლის ტემპერატურა უმჯობესია, იყოს სხეულის ტემპერატურასთან ახლოს.
  • ფიზიკური აქტივობა (მნიშვნელოვანია, ფიზიკურ დატვირთვასა და დასვენებას შორისბალანსის დაცვა; ასევე გასათვალისწინებელია ასაკი და ფიზიოლოგიური თავისებურებები;მთავარია  რეგულარობა).
  • კონტრასტული შხაპი (პროცედურა დაიწყეთ ტემპერატურის მცირე ცვალებადობით.თბილი წყლის ტემპერატურა არ უნდა აღემატებოდეს 38 გრადუსს, გრილი წყლის კი 28 გრადუსს. უმჯობესია, შხაპი დილით მიიღოთ).
  • მოწესრიგებული ძილის რეჟიმი (ძალიან მნიშვნელოვანია ძილი 17-18 გრადუსი ტემპერატურის პირობებში. ეს ახალგაზრდობის შენარჩუნებაში დაგეხმარებათ. - გარემოს  ტემპერატურა ხომ პირდაპირ განსაზღვრავს ნივთიერებათა ცვლის და ასაკობრივი ცვლილებების განვითარების ტემპს. ჯანმრთელ ადამიანს სხვადასხვა ხანგრძლივობისა და სიღრმის ძილი აქვთ. ზრდასრული ადამიანისთვის ძილის ნორმაც - 7/8 საათი - პირობითია. ზოგიერთს 9/10-საათიანი ძილი სჭირდება; ზოგს კი  4/5 საათი ყოფნის.  არ უნდა დაგვავიწყდეს მთავარი - ძილი ორგანიზმის ბუნებრივი დასვენებაა, რომელიც თქვენს სიცოცხლისუნარიანობას უწყობს ხელს, გამოფიტვისგან იცავს თავის ტვინის ქერქის უჯრედებს და აღადგენს იმ ენერგიას, რომელიც სიფხიზლის პერიოდში იხარჯება).
  • ემოციური განტვირთვა  (დროდადრო შეგიძლიათ მოდუნდეთ და აკეთოთ ის, რის უფლებასაც თავს ჩვეულებრივ, არ აძლევთ).
  • მავნე ჩვევებზე უარის თქმა.

აქვე ჯანსაღ კვებას მცირედით განვმარტავ: ასეთი კვება გულისხმობს ყოველდღიურად მრავალფეროვანი საკვების მიღებას. სასურველია, კვებისას ყველა ჯგუფის პროდუქტი გამოვიყენოთ. დღის რაციონი უნდა იყოს ზომიერი, ინდივიდუალური ფიზიოლოგიური თავისებურებების შესაბამისი. მნიშვნელოვანია, გავითვალისწინოთ გამოყენებული პროდუქტების ხარისხიც.

ამასთან, არ დაივიწყოთ ისიც, რომ შემოდგომა ჩვენი ჯანმრთელობის რეგულარული გაკონტროლების დროცაა.   - ზამთრის დადგომამდე, სასურველია, ორგანიზმის კომპლექსური სამედიცინო შემოწმებაც ჩაიტაროთ.

ნუ გარისკავთ ცალსახად ცილოვან ან ნახშირწყლოვან დიეტებს

სულაც არ მსურს იმის თქმა, რომ თუკი ფორმაში ჩადგომა გსურთ, შემოდგომის თვეებში დიეტას საერთოდ არ მიმართოთ. მაგრამ არასრულფასოვანი კვება არანაკლებ მავნებელია.

უბრალოდ, წელიწადის ამ დროს განსაკუთრებულად სარისკოა მაგალითად,  ცალსახად ცილოვანი ან ნახშირწყლოვანი დიეტის დაცვა - როდესაც სრულად იღებთ რაციონიდან ერთ რომელიმე პროდუქტს ან პროდუქტების ჯგუფს.

სხვა საქმეა, თუ სისტემურ დიეტასთან გვაქვს საქმე, რომელიც საგანგებოდ თქვენთვის სპეციალისტის მიერაა დანიშნული.

ვიყოთ რეალისტები

ახალი პაციენტებიდან ზოგიერთი მისვამს ასეთ შეკითხვას: სულ ასე უნდა ვიკვებო? მთელი ცხოვრება ასეთ რეჟიმში უნდა ვიყო? - ისეთი შფოთვაა მათ თვალებში! შფოთვა კი შეუცნობადის მოლოდინია. ასეთ დროს ერთი პასუხი მაქვს: უბრალოდ, ჯერ ფსიქოლოგიურად არ ხართ მომზადებული ისეთი მნიშვნელოვანი ცვლილებისთვის, როგორიცაა წონის კლება.

ზოგადად, ცხოვრების ჯანსაღი წესი არის ადამიანის გონივრული ქცევის სისტემა; ჯანსაღი კვება კი ამ წესის უმნიშვნელოვანესი  კომპონენტია. ასეთ შემთხვევაში, აჯობებს ადამიანი ჯერ თავად გაერკვეს, სინამდვილეში რა სურს  - ხაჭაპურის ნოყიერი და მოზრდილი  ნაჭერი თუ საოცნებო ფორმაში ჩადგომა.ორგანიზმთან ბრძოლა არავის მოუგია. მასთან მუდმივად კონფლიქტში ყოფნა სახიფათოა ჯანმრთელობისთვის. გირჩევთ, საკუთარ ორგანიზმთან ჰარმონიული თანაცხოვრება არჩიოთ.

ვიყოთ რეალისტები! - ერთ დღეში მიზანი არ მიიღწევა. ფენომენალური ნიჭის მქონე ადამიანსაც კი  დიდი დრო  და გაუგონარი შრომა სჭირდება იმისთვის, რომ შედევრი შექმნას.

თუნდაც თითოეული ჩვენთაგანი... გავიხსენოთ ბავშვობისას, როცა ანბანს ვსწავლობდით ან უბრალო არითმეტიკას, რამდენს ვმეცადიენობდით, ვშრომობდით; როცა რომელიმე უცხო ენას ვეუფლებოდით, რამდენი ღამის გათევა მოგვიწია. - შესწავლის პროცესი დასაწყისში, სანამ ათვისების საკუთარ სისტემას მივაგნებთ, ძალიან რთულია. შემდეგ კი იგივე პროცესი ადვილდება, ჩვევაში გადადის და მიღებული შედეგები საოცარ სიამოვნებას გვანიჭებს.

ასევეა დიეტაც. - ეს თქვენი ცხოვრების ახალი წესია, რომელზე გადაწყობაც თავიდან იოლი არ იქნება და საამისოდ მზად უნდა იყოთ. როგორც კი კონკრეტულ სისტემას მოირგებთ და მას სტაბილურად მიჰყვებით, ჯანსაღი კვება თქვენი ცხოვრების წესი გახდება. შემდეგ ეს რუტინული წესი ჩვევაში გადავა და საბოლოოდ ის წარმოუდგენელ სიამოვნებას მოგანიჭებთ.

ამისთვის კი სულაც არაა საჭირო დაუსრულებლად ექიმთან კონსულტაციებზე სიარული. - სრულებით საკმარისია ნუტრიციოლოგთან ერთი სრულყოფილი კურსის გავლა. მას შემდეგ კი, რაც თქვენთვის მისაღები კვების სისტემას მოირგებთ და მას ჩვევად აქცევთ, სპეციალისტის დახმარება მუდმივად აღარ დაგჭირდებათ. თქვენს წინ ახალი სამყარო გადაიშლება; თქვენი ცხოვრება კი სულ სხვა ხარისხში გადავა.

ოქროსფერ, ჰარმონიულ და თბილ შემოდგომას გისურვებთ, მეგობრებო!   natagagua.com [post_title] => ნატა გაგუას საშემოდგომო რჩევები [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => nata-gaguas-sashemodgomo-rchevebi [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2017-11-28 12:05:54 [post_modified_gmt] => 2017-11-28 08:05:54 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=191209 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) ) [post_count] => 3 [current_post] => -1 [in_the_loop] => [post] => WP_Post Object ( [ID] => 194442 [post_author] => 13 [post_date] => 2017-12-07 15:27:27 [post_date_gmt] => 2017-12-07 11:27:27 [post_content] => გადაცემა „სტუმრად ექიმთან“ მოზარდებსა და გარდატეხის ასაკში მყოფ ბავშვებს მიეძღვნა. როგორი ბავშვები არიან მიდრეკილნი დეპრესიისკენ, რა ნიშნებით ვლინდება დეპრესია მოზარდებში, როგორ ექცევიან ისინი სხვა ადამიანების ზეგავლენის ქვეშ, რა როლს ასრულებენ მშობლები ბავშვების დემოტივაციაში და მოქმედებს თუ არა მშობლებს შორის კონფლიქტი გაუცხოების პროცესში – ამ თემებზე  გადაცემაში ფსიქოლოგმა ნანა ჩაჩუამ ისაუბრა. როგორი ბავშვები არიან უფრო მეტად მიდრეკილნი დეპრესიისკენ ? ამ კითხვაზე პირდაპირ პასუხს იძლევა ის, თუ რას ნიშნავს სიტყვა დეპრესია. დეპრესია ლათინური სიტყვაა და ნიშნავს დათრგუნულს.
ბავშვი, რომელიც თავისი აღზრდის პროცესში მეტ-ნაკლებად ითრგუნება, პოტენციურად, მომავალში მასში შესაძლოა ჩამოყალიბდეს დეპრესია.
უნდა ითქვას, რომ დეპრესია, როგორც ასეთი, არის დაავადებაც, არის სიმპტომიც და სააღმზრდელო სიტუაციის შედეგად ჩამოყალიბებული პიროვნული მახასიათებელი. ანუ, როდესაც დეპრესიულობა გვეძლევა, როგორც სააღმზრდელო პროცესის შედეგი. თითოეული მათგანი რომ განვიხილოთ, ძალიან შორს წავალთ, ამიტომ ძირითადი აქცენტები იმ გარემოებებზე უნდა გავამახვილოთ, რომელიც დეპრესიის პროვოცირებას უწყობს ხელს, რადგანაც თუნდაც გენეტიკა განაპირობებდეს დეპრესიულ განწყობას, თუ მას ხელისშემწყობი ფაქტორები არ ახლავს, შეიძლება მთელი ცხოვრება ისე გაატაროს ადამიანმა, რომ არც მას უქმნიდეს მკაფიოდ გამოხატულ პრობლემას და სხვისთვის კი საერთოდ შეუმჩნეველი იყოს მისი გუნება განწყობილების ცვლილება.
ფსიქოლოგიაში ყოველთვის ისმის კითხვა, რა არის მთავარი, აღზრდა თუ მემკვიდრეობითი მონაცემები. თუ ერთი ხაზი ამბობდა თავის დროზე, რომ მხოლოდ მემკვიდრეობითობა განაპირობებს, ხოლო მეორე ხაზი ამბობდა, რომ აღზრდა, საბოლოოდ ორივე მხარე შეთანხმდა, რომ ერთიც მნიშვნელოვანია, მეორეც და ყველაზე მთავარია, როგორი პიროვნული მახასიათებლები აქვს ადამიანს.
საბოლოო ჯამში, ადამიანი იმთავითვე პასუხისმგებელია თავისი თავისა და ქცევის მიმართ - ანუ როგორი დამოკიდებულება ექნება ადამიანს საკუთარ თავთან და გარემოსთან. ძალიან მნიშვნელოვანია ისიც, ჩანასახი რამდენად სასურველია დედისთვის, ეს არის ათვლის სათავე. მნიშვნელოვანია თავად დაბადების აქტი, ანუ როგორ მიმდინარეობს ის. არ მინდა საკეისრო კვეთით დაბადებული ბავშვების მშობლები შევაშინო, რადგან საკეისრო კვეთასაც აქვს თავისი პლუსები და მინუსები. თუ ბავშვი თავადვე მონაწილეობს თავის დაბადების აქტში, ფსიქოლოგები ამბობენ, რომ ეს მისი პირველი გამოცდილებაა, რომლითაც ის ირაციონალურად ცხოვრებისეულ გამოწვევებს ამ გამოცდილებით ხვდება. https://www.youtube.com/watch?v=cX_m8peIaiY რა სიმპტომებით შეგვიძლია დეპრესიის ამოცნობა? პირველ რიგში ანჰედონია, ანუ სიხარულის განცდის უნარის დაკარგვა. ამ უნარის დაკარგვა ახალშობილობიდანაც კი იწყება. ჩაატარეს ექსპერიმენტი, როდესაც დედა ბავშვს უცვლიდა, მას მკაცრი, მოღუშული სახე უნდა ჰქონოდა. რამდენიმე ასეთი ფაქტის შემდეგ ბავშვმა თავი განზე გაწია და დედას აღარ შეხედა.
ბავშვის გარემო სულ ღიმილით სავსე უნდა იყოს, განსაკუთრებით დედის, ან იმ აღმზრდელის მხრიდან, ვინც მასთან ურთიერთობს.
თუ საქმე დედას ეხება, ბავშვს განსაკუთრებული მოთხოვნა აქვს, მისგან მიიღოს სითბო, ღიმილი. იმის მიხედვით, როგორია დედის, ან აღმზრდელის დამოკიდებულება, ბავშვს უყალიბდება სამყაროს მიმართ ნდობა, ან უნდობლობა. თუ ნაკლებია სითბო, ღიმილი, თუ ხმის ტემბრი არ არის ალერსის გამომხატველი, ყალიბდება უნდობლობა. თუ ჩვილის ასაკში ვერ მიიღო ბავშვმა სითბო და მზრუნველობა, შესაძლებელია შემდგომ ამის გამოსწორება? არასოდეს არ არის გვიან. თუმცა, იცოდეთ, ზიგმუნდ ფროიდის დიდი აღმოჩენებიდან ერთ-ერთი სწორედ ის არის, რომ ის, რაც განცდისეულად ადამიანის ფსიქიკაში შედის, მარადიულად მასთან რჩება. შესაძლებელია საკუთარ თავთან, ცხოვრებასთან ურთიერთობის ისეთი დასწავლა მოხდეს, ნეგატიური გადაამუშავოს და პოზიტიური შედეგები მივიღოთ. ადამიანი რომელიც განიცდის ბედნიერებას, ის ბედნიერ გარემოს ქმნის. რას მივაწეროთ, როცა მოზარდები სხვადასხვა დაჯგუფებისა თუ ადამიანის ზეგავლენის ქვეშ ადვილად ექცევიან. არის თუ არა ეს სუიციდისკენ მიდრეკილების მთავარი ნიშანი და რა სიმპტომებით უნდა მიხვდეს მშობელი, რომ ბავშვს დახმარება სჭირდება... მშობელსა და ბავშვს შორის კონტაქტი წყდება. კონტაქტის შემცირება უკვე საგანგაშოა. თუ ბავშვი არ ყვება თავისი ურთიერთობების, სკოლის, მეგობრების შესახებ, ამ დროს მშობელმა გამოკითხვა კი არ უნდა დაიწყოს, არამედ თავისი ამბების მოყოლა-გაზიარება უნდა დაიწყოს და შემდეგ კითხოს - და შენთან? მნიშვნელოვანია კომუნიკაციას მშობელი როგორ შეძლებს. ჩვენ ვამბობთ, რომ ყველა მშობელს უყვარს შვილი, მაგრამ ყოველთვის არ არის სიყვარული საკმარისი იმისთვის, რომ სწორ გზას მიმართო. არსებობს მიუღებელი შვილის ცნება. მაგალითად, დედასა და დედამთილს შორის არის კონფლიქტური სიტუაცია, არ უყვარს დედამთილი და შვილი ჰგავს დედამთილს, ვერ აცნობიერებს, მაგრამ შვილი მისთვის მიუღებელი ხდება. ან შესაძლოა ქმართან აქვს კონფლიტი და შვილი ქმარს ჰგავს... ვსაუბრობ დედაზე, რადგან დედა გადამწყვეტია, ის ყველაზე მნიშვნელოვანი ფიგურაა ბავშვთან მიმართებაში. თუ გენეტიკურია დეპრესიული განწყობა, შესაძლოა, ბავშვთან დედის მჭიდრო დამოკიდებულება მისი გაღვივების საფუძველი არ გახდეს. წარმოიდგინეთ, დედა-შვილს შორის ფსიქოლოგიური ბარიერია და შუაში მიუღებელი ქმარი, დედამთილი, მული დგას... კი ესაუბრებით შვილს, მაგრამ სინამდვილეში თქვენთვის მიუღებელ ადამიანს ელაპარაკებით. ბავშვები ყველაზე მეტად გრძნობენ და განიცდიან დედას. თუ ბავშვი დედას ეძებს მუდმივად, ეს არასაიმედო მიჯაჭვულობაა და მათ ეშინიათ დედამ არ მიატოვოს, ეშინიათ მარტო დარჩენის, ამიტომ ექაჩებიან კაბაზე... დეპრესიულობის პირდაპირი ნიშანი არის მიტოვებულობის, მარტოსულობის განცდა. რა როლს თამაშობს  მშობლებს შორის კონფლიქტი ბავშვის დეპრესიული განწყობის ჩამოყალიბებაში? ნაადრევი ქორწინებები ძალიან ხშირად ქმნიან კონფლიქტებს ოჯახში, ან მაშინ, როდესაც სოციალური პრობლემები წარმოიქმნება... როდის წარმოიქმნება მოზარდის თავში ხიფათი, არავინ იცის. თუ დედისთვის სიტუაცია ტრაგედიაა, ბავშვისთვისაც ტრაგედიაა, თუ მშობელი მხნედ არის, ბავშვიც ნაკლებად განიცდის. ფსიქოლოგიაში არსებობს მედეას კომპლექსი. ეს არის შემთხვევა, როდესაც მოხდება განქორწინება და დედა რჩება შვილებთან. როდესაც იასონი ღალატობს მედეას, მედეა მის დასასჯელად შვილებს კლავს. მართალია ამბობენ, რომ ეს არ მომხდარა და მხოლოდ ევრიპიდეს წარმოსახვაა, მაგრამ ასეთი რამ არსებობს. მედეას კომპლექსი არის შურისძიება მამის მიმართ, რომელსაც ძალიან უყვარს თავისი შვილები და ზრუნავს მათზე. შესაძლოა, დედა ფიზიკურად არ ხოცავს შვილებს, მაგრამ ამას ფსიქოლოგიურად აკეთებს. როდესაც ჩვენთან მოდიან მოზარდები ფსიქოლოგიური პრობლემებით, ჩვენ მუშაობა გვიწევს მშობელთან. არის ოჯახები, სადაც ბავშვს მამა საერთოდ არ ყოლია და მხოლოდ განაყოფიერების პროცესში იყო მამრი, მაგრამ ის დედამ არაჩვეულებრივად გაზარდა. ქალს შეუძლია ერთდროულად შეასრულოს სოციალური და ფსიქოლოგიური როლი იყოს მდედრიც და მამრიც და ქალების ტიპაჟიდან ეს ითვლება  ფსიქოლოგიურად ჯანმრთელ ქალად. მამაკაცს ეს არ შეუძლია. მარტო დარჩენილ ქალებს ნუ შეეშინდებათ, ქალს აქვს ყველანაირი პოტენციალი იმისათვის, რომ იყოს მდედრიც და მამრიც. [gallery columns="4" link="file" ids="194446,194447,194448,194449"] გადაცემის ლაივჩანაწერი https://www.facebook.com/fortuna106.9/videos/1855678121123675/ [post_title] => ნანა ჩაჩუა: ბავშვი, რომელიც აღზრდის პროცესში ითრგუნება, მომავალში მას შესაძლოა, დეპრესია ჩამოუყალიბდეს [post_excerpt] => [post_status] => publish [comment_status] => closed [ping_status] => closed [post_password] => [post_name] => nana-chachua-bavshvi-romelic-aghzrdis-processhi-itrguneba-momavalshi-mas-shesadzloa-depresia-chamouyalibdes [to_ping] => [pinged] => [post_modified] => 2017-12-07 16:09:19 [post_modified_gmt] => 2017-12-07 12:09:19 [post_content_filtered] => [post_parent] => 0 [guid] => http://fortuna.ge/?p=194442 [menu_order] => 0 [post_type] => post [post_mime_type] => [comment_count] => 0 [filter] => raw ) [comment_count] => 0 [current_comment] => -1 [found_posts] => 147 [max_num_pages] => 49 [max_num_comment_pages] => 0 [is_single] => [is_preview] => [is_page] => [is_archive] => 1 [is_date] => [is_year] => [is_month] => [is_day] => [is_time] => [is_author] => [is_category] => [is_tag] => 1 [is_tax] => [is_search] => [is_feed] => [is_comment_feed] => [is_trackback] => [is_home] => [is_404] => [is_embed] => [is_paged] => [is_admin] => [is_attachment] => [is_singular] => [is_robots] => [is_posts_page] => [is_post_type_archive] => [query_vars_hash:WP_Query:private] => 043fd8dc6a736cdfe623af0a48bdb1c8 [query_vars_changed:WP_Query:private] => [thumbnails_cached] => [stopwords:WP_Query:private] => [compat_fields:WP_Query:private] => Array ( [0] => query_vars_hash [1] => query_vars_changed ) [compat_methods:WP_Query:private] => Array ( [0] => init_query_flags [1] => parse_tax_query ) )

მსგავსი სიახლეები