საქართველო დემოგრაფიული კატასტროფის ზღვარზე: ერი დაბერებულია

პოპულარული

საქართველო დემოგრაფიული კატასტროფის ზღვარზე: ერი დაბერებულია

ქართველი ერი დაბერების აქტიურ ფაზაშია.  გაზრდილი სიკვდილიანობა,  ხანდაზმულთა მზარდი რაოდენობა და დაბალი შობადობა – 2030 წლისთვის  ერი რეალური საფრთხის წინაშე დადგება.

მიმდინარე პოლიტიკური თუ ყოველდღიური საყოფაცხოვრებო პრობლემების ცხარე განხილვის პარალელურად, პრობლემა, რომელიც ქვეყანას, ერს უქმნის რეალურ საფრთხეს პროგრესირებს და ყურადღების მიღმაა დარჩენილი.

დღეს ხანდაზმულთა რაოდენობა ბავშვების რაოდენობას 100 000-ით სჭარბობს, მაშინ, როცა 1950 წლის მონაცემებით, ქვეყანაში ბავშვთა რაოდენობა ხანდაზმულთა რაოდენობას 750 000-ით აჭარბებდა. ამოყირავებულმა  დემოგრაფიულმა  მაჩვენებელმა ბალანსის რღვევა გამოიწვია და ერი დაბერების აქტიურ ფაზაში გადავიდა.

დემოგრაფიული განვითარების ფონდის ხელმძღვანელის თამარ ჩიბურდანიძის განმარტებით, თუ 65 წელს გადაცილებული ადამიანების რიცხვი, მოსახლეობის საერთო რაოდენობის 7%-ს შეადგენს, ეს ნიშნავს, რომ ერი დაბერებულია. საქართველოში კი მოსახლეობის 14% -იანი ანუ დაბერების ინდიკატორის გაორმაგებული მაჩვენებელი ფიქსირდება.

ერის დაბერების ძირითადი მიზეზებია:

  • დაბალი შობადობა;
  • მიგრაციის მაღალი მაჩვენებელი;
  • სოცილურ-ეკონომიკური პრობლემები.

 

დემოგრაფიული კრიზისი ქვეყანაში 90 წლების შემდეგ დაიწყო. გადატანილმა სამოქალაქო  ომმა, თანმდევმა ეკონომიკურმა პრობლემებმა და მიგრაციამ ქვეყანა არსებულ  შედეგამდე მიყვანა. გარდა ამისა, 2012 წელს საქართველოში პიკს მიაღწია აბორტების რიცხვმაც და 40 000 შეადგინა. ხანდაზმულთა განსაკუთრებული მატება კიდევ ერთმა ფაქტორმა განაპირობა – 1961 წელს საქართველოში შობადობის პიკი დაფიქსირდა და დღეს ეს ადამიანები საპენსიო ასაკის გახდნენ.

ერის დაბერება ქვეყანას დემოგრაფიულ პრობლემებთან ერთად ეკონომიკურ პრობლემებსაც უქმნის. შრომისუნარიანი ახალგაზრდების კლების პარალელურად სახელმწიფოს სულ უფრო მეტი პენსიონერის შენახვა მოუხდება. წინასწარი მონაცემებით 2030 წლისთვის, პენსიონერთა რიცხვი მილიონამდე გაიზრდება.

 

სპეციალისტები პრობლემის მოგვარების 3 ძირითად გზას ასახელებენ:

  • შობადობის მაჩვენებლის ზრდა;
  • მიგრაციის მაჩვენებლის შემცირება;
  • ეროვნული თვითშეგნების ამაღლება.

სპეციალისტთა  შეფასებით, პარადოქსულად, საქართველოს დაბალგანვითარებული ქვეყნებისათვის  დამახასიათებელი პრობლემები გააჩნია,  ამავდროულად კი განვითარებული ქვეყნისათვის დამახასიათებელი დემოგრაფიული ქცევით ხასიათდება. საქართველოს ეკონომიკის მსგავსი ქვეყნებისათვის  მოსახლეობის სიჭარბეა დამახასიათებელი, ხოლო დაბერება განვითარებული  ქვეყნების მახასიათებელია (მაგ.იაპონია).

საქართველო დაბერების მაჩვენებლით  მსოფლიოში მეოთხე ადგილზეა, პირველ ადგილს იაპონია იკავებს. დემოგრაფიული კატასტროფის შესაჩერებლად, იაპონიამ მოსახლეობაში ეროვნული ცნობიერების ასამაღლებლად კამპანია დაიწყო სახელწოდებით- „ შენი ერი ნადგურდება“.

ქვეყნის დემოგრაფიული კატასტროფის  შეჩერება სწორედ ეროვნული ცნობიერების ამაღლებას შეუძლია -ასე ფიქრობენ ქართველი დემოგრაფებიც.

 

თამუნა გოგუაძე

WP_Query Object
(
    [query] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => demografia
                                    [1] => shobadoba
                                    [2] => sikvdilianoba
                                    [3] => dabereba
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 132225
                )

        )

    [query_vars] => Array
        (
            [post_type] => post
            [post_status] => publish
            [posts_per_page] => 3
            [orderby] => ASC
            [tax_query] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [field] => slug
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => demografia
                                    [1] => shobadoba
                                    [2] => sikvdilianoba
                                    [3] => dabereba
                                )

                        )

                )

            [post__not_in] => Array
                (
                    [0] => 132225
                )

            [error] => 
            [m] => 
            [p] => 0
            [post_parent] => 
            [subpost] => 
            [subpost_id] => 
            [attachment] => 
            [attachment_id] => 0
            [name] => 
            [static] => 
            [pagename] => 
            [page_id] => 0
            [second] => 
            [minute] => 
            [hour] => 
            [day] => 0
            [monthnum] => 0
            [year] => 0
            [w] => 0
            [category_name] => 
            [tag] => 
            [cat] => 
            [tag_id] => 348
            [author] => 
            [author_name] => 
            [feed] => 
            [tb] => 
            [paged] => 0
            [meta_key] => 
            [meta_value] => 
            [preview] => 
            [s] => 
            [sentence] => 
            [title] => 
            [fields] => 
            [menu_order] => 
            [embed] => 
            [category__in] => Array
                (
                )

            [category__not_in] => Array
                (
                )

            [category__and] => Array
                (
                )

            [post__in] => Array
                (
                )

            [post_name__in] => Array
                (
                )

            [tag__in] => Array
                (
                )

            [tag__not_in] => Array
                (
                )

            [tag__and] => Array
                (
                )

            [tag_slug__in] => Array
                (
                )

            [tag_slug__and] => Array
                (
                )

            [post_parent__in] => Array
                (
                )

            [post_parent__not_in] => Array
                (
                )

            [author__in] => Array
                (
                )

            [author__not_in] => Array
                (
                )

            [ignore_sticky_posts] => 
            [suppress_filters] => 
            [cache_results] => 1
            [update_post_term_cache] => 1
            [lazy_load_term_meta] => 1
            [update_post_meta_cache] => 1
            [nopaging] => 
            [comments_per_page] => 50
            [no_found_rows] => 
            [order] => DESC
        )

    [tax_query] => WP_Tax_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                    [0] => Array
                        (
                            [taxonomy] => post_tag
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => demografia
                                    [1] => shobadoba
                                    [2] => sikvdilianoba
                                    [3] => dabereba
                                )

                            [field] => slug
                            [operator] => IN
                            [include_children] => 1
                        )

                )

            [relation] => AND
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                    [0] => mob1n_term_relationships
                )

            [queried_terms] => Array
                (
                    [post_tag] => Array
                        (
                            [terms] => Array
                                (
                                    [0] => demografia
                                    [1] => shobadoba
                                    [2] => sikvdilianoba
                                    [3] => dabereba
                                )

                            [field] => slug
                        )

                )

            [primary_table] => mob1n_posts
            [primary_id_column] => ID
        )

    [meta_query] => WP_Meta_Query Object
        (
            [queries] => Array
                (
                )

            [relation] => 
            [meta_table] => 
            [meta_id_column] => 
            [primary_table] => 
            [primary_id_column] => 
            [table_aliases:protected] => Array
                (
                )

            [clauses:protected] => Array
                (
                )

            [has_or_relation:protected] => 
        )

    [date_query] => 
    [request] => SELECT SQL_CALC_FOUND_ROWS  mob1n_posts.ID FROM mob1n_posts  LEFT JOIN mob1n_term_relationships ON (mob1n_posts.ID = mob1n_term_relationships.object_id) WHERE 1=1  AND mob1n_posts.ID NOT IN (132225) AND ( 
  mob1n_term_relationships.term_taxonomy_id IN (348,3274,15857,15858)
) AND mob1n_posts.post_type = 'post' AND ((mob1n_posts.post_status = 'publish')) GROUP BY mob1n_posts.ID ORDER BY mob1n_posts.post_date DESC LIMIT 0, 3
    [posts] => Array
        (
            [0] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 180660
                    [post_author] => 12
                    [post_date] => 2017-10-26 15:03:55
                    [post_date_gmt] => 2017-10-26 11:03:55
                    [post_content] => ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მონაცემებით, საქართველოში სიკვდილიანობა  შემცირებულია.

განცხადება ორგანიზაციის ევროპის რეგიონული ბიუროს კვლევებისა და ინოვაციების დეპარტამენტის დირექტორმა, კლაუდია შტეინმა, გააკეთა.

"ანგარიშიდან ჩანს, რომ ბოლო წლებში კარგი პროგრესია. საქართველოში სიკვდილიანობა არის შემცირებული და სიცოცხლის ხანგრძლივობა არის მომატებული. კვლავ მაღალია ზოგიერთი რისკფაქტორი,  რაც ხელს უწყობს გულისხლძარღვთა დაავადებების მაღალ დონეს. ასეთი არის, მაგალითად, თამბაქო და, როგორც ვიცით, საქართველი თამბაქოს მიმართულებით კანონმდებლობაში ახორციელებს ცვლილებებს," - განაცხადა კლაუდია შტეინმა.
                    [post_title] => საქართველოში სიკვდილიანობა  შემცირებულია - კვლევის შედეგები
                    [post_excerpt] => 
                    [post_status] => publish
                    [comment_status] => closed
                    [ping_status] => closed
                    [post_password] => 
                    [post_name] => saqartveloshi-sikvdilianoba-shemcirebulia-kvlevis-shedegebi
                    [to_ping] => 
                    [pinged] => 
                    [post_modified] => 2017-10-26 15:03:55
                    [post_modified_gmt] => 2017-10-26 11:03:55
                    [post_content_filtered] => 
                    [post_parent] => 0
                    [guid] => http://fortuna.ge/?p=180660
                    [menu_order] => 0
                    [post_type] => post
                    [post_mime_type] => 
                    [comment_count] => 0
                    [filter] => raw
                )

            [1] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 175600
                    [post_author] => 12
                    [post_date] => 2017-10-16 11:32:01
                    [post_date_gmt] => 2017-10-16 07:32:01
                    [post_content] => სტატისტიკის ეროვნული სამსახურის ინფორმაციით, საქართველოში სიკვდილიანობის ყველაზე ხშირი სამი მიზეზი ინფექციური და პარაზიტული ავადმყოფობა, სიმსივნე და სისხლისა და სისხლმბადი ორგანოების ავადმყოფობაა.

საქსტატმა სიკვდილიანობის 21 ძირითადი მიზეზი გამოკვეთა.

რიგითობის მიხედვით, სიკვდილიანობის ოფიციალური მონაცემები ასე გამოიყურება:

1. ზოგიერთი ინფექციური და პარაზიტული ავადმყოფობა;

2.  სიმსივნეები;

3. სისხლისა და სისხლმბადი ორგანოების ავადმყოფობები და იმუნური მექანიზმის ჩართვით გამოწვეული ზოგიერთი დარღვევა;

4.  ენდოკრინული სისტემის, კვებისა და ნივთიერებათა ცვლის დარღვევით გამოწვეული ავადმყოფობები;

5. ფსიქიკური და ქცევითი აშლილობები. 6 ნერვიული სისტემის ავადმყოფობები;

7. თვალისა და მისი დანამატების ავადმყოფობები;

8. ყურისა და დვრილისებრი მორჩის ავადმყოფობები;

9.  სისხლის მიმოქცევის სისტემის ავადმყოფობები;

10.  სასუნთქი სისტემის ავადმყოფობები;

11. საჭმლის მომნელებელი სისტემის ავადმყოფობები;

12. კანისა და კანქვეშა ქსოვილის ავადმყოფობები;

13. ძვალ-კუნთოვანი სისტემისა და შემაერთებელი ქსოვილის ავადმყოფობები;

14. შარდ-სასქესო სისტემის ავადმყოფობები;

15.  ორსულობა, მშობიარობა და ლოგინობის ხანა;

16. პერინატალურ პერიოდში განვითარებული ზოგიერთი მდგომარეობა;

17. თანდაყოლილი ანომალიები (განვითარების მანკები), დეფორმაციები და ქრომოსომული დარღვევები;

18.  კლინიკური და ლაბორატორიული გამოკვლევებით გამოვლენილი სიმპტომები, ნიშნები და გადახრები ნორმიდან, რომლებიც არ არის შეტანილი სხვა რუბრიკებში;

19.  ტრავმები, მოწამვლები და გარეგანი მიზეზების ზემოქმედების ზოგიერთი სხვა შედეგი;

20. ავადობისა და სიკვდილობის გარეგანი მიზეზები;

21 ფაქტორები, რომლებიც მოქმედებს ჯანმრთელობის მდგომარეობაზე და დაკავშირებულია სამედიცინო დაწესებულებებში მიმართვიანობასთან.
                    [post_title] => ინფექციური დაავადებები, სიმსივნე - სიკვდილიანობის ძირითადი მიზეზები საქართველოში
                    [post_excerpt] => 
                    [post_status] => publish
                    [comment_status] => closed
                    [ping_status] => closed
                    [post_password] => 
                    [post_name] => infeqciuri-daavadebebi-simsivne-sikvdilianobis-dziritadi-mizezebi-saqartveloshi
                    [to_ping] => 
                    [pinged] => 
                    [post_modified] => 2017-10-16 12:30:44
                    [post_modified_gmt] => 2017-10-16 08:30:44
                    [post_content_filtered] => 
                    [post_parent] => 0
                    [guid] => http://fortuna.ge/?p=175600
                    [menu_order] => 0
                    [post_type] => post
                    [post_mime_type] => 
                    [comment_count] => 0
                    [filter] => raw
                )

            [2] => WP_Post Object
                (
                    [ID] => 154816
                    [post_author] => 5
                    [post_date] => 2017-08-18 12:48:28
                    [post_date_gmt] => 2017-08-18 08:48:28
                    [post_content] => საბერძნეთის მოსახლეობა 20%-ით შემცირდება. ასეთი პროგნოზი ბერლინის დემოგრაფიისა და განვითარების ინსტიტუტმა გაავრცელა. ამჟამად ელადაში 11 მილიონი ადამიანი ცხოვრობს, 2050 წლისთვის კი ეს ციფრი 8,9 მილიონამდე შემცირდება. დემოგრაფიული პრობლემები იმ ღრმა ეკონომიკური კრიზისით აიხსნება, რომლიდანაც ქვეყანა აგერ უკვე 6 წელია ვერ გამოდის. ბოლო პერიოდში უმუშევართა რაოდენობა მკვეთრად გაიზარდა, რამაც ცხოვრების დონეზეც ნეგატიური გავლენა იქონია. სოციოლოგები აღნიშნავენ, რომ ეკონომიკური პრობლემები ყველაზე მეტად ახალგაზრდა თაობაზე აისახა და 25 წლამდე ბერძნების 50% სამსახურის გარეშე დარჩა. რამაც შობადობის შემცირება და ემიგრაციის გაზრდა გამოიწვია. გერმანელი მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ 30 წლის შემდეგ საბერძნეთი პენსიონერთა რაოდენობით ევროპაში ლიდერი იქნება.
                    [post_title] => საბერძნეთში ეკონომიკური კრიზისი მოსახლეობას ამცირებს
                    [post_excerpt] => 
                    [post_status] => publish
                    [comment_status] => closed
                    [ping_status] => closed
                    [post_password] => 
                    [post_name] => saberdznetshi-ekonomikuri-krizisi-mosakhleobas-amcirebs
                    [to_ping] => 
                    [pinged] => 
                    [post_modified] => 2017-08-18 12:48:28
                    [post_modified_gmt] => 2017-08-18 08:48:28
                    [post_content_filtered] => 
                    [post_parent] => 0
                    [guid] => http://fortuna.ge/?p=154816
                    [menu_order] => 0
                    [post_type] => post
                    [post_mime_type] => 
                    [comment_count] => 0
                    [filter] => raw
                )

        )

    [post_count] => 3
    [current_post] => -1
    [in_the_loop] => 
    [post] => WP_Post Object
        (
            [ID] => 180660
            [post_author] => 12
            [post_date] => 2017-10-26 15:03:55
            [post_date_gmt] => 2017-10-26 11:03:55
            [post_content] => ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მონაცემებით, საქართველოში სიკვდილიანობა  შემცირებულია.

განცხადება ორგანიზაციის ევროპის რეგიონული ბიუროს კვლევებისა და ინოვაციების დეპარტამენტის დირექტორმა, კლაუდია შტეინმა, გააკეთა.

"ანგარიშიდან ჩანს, რომ ბოლო წლებში კარგი პროგრესია. საქართველოში სიკვდილიანობა არის შემცირებული და სიცოცხლის ხანგრძლივობა არის მომატებული. კვლავ მაღალია ზოგიერთი რისკფაქტორი,  რაც ხელს უწყობს გულისხლძარღვთა დაავადებების მაღალ დონეს. ასეთი არის, მაგალითად, თამბაქო და, როგორც ვიცით, საქართველი თამბაქოს მიმართულებით კანონმდებლობაში ახორციელებს ცვლილებებს," - განაცხადა კლაუდია შტეინმა.
            [post_title] => საქართველოში სიკვდილიანობა  შემცირებულია - კვლევის შედეგები
            [post_excerpt] => 
            [post_status] => publish
            [comment_status] => closed
            [ping_status] => closed
            [post_password] => 
            [post_name] => saqartveloshi-sikvdilianoba-shemcirebulia-kvlevis-shedegebi
            [to_ping] => 
            [pinged] => 
            [post_modified] => 2017-10-26 15:03:55
            [post_modified_gmt] => 2017-10-26 11:03:55
            [post_content_filtered] => 
            [post_parent] => 0
            [guid] => http://fortuna.ge/?p=180660
            [menu_order] => 0
            [post_type] => post
            [post_mime_type] => 
            [comment_count] => 0
            [filter] => raw
        )

    [comment_count] => 0
    [current_comment] => -1
    [found_posts] => 10
    [max_num_pages] => 4
    [max_num_comment_pages] => 0
    [is_single] => 
    [is_preview] => 
    [is_page] => 
    [is_archive] => 1
    [is_date] => 
    [is_year] => 
    [is_month] => 
    [is_day] => 
    [is_time] => 
    [is_author] => 
    [is_category] => 
    [is_tag] => 1
    [is_tax] => 
    [is_search] => 
    [is_feed] => 
    [is_comment_feed] => 
    [is_trackback] => 
    [is_home] => 
    [is_404] => 
    [is_embed] => 
    [is_paged] => 
    [is_admin] => 
    [is_attachment] => 
    [is_singular] => 
    [is_robots] => 
    [is_posts_page] => 
    [is_post_type_archive] => 
    [query_vars_hash:WP_Query:private] => f8bf3b2878b8bd6cda58e4f5772d74d9
    [query_vars_changed:WP_Query:private] => 
    [thumbnails_cached] => 
    [stopwords:WP_Query:private] => 
    [compat_fields:WP_Query:private] => Array
        (
            [0] => query_vars_hash
            [1] => query_vars_changed
        )

    [compat_methods:WP_Query:private] => Array
        (
            [0] => init_query_flags
            [1] => parse_tax_query
        )

)

მსგავსი სიახლეები